Druckschrift 
1 (1490)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

nouitas & dignitas naſcebat̉. Vnūquēqꝫ enī uariis & alienis ſaporibus reficiebat mellifluū pluuiæ illius donū& multiplex ſicci imbris obſequiū: quæ ita ſint: quod illic auiditas faciebat: hic fides faciat: & ſicut in corpo-re cibus ſapiebat: in pectore deus crudęlitate proficiat: ſicut legimus. Accedat homo ad cor altū: & exalrabitu-deus. Ideo quod ibi delectatio obtinebat in faucibus: hic benedictio operet̉ in ſenſibus. Ad cognoſcendū & percipiendū ſacrificiū ueri dominici corporis: ipſa te roboret potentia cōſecratoris: & qui tunc latuit præfiguratu-in māna: ſit tibi nunc manifeſtatus in gratia. Ipſū aūt fuiſſe in mānæ illius ſpecie præfiguratū etiā propheta euidenter oſtēdit dicēs: panē cæli dedit eis: panē angeloꝝ māducauit homo. Et ꝗs panis eſt angeloꝝ: niſi chriſtusqui cibo ſuæ charitatis & lumine claritatis nos ſatiat? Et hūc dat panē: dicēte propheta: Sexta die duplum coll-ges: enī primo a dominica die in lege tribuit̉: & ī ſolo ſabbato denegat̉: tūc chriſtus ab eccleſia cui domini reſurrectionis diē conſecrauit: recipiēdus oſtendit̉: & ſynagogæ ad quā cultus labbati ꝑtinebat: negādus eſſe ꝑcipit̉: dies qui eſt dies ſeptimus cæleſtis panis fraude mulctat̉: de quo pane uetus narrat hiſtoria: necplus collegerat habuit amplius: nec qui minus parauerat repperit minus: eo euchariſtiæ ꝑceptio in qͣtita-te: ſed ī uirtute cōſiſtat: corpus domini ſacerdote diſpenſante tantū eſt ī exiguo: ꝗͣtū eſſe cōſtat ī toto: qd̓ eocleſia fideliū ſumit: ſicut plenū in uniuerſis: ita ītegrū eſſe ꝓbat̉ in ſingulis: de quo ſēſu apoſtolica ſentētia deri-uata eſt dicēs: multa habet abūdabit: & qui modicū habet mīorabit. enī de cōmuni pane accipi di-ctū poteſt: quē ſi forte eſuriētibus apponeremus: ex toto ꝑueniret ad ſingulos: ꝗa particulatī & minutatiportiōe ſua unuſꝗſqꝫ præſumeret: de hoc uero pane aſſumit̉ nihil minus habēt ſinguli: ꝗͣ uniuerſi: totū unn-totū duo: totū plures ſine diminutiōe accipiūt: ꝗa benedictio huius ſacramēti ſcit diſtribui: nec ſcit diſtributiōcōſumi. Sacramēti itaqꝫ huius formā etiā in iudæoꝝ paginis uidemus expreſſā. de Melchiſedech in Geneſilegimus. Et Melehiſedech rex Salē obtulit panē & uinum: & benedixit Abrahæ. Fuit aūt ſacerdos dei altiſſimidūqꝫ a præputio: ideſt a gētili circūciſio futura benedicit̉: eccleſiæ gloria prædicat̉: & ſynagogæ īfideli populusex gētibus acquiſitus præponit̉. Huius ergo Melchiſedech genealogia uel origo notitiā illius tēporis latuit: &oblatione panis & uini hoc chriſti ſacrificiū præfigurauit: de quo ꝓpheta pronūciat. Tu es ſacerdos in æternūſecundū ordinē Melchiſedech. & Moyſes de eo myſterio loquēs: uinū & ſanguinē ſub una appellatione ſignificat: & ī benedictione patriarchæ dominicā paſſionē multo amplius demōſtrat: ita īquiens. Lauabit ī uincſtolā ſuā: & in ſanguine uuæ palliū ſuū. Aduerte ꝗͣ euidēter cōſtat uini creaturā chriſti ſanguine occupatam: &quid adhuc de hac duplici ſpecie inquirere debeas: ipſo domino atteſtante cognoſce. Niſi inquit manducauertis carnē filii hominis: & biberitis eius ſanguinē: non habebitis uitā in uobis. Quod teſtimoniū contra Pellagiblaſfemias euidentiſſimū atqꝫ ualidiſſimū eſt: qui aſſerere arrepta īpietate præſumit: propter uitā: ſed ꝓpte-regnū cæloꝝ baptiſmū paruulis cōferendū. Sub his enī dei uerbis: quibus euangeliſta pronunciat habebitisuitā in uobis: aperte intelligendū eſt: omnis anima munere baptiſmi uacua non ſolū gloria careat: ſed & uitaHoc itaqꝫ dominici ſanguinis uinū aqua eſſe miſcendū non ſolū traditione: ſed ipſo genere paſſionis oſtēdit: excuius ſacro latere ſanguis & aqua lāceæ illiſione profluxit ſicut & propheta multo ante præcinit dicēs. Percuſſi-petrā: & effluxerūt aquæ. Et apoſtolus. Bibebāt inꝗt de cōſequēte eos petra. Vides qui biberit de chriſti gratia: ſequit̉ chriſti miſericordia. Sed & ī Salomone de ipſo deo prædictū legimus: ſapiētia īquit ædificauit ſibi domū: ideſt corpus hoīs aſſūpſit: in quo habitat plenitudo diuinitatis. Excidit colūnas ſeptē: quia illū benedictio gratiæ ſeptiformis īpleuit: mactauit hoſtias ſuas: miſcuit in cratere uinū ſuū: & parauit menſā ſuā. Et in ſequēti. Venite: & edite de meis panibus: & bibite uinū quod miſcui uobis. Admixtū ergo aqua uinum legimus.Nūc cauſā quare utrūqꝫ dominus miſceri uoluerit īquiramus. Quādo ī iudæoꝝ cōuiuio nuptiali uinū: ideſfides in eis deficiebat: uinū inquit deficiebat: ꝗa uinea fructū negabat: de qua dicit̉. Expectabā ut faceret uuasfecit aūt fpinas: unde & ſertū ſpineū capiti redēptoris īpoſuit: ꝗͣdo dominus nuptiali tēpore: ideſt ꝗͣdo ſponſusſe eccleſiæ ſuæ paſchali exultatione iungēdo aquas in uinū cōuertit: manifeſte præfigurās multitudines gentiūde ſanguinis ſui gratia eſſe uēturas. Per aquas enī populos ſignificari ſatis aperitur eloquiis: ſicut legitur. Aquaiſtæ quas uidiſti populi ſunt & gentes & linguæ. Vnde & aduertimus in aquis figurā gentiū demonſtrari: ī uino autē ſanguinē dominicæ paſſionis oſtendi. Ac ſic in ſacramentis uino aqua miſcetur chriſto fidelis populus incorporatur: & iungitur: & quadā ei copula perfectæ charitatis unitur: ut poſſit dicere apoſtolo. Quisnos ſeparabit a charitate chriſti? Tribulatio: an āguſtia: an perſecutio: & reliqua? Deus autem homini ſuſceptaſanctificatione miſcetur: quam fides in ipſo peccatore: affectus iuſticiæ: miſericordia pietatis infundunt. Etiamin hoc ipſo: in numeroſis tritici granis panem confici nouimus: unitatem cōſtat aſſignare populorum. Sicutenim frumentum quod ſola purgantis ſollicitudine ad candidam ſpeciem molaꝝ labore perficitur ac per aquā& ignem in unius panis ſubſtantiam congregatur: ſic uariæ gentes diuerſæqꝫ nationes: in unam fidem cōueniētes: unum de ſe chriſti corpus efficiunt: & chriſtianus populus quaſi tritici grana innumerabilia in ſacrilegis nationibus fide purgata atqꝫ cribrata diſcernitur: Et in unū: quaſi infidelium lolio pertranſeunte colligitur: & duorum teſtamentorum īſtructione: uelut frumentum gemino molarum opere curatum niteſcit. Et in illā primaoriginis dignitatem natiuo candore mutatur: ac per aquam baptiſmi uel per ignem ſpiritus ſancti: æterni illiuspanis corpus efficitur. Sicut ergo ſeparari grana ab illius confectione panis adunatione non poſſunt: & ſicut a-quæ ad propriam redire ſubſtantiam in uinum permixtæ iam non poſſunt: ſic & fideles quiqꝫ atqꝫ ſapientes:redemptos ſe chriſti ſanguine & paſſione cognoſcunt: ita debent quaſi inſeparabili membra: capiti ſuo: fidei obſeruatione: & ardentiſſima religione ſociari: ut ab eo non uoluntate: non neceſſitate ſeiungi: illa terrenæ ſperambitione: deniqꝫ ipſa poſſint morte diuelli. Nec dubitet quiſꝗ primarias creaturas: nutu diuinæ potentiæ