Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

detis azima vſqꝫ ad. xxj. eiuſdē menſis ad veſperā. Eccecurrebant feſta a veſpere ad veſperuꝫ. vnde cū. xiiij. dieveſperū debuit īmolari agnꝰ typicus. ſicut habet̉ Exo. xij.īmolabit eū vniuerſa multitudo filioꝝ iſrahel ad veſpeꝝveſperū illud fuit de die ſequēti. ⁊ ita eodē die fuit īmolatagnꝰ typicus ⁊ verus. Si obijcit̉ ꝙ ante reſurrectōꝫ dn̄idies p̄ceſſit noctē. Unde mgr̄ in hiſto. In hac nocte ſcꝫ reſurrectōnis terminatꝰ eſt ordo naturaliū qui eſt. vt dies p̄cederet noctē. deinde creator tempoꝝ fecit vt nox p̄cederetdiem. Rn̄ſio. ꝙ ille ordo quo dies noctē p̄ceſſit: fuit ẜm curſum ꝯmunē tempoꝝ. nihilominꝰ ſpāli ratōe ordinatū fuitin lege. ꝙ in ſolēnitatibꝰ nox p̄cederet diē ⁊ currerēt diesſolēnes a veſꝑe in veſperū. ratō aūt fuit. qꝛ ille ſolēnitatesfuerūt figure ſolēnitatuꝫ temꝑis gratie: in quibꝰ hmōi ordo obſeruat̉. ⁊ maxime ſolēnitatū patrie que ſequūtur adnoctem tribulatōnis vie. Ad aliud dicendum. ꝙ differtdicere dies paſche ⁊ dies feſtus paſche. nec ſunt idē vt patet ex lege. ⁊ ob ignorantiam huiꝰ errant greci. dies enimpaſche eſt luna. xiiij. dies feſtus paſche luna. xv. Leui. xxiijmenſe primo. .xiiij. die ad veſperū phaſe dn̄i eſt. .i. paſcha. etxv. die menſis huiꝰ ſolēnitas azimoꝝ dn̄i eſt. ⁊ ita ante diem feſtum ſiue ſolenneꝫ paſche que fuit luna. xv. facta fuitcena dn̄i: quia. xiiij. die ad veſperum. ⁊ ſic non eſt pro grecis īmo contra eos. Ad aliud dicendum. ꝙ hoc nomenpaſcha multipliciter accipitur in ſcriptura. Unde equiuocatione huiꝰ nomīs greci ſunt decepti. Quādoqꝫ em̄ dicit̉hora īmolationis agni typici Luc. xxij. Appropinquabatdies feſtus azimoꝝ qui dicit̉ paſcha. glo. paſcha vocat̉ ſolus dies in quo agnꝰ occidebat̉ ad veſpera .i. xiiij. luna primi menſis. Quādoqꝫ agnꝰ paſchalis typicꝰ Luc̄. xxij. Uenit aūt dies azimoꝝ ī qua neceſſe erat occidi paſcha. Qn̄qꝫ verus agnꝰ .j. Corin. v. Etem̄ paſcha noſtrū īmolatꝰ eſtxp̄c. Qn̄qꝫ dicit̉ feſtus azimoꝝ qui fuit. xj. luna poſt equinoctiū vernale Ioh̓. xiij. Ante diem feſtū paſche ſciēs ih̓squia venit ⁊cͣ. Qn̄qꝫ cibꝰ paſchalis quē tunc debuerūt ⁊ licebat ꝯmedere ſeptem diebꝰ paſchalibꝰ Ioh̓. xviij. ⁊ nō introierunt p̄toriuꝫ ne ꝯtamīarent̉. ſꝫ māducarent paſcha .i.cibos paſchales. azima ſcꝫ que tunc licebat cōmedere ẜmlegem. Unde Exo. xij. primo menſe. xiiij. die menſis ad veſperum ꝯmedetis azima vſqꝫ ad viceſimū primuꝫ eiuſdemmenſis ad veſperum. Dicendū igitur ꝙ in Ioh̓. xviij. ſumitur paſcha pro cibo paſchali: ⁊ nō eo ſenſu quo ꝓcedit obiectio. Ad aliud dicendū. ꝙ ſicut dicūt prima die azimorum ſcꝫ die paſſionis dn̄i interdicta erāt ſeruilia. ſicut patet in Leuit. xxiij. vbi dicit̉ primus dies erit vobis celeberrimus. omne opus ſeruile non facietis in