De ſaluatione
fectio. Priorum ergo iuſtoꝝ ante xp̄m ꝑfectio in hoc cōſiſtebat. ꝙ ambulauerūt corā deo .i. ꝑ viā ꝑ quā xp̄s eratambulaturꝰ. ſcꝫ obedientie ⁊ humilitatis. Sꝫ poſterioꝝꝑfectio ꝯſiſtit ī hoc ꝙ ſequūtur xp̄m. credentes ꝙ ſalutēfecerit. ſicut etiā pͥores. ꝙ ſalutē hominū eſſꝫ facturꝰ Ibilatius videri poteſt. Quia gͦ Abrahā vt pͥus dixi fuit inſtatu ſalutis. idē pꝫ de Meichiſedēch. Scd̓o pꝫ ideꝫ deSepaEx Iob. qͥ incircūciſus fuit. qm̄ ẜm aliquas hiſtorias. ſcꝫ ẜmHieronimū in libro de hebraicis q̄ſtionibꝰ fuit natus deMelcha filia Aram fratris Abrahe. q̄ genuit Bathuel Bus ⁊ Hus. et de hoc Hus fuit natꝰ Iob ⁊ in terraſua. Alij ſic̄ etiā Chriſoſtomꝰ in libro de patiētia Iob d̓tꝙ fuerit qͣrtus ab Eſau. qualitercūqꝫ dicat̉ fuit poſt tꝑaAbrahe. ⁊ natus de populo incircūciſo. ⁊ ſic incircūciſusQꝭ tn̄ fuerit in ſtatu ſalutis p̄t multipliciter ꝓbari. Primo ex textu ſob pͥmo. vbi d̓r ꝙ Iob erat vir ſimplex ⁊ rectus ac timens deum. et infra d̓t dn̄s ad ſathan. nūquidꝯſideraſti ſeruū meū Iob. ꝙ nō ſit ei ſil̓is in terra. hō ſimplex ⁊ rectꝰ ac timens deū. ⁊ recedens a malo ⁊c̄. Itē pertotū librū ꝯmendat̉ vita Iob. Itē in fine libri in vltimocapl̓o d̓r ꝙ amici Iob nō fuerūt loquuti rectū coraꝫ deoſicut Iob ſeruꝰ ſuꝰ. ¶ Patꝫ idē ex alijs locis ſacre ſcripture. qꝛ Ezech̓. xiiij. d̓r. ſi fuerint tres viri iſti in medioeiꝰ Nōe Daniel ⁊ Iob iuſticia ſua liberabūt aīas ſuas. ī qͦtextu Iob ꝯnumerat̉ ſanctis viris. vt notū eſt. Iteꝫ Iacobi. v. d̓r. Beatificamꝰ eos qͥ ſuſtinu erūt ſufferētiā iobvbi notat̉ ꝙ Iob fuerit beatificatꝰ. et exēplo ſuo pluresbeatificādi ¶ Itē Gregoriꝰ pͥmo moraliū ī p̄fatōe. capl̓oviij. d̓t in ſnīa. ꝙ hō ſub lege poſitꝰ dꝫ merito ẜm legē viuere Et addēs cām ponit iſta ꝟba. qꝛ Iob ſine lege legaliter vixit. Dein̄ ſubdit ꝙ errāti ſub lege dat̉ teſtimoniūeoꝝ qui extra legē ſunt. Et huic ꝯſonat teſtimoniū apl̓iad romanos. ij. Gentes q̄ legē nō hn̄t natural̓r ea q̄ ſtꝭxtrc Xexi lebſtrr rPoolegis faciūt. Itē tres amici Iob. ſcꝫ Eliphas Temaniꝝtes ⁊ Baldach Suites ⁊ Sophar Mamachites ſinecircūciſione fuerūt in ſtatu ſalutis. De ipſis em̄ d̓r Iobvltimo. ⁊ ſunt ꝟba textꝰ q̄ ſequūtur. Poſtqͣꝫ aūt loquūteſt deus ꝟba hec ad Iob dixit ad Eliphan TemanitenIratꝰ eſt furor meꝰ in te ⁊ in duos amicos tuos. qm̄ noneſtis loquuti corā me rectuꝫ ſicut ſeruꝰ meꝰ Iob. ſumitegͦ vobis