Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Queſtioꝑuuli ſuſciptibilestiſmus ſucceſſit circumciſiōi: eint̓ ſacr̄i baptiſmalis. Iteꝫ gr̄a ſuꝑhabūdauit plus ꝙͣdelictū. ſꝫ delictū rōne otinalis pct̄i tranſiuit ad paruulos. multo fortiꝰ gratia xp̄i. Illa aūt maxime eſt in ſacramēto baptiſmatis: ergo ꝑuuli pn̄t ſuſcipere ſacr̄m baptiſmatis. Item regeneratō ẜm ſpm̄ eſt eoꝝquoꝝ eſt generatio ẜm carnē: ſꝫ regeneratio eſt baptiſmiū. ꝑuuloꝝ aūt habentiū vſum rōnis ē generatō ẜm carnē: ꝑuuli hn̄t vſum rōnis pn̄t ſuſcipere ſacr̄m baptiſmi. Contͣdicit̉ in euāgelio. Qui crediderit baptizatus fuerit ⁊cͣ.p̄mittit̉ ibi fides baptizādi. ſꝫ fides eſt in paruulis: ergo nec ſacr̄m baptiſmi qd̓ ꝯſeꝗtur. Iteꝫ in matrimoniocarnali reꝗͥrit̉ ꝯſenſus: multo fortiꝰ in matrimonio ſpūalicum in baptiſmo aīa fiat ſponſa xp̄i niſi ponat̉ obex: requirit̉ in baptiſmo ꝯſenſus baptizādi. In ꝑuulo aūt nullus ē cōſenſus: recipit ſacr̄m baptiſmatis. Ad qd̓rn̄dendū. ꝑuulꝰ ſuſcipit ſacr̄m baptiſmi. Miſcd̓ia eniꝫſuꝑexaltat iudiciū. Iudiciū aūt trāſiuit ex pct̄o pentuꝫ inpuulos: miſcd̓ia aūt xp̄m in om̄es ꝙͣtuꝫ ad ſufficientiā. Ad obiectū aūt in ꝯtrariū. dd̓m eſt. illud qd̓ dr̄ ī euāgelio ſic intelligit̉ ſic̄ dīc Beda. alios ꝑuuli credunt ſic̄ex alijs ea in baptiſmo eis remittunt̉ pct̄a ꝯtraxerunt.Un̄ fides parentū vel eccl̓ie ſupplet qd̓ minꝰ eſt in ꝑuulisvel ꝗa loꝗtur ibi de p̄dicatōe ſit adultis: pt̄ intelligi de fide adultoꝝ ꝯueniēter p̄cedit baptiſma ad ſalutē obtinē.dam. Ad ſcd̓m v̓o dd̓m. aliud ē in matrimonio carnali aliud in ſpūali. in ꝑte in ꝑte ē ſimile. In adultis em̄reꝗͥrit̉ vtrobiqꝫ ꝯſenſus: in ꝑuulis v̓o de ꝯſenſu parentumꝯtrahunt̉ ſponſalia: ſꝫ non oīno ratificant̉ niſi ꝯſenſumiliaꝝ ꝑſonaꝝ venerint ad adultā etateꝫ. In ꝑuulis p̓oꝯtrahit̉ matrimoniū ſpūale gr̄am xp̄i. a qua hꝫ v̓tutembaptiſmꝰ et ip̄m ꝯſenſum eccl̓ie. Un̄ yſid̓. de officijs. paruuli alio ꝓfitente baptizant̉ adhuc loqui vel credere neſciūt. Et dicit aug. ad Bonifaciū vt poſſit regenerari perofficiū volūtatis aliene offert̉ ꝯſecrandꝰ. facit hoc vnſpūs. exqͦ regenerat̉ oblatus ratificat̉ ex ꝯſenſu patrini fide eccl̓ie ip̄m matrimonium ſpūale ſuſcepto baptiſmatis ſacramento. quo ad hoc eſt diſſimile reſpectu matrinij carnalis: in alijs etiā ſimilitudo attenditur. Nembrū ſecundumOnſeq̄nter querit̉. vtrū ꝗs poſſet baptizariin vtero mr̄is. ſic: videt̉. em̄ aīa ratiōnalis infuſa ē corꝑi: ꝯtrahit originale pct̄ꝫex ip̄a corruptōne vicioſa. aūt ꝯtractū ēoriginale pct̄m. indigentia hꝫ ip̄a aīa remedij ad purgation ip̄ius. Deꝰ aūt imaginē ſua vult ꝑire. de miſcd̓iaſua aliqd̓ eſt remedium originalis pct̄i ip̄i ꝑuulo exn̄ti invtero. Pronior eſt deꝰ ad miſerendū ꝙͣ ad puniendū. cuꝫ baptiſma ſit inſtitutū in remediū originalis pct̄i. erituulus eſt in vtero materno habilis ad baptiſmū: vl̓ eſtaliud remediuꝫ. Si v̓o dicat̉. illd̓ eſt ſanctificatō. obīꝯtra hoc. ſanctificatō eſt coīs. Priuilegia autē paucoꝝ faciūt legē cōem. Item maior eſt gr̄a ſanctificatōnis ꝙͣ gr̄a baptiſmalis. ſꝫ ꝑuulus in vtero eſt ſuſceptibilis gr̄e ſctificatōis. ſic̄ pꝫ Ioh̓e baptiſta Hieremia.ioh̓e Luc .j. Spūſct̄o replebit̉ adhuc ex vtero mr̄is ſue. ſi ꝑuulus in vtero ē capax gr̄e ſanctificatiōis: videt̉ ſil̓r gr̄e baptiſmalis. Cont̄. dicit aug. et br̄. iiij. li. ſen.pōt ꝗs renaſci anteꝙͣ ſit natꝰ. ſꝫ baptizari ē renaſci: nullus pōt baptizari anteꝙͣ ſit natꝰ. Item ſacr̄m baptiſmieſt remeoliū exteriꝰ exhibendū. pōt alicui exhiberi. niſi exteriꝰ ꝓdeat in lucē. igit̉ ꝙͣdin ꝗs eſt in vtero mr̄is noneſt baptizandꝰ. Huiꝰ etiā gr̄e querit̉. vtrū ꝑuulꝰ eſt īvtero mat̓no baptizet̉ mr̄e baptizata adminꝰ ī ꝑiculo mortis? et videt̉ ſic. ad corpꝰ mr̄is id qd̓ in ea ꝯcipit̉ ꝑtinet.ita eiꝰ ꝑs quodāmodo deputet̉ ſicut hr̄ in li. Aug. cōtraIulianū. Sꝫ baptizato toto vel illo de cuiꝰ integritate eſtꝑs: baptizat̉ ip̄a ꝑs. Si ꝑuulꝰ eſt ꝑs mr̄is: baptizabiturmr̄e baptizata. Sꝫ huic obuiat̉. ſi eēt baptizatꝰ: nullo ſacr̄o faciendo eſt iniuria: ip̄e poſtea materno vtero ſe-.xvij.ꝑatus baptizaret̉. Baptizat̉ aūt: eſt ſuſceptibil̓.baptiſmi ī materno vtero rōne mr̄is ſi baptizet̉. Prete. iam vniat̉ aīa rōnalis corꝑi ꝑuuli. efficit̉ iam alteraſona a ꝑſona mr̄is: baptizata vna ꝑſona non ꝓpter baptizat̉ altera. Un̄ martinꝰ papa. Nihil ꝑticipat in mat̓infanti naſcit̉. ꝓpterea vnicuiqꝫ ꝓpria volūtas in ꝯfeſſione moſtrat̉: reſtat ꝑuulꝰ baptizat̉ mr̄e baptizata. Rn̄. ad p̄dictoꝝ intelligentiā notandū. ratō quarealiꝗs baptizat̉ in vtero materno ē dīna inſtitutō. Ratio aūt dīne inſtitutōis aſſignāt̉ ꝯgruitatis non ncc̄itatisqꝛ poſſet vtiqꝫ aliter ſi deꝰ vellet. ẜm diuerſos plures. diuerſe cōgruētie aſſignant̉. Fuerūt dixerūt ſumit̉ ex ꝑte eꝗtatis dīni iudicij. nec ꝑuulū nec adultū iuſtificat niſi aliqͣntula pena. ideo debuit circa ꝑuulū aliꝗd fieri penale ad vt iuſtificaret̉. illud dicūt fuiſſe om̄itꝑe. Sꝫ iſta videt̉ ꝯueniēs. ꝗa eſt generalis. Naꝫtꝑe legis nature vt dīc Gre. iuſtificabant̉ in ſola fide ꝑentum. Pre. eſto ꝑuulus baptizet̉ in aqͣ calida ſiue tepidapotiꝰ eſſet ei ſolaciū ꝙͣ pena et ita hec ſufficit. Fuerunt alij dixerūt. ſumit̉ ex ꝑte ſacrati. qꝛ em̄ in originali pctō et ē caro infecta aīa deformata: ideo ſacr̄mbaptiſmi duo hꝫ .