tale impaſſibile nobilius eſt eo exiſtente in alijs cōditōnibus: gͦ ⁊cͣ. ¶ Item quāto illud ex qͦ incipit actio minorē hꝫdiſpoſitōeꝫ ad terminū actionū tanto virtꝰ reducēs eſt excellentior ⁊ v̓tuoſior. ſꝫ panis minorē hꝫ diſpoſitōꝫ ad carnem xp̄i ꝙͣ caro v̓ginis bt̄e. cū igit̉ virtute tranſſub̓atōnispanis tranſeat in carnē: et v̓tute ꝯceptōnis caro bt̄e virgnis ſit facta caro xp̄i: videt̉ ꝙ virtꝰ trāſſubſtantians ſit ⁊gnior et maior. ¶ Item illud qd̓ in ſua actōne nō hꝫ materiā ꝯmunē ſiue ſubiectū actōnis: virtuoſiꝰ et excellentiꝰ eſtꝙͣ illud qd̓ in ſua actōne hꝫ hmōi. ſed virtꝰ tranſſubſtantiandi eo ꝙ totū elementū trāſmutat in corpꝰ xp̄i nō hꝫ materiā ꝯmunē in qͣ agit. virtus autē ꝯceptōnis bt̄e virginishabebat: gͦ ⁊cͣ. ¶ Contra. illa virtus maior eſt ⁊ excellentior q̄ ſubiectū ſuuꝫ digniꝰ efficit ⁊ nobilius: ꝙͣ illa q̄ facitminꝰ hmōi. ſꝫ virtus ꝯcipiendi facit ſubiectū ſuū nobiliusſcꝫ bt̄am virginē ꝙͣ virtus tranſſubſtātiandi ſuum: gͦ ⁊cͣ.¶ Item ꝯceptio corꝑis xp̄i de virgine oꝑatōne ſpūſſancti.vt habet̉ ab Aug. erat opꝰ creatōnis. Dicit em̄ ſic. ſicut ꝑſpm̄ſanctū vera caro ſine coitu creat̉: ita ꝑ eūdem ex ſb̓apanis et vini idē corpꝰ xp̄i ⁊ ſanguis ꝯſecrat̉. Ecce ꝙ plane dicit ꝙ corpꝰ xp̄i creat̉. Conceptio igit̉ ⁊ creatō idē ſuntſꝫ nulla virtus maior eſt illa q̄ eſt creatōnis īmo illa ſumma eſt: gͦ ⁊cͣ. ¶ Item illa virtꝰ eſt maior q̄ pōt in effectū maiorē ⁊ nobiliorē. ſꝫ virtꝰ ꝯceptōnis potuit in effectū maiorēꝙͣ virtus tranſſubſtantiatōis: quia illa potuit in generationem xp̄i ẜm carnē que eſt oīm effectuuꝫ nobiliſſima. aliaſolummō in elementoꝝ trāſmutatōꝫ. nihil potēs ſiue operans circa corpꝰ xp̄i: gͦ ⁊cͣ. ¶ Rn̄ſio. ꝙ in ꝯceptōne bt̄e virginis multa erāt mirabilia: ſil̓r in tranſſub̓atōne elementi in corpꝰ xp̄i. In ꝯceptōne em̄ erat vnuꝫ mirabile ſcꝫ purgatio v̓ginis ꝯcipientis a fomite. Alid̓ erat pt̄as gignēdiſine patre q̄ fuit data v̓gini virtute ſpūſſancti. Aliud fuitpauctio xp̄i in eſſe ẜm carnē: cui vnita erat ipſa deitas innitate ꝑſone. Aliud erat ſubita ꝓductio in eſſe completoXp̄c em̄ in inſtanti ꝯceptōnis ſue fuit hō completꝰ ex corpore et aīa: cui vnita erat deitas in vnitate ꝑſone. In trāſſub̓atione aūt erant ſil̓r plura mirabilia. Unū erat tranſmutatio totiꝰ elementi in corpꝰ xp̄i. Aliud ſequēs ad hoc ētrāſmutatō ſine materia ꝯmuni ſiue ſubiecto actōis. Terciū eſt tranſmutatō ſubita ſiue in inſtanti ſicut infra hēbitur. Dicendū gͦ. ꝙ virtꝰ trāſſubſtantiandi ⁊ ꝯcipiēdi ſe habent ſicut excedentia ⁊ exceſſa ꝙͣtum ad aliqͣ: tn̄ virtus illaq̄ eſt ꝯceptōnis ſimpl̓r eſt maior ⁊ excellentior. Uirtꝰ autētranſſubſtantiādi inꝙͣtum ē ſine materia ꝯmuni: illa autētōnis oꝑat̉ in materia ꝯmuni: virtꝰ tranſſubſtantiandi iudicanda eſt maior ꝙͣ illa q̄ eſt ꝯceptōnis. Inꝙͣtuaūt vtraqꝫ oꝑat̉ ſubito ſiue in inſtanti: iudicande ſunt eqͣpurgatōnis eiꝰ exquo ſcꝫ bt̄e virginis: ⁊ proles. Sꝫ roductōnis in eſſe eiꝰ ad qd̓ ſcilꝫ xp̄i: maior ⁊ excellentior eſtilla q̄ eſt tranſſabſtantiatōnis. ⁊ quiavirtus ꝯcemelior ⁊ maior. vt em̄ dicit Aug. vbi eſt virtus ſine mole:illa eſt maior que eſt melior. ¶ Ad primuꝫ ergo dd̓m. ꝙ intranſſubſtantiatōe elementi in corpꝰ xp̄i nihil efficit ī ipſoſicut fiebat in ꝯceptōe: quia nec eiꝰ humanitas que fuit facta in ꝯceptōne: nec gloria corꝑis q̄ facta fuit in reſurrection. nec quātitas ſiue ſtatura ꝑfecta que circiter. xxx. ānorum ſpaciuꝫ ꝯpleta erat. Licet aūt in tranſſubſtantiatōneiſta conuertit̉ elementū in corpꝰ vel ſanguinē xp̄i: nihil nouum fit circa ſub̓am corꝑis xp̄i vel ſanguinis. vn̄ argumētum illud deficit. arguit̉ em̄ ac ſi hmōi tranſſubſtantiatōefieret corpus xp̄i īmortale ⁊ glorificatū: ſicut in ꝯceptionefiebat mortale ⁊ paſſibile. ¶ Ad aliud ꝙ caro v̓ginis eratin ꝓpinquiori diſpoſitōne ad corpus ⁊cͣ. Dicendū ꝙ et ſi hͦſit verū: tn̄ quia virtus tranſſubſtantiatōnis non aliꝗd innouat circa ſubſtantiam corporis xp̄i que eſt res trāſſubſtantiatōnis ſicut virtus ꝯceptōnis non ſeꝗtur concluſio.Prete. ſine p̄iudicio dico opinando non aſſerendo. ꝙ carovirginis vt ex illa fiat corpus xp̄i ſiue oꝑatōne vis generatiue non eſt in ꝓpinquiore diſpoſitōne ad illud elementuꝫꝙͣtum ad tranſſubſtantiandū. quod patet ꝑ hoc. ꝙ paniset vinum multis mutatōnibus naturalibus apta ſunt adhoc ꝙ tranſmutentur in corpus humanum glorificanduꝫcaro autem virginis nulla mutatōne naturali ſiue operatione vis generatiue apta erat. vt ex illa fieret corpus xp̄i¶ Ad aliud qd̓ obijcit̉. ꝙ virtus tranſſubſtantiatōnis nōhabet ſubiectū ſuꝑ quod agat ⁊cͣ. Dicendū ꝙ ſicut tactuꝫeſt. ꝙͣtum ad hoc virtus tranſſubſtantiādi virtuoſius opratur. ꝙͣ virtus conceptōnis: non aūt ſimpliciter. ¶ Ad illud quod obijcit̉ ex alia ꝑte. de hoc quod dicit Aug. ꝙ vera caro xp̄i ꝑ ſpm̄ſanctū ſine coitu creat̉. Dicendū ꝙ creatio dicit̉ noīe extenſo: actus diuinus non ſubiacens nature vel tempori. ⁊ ſic conceptio virginis et alia oꝑa mirabilia: dicunt̉ oꝑa creationis. Aliter dicitur creare. aliud exnihilo facere. et ſic dicit̉ ꝓprie: et ſic ſumpto vocabulo: conceptio nō eſt creatio. Alie aūt ratōnes ſunt concedende.¶ Si aūt quereret̉. quare ꝯceptio attribuitur ſpūiſanctotranſſubſtantiatio aūt verbo. Rn̄ſio. ꝙ in illa conceptōnfuit habundantia gratie et quaſi initium: ꝓpter quod ſpirituiſancto cui appropriatur gratia attribuitur: hoc autēopus verbo attribuit̉ quia ſacmenta proprie ad chriſtumqui eſt verbum incarnatum referuntur.