Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Cum pro circūſtantibꝰ fiat or̄o ſpālis ſacrificiū euchariſtie pro eiſdem offeratur. ꝓpter quod ſcriptum eſt de conſe.diſ. j. Cum ad celebrandas miſſas in dei nomine ꝯueneritpopulus: ante diſcedat ꝙͣ miſſa ꝯpleatur. Hic oriturqueſtio. vtrū anteꝙͣ ſolēnitas miſſe ꝯpleat̉ liceat diſcedere: videt̉ de conſe. di. j. vbi dicit̉. omnes fideles quiueniūt in ſolēnitatibꝰ ſanctis ad eccl̓iaꝫ ſcripturas apoſtolorum euāgeliſtarū audiāt. qui aūt non ꝑſeueraueritin or̄one vſqꝫdū miſſa ꝑagat̉ nec ſanctā ꝯmunionē ꝑcipiūtvelut inquietudines eccl̓ie ꝯmouētes ꝯuenit ꝯmunionē priuari. Itē eodē infra. Miſſas die dn̄ica ſecularibꝰ totas audire ſpāli ordine p̄cipimꝰ: ita vt ante benedictōeꝫ ſacerdotis egredi populꝰ p̄ſumat. qd̓ ſi fecerint: ab ep̄o publiceꝯfundant̉. Ex his videt̉ licet diſcede̓ ante miſſaꝝſumatōeꝫ ſacerdotis benedictōeꝫ. ꝑſeuerātes cōuenit ꝯmunione pͥuari. hoc ꝯuenit niſi ꝓpter delictumgrande. Et dat̉ p̄ceptū in canone tota miſſa audiat̉maxime in dn̄ica. Rnſio. qui ex ꝯſuetudine vel ſuꝑſtitione recedūt ab eccl̓ia ante miſſaꝝ ꝯſumatōeꝫ in ſolēnitatibus: peccāt grauiter. ſic intelligi pōt qd̓ dicit̉ in primodecreto. Qui ꝑſeuerauerit ⁊cͣ .i. qui habēt ꝯſuetudineꝫ ꝑſeuerare ⁊cͣ. vel qui ex ſuꝑſtitōe habēt ꝑſeuerāt.Et attēdendū eſt ibi dicit̉ velut inquietudines eccl̓iemouētes hoc aūt quaſi cauſa inſtitutionis interſerit̉. quāceſſante ceſſabit parit̓ qd̓ vrgebat. ita priuabit̉ ꝯmunione .i. non excōīcat̉. vel pōt dici hoc olim obtinuitnon. Ad aliud qd̓ dicit̉. Precipimꝰ miſſas totas audire⁊cͣ. Dicendū p̄ceptū illud ordinatōeꝫ ſonat. vt eſt ſenſusp̄cipimꝰ .i. ordinamꝰ. vnde tales ꝯtra ordinatōeꝫ canonisfaciūt niſi alia cogat neceſſitas. et ſi ex ꝯſuetudine faciuntſine cauſa vrgente grauiter peccāt. Quoꝝ tibi fides cognita eſt nota deuotio. quaſi diceret. qui ꝓpiciaris fidelibus deuotis. qui ſolus vides in ꝯſciētijs qui recte credūt deuote ſumūt. vtpote qui es ſcrutator renū cordiū Hiere .xvij. qui abſconditoꝝ es cognitor noſti oīa anteꝙͣ fiātDan̄. xiiij. Pro quibꝰ tibi offerimꝰ. vel qui tibi offerūt. qͣſidiceret. Memēto dn̄e. ſolū eoꝝ pro quibꝰ offerimꝰ. ſꝫ etſacerdotū qui offerūt. Cum em̄ ſacerdos offert pro populonihilominꝰ pro ſe. vel ideo dicit pro quibꝰ tibi offerimꝰ velqui tibi offerūt. quia ſolū offerūt ſacerdotes. ſꝫ vniuerſifideles. Nam qd̓ ſpecialiter adimplet̉ mīſterio ſacerdotū:pluraliter agit̉ voto fideliū. hoc ſacrificiū laudis. hoc dicitur quia ꝓpter hoc maxime laudare deū debemꝰ ſolūſe dederit nobis in p̄ciū: ſꝫ etiā ſe dederit nobis in cibuꝫ.vt preciū redimeret nos a morte: cibū aleret nos ad vitam. Ande qui manducat me