eo. Unde in illadie ſolum interdicta fuerunt ſeruilia hmōi aūt preparatioque congruebat defunctis quia fuit opus miſericordie: nōreputabat̉ inter ſeruilia. Ad hoc quod dicit̉ in Exod̓.Nihil oꝑis facietis in eis exceptis his que ad veſcendumꝑtinent. ꝙ ꝑ hoc non excludebant quin oꝑa ſpūalia fieritunc poterant. quale fuit opus iſtarū mulierū. Dicenduꝫigitur ꝙ ille mulieres ab hora qua viderant xp̄m poſitumin monumento. ſicut dicitur Luc̄. xxiij. vſqꝫ ad veſperameiuſdē diei p̄parauerunt vngenta que habebāt. ⁊ ad veſperum a p̄paratione quieuerunt ẜm legem ꝓpter ſabbatum.de quo preceptum fuit in lege ſcꝫ ꝙ ſeruaret̉ a veſpera vſqꝫad veſperam ſine aliquo opere. tunc em̄ non licebat preparare que ad cibum erant neceſſaria. Illa etiam dies ſabbati inter omnia ſabbata erat celeberrima: ꝓpter paſcha etꝓpter ſabbatū: igit̉ nō potuerūt accedere ad ſepulchꝝ xp̄iideo nocte ante ſabbatū ⁊ in ſabbato ⁊ nocte poſt ſabbatūſeruauerūt vngēta ſua vſqꝫ ad prima ſabbati. ⁊ tunc venerunt cū aromatibꝰ vt vngerēt corpꝰ dn̄i. Poteſt igitur diciꝙ licuit vngenta luna. xv. facere quia hoc fuit opus miſericordie ⁊ ideo n̄ ſeruile. Sed ꝯtrariū huiꝰ videt̉ Mar̄. xvj.Cum trāſſiſſet ſabbatuꝫ maria magdalene ⁊ maria iacobi⁊ ſalomēe emerūt aromata vt veniētes vngerent ih̓m. igit̉die veneris vt dictū eſt vngentū nō parauerūt qꝛ nec dumempta fuerāt. Solutō ẜm glo. emerūt .i. empta parauerūtquod em̄ reſiduū erat nō paratum: die veneris parauerūtdum trāſiſſet ſabbatum. Uel aliter iudei multos ſumptosſolent ponere circa funera ſicut legit̉ Ioh̓. xix. Uenit ergoNichodemꝰ qui venerat ad ih̓m nocte primum ferens mixturam ⁊ aloēs quaſi libras centum. ecce ſumptꝰ magnusmulieres igit̉ videntes nō ſufficere vngenta que p̄parauerunt die veneris .i. die paſſionis dn̄i: poſt ſabbatuꝫ pluraemerunt ⁊ illa parauerūt. ſicut dicit Marcꝰ euange. vndenō eſt hic ꝯtrarietas. licet videt̉ dicere glo. ſuꝑ Mar̄. xvj.in principio que incipit. Cum trāſiſſet ſabbatū. Uel aliterpoteſt dici. ꝙ mulieres ille iam inſtructe in fide xp̄i nō cuirabant hmōi legalia obſeruare. vnde Inno. Ꝙ aūt mulieres die feſto paſche dicunt̉ vngēta paraſſe: nō obeſt. qꝛ nonerant ſub lr̄a ſed ſub gr̄a. Uel poteſt aliter dici. ꝙ ille mulieres cognoſcētes mortem xp̄i futuraꝫ ante mortem eius:parauerūt neceſſaria ad condendū corpus eius. vnde Inno. mulieres reuertētes ẜm lucā portauerunt vngentum ⁊aromata que ante longe parauerāt quia frequenter audierant dn̄m moriturū. Nōne magdalena iam paraſſe videt̉⁊ ꝑ inſpiratōeꝫ p̄occupaſſe miſteriū actōnis. Teſſe veritate que dicit. Mittens hec vngentū hoc in corpus meū adſepeliendum me fecit. Et iterum. Sinite illam vt in diemſepulture mee ſeruet illud. ſed vngentū quod prius inceperat poſtea ꝯſumauit. Quod aūt dicitur Mar. .xvj. ꝙ cumtranſiſſet ſabbatū emerūt aromata. hoc pōt intelligi ſicutvult glo. ibidem. ꝙ vngenta empta ante non ſufficiebantꝓpter quod tunc aliqua emebant: ita rn̄dendū videt̉ oppoſitionibꝰ grecoꝝ. Ad aliud quod obijcit̉ ꝑ glo. Luc̄. xxijDicendū ꝙ agnus ꝯmedebat̉. xiiij. luna ad veſperam. vnde ꝯmedebatur quaſi in origine lune. xv. ⁊ quaſi in terminō lune. xiiij. quādo incipiebant̉ azima ꝯmedi. Et hoc eſtquod dicitur in quadā glo. ſuꝑ illud Math̓. xxvj. ibi. prima die azimoꝝ ſic. prima die azimoꝝ .i. quarta die primimenſis quādo abiecto fermento agnū īmolabant ad veſperam. Ad aliud dicendū. ꝙ licet diſpoſuerūt ꝙ nō crucifigerent eū in die feſto: nihilominꝰ nacta oportunitate fecerunt ꝯtrariū. ⁊ hoc diuina diſpoſitōne vt veritas rn̄deretfigure. quia. xv. luna primi menſis eduxerat populum hebreorum de egipto. ⁊ eadem die mors xp̄i eduxit populuꝫſuū de tenebris peccati. vnde Inno. Porro diſpoſitō ſacerdotum ꝯtra diſpoſitōeꝫ dei p̄ualere nō potuit qui diſpoſuerat vt verus aguꝰ in diebꝰ paſchalibꝰ īmolaret̉. Ad illudqd̓ obijcit̉. ꝙ dn̄s nolebat nos iudaizare ⁊cͣ. dicēdū ꝙ dn̄shoc nō ex lege retinuit. ſꝫ de nouo inſtituit. ſicut patꝫ de baptiſmo. Iudei aūt aqua luſtrabantur: ⁊ nos aqua luſtramur. nō ex inſtitutōne legis: ſed ex inſtitutione dn̄i. Adillud quod dicit̉. ꝙ fermentū expreſſius ſignat xp̄m. dicendum ꝙ etſi fermentū ſignat ẜm ꝙ exprimit glo. ſupͣdicta.ꝙ melius eſt in xp̄o ſcꝫ caritatē. non tamē in ꝓpria ⁊ exp̄ſſaſimilitudine xp̄m exprimit. azimū em̄ ſignat puritatē ſingularem xp̄i ſolius ſcꝫ natura noſtram ſumptā ſine omnicorruptōne infectōnis. vnde Inno. reſpondens grecis. dicentibꝰ ꝙ ꝑ fermentum ſignat̉ tumor vteri virginalis xp̄oconcepto dicit. Nā etſi fermentum ſignat tumorem vterivirginalis ⁊ vinculum vnionis: porro multo religioſiusillud inſinuat quod ẜm apoſtolum xp̄c de maſſa peccatrice corpus ſine peccato ſuſcepit: tanꝙͣ de fermentato ſuſceperit azimum. ⁊ vt inter xp̄m ⁊ populum malicie ⁊ nequicie nil ſit: ſicut inter fermentum ⁊ aquam in azimo nil veteris maſſe vel aduene corruptionis interuenit. Nam perfrumentuꝫ xp̄c: per aquam populus deſignatur. ẜm illudNiſi granum frumenti cadens in terram mortuum fueritipſum ſolum manet. Et illud. Beati qui ſeminatis ſuꝑomnes aquas Iſa. xxxij. Aqua ſine fermento mixta frutto: deſignat populū ſine peccato xp̄o ꝯiunctuꝫ. ꝙͣꝙͣ illud ſoleat deſignare: ꝙ ſicut azimꝰ panis de pura maſſimiento conficit̉: ita corpus xp̄i de illibata virgine ſine pctōconceptum eſt. Ad illud quod obijcit̉. ꝙ iudaizat ⁊c. dicendum ꝙ vt dicit Anſel. facere aliquid quod fiebat ẜm legem nō eſt iudaizare: niſi fiat intentione adimplendi legevt qui ex infirmitate circumcidi ſe faceret. non vt ritum legis obſeruaret. Unde Anſelmꝰ. Ꝙ auteꝫ aiūt nos iuſai