Druckschrift 
4 (1482) In hac quarta pte summe Alexandri
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Queſtioipſius Seth. Nec op exemplar ſanctitatis ſit actiuum pͥncipiū generātarnalis. em̄ exemplaritasſct̄itatis in poſteros trāſfundit̉ generatiōeꝫ carnalē. tūcem̄ om̄s deſcendētes ex ſeth eſſent boni. et om̄s deſcendentes ex caym mali. qꝛ malū habuer̄t exemplar. At hocvidemꝰ ꝯtinge̓. cuꝫ ex bonis oriant̉ mali ex malis boni.ſꝫ om̄s boni fuerunt exemplar ab abel acciꝑe potuerunt mali a caym a quocūqꝫ pͥncipio ẜm carnalē generatōnem eſſent. Ad alteꝝ v̓o ex illa ꝑte dd̓m eſt. eſt ſil̓eex ꝑte bonoꝝ ſicut ex ꝑte maloꝝ. licet em̄ ex ꝑte maloꝝ eſſet pͥncipiuꝫ actiuū generatōis qd̓ erat exemplar malicie.ex ꝑte v̓o bonoꝝ ſic. recte videt̉ vt on̄dēt̉ pͥncipiūmalicie eſt ab hoīe. ideo recte deſcendit in carnalē generatōeꝫ. principiū v̓o bonitatis a deo deſcende̓ dꝫ ẜm ſpiritualē generatōeꝫ. ẜm at̄ carnalē niſi ẜm accn̄s. Adillud v̓o qd̓ obijcit̉ de abrahā. dd̓m abrahā dr̄ prīcipiūſiue pater credentiū rōne ſignaculi circūciſionis. vel qꝛ indeclinatōne ab ydolatria pꝰ diluuiū primo a dn̄o vocat̉: ꝯmēdat̉ in fide ſicut hr̄. xij. gen̄. et. xv. Eſt pͥncipiuꝫ fiue exemplar fidei dicere ſimpl̓r. hoc fuit abel. iteꝝdicere pͥncipiuꝫ ſiue exemplar fidei pꝰ lapſum a fide generale: et hoc fuit abraha pͥncipium ſiue pr̄ credentium in hoc accepit ſignaculuꝫ circūciſionis diſcernunt̉ credentes a non credentibꝰ. Ad id v̓o qd̓ obijcit̉ de iudeis. ab eis incepit eccīa. Rn̄dendū ē. accipiendo pͥncipiūeccīe ex ꝑte gentis ꝑſone: dicebat̉ a iudeis incepit eccleſia. Illa gēs pꝰ lapſum ydolatrie prīo credidit. ꝑſeuerauit ī eis fides qͦuſqꝫ veniret excecatō pꝰ aduentū xp̄i: ꝯuerſio fieret ad gētes ꝓpter eoꝝ indignitatē. ſic̄ hr̄ act̄.xiij. qꝛ indignos vos feciſtis: ecce ꝯuertimur ad gentes.Nembrum ſecundūD ſcd̓m. ſuppoſito abel ſit pͥncipiū eccl̓iefideliū: vt membꝝ ipſiꝰ corꝑis eccl̓ie. Queritur vtruꝫ corpꝰ eccīe eēt acephalū an̄ hr̄etcaput ſuū. aūt eſſet acephalū on̄dit̉hoc. ẜm natiurā prīo egredit̉ caput poſtea corpꝰ. Und̓ſicut dic Solinꝰ. Contra naturā eſt in pedes ꝓcede̓ naſcētes. Si corpꝰ miſticū eſt ad ſil̓itudine corꝑis naturalishūani ſicut dic apl̓s. j. Corin. xij. Primū eſt caput poſteamēbra: corpꝰ eccl̓ie vel membra erāt acephala. Forte dicet̉. xp̄c erat caput ẜm diuinitatē. et ptꝰ futurū fuitcaput ẜm humanitatē. vtroqꝫ modo dr̄ xp̄c caput ẜmdiuinitatē ẜm hūanitatē. Contra hr̄ Ephe. j. ſuꝑ illud.ip̄m dedit caput ⁊cͣ. Xp̄c vtroqꝫ fuit caput eccl̓ie. ettm̄ eoruꝫ ſecuti ſunt ſed p̄ceſſerant. Un̄ ſuꝑ illud pſal.Quouſqꝫ irruitis in hoīeꝫglo. ad caput ꝑtinent mēbraan̄ caput ꝓdierūt. ſed hoc pōt