viuet ꝓpter me Ioh̓. vj. Pronibꝰ videlicꝫ ꝯſanguineis vel affinibꝰ familiaribus vel amicis. licet teneamur dilige̓ inimicos. ẜm ilath̓. diligite inimicos vr̄os: ſeruare tn̄ debemꝰ ordinem caritatis. Can̄. ij. Introduxit me rex in cellā vinariuit in me caritatē. Eſtimo nihilominꝰ ſi ſacerdos ꝓferēdo hec verba ſuos inimicos amplecteret̉ vtilius ſibi deo acceptabiliꝰ ip̄a eadē ꝓferret. Pro redēptōeaīaꝝ ſuaꝝ quaſi tꝑali lucro vel appetitu terreno ſꝫredemptōne aīaꝝ ſuaꝝ .i. remiſſione peccati. Pro ſpe ſalutis. incol. ſ. i. ſalute vel incolūitate ſperata. Spe nāqſalui facti ſumꝰ Ro. viij. Pro ſalute mentis incolūitatcorporis. Nam vtraqꝫ ſanitas eſt ab illo qui dicit. Saluspopuli ego ſum. verū vtraqꝫ ſanitas ꝓuenit ex redemptōeaīe .i. de remiſſione peccati ſicut ecōtra de reatu peccaticedit infirmitas vtriuſqꝫ ẜm ſentētiā veritatis. Ioh̓. v. Ecce inquit ſanꝰ factꝰ es. iam noli ampliꝰ peccare ne deteriusaliud tibi ꝯtingat. Porro tria ſunt homīs bona corꝑaliaſpūalia eterna. videlicꝫ infima. media ſup̄ma. quibus ſacerdos ſe dicit offerre. corꝑalibꝰ .i. incolūitate.ſpūalibꝰ .i. redemptione. pro eternis .i. ſalute. Nam dn̄sdocet nos pro his tribꝰ orare Math̓. v. Pro eternis vndeadueniat regnum tuuꝫ. Pro ſpūalibꝰ vnde fiat voluntastua ſicut in celo in terra. Pro corporalibꝰ vnde Panemnoſtrū quotidianū da nobis hodie. Queritur cum dicatur. ij. Corin. xij. virtus in infirmitate ꝑficitur. cuminfirmior tūc potens ſum: quid eſt corꝑis incolūitateſacrificium offert̉ ab eccleſia? Rn̄ſio. vt infirmitati noſtreꝯdeſcendēs nobis occaſionē impatiētie p̄cludat. cōſeruata vel reddita ſanitate gratiaruactiones dn̄o referamus Tibi reddūt vota ſua. hic querit̉ noſtra demꝰ aliena reddamꝰ. quō dicunt̉ vota ſi ſua reddūt potius dnant: vel ſi reddāt quō ſua ſunt potius dei. Rn̄ſio. votum homīs eſt dei. ſꝫ dei ꝓpter auctoritateꝫ gr̄e: homīꝓpter libertatē arbitrij. ꝓpter quod dicit̉ j. Corin. xv.aūt ego ſꝫ gratia dei mecū. j. Corin. iij. coadiutores ſumdei. Eterno deo viuo vero. dij dicunt̉ homīes demones imagines. ſꝫ homīes adoptōne: demones vſurꝑatōe:imagines nūcupatōe. Per adoptōnem vt ibi. Ego dixi dijeſtis filij excelſi omnes. Per vſurpatōneꝫ vt ibi. Omnesij gentiū demonia. Per nūcupatōeꝫ vt ibi appellauerunteos oꝑa manuū hominū. Primi ſunt viui veri ſꝫ eterni. Scd̓i ſunt viui ſꝫ nec eterni nec veri. Tercij nec ſunt viui nec veri nec eterni: ſꝫ ille ſolꝰ eſt eternꝰ viuꝰ verꝰ: īmovita veritas eternitas qui deꝰ eſt eēntiā. qui de ſe diciIſa. xliiij. abſqꝫ me eſt deꝰ. Licet aūt hec obſecratō ſpāliter dirigat̉ ad patrē ꝓpter auctoritatē pͥncipij vt dictū eſtẜm ip̄e filiꝰ docet nos orare dicēs Math̓. vj. Pater