Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

priſtino ſue interemptōis ꝯgnoſcēs ſignū: ſibi deincepsſe ſciat alienū. exhinc dicunt̉ ſuꝑ or̄ones. dat̉ ſal benedictū in os: vt ſal typicū ſale ſapiētie ꝯditus: ſetore careat iniquitatis. ne a vermibꝰ pctōꝝ vltra putrefiat: ſꝫ magis illeſus ſeruet̉ ad maiorē gr̄am ꝑcipiendā. poſtea tāgūtur nares aures de ſaliua. dicit̉ ei verbū euāgelicū. qd̓ih̓s qn̄ ſurdū mutū ſanauit: tangēs ſputo linguā eius mittēs digitos in auriculā eiꝰ dixit. Effeta: qd̓ ē ad aꝑire. hoc agit̉ vt typicā ſaliuā tactū ſacerdotis: ſapiētia virtꝰ diuina ſalute eiꝰ oꝑetur. vt aꝑiant̉ aures ad audiendum mādata dei. vt aꝑiantur ei ſenſus in intimo corde adſpūalia diſcernēdū os ad fidē xp̄i ꝯfitēdū. Ad illd̓ d̓oqd̓ queri pōt tactu triū ſenſuū ſcꝫ guſtꝰ olfatꝰ auditus.rn̄dendū eſt p̄figurat̉ donū gr̄e. ad recipiendū auditū fidei: ad diſcernēdū ea que ſunt ad fidē guſtādū bonū verbum dei. Heb̓. vj. Signatō aūt in pectore in fronte deſignat diſpoſitōeꝫ ad fidē ī corde ad erubeſcendū fideiꝯfeſſionē ī ore. ẜm Hugo. Iorma exorciſmi ī hūc moduꝫꝑficit̉. Sigͣt̉ at̄ pͥmo baptizādꝰ crucis ſigͣcl̓o ī frōte ī pectore ī oculis. naribꝰ ī auribꝰ ī ore: vt totiꝰ corꝑis ſenſushoc ſignaculo muniāt̉: cuiꝰ v̓tute oīa nr̄a ſacramēta ꝯplēt̉ oīa dyaboli figmēta fruſtrāt̉. Poſtea dat̉ ſal bn̄dictū inos eiꝰ: vt ſapiētia ꝯditꝰ fetore careat iniꝗtatis. vltra nonputreſcat a vermibꝰ vicioꝝ. Deinde exufflat̉ malignꝰ ſpūsforis: vt ſpūs ſpū pellat̉. Poſtea tāgūt̉ ei aures naͣresſaliua vt tactu ſuꝑne ſapiētie aures eiꝰ aꝑiant̉ ad audiēdum v̓bū dei nares ſil̓r ad diſcernēdū odorē vite mortis. his ꝯpletis ꝯſecrat̉ fons a ſacerdote ī noīe pa. fi.. ſſ.vt ſanctitas ſacramēti ex eo mīſtrat: ſꝫ ex eo ſanctificat ꝯſtare ſciat̉ ſicut ſcriptū eſt. hic ē qui baptizat. Traditur etiā noue vite auditoribꝰ ſimbolū fidei. in apl̓ice doctrine forma ꝯſiſtit. Poſtremo ad baptiſmū oblatꝰ ꝑuulꝰ. int̓rogatꝰ a ſacerdote ſi abrenūciaret ſathane oībꝰ oꝑibus eiꝰ atqꝫ oībꝰ pompis eiꝰ: ora geſtantiū rn̄det. vt quialiena iniquitate obligatꝰ eſt: aliena fide ꝯfeſſione ſoluatur. Poſt abrenūciatōem factā vngit̉ oleo ſacro in pectoretāꝙͣ minuat̉ aduerſus hoſtē: ne ei deinceps īmūda noxiaꝑſuadere poſſit. vngit̉ inter ſcapulas vbi vigor portādioneris eſt: vt fortitudinē accipiat ad portandū onus dn̄i.De inde facta int̓rogatōe ſi credat in deū pr̄em ⁊cͣ. factafidei rn̄ſione trina īmerſione a ſordibꝰ vetuſtatis abluiturvt nouū hominē indutꝰ triduane morti xp̄i ꝯſepeliet̉. ſicutait apl̓us. Quicūqꝫ in xp̄o baptizati ſumꝰ: in mortē ip̄iusbaptizati ſumꝰ. Conſepulti em̄ ſumꝰ illo baptiſmū