Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Queſtiotum vtꝝ aqua eſt admiſcēda vino. Sextuꝫ vtꝝ ſanguis ſine aqua poſſit ꝯſecrari. Septimū vtꝝ poſſit ꝯfici ex om̄i generi vini. Octauū vtꝝ ex aceto. Nonū vtꝝ ex om̄i liquorequi ꝓcedit ex vua. vtpote de agreſta muſto dulci.Nlēbrum primumIrca primuꝫ querūtur duo. Primum ē quare tm̄ ſub his ſpeciebꝰ panis vini conficit̉.Scd̓m eſt ſi vtraqꝫ ſpecieruꝫ haꝝ ſit de integritate huius ſacramenti.Articulus primusUerit̉ pͥmo quare tm̄ ſb̓ ſpēbꝰ panis vini īſtitutū eſt ſacramētū ꝯfici. qꝛ hoc ſacramētum p̄figuratum fuit ſolūmō in pane vinooblato abrahe a melchi. Gen̄. xiiij. ſꝫ ī agno paſchali Exo.ſpaſſi xp̄i ꝙͣ panis vinū. in fauo mellis quem ionathasvirga ꝯuertit ad os ſuū. j. Reg. xiij. veritas debeat rn̄dere figure: videt̉ magis debeat dari ſub ſpē panisvini ꝙͣ ſub aliqͣ alia p̄tactaꝝ. vel ſi ſub his illis ſimilit̓. Ite xp̄c dedit corpꝰ ſuū in recordatōem paſſionis. UndeLuc̄. xxij. Hoc ē corpꝰ meū qd̓ vobis tradet̉. facite ī meam ꝯmēoratōeꝫ. glo. ſuꝑ illud. j. Corī. xj. Quotiēſcūqꝫducabitis panē hūc. cali. bi. mor. do. a. dic̄. In ꝯmēoratione mortis debꝫ ſumi. ſꝫ panis ē ſacramētū corꝑis abſoluteducēs ī memoriā illiꝰ vt paſſuꝫ ē: videt̉ panis debeat eēt ſacramētū corꝑis: ſꝫ aliqd̓ ducēs in paſſionē corporis: ſicut vinū ducit ī paſſionē in qua effuſus eſt ſanguisdiuiſus a carne. aūt panis ſignat corpꝰ xp̄i abſolute ꝯditōe paſſiōis ptꝫ. panis em̄ ē rep̄ſentatiuū corꝑis xp̄iqꝛ ſic̄ panis ex multis granis: ita corpꝰ ē ex multis mēbris Itē panis ſignat corpꝰ vt ē deſtitutū additū diſſolutioni: ſꝫ potiꝰ vt eſt in oppoſita ꝯditōe ſcꝫ in integritateſtitutōe. Itē vt dīc Hugo. oꝑtꝫ vt ẜm ꝓceſſuꝫ tēpoꝝ ſpiritualiū gr̄aꝝ ſigna magis ſꝑ ac magis euidētia ac declarātia formarent̉. vt effectu ſalutis creſcēt cognitō veritatis. igit̉ panis vinū erāt ſacramēta legis nature: ſacramenta legis ſcripte erāt ſigna magis euidētia ac declarantia ſpūalis gr̄e. igit̉ gr̄a ſpūalis huiꝰ ſacramēti: debuit repͥſentari aliquo ſac̓mēto legis moyſi. ꝙͣ legis nature. maxime ſpēs mellis qd̓ fuit figura huiꝰ ſacͣmēti .j. Reg. xiiij.ratōe ꝓceſſus tꝑis ſaporis. Sapi. viij. habet amaritudinē ⁊cͣ. Itē Hugo. pͥma ſacͣmēta fuerūt vmbra. ſcd̓aimago. tercia corpꝰ. quarto ſequit̉ veritas ſpūs. plus igit̉gruebat inſtitueret̉ ſub aliqͣ ſpē ſacramēti legis ſcripteꝙͣ legis nature. Itē exiſtēte veritate ceſſat vmbra. Oblatio panis vini fuit vmbra huiꝰ ſacramēta: debꝫ ſacramēto. Si rn̄deret̉ ceſſauit nec fit oblatōaliqua panis vini deo. Cōtra. an̄ ꝯſecratōeꝫ hoſtie offert̉panis vinū deo ī celebratōe miſſe. dicit̉ in