noſter qui es in celis ſanctificet̉ nomē tuū ⁊cͣ. Propter qd̓ inprincipio canonis dicit̉. Te igit̉ clemētiſſime pater ih̓mxp̄m filiū tuū dn̄m nr̄m ſupplices rogamꝰ ac petimꝰ: tn̄ indiuidue trinitati ſacrificiuꝫ laudis offert̉. ſcꝫ tam patri ꝙͣfilio ꝙͣ vtriuſqꝫ ſpiritui. quoꝝ ſicut indiuiſibilis eſt maieſtas: ſic indiuiſibilis adoratō. iuxta qd̓ veritas dicit. Ueri adoratores adorāt patrē in ſpū veritate na qui deū ſatagit veraciter adorare: patrē adorat in ſpū veritate .i. īfilio. quia pater eſſentialiter eſt in filio filius naturalit̓eſt in patre. ſpūſſanctꝰ eſt ſubſtātialiter in vtroqꝫ. UndIoh̓. xiiij. Ego in patre pater in me eſt. quare ita pōtindiſcrete diſtingui. cum dicitur eterno deo viuo vero: vtqd̓ eſt ꝯmune ẜm eſſentiā appropriet̉ ꝓpter noticiā eternitatis patri ratōe pͥncipij: quia pater a nullo eſt om̄ia ſuntab ip̄o. filius generatōneꝫ. ſpūſſanctꝰ ꝓceſſionē. cetera creatōeꝫ. Ueritas filio: qui de ſe dicit Ioh̓. xiiij. Etveritas. Et de quo dicit pͣs. Ueritas de terra orta eſta ſpūiſancto ſicut habet̉ in ſimbolo. Credo in ſidn̄m viuificanteꝫ. qui ex patre filioqꝫ ꝓcedit.indiuidue trinitatis indiuiſa eſt adoratio. que principaliter exhibetur in hoc ſacrificio.Cōmuicātes et me.§. ij.moriam venerātes. Hic mediātibꝰ ſanctis poſtulat̉ fidelium promotio. Primo ergo ponitur ſanctorum ꝯmemoratio. Secundo ꝯmemorantis poſtulatio. ibi quorum meritis ⁊cͣ. Dicitur ergo cōmunicantes ſcilicet ſanctis .i. nosexiſtentes in cōmunione ſanctorum ſcilicet per fidem. Invia em̄ ꝯmunicamus ſanctis fidem. quā ip̄i habuerunt nos habemus. In patria v̓o ꝑticipabimꝰ eis ꝓuiſionemſpeciei: quā ip̄i habent nos habebimꝰ. Nos em̄ fideꝫ habemus ſpem: illi viſionē ſpēi rem. Cōmūicamꝰ veneramur memoriā ſanctoꝝ p̄cipue gl̓ioſe v̓ginis beatorum apl̓oꝝ martirū vt eoꝝ ſuffragio de fide ꝑducamurad ſpēm: de ſpē ad ip̄am rem. In hac aūt ꝯmemoratōe ſanctoꝝ ꝯſeruat eccl̓ia qd̓ antiquitꝰ fieri ſolebat. vt in or̄oniſpatrū memoria recoleret̉. quatenꝰ eoꝝ meritis ſuffragatibus: faciliꝰ qd̓ petebāt impetrarēt. ſicut moyſes populpeccāte intercedēs inquit Exo. xxxij. Recordare abrahayſaac iacob ẜuoꝝ tuoꝝ. ſic azarias in fornace Dan. ī.Ne auferas a nobis miſcd̓iaꝫ tuā dn̄e deꝰ noſter ꝓpt̓ abraham dilectū tuū yſaac ẜuū tuū iacob ſct̄m tuū. Hiquerit̉ cur in canone nulla fit ꝯmēoratio ꝯfeſſoꝝ. tn̄ inſanctos memoria eoꝝ honorifice veneret̉ eccl̓ia. Rn̄ſio.canon miſſe priꝰ fuit editꝰ ꝙͣ memoriā ꝯfeſſoꝝ celebraret eocleſia. Nam omnes fere ſancti qui ꝯmemorant̉ in canonp̄ceſſerūt ſilueſtrū p̄ter ioh̓em paulum marcellinuꝫ.trum qui primo ſucceſſerūt. Eccl̓ia v̓o poſt tꝑa bt̄i ſiluecepit ſanctoꝝ ꝯfeſſoꝝ memoriā celebrare. Quorum me