Queſtioꝙ non ſit figura. Itē om̄is figura habet diſtenſionē aliquā et lineatōem. qꝛ figura ē qualitas in quantitate. velquātitas in qualitate. Si nihil tale ē in aīma: ergo caracter nō eſt tale quid. ¶ Si dicat̉ ꝙ caracter in aīa eſt ſanctitas quedā et ita habitꝰ. cuiꝰ exemplar et figura ē ſanctitas baſilicariū et vaſoꝝ ꝯſecratoꝝ. Baſilica em̄ cōſecrata quātumcūqꝫ poſt ꝯſecratōem polluat̉ ſancta remanet. Sic̄ ergo ſanctificatio baſilicalis ē ad ſuā ſanctitatem: ſic ſanctitas baptiſmalis ad ſct̄itatē. quare nō permutatim ſic̄ ſanctificatio ad ſct̄ificatōem: ſic ſanctitasad ſct̄itateꝫ. et ꝓpter hoc ſic̄ ſanctificatio eſt figura ſct̄ificatōis: ſic ſanctitas ſct̄itatis. et ꝓpter hoc cū veritas immobilior ſit ꝙͣ figura. ſicut poſt figuralē ſct̄ificatōnemnanet in baſilicis ſanctitas figuralis: ſic poſt veritateſct̄ificatōis in baptizatis remanet veritas ſct̄itatis. ⁊ hͦeſt qd̓ dicit̉ .j. coꝝ. vj. Templū dei ſanctū ē qd̓ eſtis vosUbi aug. opere ſpūſſancti ī baptiſmo dicāt. ¶ Sed ꝯtraſct̄itas nō manet cū pct̄o: caracter aūt manet. non ergocaracter ē ſct̄ificatio vel ſct̄itas. ſꝫ ſignū aliqd̓ ſct̄ificationis baptiſmalis. ¶ Forte diſtīguet̉ duplex ſct̄itas Unaque trāſire pt̄ et altera que ſemꝑ manet a tꝑe ſuſcepti baptiſmatis. et accipit̉ ꝓpter illd̓ verbū apl̓i. templum deiſanctū eſt qd̓ eſtis vos. caracter aūt ē ſctitas ſiue ſct̄ificatio manēs. illud nō videt̉ ꝯuenire cū glo. dicit em̄ tēpluꝫſanctū in quo deus habitat. nō aūt dicit̉ habitare ī mal̓¶ Preterea. ibidē dicit̉. ad templū dei ꝑtinent ꝑuuli ſāctificati ſacramēto xp̄i et regenerati ſpuſct̄o: et ita nō videtur loqui niſi de vna ſanctitate. altera nō violat̉ neqꝫdiſperdit̉ ſiqua eēt. caracter em̄ nō delet̉. et ponit̉ exemplū de eccl̓ia cōſecrata. Licet em̄ in ea fiat pollutio: nonꝓpter hoc perit ſct̄itas illiꝰ neqꝫ violat̉. ⁊ ſic vult dicereꝙ remanet quedā ſanctitas in aīma: licet hō ꝑ peccatūolluat̉. qꝛ d̓o in aīma nō inuenimꝰ dictam a ſct̄is vel aſcriptura duplicē ſct̄itatē: ideo nō videt̉ ꝙ caracter ſct̄itas dicit̉: ſꝫ ſignū ſct̄itatis baptiſmalis aut ſct̄ificatōis.¶ Reſpōſio. de hoc diuerſi diuerſa ſenſerūt. Quidā em̄ponebant ꝙ caracterizare nō ē aliud ꝙͣ ſigͥficare. et caracter idē eſt qd̓ ſignū. et hoc ſignū nihil addit ſuꝑ aīaꝫſiue ſuꝑ potētias aīme ꝙ ſit aliꝗd abſolutū: ſicut nec ſignatio in circulo. et eſt in aīa vel potētijs aīme ẜm actuꝫaſſignātis nulla circa aīam vel eiꝰ potētias facta mutatione. vn̄ eſt pura relatio. et ponūt exempluꝫ ꝙ caracternculus ſiculeeſt in aīma ſicut cōſecratio ī eccleſia. in qua cōſecratōneeccl̓ie nō dat̉ noua qualitas: ſꝫ ſolū ordinatio ab eo ꝙad ſacram̄ta ibidē celebrāda. ſic dicūt ꝙ caracter ē qꝛaīme ſignaculū in quo