ſepteꝫ tauros ⁊ ſeptē arietes. ⁊ ite ad ſeruū meūIob ⁊ offerte holocauſtū ꝓ vobis. Iob autē ſeruꝰ meusorabit ꝓ vob̓. faciē eius ſuſcipiā vt nō imputet̉ vob̓ ſtulticia. Et infra dicit̉ ꝙ dn̄s ſuſcepit faciē Iob orantis ꝓ illis. In qͥbꝰ ꝟbis manifeſte monſtrat̉ ꝙ dn̄s ſuſcepit ꝓ eismunerā de manu Iob. in qͦ ẜcat̉ ꝙ gr̄am dei ſuſceperuntſicut etiā pꝫ in ſil̓i. gen̄. iiij. de Abel cuiꝰ munera deus ſuſcepit. fuerūt gͦ iſti ſine circūciſiōe in ſtatu ſalutis.F De his qͥ tꝑe daDeꝝijch trg LyIII¶ UIIIIIAL. re legis molaicefuerūt extra circūciſionē ⁊ legē. ſub quo tꝑe fuit Areſto. ⁊multi alij ph̓i. fuit em̄ Areſto. ẜm oēs hyſtorias tꝑe Aexādri ⁊ patris eiꝰ putatiui Philippi poſt reedificatiōeꝫſecūdi tēpli iudeoꝝ. in quo tꝑe lex noua a xp̄o nōdū datanec publicata fuit. vt de ſe pꝫ. qꝛ hoc tēpꝰ fuit ante incarnationē xp̄i tricentis ⁊ qͣttuor annis. vt patꝫ ex hiſtorijsvetꝰ āt lex apud iudeos bonos viguit etꝭ vſqꝫ ad tꝑa xp̄iEt qꝛ ī iſto arti. ſingl̓aris īgerit̉ difficl̓tas. iō tria pūctaoccurrūt dicēda circa ip̄m Primꝰ on̄dere conabit̉ ꝙ aliqͥgētiles iſto tꝑe fuerint ſaluati Scd̓s declarabit ꝑ quē modū ſaluari poterāt. ⁊ qͥd ſuffecit ⁊ reqͥrebat̉ ad eoꝝ ſalutē
Teriꝰ applicabit hoc ſpēaliter ad Areſto. ⁊ in hoc pūctoduo ocurrūt deo volente. vt infra patebit Quātū igit̉ī prertiꝫ Primo occurritNA PVIM PALHIōis oīm doctorexpoſitio exponētiū illud ꝟbū geneẜ. ix. Dilatet deꝰ Iaphet ⁊ habitet in tabernacul̓ Sem. in qͦ ꝟbo d̓t poſtill̓Nōē duplicē ꝓpheticā ꝓtuliſſe fnīam. vnā vt ſcꝫ hͨ ſuppoſitū. deꝰ. referat̉ ad id appoſitū. habitet. vt ſit ſenſus. deꝰhabitet in tabernaculis Sem. ⁊ de hac expōne dcm̄ eſt.cū ꝓbaret̉ ꝙ Sem filiꝰ Noe cum ſua poſteritate fuit ſuotꝑe in ſtatu ſalutis. Aliā. vt illud ſuppoſitū. Iaphet. referatur ad ꝟbuꝫ. habitet. vt ſit ſenſus ꝙ Iaphet habitet intabernaculis ſem. Gloſa ẜm iſtū ſenſum .i. tabernaculo ettēplo. qꝛ in ſolēnibꝰ feſtiuitatibꝰ gentiles qͥ deſcēderūt deIaphet eſſent aſcenſuri in hieruſalē cā orōnis ad tabernaculū ⁊ tēplū. In quo maniteſte oſtendit̉ ꝙ tꝑe tabernaculi ⁊ templi aliqui gentiles ſine circūciſione. (quia al̓s gentiles dici nō poſſunt. vt in pͥncipio dictū eſt.) adorarentdeū in templo ⁊ tabernaculo in hieruſalē ꝑ verū cultumex cuius adoratiōe hoīes ꝯſequūtur ſalutē eternam.