dici illo quo xp̄c ē caput ẜm diuinitatē: reſtat intelligit̉ hoc ẜm humanitatem. et ita videt̉ membra corꝑis vt abel et alij caput ſuūp̄ceſſerū̄t. et ſic vident̉ illa membra illo tꝑe dici acephala: qꝛ aliqͦ tꝑe fuerūt cum ip̄m caput eſſet. autemxp̄c ẜm humanitateꝫ eſſet caput videt̉ hoc. qꝛ quod ēcaput alicuiꝰ eſt pͥncipiū illius. ſed caput eccl̓ie fuit filiusdei verbū rōne humanitatis ſicut accipit̉ ex glo. Luce.iij. ſuꝑ illud factū eſt verbū dn̄i. vbi dr̄. eccl̓ia incepit a verbo ab hoīe: dicit̉ caput ſicut et pͥncipium a pͥncipiomundi ẜm diritatē. Qd̓ etiā ſil̓e on̄ditur. dicit̉ em̄. j.Thi. vlti. Regi ſeculoꝝ immortali ⁊cͣ. glo. aſſumptusa verbo ex eo tꝑe futuroꝝ eſt rex: exqͦ aſſumptꝰ eſt a verboNam p̄teritoꝝ ſeculoꝝ erat rex ille: pari rōne necdicendꝰ fuit caput ẜm hūanitateꝫ. ita ex illa ꝑte fueruntmēbra eccl̓ie vt abel alij acephala. Iteꝫ quo poſſꝫ dicicaput ẜm hūanitatē nondū eēt hūanitas. ꝯditōnes aūtꝯſeq̄ntes ſunt ad eſſe rei. Pre. caput dr̄ ꝓpter ꝯformitatēin nat̉a gr̄a fluxū ſuꝑ mēbra: ſꝫ iſtd̓ potuit dici abel.3 ꝯͣriū videt̉ qd̓ dr̄. j. Corī. xij. Uos eſtisro. loꝗtur ad fideles ſunt mēbra xp̄i. reſtat fideles ſiue p̄cedētes ſiue ſubſeq̄ntes dicunt̉ membraxp̄i. itaphala. Pre. ſil̓e illd̓ on̄dit̉. ſi ma.iiij.lis caput quedā mēbra ſecutū eſt tꝑe: nihilominꝰ erat caput: multo fortiꝰ in bonis. gr̄a em̄ ꝓpter vnionē cuꝫ eternoſcꝫ deitate ſiue ſenſus ſpūalis poterit aliqͦ ꝯmunicariꝓut dicit̉ membra corꝑis miſtici accipiūt aliqͦ ſenſum a capite. Sꝫ ita eſt in malis mēbra quedā p̄ceſſerūtcaput ſicut hr̄ ab yſidoro vt de antixp̄o. ſic multo fortiꝰerat in bonis. yſid̓. li. j. c. xxvj. Anteꝙͣ veniat antixp̄c. ml̓ta eiꝰ membra p̄ceſſerūt. p̄uaricatōnis merito caput proprium p̄ueniūt. et ita membra eccl̓ie fuerūt acephala. Pre. membra eccl̓ie adinuicē ꝯtinuant̉ ẜm priꝰ poſterius in tꝑe a pͥncipio eccl̓ie vſqꝫ ad finē. ſicut in tꝑe ita ēy p̄teritū et futurū copulant̉ adinuicē rōne cuiꝰ dr̄ tp̄sta erit in membris eccl̓ie ẜm priꝰ poſterius ſe hn̄tibꝰ.dicent̉ adinuicē colligata. ẜm illud pn̄s ſiue nūc qd̓ ſpūaliter decurrebat in membris eccl̓ie. cum ſit xp̄c in fide(Xp̄c em̄ in corde tuo eſt fides ſicut dic Ambro.) dicuntur mēbra eccl̓e acephala. cuꝫ hn̄t xp̄m in fide velut caput a pͥncipio md̓i vſqꝫ ad finē. Ad qd̓ dd̓m eſt. corpꝰeccīe nunꝙͣ fuit acephalū ſꝫ ſemꝑ habuit xp̄m caput ẜm diuinitatē ẜm hūanitatē. licet em̄ xp̄c rōne hūanitatiseſſet a pͥncipio mūdi: tn̄ fuit rōne fidei de diuinitate hūanitate. rōne illiꝰ ſit colligatio mēbroꝝ ad caput et etiaminter ſe. oportet em̄ ad hoc in eccl̓ia militāte ſint mēbrainter ſe ꝯmunē hr̄e fidem gr̄e ꝯformitateꝫ ſiue caritatisꝙͣtum ad