dicit̉ aīma ſanctificari vt deꝰ ī eahabitet vt in templo. et hoc dicūt ſenſiſſe dyo. in li. de ſācta hierachia vbi dicit. Caracter eſt ſignū ſanctū cōmunionis fidei ⁊cͣ. Sꝫ hoc nō eſt verū. qꝛ caracter dīc aliquā aſſimilatōꝫ et cōfiguratōem ad xp̄m: ſic̄ caracter beſtie ad dyabolū. de quo apoc. xiiij. Sed aſſimilatio fundatur ſuꝑ qualitatē. ergo ſi de nouo ſit ſimilis deo ⁊ nōfit mutatio ex ꝑte alteriꝰ extremi ẜm qualitatē: videt̉ ꝙneceſſe ſit dare aīme aliquā qualitatē. ¶ Preterea. dixerunt aliqui ꝙ et ſi caracter dicat relatōꝫ: nihilominꝰ qͣlitatem aliquā dicit ſuꝑ quaꝫ fundat̉. et illa qualitas ē ſic̄diſpoſitio ad recipiēdū lumē et calorē gratie. ſic̄ ſiccitasin ligno ad calorē et peruietas ī vitro ad lumē. et iō poſuerūt caracterē in ſecūda ſpecie qualitatis. Sed illd̓ n̄poteſt ſtare. quia illa naturalis potētia vel impotētia q̄cōſequit̉ naturā et p̄terea ſiccitas ⁊ peruietas ſunt impotentie reſiſtendi: ergo caracter ē impotētia qd̓ abſurdū ēdicere. ¶ Preterea. alij dixerūt ꝙ caracter nō tm̄ ē ad diſponendū: ſꝫ etiā ad diſtinguēdū. et eſt ſic̄ qualitas quedam aīam fidelirans et ornās ꝑ quā ab infideli diſtinguit̉. et infert ſenſui ſpūali paſſione mulcebrē. et id̓oeſt paſſibilis qualitas et ī tercia ſpecie qualitatis. Sedillud nō poteſt ſtare: qꝛ nō dicitur paſſibilis qualitas q̄infert paſſionē ſenſui interiori vel intellectui. cū em̄ oīsveritas et om̄isgibilis ſit obiectum intelle.xix.ctus et quādam infert delectatōꝫ eideꝫ qn̄ comp̄hendit̉.tunc om̄is veritas ⁊ om̄is forma hmōi eſſet in tercia ſpecie qualitatis: qd̓ ſtultū eſt dicere et ſimilit̓ de caracter¶ Preterea. alij dixerūt. ꝙ caracter quātū eſt de ſuo nomine importat cōfiguratōꝫ. vn̄ vbi nos habemꝰ heb. jͣ.figura ſubſtātie: alia trāſlatio dicit caracter ſubſtātie. etideo caracter ē in qͣrta ſpecie que ē forma ⁊ circa aliꝗdconſtās figura. Et ſi tu obijcias ꝙ figura ē in quātitateet quātitas in corꝑe: dicūt ꝙ ſic̄ duplex ē quantitas ſcilꝫſpūalis et corꝑalis ſiue molis ſic duplex ē figura. Sediſtud nō vidr̄ poſſe ſtare qꝛ figura ē clauſio termīoꝝ ẜmꝙ eſt quartaSed in ſpūalibꝰ ꝯfiguratio nō ē ſimilis termīoꝝ claui: ſed eſt ſimilitudinis imp̄ſſio ſiuaſſimilatio.nat̉ in ſpūalibꝰ nontrāſlatiue. ſicut erguātitas virtutis nō ponitur in genere quantitatis nature: ſic nec figura in ſpecie figure.