Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

caput iam eſt glorificatū. poſſit eſſe mēbruꝫ paſſibile infirmū ſub capite glorioſo. quātū ad corpꝰ dat diſpoſitionē ꝓpinquiorē habilitatē ad reſurrectōeꝫ generalē. vn̄leuato baptizati ſolū reſpicit ad reſurrectōeꝫ xp̄i ſꝫ adreſurrectōeꝫ mēbri ſcꝫ eius qui eſt mēbꝝ.Queſtio. xv. de poteſtatebaptizandi.Equitur de poteſtabaptizādi. Primo querit̉ que ſit poteſtas baptiſmi quā retinuit ſibi xp̄c. Scd̓ovtꝝ dn̄s poſſet mīſtro pt̄atē cooꝑatōisferre. Tercō vtꝝ data fuit xp̄o homī poteſtas dimittēdi pct̄a in baptiſmo. Quarto querit̉ incidēterꝓpter illud verbū euāgelij qd̓ dicit Ioh̓. Ego neſciebā:quid ſciuit ioh̓es quid neſciuit.Nlembrū primūiꝑ Ioh̓. .j. potuitIrca pͥmū q̄rit̉ ſic. Augu. ſidn̄s ptāteꝫ baptiſmi alicuiſẜuo vice ſua tradere. vt tāta eēt vis ī baptiſmo ẜui: quāta eſtin baptiſmo dn̄i. ſꝫ noluit. Iſtud v̓buꝫ hꝫ dubitatōꝫ querit mgr̄ ſentē. di. v. que ſit illa pt̄as quā dn̄s dedit dare potuit? Querit̉ igit̉. vtꝝ ſit pt̄as purgādia pct̄o.: videt̉ ſic. Maiꝰ ē iuſtificare impiuꝫ ꝙͣ crearecelū terrā. Sꝫ pt̄atē creādi celū terrā nulli poſſet ꝯferre: igit̉ ⁊cͣ. creature em̄ pōt eſſe infinita potētia. Itemglo. ſuꝑ illud Luc̄. xv. gaudiū ē magnū ⁊cͣ. dicit. magis eſtiuſtificare impios ꝙͣ iuſtos creare ꝯſeruare. qꝛ ſi vtrūqͣꝫ equalis potētie: hoc maioris gaudij maioris miſcd̓ie. Itē aug. qualis ē ioh̓. talis ē baptiſmꝰ ioh̓. qualis eſtxp̄c: talis ē baptiſmꝰ xp̄i. Unde qꝛ xp̄c eſt deꝰ baptiſmꝰ eſtdiuinꝰ: igit̉ ſolꝰ deus pōt dare baptiſma diuinū. ſꝫ nonpōt eſſe deus. Itē dicit Dyoni. optimi ē optima adduceigit̉ ordo rerū ſit optimꝰ ẜm quē a pͥma cauſa fluūt creature vt angeli aīe hoc ẜm eſſe naturale gratuitū: contra natura optimi eſſet ordinē illuꝫ ꝑmutare: vt ſcꝫ anima eiꝰ ꝑfectio eſſet ab alio ꝙͣ īmediate a deo. Sꝫ vt dīc Anẜ.quodlibet incōueniēs eſt impoſſibile deo: igit̉ hoc ē impoſſibile deo. Itē. v. Ioh̓. Oꝑa que ego facio teſtimoniūhibēt de me. glo. qꝛ talia oꝑa niſi a deo fieri poſſunt. etdetermīat̉ ibi in alia glo. que ſunt hmōi oꝑa ſcꝫ illumīarececos: aꝑire aures ſurdoꝝ. ora reſolue̓ mutoꝝ. Si igit̉hec teſtant̉ ē deꝰ. ſi nulli pōt ꝯferre eſſe deū: nulli pōtferre pt̄atē faciēdi ſanitates corꝑales: ml̓tofortiꝰ nec ſpūales ſiue aīarū. Item oīs actio eſt ꝯiunctōeꝫ agētis cuꝫeo in quo agit. ꝯiūctionē dico v̓tutis vel ſuꝑſtātie vel vtriuſqꝫ. in purgatōe aīe requirit̉ quecūqꝫ ꝯiuctio. ſꝫ intimitatē quandā eo quo diffuſa ē corruptio pct̄i. ꝯiuctioaūt intimitatē eſt ſolius dei: qꝛ vt dicit aug. ſolꝰ deꝰ illabitur aīe purgatō aīe fiat niſi illapſuꝫ aīe ſolꝰ deꝰ pt̄aīam purgare. Itē videt̉ hec pt̄as nullo