inmortē. vt quō xp̄c reſurrexit a mortuis: ita nos in nouitate vite ambulemꝰ. Deinde ſacro criſmate in vertice vngitur. vt ſpm̄ xp̄i ꝑticipando merito deinceps xp̄ianꝰ appelletur: coheres regni glorie ſacra vnctōne effectꝰ. Exindetradit̉ xp̄iano veſtis candida: vt qui primo natiuitatis decorem pānis vetuſtatis obfuſcauerat: habitu regeneratōnis glorie p̄ferat indumentū. Tegit̉ etiā poſt ſacram vnctionem eiꝰ caput ſacro velamīe: vt intelligat ſe dyademate regni ſacerdotali dignitate potiri. Ad vltimuꝫ daturcereus accenſus in manu eiꝰ: quatenꝰ implere doceat̉ illudeuangelicum quod dicit̉. Sic luceat lux veſtra coram hominibus ⁊cͣ.Membrum terciūqui tamēOnſequēter querit̉ de catheciſmo adultiprior eſt in adultis ꝙͣ exorciſmꝰ: eoprius inſtruūt̉ de fide ꝙͣ exorciſmis ſe ſubijciant. Unde Rabanꝰ de inſtitutōne clericoꝝ.Poſtꝙͣ ſe baptizandꝰ ꝯfeſſionē vere fidei in alteriꝰ ꝯmendatur dn̄iuꝫ. abrenūciationem a prioris poſſeſſoris ſealienauit ſeruito: exufflat̉ ab eo pt̄as ſeua vt pium ſacerdotis mīſteriū ſpūiſancto cedat ſpūs malignꝰ. Pret. cathecuminꝰ debeat p̄cedere baptiſmū. arguit̉ ex hoc qd̓ dominus dicit in euāgelio. Ite docete eos baptizātes eos ⁊cͣ.Doctrina aūt iſta ad catheciſmuꝫ ꝑtinet quod ptꝫ iſtudquod ſequit̉. Qui crediderit baptizatꝰ ⁊cͣ. Ut notet̉ īftructio fidei precedat baptiſma in illis qui acciꝑe pn̄t doctrinam. vnde dicit Hugo. Docere ad fidē ꝑtinet: baptizare ad emūdatōeꝫ. Arguit̉ etiā exemplo dn̄i. in quo hoc figurat̉. prius em̄ ſputo mixto cuꝫ luto oculos liniuit ceci:poſt ad aquas ſylōe miſit. Unde Rabanꝰ. ante baptiſmūcathecizādi debet p̄uenire officiū vt fidei pͥmo accipiatcathecumīs rudimentū. Itē xp̄c priꝰ ceci nati oculos luto ſputo facto ſuꝑliniuit. ſic ad aquas ſyloe miſit: qꝛ priꝰdebet baptizādꝰ fide incarnatōnis xp̄i inſtrui: ſic ad baptiſmuꝫ iam credulꝰ admitti: vt ſciat cuiꝰ gr̄e in eo eſt ꝑticeps cui debitor fiat deinceps. Ex his ptꝫ catheciſmus ꝯgruit in adultis p̄cede baptiſmū licet ncc̄itate ingruēte vel in capacitate baptizādorū ſequat̉ ſicut ī ꝑuulis hmōi. Circa aūt catheciſmū querēdū ē pͥmo de quibꝰdebet. Scd̓o qͦꝝ fit catheciſmꝰ tāꝙͣ cathecizādoꝝ. Tercio quoꝝ ſit cathecizare. Quarto vtꝝ cathecumini ex ration catheciſmi vitā ſpūalē habe̓ dicūt̉ ad fidē inſtruāt̉.Articulus primusRimo querit̉ de quibꝰ ſunt inſtruēdi baptizanbi. videt̉ ſint inſtruendi de oībꝰ que acciderunt in oībꝰ etatibꝰ p̄cedētibꝰ illā in qua natꝰ ēdn̄s. ſcꝫ etate ſexta. etiā illis in illa ꝯtīgebāt. vn̄ Hugin li. de ſacramētis docēs ꝗbꝰ inſtruēdi ſūt neophiti. determinat inſtrui debeāt illis facta ſūt in his ſex etatibꝰꝯputāt̉ ab initio mūdi