¶ Preterea. alij ſe extēdentes dicūt. ꝙ nō eſt in aliqͣ ſpecie qualitatis a ph̓o aſſignata. quia ip̄e aſſignat niſi ſolum ſpecies qualitatis īnate vel acꝗſite nō infuſe. et hocip̄e ph̓us īnuit cum dicit. fortaſſis et alij apparebūt qualitatis modi. et dicūt caracterē ſub alia ſpecie continerivt ſcꝫ vna ſpecies qualitates ſit qualitis infuſa. Sꝫ iſtd̓videt̉ querere fuga. qꝛ nos virtutes theologicas ⁊ aliasvirtutes que ſunt infuſe in prima ſpecie qualitatis collocamus. quare ergo nō ſimiliter caracterem. ¶ Ideo dicendū. ꝙ caracter cū ſit ī aīma et ſit qualitas ſpūalis ꝙeſt habitꝰ nō paſſio nec potentia. Sed notandum ꝙ habitus accipitur dupliciter. vno modo ꝓprie: prout diſtīguitur cōtra diſpoſitōem ꝑ perfectū et imꝑfectum. Aliomodo cōmuniter: ꝓut ꝯtrūqꝫ cōprehendit ſcꝫ eēm qualitatem aīam diſponētem. ſiue facile mobilem ſiue difficilem: ꝑfectam ſiue imꝑfectā. et ſic accipit̉ cum dicitur.tria ſunt in aīma. potentia. paſſio. et habitꝰ. Naꝫ diſpōſitio eſt in aīma et nō eſt paſſio neqꝫ potentia. Dicenduꝫigit̉ ꝙ ſi accipiat̉ habitus large. ſic caracter ē habitus.Si aūt ſtricte ſic qꝛ caracter eſt ꝑpetuus. ideo vt habitꝰSed qꝛ nō ꝑficit ſed diſponit ad vlteriorē ꝑfectōem gr̄eſcilicꝫ eſt diſpoſitio. Scd̓m em̄ rem caracter eſt quedamqualitas. aīam quodāmō ꝑficiēs ſcꝫ diſponēdo ad vltēriorē ꝑfectōeꝫ ſcꝫ gr̄e. Un̄ videt̉ eē qd̓dam lumē ſpūaleſꝫ diminutū reſpectu gr̄e. et iſtud lumē dicit̉ eſſe ſignaculum aīme vel quo ſignificat̉ aīa. ẜm illud qd̓ dicit̉ ī psͣ.Signatū eſt ſuꝑ nos lumē vultꝰ tui dn̄e. Signatū ē inꝑ naturā: ſꝫ ſpāliꝰ ꝑ ſacr̄a dīna. ſpāliſſiquā generaliterme ꝑ dona ſpūſſctīratuita. Poteſt ergo dici ꝙ caractereſt aliꝗs hlucēs in aīa imp̄ſſus ꝑpetuo qͦ diſcernat̉ fuiſſe ſct̄io baptiſmi. nec ē habitꝰ ad agenduꝫd̓ diſponendū ad gr̄aꝫ quātū eſt in ſe:ſimpliciter: ſeddum hō eſt vtor. et ad diſcernēdū ouem dn̄icā a lupisSi v̓o diceret̉ figura ītelligibilis hoc ē quodā mō extraneo dicendi. niſi ponat̉ quedā extenſio virtualis in aīa.vel ſi ponat̉ eſſe figura in aīma ꝑ ꝓportōꝫ quādā: quēadmodū et imago poteſt dici eē figura. et ita nō repugnatci qd̓ dictū. nec ē ip̄a ſct̄itas caracter ſꝫ ſignū ſct̄ificatōis¶ Ad hoc gͦ qd̓ pͥmo obijcit̉. dd̓m ꝙ nō ē habitꝰ nat̉alis.ſꝫ gratuitꝰ gratiſdatꝰ. et diſponit ad gr̄am gratū faciētē.Nec eſt ſil̓e de illis gratiſdatis ad oꝑadū. de ꝗbꝰ. jͣ. coꝝ.xij. Et ex hoc pꝫ rn̄ſio ad verbū aug. ꝗ ītelligit de habituꝑfecto: ꝗ plene rōem habitꝰ habet. Qā ille habilitat adopus aliqd̓ de ſe. et ſic vel habilitat cognitiuā ⁊ eſt ſcīa.vel motiuā et eſt virtꝰ. Nō aūt ē verū de hītu ꝗ ē imꝑfectus diſponēs ad aliū: ſic̄ lumē naturale ad ſciam. vt lumē oculi ad habitū vidēdi: ſic ītelligēdū ē in caractere.nihilominꝰ et aliquē actū habet ſic̄ patebit infra. ¶ Adhoc qd̓ obijcit̉ ꝙ nō ſit figura: qꝛ aīa ē infigurabilis. dicimꝰ ꝙ ibi loꝗt̉ aug. de figura corꝑali ⁊ nō de figura intellectuali. ¶ Ad aliud de diſtenſione dicimꝰ. ꝙ in aīmaeſt diſtēſio ⁊ quātitas v̓tualis. ⁊ cū illa dicīꝰ eē figuramintellectualē: ſed nō eſt ibi diſtenſio vel quātitas materialis de qua obijciebat.