Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Queſtioqui eſt effectus gratuitꝰ ſiue gr̄e. eoquo anulꝰ ornat manū vel veſtimentū corpꝰ. vn̄ habitus ē ꝓprie ornatus corpoꝝ. hoc dico eēntialiter. ſꝫ baptiſmus aīarū eſſentialit̓: ſꝫ effectiue. efficit .n. ornatū in aīa: ip̄e autē eſt ornatus. Pret̉. ornatus adiacētia habitus ē ſolūcorpoꝝ: corpoꝝ ẜm ꝑtē corꝑis: ẜm totū. neutrū conuenit baptiſmo. neqꝫ adiacet corpori ſolū neqꝫ corꝑi ẜmpteꝫ dico nccͣio. vt aūt dicit ph̓us. aūt ẜm totū ſꝫ ẜmꝑticularē diuiſionē. vt armatū: calciatū. Queſtio. xij. de inſtitutione baptiſmi.Onſequenter querit̉ de inſtitutōne baptiſmi. Et primo deordine inſtitutōis baptiſmi. Scauſis inſtitutionis. Tercio. de tempore inſtitutionis.Membrū primuꝫIrca primū ſic. Uidet̉ debuit inſtitui an̄circūciſionē. vt enī habet̉ a hug. ẜm mais appropinquabit tempꝰ reuelatōis gr̄e:bebat inſtitui ſigna euidētiora. Sed circūciſio eſt ſignū euidentius ꝙͣ baptiſmꝰ. baptiſmus debebat inſtitui an̄ circūciſioneꝫ. ꝓbatio medie. euidentiaſiue expreſſio ſigni penes tria notat̉: que ſunt diſtinctioſignificatio certificatio. Sꝫ circūciſio expreſſius diſtinguit ꝙͣ baptiſma: euidētius ſignificat: melius certificat. igit̉ ⁊c̄. exp̄ſſius diſtinguit pꝫ: qꝛ exp̄ſſiſſimuꝫ ſignū reliquit. euidentius ſignat pꝫ: in relatione adcām: in relatōne ad effectū. Ad cām: qꝛ euidētius ſignificat paſſionē xp̄i que facta eſt in effuſione ſanguīs: ſil̓it̓ circūciſio. ita baptiſma. In relatōe ad effectū: qꝛ eo circūcidit̉ membꝝ deẜuiēs ꝓpagatiōi vbi magis vigētincentiuū originalis: euidētiſſime ſignat̉ amotio originalis. ſic in baptiſmo. Manifeſtiꝰ in certificādo. qd̓ pꝫ.ꝗa duplex ē in fide certitudo .ſ. reſpectu obiecti: credentis. qꝛ in fide eſt certitudo creditoꝝ. ſil̓r ꝙͣtū ad hītū fidei: qꝛ fidelis certus ē de ſua fide. Sil̓r eſt duplex certitudo in circūciſione. In circūciſione .n. eſt certitudo ꝙͣtū adillud quo circūcidendū eſt. Sil̓r circūciſus eſt certus ēcircūciſus. baptizatus aūt eſt certus accepit ſacͣmē baptiſmi. igit̉ ⁊cͣ. Contͣ. ẜm ꝓceſſum tꝑis approximatōꝫ maiorē aduētus ſaluatoris: ꝯueniebat ſacramēta ꝑfectiora ſuccedere minꝰ ꝑfectis. vt vult hugo. ſacramentū baptiſmi fuit ꝑfectius ſacramēto circūciſionis.