vſqꝫ ad aſcēſionē dn̄i qn̄ dixit diſcipulis. ite docete oēs gētes baptizātes ī noīe pa. fi. fſ. qcrediderit ⁊cͣ. Mar̄. vlti. poſt ſubdidit. hec ſūt ſacͣmentafidei xp̄iane ab initō ꝯdita in fine credēda ſine fine ꝓfutura. hec ſūt ꝗbꝰ cathecizādos ībuimꝰ. eoꝝ ſacͣmēto noutatis regenerādi ſūt fidē ſalutari ꝯfeſſione ꝓmēdā exigimꝰ Idem videt̉ aug. velle li. de cathecizādis rudibꝰ dicēs.Narratio plena ē quiſqꝫ pͥmo cathecizat̉: ab eo qd̓ ſcriptum ē. In pͥncipio creauit deꝰ celū terraꝫ: vſqꝫ ad pn̄tiatꝑa eccl̓ie. Pret. inſtruēdi ſūt ī ſpe reſurrectōis ī credulitate iudicij beatoꝝ maloꝝ eoꝝ retributōibꝰ. Un̄ augu. in eodē. Narratōe finita: ſpes reſurrectōis intimāda ē capacitate ac viribꝰ audiētis: proqꝫ ip̄ius tꝑis modulo aduerſus varias irriſiōes infideliū corꝑis reſurrectōne tractādū. futuri vltimi iudicij bonitate ī bonos: ſeueritate ī malos: veritate ī oēs. ꝯmemoratiſqꝫ deteſtatōnehorrore penis impioꝝ regnū iuſtoꝝ atqꝫ fideliū. ſuꝑnailla ciuitas eiuſqꝫ gaudiū deſiderio p̄dicāduꝫ ē. Ex hisvidet̉ hoꝝ ſit neceſſaria inſtructō ī caheciſmo. Cōtraructōeꝫ ꝑuuloꝝ ẜm eccl̓ie ꝯſuetupatrini obli de talibꝰ iſtos inſtruere poſſunt. Sdinē talia idice̓t̉ hec igitia ē illis ī pct̄m.vtd̓ tali dicat̉ ignorāsignorabit̉.: obligēt ſe patrini in ſuſce. niſi ad illa inſtruēda de ꝗbꝰ facit mertionē ſacuero. Pret. tenēt̉ nebaptizās rn̄dētilli patrini habēt noticiaꝫ ſacre ſcpͥture illos qͦs de ſacrofonte ſuſcipiūt de his oībꝰ inſtrue̓. Rn̄ſio. ad hec ſine p̄iuditio melioris ſentētie. alit̓ ſic̄ dic aug. ſe debēt habe̓ quicathecizāt̉ ī rudibꝰ inſtruēdis: alit̓ in intelligibilibꝰ al̓sſcripturas nouerūt: aliter ī rudibꝰ adultis: aliter ī paruulis. In ꝑuulis ꝯpetit inſtructō ſint capaces de ſimbolo apl̓oꝝ or̄one dn̄ica. tales em̄ adheſerūt ſct̄e mr̄i eccleſie obediētes doctrine eiꝰ. demū paulatim īſtruēdi ſūtv̓bo p̄dicatōis. Qui v̓o adulti ſūt nec ꝑuenerūt ad baptiſmū: quādā inſtructōꝫ debēt habe̓ allectiuā ad ſuſceptonem ſacramēti. Et ideo ſi intelligētes ſūt on̄dendū ē eisliter a pͥncipio mūdi cura ē deo de ſalutē hūani generis.qͣliter p̄figurauit nr̄aꝫ redēptōeꝫ nr̄aꝫ ſalutē ſacͣmentahabēdā: pͥmo ſacramentū baptiſmi. ſic habilitetad ſacramētū baptiſmi ſuſcipiēdū: ad fidē nr̄e redēptōisfacte xp̄m glorificatōis in aīa corꝑe future ipſum.Rudes aūt quedā exēpla manuducēdi ſūt ad illa. Adillud qd̓ obijcit̉ ex verbo Hugo. aug. Dicendū. illi referebāt intentōes ad ſtatū p̄mitiue eccl̓ie in quo ẜm ꝯſuetudinē ſtatꝰ illiꝰ cathecizāt̉ adulti ab illis qui ꝑiciā habuerunt inſtruēdi tales. Unde aug. loquit̉ ad deo gr̄as ptebat ab illo quō adultos baptizādos cathecizaret: ad que