¶ Secūdo ptꝫ in particulari de regina Saba. iij. regū. x.que vt d̓t textus venit ad Salomone in noīe dn̄i. Suꝑquo ꝟbo d̓t poſtillator. ꝙ cultrix dei fuit ꝓpter ſcripturaꝫque d̓t ꝙ venit in noīe dn̄i. qͣꝫuis tn̄ legē moyſi nō teneretad quā nō erat obligata ¶ Tercio pꝫ de Naaman ſyro. iiij. regū. v. qͥ vtiqꝫ incircūciſus fuit nec legē veterē ſeruauit. iſte tn̄ poſt adeptaꝫ ſanitatē de lepra ꝓteſtatꝰ ē ꝙnō eſſꝫ alius deꝰ in vniuerſa terra niſi tm̄ in ilrael. et deintulit onus duoꝝ burdonū de terra iſrael. quā reputabatſanctā ꝓpter cultū dei ibi exiſtentē. vt ex ea faceret altaredn̄o. ⁊ faceret in eo holocauſta ⁊ victimas dn̄o iſrael. Inquo textu ꝯcordāt doctores ꝙ fuerit in ſtatu ſalutis manens incircūciſus ⁊ extra iudaiſmū atqꝫ iudeā. Dixit em̄helizens in textu infra. vade in pace ¶ Quarto Cirꝰrex ꝑſaꝝ cognouit imperiū ſibi datū eſſe a deo celi ꝓpterꝓpheciā ante multa tꝑa dictā Iſaie. xlv. vbi d̓r. hec d̓t dominus xp̄o meo Cyro. cuiꝰ apprehendi dextrā vt ſubijciā ante faciē eius gentes ⁊ dorſa regū vertā ⁊c̄. qͥ credidit in deū iſrael. quare preter vaſa aurea ⁊ argētea q̄ abſtulerant reges babilonis de tēplo dedit multa muneraad cultū dei ampliādū. Sil̓r ppl̓s eius volūtarie multamunera obtulit deo celi ꝓ tēplo ꝯſtruēdo. vt patꝫ primoEſdre pͥmo. qͣꝫuis tn̄ tā rex qͣꝫ ppl̓s eſſent gentiles ⁊ incircūciſi. Ex quo colligit poſtillator ꝙ rex ipſe ⁊ multi deillo gētili ppl̓o fuerūt in ſtatu ſalutꝭ ¶ Quīto. Eſdre. vi.capl̓o manifeſte d̓r de Dario ꝙ de archa regis .i. de tributis trās flumen acciperentur ſumptus dandi iudeis. vtofferrēt̉ d̓o celi. ibi poſtillator d̓t ꝙ habebat fidē vniꝰ veridei. ex cuiꝰ fide ſine circūciſione fuerat in ſtatu ſalutis¶ Sexto. Thobie. xiij. vbi thobias ad litteraꝫ ꝓphetatde ciuitate hieruſalē terrena. hieruſalē ciuitas dei caſtigauit te dn̄s in oꝑbꝰ manuū tuaꝝ. qd̓ nō p̄t intelligi de hieruſalē celeſti q̄ non caſtigat̉ a deo. et tn̄ poſt pauca addit̉lucida ſplēdida fulgeb̓ ⁊ oēs fines terre adorabūt te naͣtiones ex longinqͦ ad te veniēt ⁊ munera deferētes adorabūt in te dn̄m. ⁊ terrā tuā in ſanctificatōeꝫ habebūt. q̄oīa plane ẜm poſtillatorē intelligūtur. quia gentes tempore ſecūdi templi a diuerſis partibus venirent adorantes deum in hieruſalem. ex qua adoratione eis eterna ſalus prouenire poterat ¶ Septimo Iudith. vi. manifeſte d̓r de Achior ꝙ iudei dederūt optiōem ſibi ſiue electionem an vellet inter eos manere abſqꝫ circūciſione vel