pͥma oblatōne. Suſcipe ſancta trinitas hāc oblatōeꝫ quā offerimꝰ ⁊cͣ. Itē ſacramētū ē ex ſil̓itudine ſignificās ex inſtitutōe rep̄ſentās ⁊cͣ. Illud igit̉ vbi ē maxīa ſil̓itudo maxīe debet inſtitui ſacramētū. ſꝫ caro xp̄i maximā ſil̓itudinē habꝫ cumcarne alia ſanguis ſanguīe. igit̉ ſacramētū debꝫ inſtitui fieri ſub ſpē carnis ſanguīs. Iteꝫ in ſacramētoꝯtinet̉ xp̄c vt cibꝰ ꝑuuloꝝ priꝰ erat cibꝰ angeloꝝ. Sꝫ cibus ꝑuuloꝝ ē lac: in lacte debꝫ ꝯfici. Itē obijcit̉ de vijpno. qꝛ hic ſignat̉ xp̄c vt cibꝰ ſiue potꝰ ſanās. ſꝫ vinuꝫ datur infirmis: debet ꝯfici in vino hoc ſacramētū. qd̓ eſtſanatiuū infirmitatis ſpūalis. Rn̄ſio. multiplex eſt ratio quare corpꝰ xp̄i ſub iſtis ſpeciebꝰ ſcꝫ panis vini ꝯuenienter ſignificat̉: in nullo ſacramēto legis moyſi. Una eſtexp̄ſſa ſil̓itudo ſigni ad ſignatū. Unde.. Corin. xj. Hoc facite quotiēſcūqꝫ fa. in mea ꝯme. glo. Porro ſpēs illa viſibilis ſacramētū ē gemīe rei ꝯtēte ſignate. ſpēs illa vtrāqꝫ rem ſignificat: vtriuſqꝫ gerit exp̄ſſaꝫ ſil̓itudinē. ſicut panis cet̓is cibis corpꝰ reficit ſuſtētat. vinū hominem letificat inebriat: ſic caro xp̄i interiorē hominē ma.xxxij.gis ceteris gratijs ſpūalit̓ reficit ſaginat. quē ſanguisxp̄i ſpūaliter letificat ſicebriat vt ſobriū recIdat. Undepͣs. Calix meꝰ inebriās ꝙͣp̄clarꝰ eſt. habet etiā ſimilitudinem re ſignificata tm̄. que eſt vnitas fideliuꝫ. quia ſicutex multis granisōficit̉ vnus panis ex pluribꝰ racemisvinū ꝯfluit: ſic ex multis fideliū ꝑſonis vnitas eccleſie conſtat. Alia ratō eſt.generalitas alimenti quovita nature ſuſtentat̉. hmōi em̄ ꝯueniētiſſime ducūt ad illud quo vita ſpūalis ī oībꝰ nutrit̉. vnde Dama. Quiaſuetudo ē homībꝰ lauari aqua oleo vngi. ꝯiugauit aquā ſpiritūſanctū fecit id lauacrū regeneratōis. Et quiaſuetudo eſt homībꝰ pane̓ ꝯmedere vinū bibere: ꝯiugauiteis deitatē fecit ea corpꝰ eius ſanguinē. vt hec que ſūtẜm naturā ꝯſueta in quibꝰ vita ꝯſeruat̉: ad ea que ſūt ſuꝑnaturā aīa tranſferat̉. Item ex alia ꝑte. Noluit dn̄s vtdaret̉ hoc ſacramētū ſub ſpecie alicuiꝰ veteris teſta. vt oſtēderetur illa ſacramēta ceſſare: noua iam introducta. vnde. .j. Corin. xj. Hoc facite quotiēſcūqꝫ ſumitis ⁊cͣ. glo. Sciendum ideo poſt celebratū vetus paſcha. dn̄m corpꝰ ſanguinem ſuū dediſſe diſcipulis: vt oſtēderet veteris legis ſacramēta ceſſatura. inter que p̄cipuū erat agni paſchalis ſacramētū. noue legis ſac̓mēta inſtituēda: inter que excellit dn̄ici corꝑis ſacramētū. Ex ptꝫ rn̄ſio ad pͥmo obiectum. Non em̄ debuit inſtitui dari in ſpē agni vel hedi velalteriꝰ alicuiꝰ ſacramenti veteris legis: ne nōdum videant̉legalia ceſſare. īmo illa in multitudine