ita tamen ut eandē falſitatē nō ſcribentibus apoſtolis tribuant: ſed neſeio ꝗbus codicū corruptoribus. Quod tamen ꝗa nec pluribus nec antiꝗoribus exēplaribus nec præcedētis linguæ auctoritate: unde latini libri īterpre-tati ſunt: ꝓbare aliquādo potuerūt: notiſſima oībus ueritate ſuꝑati: cōfuſiqꝫ diſcedūt: ita ne nō ītelligit ſācta prodētia tua ꝗͣta malitiæ eoꝝ pateſcat occaſio: ſi nō ab aliis apoſtolicas lr̄as eſſe falſatas: ſed ipſos apoſtolos falſa ſcrpſiſſe dicamus? Nō inꝗs credibile eſt hoc in petro paulū qd̓ ipſe paulus fecerat arguiſſe. Nō nūc qͣro ꝗd fecerit:ſed ꝗd ſcripſerit q̄ro. Hoc ad qͣſtionē quā ſuſcepi maxīe ꝑtinet: ut ueritas dininaꝝ ſcripturaꝝ ad nr̄am fidē ædificandā memoriæ cōmendata: nō a ꝗbuſlibet: ſed ab ipſis apoſtolis: ac ꝑ hoc in canonicū auctoritatis culmē re-cepta ex oī parte uerax atqꝫ indubitanda ꝑſiſtat. Nā ſi hoc fecit Petrus: qd̓ facere debuit: mentitus eſt paulus: ꝙeū uiderit nō recte ingredientē ad ueritatē euāgelii. Quiſꝗs .n. hoc facit: ꝗd facere debet: recte utiqꝫ facit & ideofalſū de eo dicit: qui dicit eū nō recte feciſſe: qd̓ eū nouit facere debuiſſe. Si aūt ueꝝ ſcripſit paulus ueꝝ eſt ꝙ petrus tunc nō recte ingrediebat̉ ad ueritatē euāgelii. Id ergo faciebat: qd̓ facere nō debeat: & ſi tale quid paulus ipſe iā fecerat: correptū potius etiā ipſū credā coapoſtoli ſui correptionē non potuiſſe negligere: ꝗͣ mendaciter aliquid in ſua epiſtola poſuiſſe: & epiſtola qualibet: ꝗͣto magis in illa: in qua prælocutus ait: Quæ ſcribo uobis: eoce corā deo: quia nō mentior? Et ꝗdē illud petrū ſic egiſſe credo: ut gētes cogeret iudaizare. Hoc. nj. lego ſcripſiſſe paulū: quē mentitū eſſe nō credo: & ideo nō recte agebat hic petrus. Erat .n. cōtra euāgelii ueritatē: ut putarētqui credebāt in Chriſtū ſine illis ueteribus ſacr̄is: ſaluos ſe eſſe nō poſſe. Hæc. n. contendebāt Antiochiæ: qui excircunciſiōe crediderant: cōtra quos paulus ꝑſeueranter acriterqꝫ cōfligit. Ipſū uero paulū nō ad hoc id egiſſe: quel Timotheū circuncidit: uel cenchris uotū ꝑſoluit: uel hieroſolymis a lacobo admonitus cū eis qui nouerāt ligitima illa celebrāda ſuſcepit: ut putari uideretur ