Queſtionorē: ſicut oſtēit due auctoritates ẜm damaſ. ⁊ math̓xxv. Un̄ auctoritas dam̄. intelligit̉ de gratia illa q̄ dat̉ꝑ diſpoſitōemcipiētis. qui plus vel minꝰ habilitet̉ etmouet̉ ad fidē. nō de illa que ē ex merito xp̄i que ꝯferturvirtute btiſmi equaliter: et indifferēter ſe hꝫ ad oēs.Et eodē mō reſpōdendū eſt ad aliā auctoritatē. vnuſꝗſqꝫẜm ꝓpriā virtutē .i. capacitatē. Nam ꝙ aliquis ſit plusvel minꝰ capax: hoc ē ex diſpoſitōne li. ar. ¶ Ad illd̓ qd̓dicit magiſter. ij. ſentē. ꝙ gratuita ꝓportōnaliter dāturnaturalibꝰ ⁊cͣ. dicendū ꝙ licet quātū eſt de virtute ſacramenti equalis gr̄a confert̉ om̄ibꝰ. et ip̄a gr̄a quātū ē deſe equalis eſt efficacie. nihilominꝰ pt̄ dici ꝙ gratia datain baptiſmo. ex ꝑfectiori obediētia nature et meliꝰ ordinata ad oꝑa v̓tutū: hꝫ maiorē efficaciā in vno ꝙͣ in alioSicut em̄ lux materialis eiuſdē incenſioīs trāſfundensſe ꝑ corꝑa magis et minꝰ dyaphana ſiue trāſꝑentia. magis et minus lucet: ſic lux ſpūalis ſcꝫ gratia magis ⁊ minus oꝑatur ẜm ꝙ natura magis et mīꝰ obedit illi et habilior eſt ad oꝑa virtutū. Intelligendū eſt cū his ꝙ gr̄amenſurat̉ ẜm libertatē dei dantis: nō ẜm equalitatē ſuſcipiētis: ſed ẜm ꝙ p̄parat ſe ſuſcipiēs. qꝛ ergo deus oꝑatur ibi ẜm exigentiā ſacramēti. et vlteriꝰ vnus nō ē magis diſpoſitus ꝙͣ alter: ideo equaliter om̄ibꝰ ꝑuulis datquātū eſt de lege cōmuni. qꝛ tum pt̄as eiꝰ non ē alligataſacramētis. nō ē neceſſe ꝙ ſemꝑ det equaliter: ſed p̄t facere cui vult priuilegium ſpāle. ¶ Ad illud qd̓ obujcit̉ decauſa diuerſimode agēte ⁊cͣ. dicendū ꝙ hoc nō habꝫ hiclocū: qꝛ deus oꝑatur in ſacramēto vt agēs volūtariū. vn̄ẜm libertatē beneplaciti eius cui vult dat plus: cui vultminꝰ. qd̓ patet exemplo ſumpto a quibuſdā māmas maternas ſugentibꝰ. in ꝗbꝰ apparuit gr̄a efficatior et habūdantior. ¶ Ad illa duo que ſequūt̉ ſcꝫ ꝙ in ꝑuulis vnusnō naſcit̉ magis peccator ꝙͣ aliꝰ ⁊cͣ. et ꝙ vnꝰ nō puniturmagis alio ⁊cͣ. dicendū ꝙ nō valent hec argumēta: qꝛ iuſticia nō reſpicit meritū p̄ciſe: ſed miſcd̓ia reſpicit datisbenignitatē. ¶ Ad duo que ſequūt̉ patet reſpōſio ex dictis. qꝛ gr̄a ẜmꝙ ꝯꝑatur ad culpaꝫ eſt equalis efficacievt dictū eſt. Siimiliter meritū xp̄i ſiue virtꝰ paſſionis eq̄liter et indifferēter ſe habet ad om̄es. ¶ Ad illud qd̓ obijcitur. ꝙ bonitas nature ē diſpoſitio ad gr̄am ⁊cͣ. dicēdūꝙ nō eſt diſpoſitio vt neceſſitas: ſꝫ potius vt cōgruitas.niſi inqͣtū motu li. ar. aptetur ⁊ habilitetur.¶ Nlembrū quartūOnſequēter querit̉ de effectu illuīatōnis.vtrū fiat ꝑ gr̄am ī baptiſmo. Et vidr̄ ꝙ nōqꝛ differunt ab inuicē catheciſmꝰ et baptiſmus. catheciſmus aūt p̄cedit baptiſmūeius effectꝰ p̄cedit baptiſmū in adulto. Sꝫ eiꝰ effectꝰ eſtilluīatio ꝑ inſtructōem: gͦ effectꝰ illumīatōis habꝫ an̄ ſuſceptōem baptiſmi. ¶ Ite dam̄. audiētes diuīas ſcripturas credimꝰ doctrine ſpūſſancti et hec ē prima gr̄a. hocaūt fit ī catheciſmo: gͦ illumīatio fidei fit in catheciſmo.Ꝙ aūt ꝑ baptiſmū dat̉. habet̉ ex hoc qd̓ dicit ioh̓. dam̄.baptiſma fit nobis illuīatio. ¶ Itē ſuꝑ illud. In tribulatione īuocaſti me. cuꝫ ppl̓us multiplicatꝰ exiret de terraegipti de tenebris ignorātie ꝑ baptiſmū: tūc audit et ꝑcipit mīſteria q̄ nō nouerat vbi debeat hr̄e cor. ¶ Iteꝫ effectus ꝗ ſignātur ī criſmatis inunctōe et candele illuīation et candide veſtis induitōne in baptiſmo dant̉. ergoilluīatio datur in baptiſmo. ¶ Reſpōſio. ꝙ fides dicit̉dupliciter. et ſil̓r illuīatio fidei. dicit em̄ damaſ. ꝙ fidesduplex ē. Eſt em̄ fides ex auditu: et eſt alia fides que eſtypoſtaſis .i. ſb̓a reruꝫ ſperādaꝝ arguitio non apparētiūPoteſt ergo dari ex gr̄a gratiſdata illumīatio ante baptiſmū in catheciſmo. Sꝫ eſt alia illuīatio que ē ex gr̄abaptiſmali. ⁊ illa dat̉ in baptiſmo: nihilominꝰ in adultopoteſt eſſe gr̄a gratūfaciens. et cū illa venit quedaꝫ illuminatio. et ꝑ hoc ſoluit̉ qd̓ obiectū eſt. Nam prime rationes loquūtur de illuīatōne ex gr̄a gratiſdata: alie aūtde illumīatione gr̄e baptiſmalis que eſt gr̄a gratumfaci.xxj.¶ Nlembrum quintumEinde querit̉ de effectu fecūdatōis. ⁊ vidr̄y baptiſmꝰ: nō ſit effectus fecūdatōis. Feūdatio em̄ eſt quedā ꝑtus ſpūalis impregnatio. Sꝫ non tunc cū gignit̉ hō gignit: ſꝫprimo gignit̉: deinde cū in ꝑfectōe eſt: habꝫ pt̄ate gignendi. Cum ergo ī baptiſmo gignitio ſit ſpūalis. fiunt em̄ filij dei: nō tunc fecūdant̉ ad gignendū ſpūaliter. ergo fecūdatio nō eſt effectꝰ baptiſmi. ¶ Cōtra. ſuꝑ illud. Superaquā refectōis educauit me ⁊cͣ. glo. ſuꝑ aquā refectōnis.i. baptiſmi quo r̄ficiūt̉ qui integritatē ⁊ vires amiſerātet aīma ariditate peccatoꝝ ſterilis fecūdat̉. ¶ Reſponſio ꝙ fecūdatio nihil aliud eſt ꝙͣ virtutū et donoꝝ q̄ ſuntſemīa ſpūalia ſuſceptio. et hoc mō bene pt̄ eſſe in baptiſmo fecundatio: cū in baptiſmo cōferant̉ o̓tutes ex ꝗbuspoſtea fructus ſpūales poſſunt facere. Si v̓o fecūdatioacciꝑetur ꝓ operū vel actuū plenitudīe: hoc mō nō eſt inbaptiſmo fecūdatio. et ꝑ hoc poteſt ſolui qd̓ obiectū eſt.Nam illud qd̓ dicit̉ ꝑ ſimilitudīem ad gignitōꝫ carnalēnon vſqꝫquaqꝫ tenet. In gignitōe em̄ carnali ẜm priuset poſterius tꝑe fit ꝓgreſſio. In ſpūali v̓o nō ſic oportet.Nlembrum ſextumOſtea querit̉ de effectu incorꝑatōis. vtrūcōferat̉ in baptiſmo? et videt̉ ꝙ ſic: ꝑ hocqd̓ dicit aug. ad boīfaciū. Nulli ē aliquatenꝰ ambigendū. tūc vnūquēqꝫ fideliū corporis ⁊ ſanguīs dn̄i ꝑticipem fieri qn̄ in baptiſmate mēbrum corꝑis xp̄i efficit̉. nec alienari ab illiꝰ panis caliciſqꝫ ꝯſortio: etiā ſi anteꝙͣ panē illū comedat ⁊ calicē bibat.de ſeculo in vnitate corꝑis xp̄i cōſtitutꝰ abſcedat. ¶ Contra. ille eſt effectꝰ ſacramēti euchariſtie. diuerſoꝝ at̄ ſacramētoꝝ ſunt diuerſi effectꝰ: nō eſt ergo effectꝰ ip̄iꝰ baptiſmi. ¶ Reſpōſio eſt incorꝑatio ꝑ ſimilitudīeꝫ effectꝰad cām. et hoc mō ꝓprie eſt effectꝰ euchariſtie. Eſt etiaꝫincorporatio ꝑ gratiā gratū facientem: que datur in baptiſmo. et ẜm hoc ē effectus ip̄ius baptiſmi ꝓpter ip̄amgratiam: non ꝓpter ſimilitudinem effectꝰ ad ſacramētūbaptiſmi.¶ Nlembrum ſeptimumOnſeq̄nter q̄rit̉ de effectu aꝑtōnis ianue.vtrū ꝑ baptiſmū ianua aꝑiat̉. Et vidr̄ ſicBeda. Idē ſalutifere curatōis auxiliū inlege circūciſio ꝯtra origīale vulnꝰ pct̄i agebat: qd̓ baptiſmꝰ agere reuelate tꝑe gr̄e ꝯſueuit: exceptoy regni celeſtis. ianuā intrare nodū poterat. ¶ Iteꝫ. iij.īath. Celi aꝑti ſunt. glo. flāmā vibrantē qui viā ꝓhibuit aqua baptiſmi extinguit. idē habet̉ Marci .j. ſuꝑ illd̓vidit celos aꝑtos. ¶ Contra. iiij. ſent̉. tractatu de baptiſmo. Nec baptiſmꝰ nec circūciſio aditū nobis regni aperuit: ſꝫ hoſtia ſaluatoris. ¶ Itē an̄ paſſionē oēs deſcenderūt ad limbū ⁊ etiā ioh̓. baptiſta. ſꝫ ꝯſtat aliqͦs baptizatos fuiſſe an̄ paſſionē xp̄i. ¶ Itē videt̉ ꝙ ī baptiſmo xp̄i.ẜm illd̓ luce. iij. aꝑtū ē celū ibi dicit glo. bede. Dum illeaquas iordanis ſubijt: ianuā celi nobis aperuit. ¶ Preterea. videt̉ ꝙ ī paſſiōe xp̄i Col̓. j. pacificas ꝑ ſanguīemcrucis eiꝰ ſiue q̄ ī celis ſiue q̄ ī t̓ra. glo. i. celeſtia ⁊ terreſtria. qꝛ pꝫ mō homī introitꝰ ī celū. ¶ Itē haymo ī ītegroquā hora ſanguis redēptōis de latere dn̄i ī cruce pendētis exiuit: dimiſſū ē pct̄m ade hūano generi ⁊ pacificataſūt celeſtia ⁊ terreſtria. qꝛ tūc patuit homībꝰ ītroitꝰ ī regnū celoꝝ. ¶ Itē Marci. xv. Et facta hora. vj. glo. Beda dīne pietatis ordo poſcebat. vt eodeꝫ tꝑis articulo qͦade p̄uaricati ꝯcluſerat: latroni penitēti ianuā reſerae̓tꝑadiſi. ¶ It̄ vr̄ ꝙ ī die r̄ſurrectōis pͥmo aꝑta fuit. ẜm ꝙicit̉ ab eccl̓ia ī collecta illa. Deꝰ ꝗ hodierna die ꝑ vnigeitū tuū et̓nitatis nobis aditū deuicta morte reſeraſti.¶Reſpōſio ꝙ ianuā celi aꝑire ē tollere impedimētum