debuerūt figurarexp̄m paſſum: in cuiꝰ recordatōe dat̉ hoc ſacramētuꝫ. Undeaugu. iiij. de trinitate. Oportuit qui multa eramꝰ diuiſi a deo: multa vnū conclamarēt futurū ſcꝫ xp̄m paſſuꝫ.Pret. exp̄ſſius ſignat̉ res huiꝰ ſacramēti ꝙͣtū ad re vtrāqꝫſpecie panis vini: ꝙͣ alteriꝰ alicuiꝰ ſacramēti vt ex dictispatet. Et ſic pꝫ rn̄ſio ad illud qd̓ obijcit̉. in ſacrificijslegis exp̄ſſius ſignificabat̉ xp̄c paſſus. Pret. licet eſſent ſigna euidētiora qꝛ principalit̓ ad ſignificāduꝫ xp̄m paſſumordinabant̉: tn̄ erant euidentiora ꝙͣtuꝫ ad exp̄ſſionemgratie ſpūalis. que principalit̓ ſignat̉ in ſacramēto nouelegis. Ad illud qd̓ obijcit̉ ſpecie panis rep̄ſentat̉ corpus xp̄i abſolute referēdo ad paſſionē. Dicēdū vt dicit Hugo. Sacramētū ſignat ex ſil̓itudine rep̄ſentat ex inſtitutōe. Unde dicēdū licet ex naturali ſil̓itudine ſignificet corpꝰ abſolute: ex inſtitutōe tn̄ ſignat corpꝰ ꝯditōneſcꝫ vt ē relatū ad paſſionē. Pret. licet ſpēs panis in ſe ꝯſiderata rep̄ſentet corpꝰ abſolute: tn̄ vt ꝯmedit̉ ſignat expoſitū morti. Paſſio em̄ xp̄i ꝯmeſtioni ꝯꝑat̉ ꝓpter vehemētiāpene multiplicē ꝯminutōꝫ. Unde pͣs. Zelꝰ domꝰ tue ꝯmedit me. glo. fuit mihi cauſa mortis. Ad qd̓ obijcit̉ de illo verbo Hugo. Dicendū Hugo ꝯꝑat adinuicē illa ſacramēta que fiebant in remediū originalis decimatōemcircūciſionē baptiſmū: aūt comꝑat illa que ſolū ſignaerant. cuiuſmōi erat oblatio panis vini a melchi. Gen̄.xiiij. Ad illud quod obijcit̉ de oblatōne panis vini ⁊cͣ.Dicendū hec oblatō eſt abſolute ſimpliciter intentionis offerētis: ſꝫ eſt quedā p̄paratō ad ip̄m ſacramētum.vnde eſt oblatio que eſt ſacramētū. Ad illud quod ſequitur. ſacramentū eſt ex ſil̓itudine ſignificās ⁊cͣ. Dicendum et ſi caro ſanguis expreſſiorem gerunt ſimilitudinem carnis xp̄i ꝙͣ panis inꝙͣtum eſt caro: tn̄ inꝙͣtumeſt cibus. Panis em̄ vt tactum eſt. eſt cibꝰ generalis omnium omni tempore. ꝓpter qd̓ in multis locis ſcripture panis generaliter nominat genus cibi. vt patꝫ Exo. xviij. veneruntqꝫ aaron. omnes ſeniores iſrahel vt ꝯmederēt panem cum eo. Panis ibi ponit̉ pro cibo generaliter. Sicutigit̉ oīm om̄ī tꝑe eſt cibꝰ: ſic xp̄c ſine quo nullꝰ viuere ſiueali pōt. propter quod dicit̉ panis Ioh̓. vj. ibideꝫ dicit̉.Niſi maducaueritis carnē filij homīs biberitis eiꝰ ſanguinē: ha. vi. in vobis. Sic igitur ratōne qua eſt alimētum generale oīm om̄i tꝑe quod non eſt de carne: magisxp̄o ꝯuenit ꝙͣ caro. Item panis inter alia que nutriuntcipue habet virtutem nutriendi. In cuiꝰ ſignū ꝯmeſtio panis generat faſtidiū ſicut alij cibi. Unde dicunt medici in dietis ſcribit̉. cibꝰ iſte eſt conuenientiſſimus hu-