⁊cͣ. Un̄ hugo. qꝛ circūciſio eas tm̄ que foris ſunt enormitates amputare pōt. eas v̓o que intrinſecꝰ ſunt pollutio ſordes mūdare pōt. venit poſt circūciſionē lauacrūaque: totū purgās vt ꝑfecta iuſticia ſignaret̉. Rn̄ſio.verbū hugo. qd̓ dicit̉ ſigna debēt ſuccedere ẜm ſunteuidētiora. hoc intelligendū ē reſpectu ſignati ꝓprij qd̓ eſtres ip̄ius ſacramēti: ꝙͣtū ad vnāquāqꝫ ſignificationēmiſticā. Baptiſmus .n. ſignificat rem baptiſmi exp̄ſſiusſcꝫ deletōneꝫ originalis ſiue iuſtificatōꝫ ꝑuuli: ꝙͣ circūciſio. vn̄ hug. qꝛ circūciſio eas tm̄ foris enormitates ⁊cͣ.vt. Pret. dicit̉ exp̄ſſius diſtinguere eſt veꝝ ſimpl̓r. expreſſius .n. diſtinguit ad hoīeꝫ exteriorē: ſꝫ ꝙͣtūad interioreꝫ. caracter .n. baptiſmalis certius diſtinguit eſt alij ſimilis: ꝙͣ carnalis ſimilē hr̄e pōt. vt ſi ꝯtineret ꝓpter infirmitatē aliquē circūcidi. Sil̓r qꝛ dicit̉uidētius ſignificat reſpectu cauſe: eſt verū. qꝛ effuſioſanguinis ita euidēter repn̄tat morteꝫ xp̄i ſic̄ baptiſmꝰꝗa immerſio in aqua ſignificat immerſionē xp̄i ī morte.Sexto .n. ad Ro. dr̄. Conſepulti ſumꝰ illo baptiſmūin mortē. ibidē dic̄ glo. immerſionē eleuatōꝫ ſignificat baptiſmꝰ paſſionē xp̄i reſurrectōꝫ. Sil̓r dic̄.euidētius ſiignificat reſpectu effectꝰ. falſum eſt vt dic̄ hugo. qꝛ circūociſio eas tm̄ foris ſunt enormitates amputare pōt ⁊cͣ. Pretͣ. iſtud pꝫ ꝯſideratis ꝓprietatibꝰ aq̄ effe.xij.ctibus baptiſmi que ꝯcurrūt ad iuſtificatōꝫ. ꝯꝑatis adeas que ſunt circūciſionprietates aque ſunt virtꝰdificatiua ꝑfecte. frigidiꝑſpicuitas.Qd̓ aūt dicit̉ in bapti eſt illa certitudo que eſtin eircūciſione. qꝛ in cirxeuidētia facti innoteſcit circūciſus eſt. aūt ſic eſt in baptiſmo. Dicendū caracter circūciſionis pōt ſimilē hr̄e: caracter baptiſmalis. vn̄ ip̄m ſignūmi maiorē hꝫ euidentia quantuꝫeſt de ſe: lꝫ innoteſcat.Nęmbrū ſecundūOnſequēter querit̉ de cauſa inſtitutionis.Circa qd̓ querit̉. quare ncc̄e fuit baptiſmapoſt circūciſioneꝫ inſtitui. Naꝫ ſicut in baptiſmo tollit̉ culpa originalis: ſil̓r in circūciſione tollebat̉ pena ſil̓r. ſicut dictū ē de baptiſmoNiſi quis renatus fuerit intrabit in regnū celoꝝ. ſil̓rde circūciſione dicit̉. Maſculus cuiꝰ p̄pucij caro circūciſa fuerit: ꝑibit ⁊cͣ. Si dicat̉ ille eſt baptizatꝰa regno dei excludit̉. qui d̓o eſt circūciſus ꝑiturꝰ memorat̉. qd̓ videt̉ innui: circūciſio ſuſcepta a ꝑditionetm̄ potuit liberare: baptiſmꝰ v̓o renatos etiā ad gloriamꝑducere. Contra. illi antiꝗ patres circūciſionis grāmꝑceperāt: a ꝑditōne quidē liberabant̉. ſꝫ ad gloriā ducebant̉ an̄ paſſionē xp̄i. baptiſmus habuit virtuteꝫducendi ad regnū a paſſione