ſ. aquā et ſpm̄ vt dīc Dam̄. quodāmodo ē ibi purificatio regeneratio carnis ſpūs. ideotm̄ p̄ſupponit natiuitate in vtero eſt in infuſiōe aīe. verūetiā natiuitatē ex vtero eſt in egreſſu. iſta quidē bona eſt ſꝫ ꝑticularis: ꝗa valet ad remediū legis nat̉e qd̓ reſpiciebat ꝑuuli carnē. Fuerūt alij ſumpſerūt rationē ex ꝑte culpe. qꝛ culpa originalis ꝯtracta ē ex carneinfecta et ex carne parentū ẜm actū generatōnis: totū tp̄sgeneratōnis cibatōis ex illa carne infecta vtputa ex ſanguine mēſtruo ē corpꝰ deputatū pct̄o remedio. et āteneceſſe ē a carne mr̄is ꝑuulū ſeꝑari: et totā generatiōis actionē ꝯſūmari: ꝙͣ ſuꝑueniat bn̄dictio. qm̄ illud totū ē tp̄smaledictōis. iſta quidē bona eſt niſi etiā repugnaretſanctificatōni qm̄ ibi dat̉ gr̄a mūdans a culpa originali. Fuerūt et quarti dixerūt. ē ex ꝑte gr̄e. qꝛ em̄ gr̄e ēdare eſſe ordinatū gr̄e eſt regenerare. et eſſe ordinatū preſupponit eſſe diſtinctu: renaſci p̄ſupponit naſci: neceſſeeſt an̄ baptiſmū ꝑnulꝰ naſcat̉ vt ſit ꝑfecte natꝰ ẜm carnēſic aūt diſtinctꝰ eſt in vtero mater: qm̄ ꝙͣdiu ē in ventre ꝯiungitur matrici vmbilicuꝫ vn̄ recipit alimentum. hec quidē bona eſt. maxime qꝛ ꝯſonat ortū hꝫ a verbis ſanctoꝝ: tn̄ adhuc iſtā rōnem poſſet oſtendi paruulus non dꝫ ſanctificari in vtero ſicut nec baptizari. Etppterea dd̓m. ratō ſumēda ē ex ꝑte ſacr̄alis remedij. ꝗain ſacr̄ale remediū reſpicit eccl̓ie oꝑationeꝫ. et oꝑatio eccleſie ſe extendit ad ꝑuuluꝫ niſi extra vterū: ideo nullotꝑe nec fide parentū nec aliqͦ ſacr̄o iuſtificatꝰ eſt paruulusanteꝙͣ natꝰ quantuꝫ eſt de lege cōi. qꝛ deꝰ decreuit ſaluarepuerū per ſacr̄m vel aliꝗd qd̓ fit in loco ſacramēti. Adaūt intelligenduꝫ. Notanduꝫ triplex ſtatꝰ diſtinguit̉ inhoīe pꝰ aīe infuſionē. Primꝰ eſt in vtero. Scd̓s extra vte in ſtatu infantie. Tercius in ſtatu etatis adulti. Inmo ſtatu manifeſtus eſt deo. In ſcd̓o manifeſtꝰ eſt nobis.In tercio manifeſtꝰ eſt ſibi. In primo igit̉ ſtatu ſoli deoſit notus pōt eiꝰ voluntatē ſanctificari noſtram cooꝑationē. cognoſcat eccl̓ia nec ſit de foro eccleſieIn ſcd̓o ſtatu quo notꝰ eſt deo et eccl̓ie. remediū pōt habere a deo: cooꝑante adiutorio alieno ſuo. In tercō ſtatucum ſit notus omnibus modis deo et ſibi et eccleſie: remedium poteſt habere et ſibi poteſt omnibus his modis adiuuari vt tm̄ deus ſua virtute faciat: ſed adiuuet fidesaliena ꝙͣtum ad ſacramentum fides et deuotio propria.Prima ergo ſanctificatio eſt per diuinā voluntatem pertinet ad ſingulare priuilegium. ſecunda v̓o per legem datam ſicut patet in circumciſione. patet etiam in baptiſmate cum dictum eſt. Niſi quis renatus ⁊cͣ. Ioh̓. iij. Terciaeſt per legem inditam quam deus indidit vt ad deum recurrat homo petere veniam pro offenſa. et prima quidemeſt paucoꝝ vtputa illorum quos deputat ad aliquod magnum officiū: et ſic eſt p̄ter legem ꝯmunem. ita decreuit