¶ Nembrum quartumEꝗtur de virtute verboꝝ in comꝑatōne adtp̄s. Primo gͦ querit̉. vtrū eodem tꝑe fit cōuerſio panis in corpꝰ xp̄i ⁊ vinuꝫ in ſanguinem: an diuerſis. Scd̓o ſuppoſito ꝙ ī diuerſis: ſi accideret ꝙ facta ꝯuerſione panis in carnē nō poſſetſacerdos ꝓcedere ad ꝯſecrationem vini: quid agenduꝫ eētin caſu illo?Ayticulus primusIrca primū querit̉ ſic. Sacerdos non ſimul ꝓfert hoc eſt corpꝰ meū: ⁊ hic ē calix meus ⁊cͣ. ſedſucceſſiue. cum gͦ ꝓfert hec verba. hoc eſt corpmeū: vtrū tranſſubſtantiat̉ panis in carnē an nō? Si nonerrant fideles: qꝛ in eleuatōne adorant panē adoratōne latrie q̄ ſoli deo eſt exhibenda ⁊ mortal̓r peccant. ¶ Item ſiin ꝓlatōne iſtoꝝ verboꝝ. Hic eſt calix ⁊cͣ. tranſſubſtantiatur panis in corpus xp̄i et vinum in ſanguinē: gͦ prima inutiliter ꝓfertur vel adminus forma ſcd̓a habet vim maiorem ꝙͣ prima qd̓ non videtur verum. et ſic videtur ꝙ ſucceſſiue et non ſimul fiat ꝯuerſio elementoꝝ in corpꝰ et ſanguinem xp̄i. ¶ Contra. ſicut ſe habet res ſacramenti panis. ad rē ſacramenti vini: ſimiliter ſe habet forma ad formam et virtus forme ad virtutem forme. ſed res ita ſe habet ad rem ꝙ ſemꝑ ſimul ſunt: gͦ ⁊cͣ. ¶ Item in vno quodſacramēto ē vna ſimpliciter virtꝰ que tota ſimul operatuet nō ſucceſſiue. videt̉ ſimilit̓ ꝙ in hoc ſacramento. ¶ Itvnitas atteſtat̉ nobilitati ⁊ ꝑfectōni. gͦ ſi in alijs ſacramtis q̄ ſunt minoris ꝑfectōnis eſt virtus vna indiuiſibiliteragens: videtur ꝙ multo fortius ſimiliter debet eſſe in iſto¶ Item in ꝓlatōne hoꝝ verboꝝ. hoc eſt corpus meū tranſſubſtantiatur panis in carnē xp̄i. aut ergo illa caro ē cumſanguine: aut non. Si non: eſt gͦ caro exanguis et ita ſinevita: gͦ mortua. hoc aūt falſum eſt: qꝛ xp̄c reſurgens ex n̄tuis iam non moritur Ro. vj. Si v̓o eſt cum ſanguine:ibi ſanguis et ex tranſſubſtantiatione: gͦ aliquid eſt tranſſubſtantiatum in ſancguinem. non niſi vinum: erolatione hoꝝ verboꝝ hoc eſt corpus meū fit tranſiatio. tam panis in carnē quam vini in ſanguinem: gͦ ſuperfluunt hec verba. Hic eſt ſanguis meus: quod falſum eft.¶ Ad hoc dixerūt quidam. ꝙ nō fit tranſſubſtantiatio niſi in completōne hoꝝ verboꝝ duoꝝ. dicentes: ꝙ qn̄ totuꝫeſt dictum: totum eſt factū. vnde prima verba expectant ſecunda. Nec tamen ꝑiculoſe aiunt adorant fideles. ꝗa hecverba hoc eſt corpus meū effectū ſuum habebūt in ꝓlatione ſcd̓oꝝ verboꝝ: nec ſecunda verba haberent effectuꝫ niſi prolata eſſent prima. adorant ergo non ꝙ nunc eſt: ſꝫ qd̓iam erit. nec ſequitur ad hoc ꝙ ſecunda verba maiore vimhabeant ꝙͣ prima: ſicut nō ſequitur ꝙ maioris efficacie ſitteſtis ſcd̓us ꝙͣ primus: licet completa ſit in iuratione ſcd̓i