xp̄m. xp̄c ẜm licꝫ tꝑe ſecutꝰ ſit fuerit caput. Un̄ aug. de cathetizādis rudibꝰ ip̄e vnigenitꝰ dei verbum equale pr̄i om̄ia ꝓpter nos factus eſt. vt totiuseccl̓ie quaſi totiꝰ corꝑis caput eſſet. Sꝫ velut totus homodum naſcit̉ etiā ſi manū naſcēdo p̄mittat: tn̄ vniuerſo corpori ſub capite ꝯiūcta atqꝫ ꝯpacta ē: quēadmodū etiā nonnulli in ipſis patriarchis ad huiꝰ etiā rei ſignū manu premiſſa nati ſunt. Ita om̄es ſancti an̄ dn̄i nr̄i ih̓u xp̄i natiuitatē in terris fuerūt: ꝙͣuis an̄ nati ſint: tn̄ vniuerſo corpori cuiuſqꝫ ille caput eſt: ſub capite coheſerūt. ſicut hr̄ex illa aucͣte ſuꝑ pͣs. Quouſqꝫ irruitis in hoīem. Ad illd̓qd̓ obijcit̉ membra p̄ceſſiſſe caput et ita eſſe acephala. dicēdum licet ſecutū fuerit tꝑe: p̄ceſſit tn̄ dignitate inꝙͣtuꝫcreditꝰ. Dicit̉ em̄ pͥmogenitꝰ viuoꝝ mortuorum. prioroīm ꝯcreata ē ſapīa .i. p̄uiſa incarnari. Et dicit apl̓s. quip̄deſtinatꝰ eſt filiꝰ dei in v̓tute ẜm ſpm̄ ſct̄ificatōis ex ꝗbuscolligit̉ cuꝫ capitis ad prioritatē depēdeat ex ꝑte ſꝫgnitate: ex ꝑte illiꝰ ex fide illoꝝ fuerūt tūc tēꝑishala. Ad ſcd̓m v̓o dd̓m. dr̄ Luc. iij. eccīa ſūpſit initiū a verbo ab hoīe. intelligit̉ de xp̄o hoīe: ſꝫde alio q tm̄ erat. ſicut erat Ioh̓. Ad terciuꝫ dd̓m.licet xp̄c fuerit rex niſi ab inſtanti ꝯceptōis. eſt ꝙͣcitofuit: nihilominꝰ inqͣtū creditꝰ fuit caput fideliū a pͥncipiomūdi. nec ſeꝗtur tūc fuit creditꝰ: tunc fuit. aūt ꝓpterquā intētio regis ꝯueniebat ē: qꝛ rex dr̄ a regendo. tūcem̄ regebat ſiue regendi pt̄atem habebat erat. Ad idquod obijcitur. conditiones cōſequūtur eſſe. et infracaput ꝯſequitur eſſe humanitatis in xp̄o. Dicēdū ſicuteſſe creditum xp̄m ratione humanitatis non ponit xp̄meſſe hominem cum creditur. ſed in aliquo tempore futurūfuiſſe vel eſſe: ſic nec conditio qua dicitur caput. Undeeſt ſimile omnino de capite corporis naturalis et de capite corporis miſtici. Caput enim corporis naturalis naturaliter habet eſſe ante membra. non dico ante cor: quia illud dicitur eſſe primum membrum. ſed de membris exterioribus videtur hoc dici. Caput autem corporis miſticilicet ſit ſuperius dignitate: tamen in medio eſt quaſi faciens colligationem membrorum precedentium et ſubſeq̄ntium. et hoc eſt decebat redemptoreꝫ non habere eſſe actuale a principio mundi: ſed cuꝫ veniret plenitudo tēporis. plenitudo autem temporis fuit poſt decurſum quinqꝫetatum in quibus creuit languor. ad quem curandum venit creditus xp̄c. Ad quintum dicendum. licet chriſtꝰẜm homo non influxit in membra gratiam: tn̄ rōne fidei caritatis in colligabant̉ quā habuer̄t a capite ẜmdeitatē. recepturi erant effectū redemptōnis. tūc crediderūt. ita rōne fidei redemptōnis dictꝰ eſt caput eorum.