Queſtiomemoriā liberatōnis ab angelo extermre ⁊ liberatioipto. de quo Exo.Penthe. nūc obſeruat̉ ī menis ab egniſſionis ſpūi: ſꝫ tūc in miā latōnis lemoriam n̄tis Exo. xx. Undeilia feſta abillis obſeruaa a nobis obſeruajent̉ ea intentōihoc quod obijcit̉a nobis qua ab illis obſeruabande illo verbo math̓.te vt nō fiat ⁊cͣ. Dicendū vt habet̉licē habet intela Hiero. ad algaſiā. Verbū illud dn̄i dulectum ſcꝫ lr̄alem ⁊ ſpūalem. Ꝙtum ad lr̄alem exponiturde fuga tꝑe obſidionis hieruſalē a tito ⁊ veſpaſiano. vndeꝙͣtum ad hunc intellectū refert̉ ſermo ad iudeos: ẜm quorum traditionem fieret tranſgreſſio ſi inirent fugā in ſabbato. vnde Hiero. ad algaſiā. quidaꝫ titi ⁊ veſpaſiani aduerſus iudeos ⁊ p̄cipue hieroſolimiticā obſidionē pugnāqꝫ ſacrificare volunt. hyemē quoqꝫ ⁊ ſabbatū ſic interp̄tatur vt eo tꝑe fugere cōpellant̉ quando duricia frigoris inagris ⁊ locis deſertis fugiētes latere non patit̉. ⁊ obſeruatio ſabbati aut p̄uaricatores facit ſi fugiāt. aut hoſtiū gladijs ſubiacere ſi ſolū ocium ⁊ p̄cepta ſeruauerint. hec Hiero. ẜm igitur hunc intellectū referēdus eſt ſermo dn̄i ad iudeos exiſtentes in tꝑe obſidionis titi ⁊ veſpaſiani. Aliterexponit̉ ẜm Hiero. ſpūaliter. ẜm ꝙ per hyemē torpor fidei⁊ caritatis ſignat̉: ⁊ per fugam in ſabbato ſignatur torporin diuino oꝑe īminente ꝑiculo. vnde Hiero. ad algaſiam.Orandus eſt dn̄s ne in exordio fidei creſcentis etatis oriatur hyems. de quo ſcriptum eſt. hyems abijt ⁊ receſſit: neocio torpeamus. ſed īminente naufragio ſuſcitemꝰ dormiētem dn̄m atqꝫ dicamus. p̄ceptor ſalua nos perimꝰ. hec hiero. Ex his patet ꝙ nō tenemur ad obſeruātiam ſabbati legalis ex verbo p̄dicto. quia ſi lr̄aliter intelligit̉: referri debet ad iudeos. ſi ſpūaliter non facit ad ꝓpoſitum. ¶ Ad illud quod ſequit̉ dicēdū ꝙ multa tunc fiebant. nō ex dictatione legis naturalis: ſed ex inſtinctu ⁊ cōſilio dei. Sicutdicit magiſter hugo. de oblatōne decimaꝝ ⁊ alijs ſacramētis que tunc exercebantur. ꝓpter quod non ſequit̉ ſi ſeruabatur ante legem. ꝙ hoc fuerit ex dictatōne naturalis vacationis: ⁊ quia de hoc determinatum eſt in. iij. li. hic iſtaſufficiant.Queſtio. vij. de circuciſiōeAbitum eſt ſupra deſacramentis legalibus in genere. Dicenpum eſt ſpecialiter de circumciſionē. Primo ergo queritur de circumciſionis diffinitionē. Secundo de inſtitutionē. Tercio de eius latione. Quarto de obligatione. Quinto de ſignificatione. Sexto de integritate. Septimo de efficacia.Octauo de iteratōne. Nono de duratione. Decimo de xp̄icircumciſioneNlembrum primumUeritur ergo primoquid eſt circūciſio. Etdiffinitur ſic a dama. Circūciſio eſt ſignumdeterminans iſrahel a gentibꝰ cum quibꝰ cōuerſabatur. Aliter v̓o ponitur talis diffiniſtio. Circūciſio eſt ſignaculū curatōnis ab originali. Terſcio dicitur circūciſio abſciſio ſuꝑfluitatis concupiſcentie.⁊ hoc in parte habetur a dama. dicente. Ꝙ peccatum eſtſuꝑfluitas concupiſcentie. hmōi autem abſciſio fuit circūue ſignificabat̉ in abſciſione ſuꝑfluitatis inutilis inninis. hoc habetur in glo. iiij. ad Ro. ibi. ſignuꝫaccepit ⁊cͣ.bi dicitur circūciſio exterior dicitur ſignū interioris circūciſionis. tale ſcꝫ ꝙ ſit habens ſignaculum ſignificate. vt ſicut carne libidinis in circūciſione homo ſpōliatur: ſic anima ſpolietur omnibꝰ ſordibꝰ prime natiuitatis. ¶ Circa hoc dubitatur ſic. Si vnius rei vnū eſt eſſe:vnius vna debet eſſe diffinitio. ¶ Item quod ponit̉ in ratione alicuiꝰ: ꝑ ſe ꝯuenit eidem ſicut vult ph̓us. ergo cumeſſe circūciſionixterminat̉ in ſignificatōne ſiue in ſignificando ꝑ ſe: vt ex prima ratōne patet: ergo illi non ꝯuenitſeptimaciēdi. ergo eſſe eiꝰ ſolum eſt in ſigniratio efficiētie ſiue eficando nō in efficiequod eſt falſum vt infra patebit.¶ Ꝙtum ad ſcd̓aꝫ obijcit̉. Ratio illa nō diſtinguit circūciſionem a baptiſmo. baptiſmꝰ em̄ ſignū eſt curatōnis aboriginali. Similiter oblatio que offerebat̉ ante datam circūciſionem cū fide erat ſignū curatōnis ab originali: nonergo eſt ratio ꝓpria circūciſionis. ¶ Similiter obijcitur detercia ratione.Cum em̄ in baptiſmo abſcindat̉ aliquid deſuꝑfluitate ꝯcupiſcentie vt patet ꝑ dama. nō tm̄ ꝯuenit ratio illa circūciſioni. ¶ Ad primū dicendū. ꝙ reuera vniusvnum eſt eſſe ẜm ratōeꝫ ſiue cauſaꝫ vnam. ⁊ ſimiliter vnadiffinitio: ẜm aūt diuerſas plures. Unde dicendum eſt. ꝙin hoc differunt he tres rationes. ꝙ prima eſt circūciſiōisinꝙͣtum eſt ad diſtinguēduꝫ. ſcd̓a eſt eius inꝙͣtum eſt ꝯtramorbum originalem. tercia eſt inꝙͣtum eſt in remediū contra ꝯcupiſcentiam que eſt ſequela culpe originalis. ¶ Adaliud dicendum. ꝙ dama. non ponit plenam diffinitionēcircūciſionis: ſꝫ ſolumꝙͣtum ad vnaꝫ eiꝰ ꝑtem. Circūciſioem̄ determinabat̉ circaduo. quoruꝫ vnū erat in diſtinguēdo. aliud in efficiendo. Ad duo em̄ erat principalit̓ ſcꝫ addeletionē originalis ⁊ ad diſtinctōeꝫ ppl̓i dei a nō populo.Quelibet em̄ ratio nō dicit totū eſſe: ſꝫ vna dicit eſſe materiale: alia formale. ¶ Ad aliud dicendū eſt. ꝙ licet ceſſentalia ſigna curatōnis ab originali: tn̄ nullum erat ꝑmanēsin carne in qua fieret iudiciuꝫ curatōnis ab originali niſiin circumciſione. ⁊ ſic intelligenda eſt ratio ſigni ſcꝫ in carne ꝑmanens. Sacrificiū em̄ vel oblatio fuit ſignum exterius: baptiſmus v̓o qui eſt ablutio corporalis: ſignum eſtablutionis ſpūalis. ablutio aūt corporalis nō eſt ꝑmanēsin carne. ¶ Ad illud quod obijcitur de tercia diffinitione.dicendū ꝙ licet in baptiſmate abſcindit̉ de ſuꝑfluitate cōcupiſcētie ⁊ pluſꝙͣ in circūciſione: tamē magis appropriatur ratio ſigni abſciſionis hmōi circūciſioni. quia ſicut incircūciſione tollitur quedam particula carnis maiore manente: ita tollitur quedam pars ꝯcupiſcentie altera manēte. ꝙͣtum eſt de vi circūciſionis. In baptiſmo autem fit ablutio carnis a ſordibus ⁊ in hoc ſignat ablutionem ſpiritualem a ſordibus peccati.Nembrū ſecūdumEquit̉ de inſtitutōe circūciſionis. Et primode ꝯgruētia inſtitutōnis ſiue de inſtitutioneex ꝑte ꝯgruētie. Scd̓o de inſtitutōne ex parte legis. Tercio ex ꝑte temporis.Articulus primꝰEprimo duo querūt̉. Primū eſt vtꝝ ꝯgruebathoc remedium inſtitui. Scd̓m vtꝝ cōueniebatinſtitui remediū inferēs leſionē.Lirca primū queritur. §. j.ſic vt dicit damā. Circūciſio eſt ſignū determinās iſrahela gentibꝰ cum quibꝰ ꝯuerſabat̉. ſꝫ conſtat ꝙ ꝯgruebat iſtāfuiſſe diſtinctionem: ergo cōgruebat illius inſtitutio quohec fiebat diſtinctio. ¶ Item vt dicit hugo. oportuit vt ẜmproceſſum tempoꝝ ſpiritualiū gratiaruꝫ. ſigna magis ſemper ac magis euidentia ac declarantia formarentur. vt cūſalutis effectu creſceret cognitio veritatis. ſed obſcurumfuit ſignum emundatōnis in determinatōne: ꝓpterea data eſt circumciſio vt virtutem inſtitutōnis euidentius demonſtraret. hec hugo. Exquo igitur in circumciſione eſtmaior euidentia iuſtificatōnis: congruebat ꝙ eſſet inſtituta poſt ſacramēta legis nature. ¶ Cōtra. ſucceſſio ſacͣmētoꝝ debet eē ꝑ progreſſum ꝑfectōis. igit̉ cū ante circūciſionem purgato fiebat ꝑ ſacramētū ſpūale ſcꝫ fidem: videt̉ qincōuenienter ſuccedit circūciſio que eſt ſacramētū carnle: cū ſpūale ꝑfectius ſit ꝙͣ carnale. ¶ Iteꝫ ex hoc eſt ars ⁊artifex ꝯmēdandꝰ. ꝙ illud qd̓ intendit: facilitate quadamfacit ſiue producit in eſſe. ſed ſacramētis legis nature facilius fiebat curatio ornalis ꝙͣ circūciſione: gͦ magis cōiuendādus eſt artifex hoc mō curādo ꝙͣ illo. gͦ mīme cōue-