ſit homīsquia nec capacitas. qꝛ ab optimo relegata eſt oīs inuidiavnde virtutē dat rebꝰ ẜm ſui capacitatē. Math̓. xxv. deditvnicuiqꝫ ẜm ꝓpriā virtutē. nulli homī fuit collata hec pt̄asſcꝫ r̄mittēdi pct̄a: ſi alicuiꝰ eēt hec capacitas: fruſtra fuitei collata. qꝛ nūqͣ fuit adimpleta Cōtra. ꝓpriū dei ē om̄ipotētia: ſic oīs ſciētia. igit̉ ſicut deꝰ pōt dare creature rationali ſcꝫ aīe ſciētiā oīm ſicut ē de aīa xp̄i: ſil̓r aīe beate ſcient oīa poſtꝙͣ plene beatificate erūt: igit̉ om̄ipotētiā pōidare. Itē deꝰ eſt ſūme bonꝰ. igit̉ bonū eſt diffuſiuū ſuiſūme debꝫ diffunde̓ ſe. Sꝫ magis diffunde̓t ſe ſi purgaretillū daret illi pt̄atē purgādi alios: ꝙͣ ſi ſolū purgaret illum. igit̉ ⁊cͣ. Itē dn̄s ꝯtulit creaturis pt̄atē purgandi apct̄o ſicut gr̄e v̓tutibꝰ. vn̄ Act̉. xv. fide purificās corda ecrum. quare idē potuit ꝯferre hoībꝰ. Itē actꝰ oꝑationes formaꝝ ꝯueniūt ſubiectis vt qd̓ pōt forma: formā. verbigr̄a. calor calefacit: calidū caloreſimili videt̉ fides purificat ſiue iuſtificat. fidelisſil̓r iuſtificare pōt. Itē dn̄s ꝯtulit creaturis corꝑalibuspt̄atē curādi a morbis corꝑalibꝰ. eadē rōne videt̉ potuiſpūalibꝰ. Itē plus ē eicere demonē ꝙͣ ſemīatū ip̄m. Crigit̉ deꝰ dedit ſanctis pt̄atē eiciendi demones. poſſet darept̄atē eiciendi ſemīata ip̄os demones ſcꝫ pct̄a. hec poteſt niſi collatōeꝫ gratie. Itē tres ſunt actꝰ hierarchicipurgare. illumīare. ꝑficere. pt̄as aūt iſtoꝝ actuuꝫ ꝯceſſa eſtſuꝑioribꝰ angelis reſpectu inferioꝝ. ſꝫ vt dicit Aug. lxxxij. nihil eſt deo ꝯueniētiꝰ aīa ratōnali: videt̉ igit̉ poſſetferre aīe ratōnali poteſtatē purgādi illumīandi. ꝑficiendi aliā aīam: ſit reꝑire ordinē in oībꝰ. Itē. j. Corin. j.diuiſus eſt xp̄c in glo. ibi recitat̉ obiectō quorūdaꝫ. hec ſcꝫpotētia dei eſt diuina eēntia quia eſt aliud deo eſſe aliud poſſe. Si ergo potuit eis dare vt eēt quod ip̄e eſt.tn̄ potuit eis dare poteſtatē quā habet .i. pt̄atē peſſent remittere pct̄a qd̓ ip̄e ſolus habet. hec glo. Item poſt eadiglo. potuit eis dare auctoritatē baptizādi quibꝰ ꝯtulitſteriū. Rn̄deo. eſt multiplex pt̄as baptiſmi. Una eſtauctoritatis que ſcꝫ ē pt̄as dimittēdi pct̄a. que pt̄as eſt abeo qui dimittit. Itē eſt alia pt̄as ſcꝫ cooꝑatōnis qua ſcꝫhomo cooꝑari dicat̉ deo in ablutōe interiori .i. in remiſſione pct̄i infuſione gr̄e: ſicut cooꝑatur homī in ablutōe exteriori. Itē alia ē ptās excellētie. quā ſiue pt̄ate media ſiupt̄ate clauiū remitti poſſet pct̄m ꝙͣtuꝫ ad penā: ſicut xp̄cpaſſionē. Item eſt alia pt̄as inuocatōis quā ſcꝫ dn̄s dedihis verbis in pͥmitiua eccl̓ia. Baptizo te in nomine xp̄i.poſt his: baptizo te in noīe pa. fi.. ſſ. Item alia eſt miniſterij que ꝯfert̉ ordine ſacerdotali pt̄ate clauiū miſtriseccleſie: vſus tamen pt̄atis omnibꝰ ꝯcedit̉ in neceſſitate. vqd̓ ſolū ſacerdotibꝰ ꝯmittit̉ ex officio: alijs ꝯcedit̉ ex diſpēſatione neceſſitatis. Dicendū igit̉ p̄ma auctoritatis poteſtas ſcꝫ ſolius dei eſt. nec illā pōt alijs dare. ſicut nec eſſedeū. Iſa. xliij. Ego ſuꝫ qui deleo iniꝗtates ꝓpter me. de aliapt̄ate dicet̉ infra. Tercia pt̄as excellētie que fuit ſoliꝰ xp̄ihec vt eſt dictū eſt pt̄as qua ſine claue media remittit̉ peccatum ꝙͣtum ad penā: qꝛ hoc fuit virtutē paſſionis. hācpoteſtatē potuit habere purꝰ homo. hāc aūt non decuitdari puro homī. vnde hāc non potuit xp̄c dare diſcipulisſuis. Eſt tamen alia poteſtas excellētie quā potuit deꝰ dare ſeruis ſuis. ſcꝫ vt demōſtraret̉ baptizatꝰ in aliquo ſignovnde glo. ſuꝑ illud. Ne quis dicat in noīe meo baptizati eſtis. dicit. poterat quidē dn̄s ih̓s baptiſmi ſui pt̄atē dare alicui vel aliquibꝰ ſeruis ſuis. vt quēadmodū virgamflorentē demōſtratꝰ eſt aaron: ita aliqd̓ ſignū demōſtraritur excellētioris dignitatis mīſtri diſpēſatores mīſteriorum qui ſoli baptizarēt. Sil̓r ē de quarta pt̄ate ſcꝫ inuocationis qd̓ ſil̓r fuit ip̄ius xp̄i. qꝛ ad inuocatōeꝫ noīs xp̄i baptizabat̉. hāc potuit xp̄c ꝯtuliſſe diſcipulis. vt ad inuocatōnem noīs petri vel ioh̓. baptizaret̉. de hac intelligat̉ verbum aug. dn̄s potuit ꝯferre diſcipulis pt̄atē: ſꝫ ꝯtulſicut tangit̉ in glo. j. Corin. j. ſuꝑ illud. diuiſus ē xp̄c. Un̄dicit aug. ſuꝑ Ioh̓. Per hāc pt̄atē quaꝫ xp̄c ſibi retinuitꝰin neminē mīſtroꝝ trāſfudit. ꝙͣuis mīſtros baptizare dignatꝰ ſit. hāc inquā ſtat vnitas eccl̓ie ſignificat̉ in colūba de qua dictū eſt. Una ē colūba mea. vna eſt mr̄i ſue electa. Si em̄ trāſiret a dn̄o pt̄as ad mīſtꝝ. tot baptiſte eſſentquot mīſtri eēt vnitas baptiſmi ſtaret. Bn̄ igr̄cedi pōt inuocatōis pt̄ate. xp̄c potuit illā ꝯtuliſſe diſciis ſꝫ noluit.?il̓r ē de pt̄ate quadam excellētie. de pt̄ateaucͣtis excellētie potuit. nec poſſe fuit impotētia ſꝫpotiꝰ potētia. Ad qd̓ obijcit̉. pōt dare oēm ſcīaꝫ ētom̄ipotētiā. Dicendū eſt ſil̓e. aīa em̄ nata eſt ſcire oīaſciētia aūt oīm eſt ꝓpriū dei. ſciētia em̄ oīm ē ꝑs beatitudinis quā aſſeꝗmur ex intuitu in li. vite. ẜm dicit greQuid eſt qd̓ videt qui vidēeꝫ oīa videt? eſt autta aīa poſſe oīa. hoc autēriū eſt ſoliꝰ dei. Ad illud qd̓ffundit ſe. dicēdū diciturobijcit̉ ſūme bonꝰ ſūme īſūme bonꝰqꝛ ſūme ſe diffundit: ſꝫ qꝛ diffundit ſe ſine ſui diPret. diffuſio debꝫ eſſe tāta vt ſit in p̄iudiciūminutōe.ptatis. aūt eēt: ſi daret creature pt̄atē ꝯferēdi gr̄aꝫ. Adalid̓ qd̓ obijcit̉. deꝰ ꝯtulit creaturis poſſe curare a pct̄isdd̓m verū ē formalit̓ effectiue. gr̄a formalit pur