xp̄i. Sꝫ eandeꝫ virtutē habuiſſet circūciſio poſt paſſionē xp̄i exquo aꝑta eēt ianua. fuit ꝓpter hoc neceſſe vt baptiſma inſtitueret̉ ſuccederet loco circūciſionis. Ad qd̓ rn̄denduꝫ eſt. ẜmdicit hugo de s. vic. oportuit vt ẜm ꝓceſſuꝫ temporuꝫſpūaliū grāꝝ: ſigna magis ac magis euidētia ⁊cͣ. declarat eulētibꝰ exemplis vt. tactū eſt. vn̄ qꝛ circūciſioerat ſacramētū ꝑticulare vniuerſale. qꝛ ſolū dabat̉ viris mulieribꝰ: ideo ꝯpetebat vt poſt circūciſionē inſtitueret̉ ſacramētū qd̓ eēt vniuerſale remediū. Item circūciſio inferabat in carne: vn̄ fuit ſacramētum laborioſuꝫ. ideo poſt illucruebat inſtiſeret̉ ſacr̄mqd̓ eēt ſine dolore. ideo ꝙͣtū ad ꝑfetius fuit ſacr baptiſmi. Preterea. in eſt ꝑfectius: qꝛ eſt ſacram̄tūregeneratōis. qꝛ fiūt filij dei de fiijs ire. Io. j. Dedit eisptateꝫ filios dei fieri his qui credūt in noīe eiꝰ. hec auteꝫregeneratio fuit facta in circūciſione. .n. ibi dictūeſt. niſi ꝗs renatus fuerit ⁊cͣ. In circūciſione .n. ſignificatur fieri ablutio. In aqua v̓o ſanctificat̉ quedā diſpoſitio ad regeneratōꝫ qd̓ exterius apparet in hoc ad generationē ſeminū humor aqueꝰ ē neceſſariꝰ. Pret̓ea. baptiſmus ē ſacramētū maioris efficacie. .n. tm̄ ē addatōꝫ a culpa. vel etiā ad ſanatōꝫ a pena: ſicut dic̄ augꝰ.ad Ualeriū. ſꝫ etiā ad collatōꝫ gr̄e. vn̄ dicit Criẜ. poteſt quis grām vite celeſtis acciꝑe: niſi purgatꝰ fueritdonū baptiſmi ſalutaris. hoc aūt ſane intelligendū ē: al̓s poſſit deus dare grām: ſꝫ qꝛ ꝯueniēs diſpoſitioad ſuſceptōꝫ gr̄e celeſtis eſt in baptiſmo. Iteꝫ ē ſacramē renouatōis ſicut habet̉. vj. ad Ro. Conſepulti ſumus xp̄o baptiſmū in mortē. vt qūo reſurrexit xp̄s a mortuis gloria patris: ita nos ī nouitate vite ambulemꝰ. hec eſt vna ſil̓itudo aque. dicit̉ .n. xiiij. Iob. ſi ſenuerit īterra radix eius in puluere mortuꝰ fuerit truncus eiꝰad odoreꝫ aque germiabit faciet comam. Pret̓ea dequedā refectio ſpūalis alijs bonis. ſicut dicit̉ ſuꝑ illd̓pͣs. ſuꝑ aquā refectōis ⁊cͣ. glo. educauit me paulatim vtpuerū ſuꝑ aquā refectōis .i. baptiſmū. quo reficiūt̉ integritatē vires amiſerāt: aīa ariditate pct̄oꝝ ſterilisfecūdat̉. Pretͣ. ē ſacr̄m illuīatōis: ſic̄ dic̄ dyo. In illo enīſigͥficat̉ mēs ad dīnū lumē apta illd̓ ꝑcipit illo ſigͣt̉.ꝓpt̓ has ꝓprietates alias pꝫ nccͣiuꝫ iſtud ſacr̄m.Nembrum terciūOnſequēt̉ querit̉ de tꝑe inſtitutōis. Etmo qn̄ fuit inſtitutū. Scd̓o. qn̄ eius inſtituAtio inducebat obligatōꝫ ncc̄itatis.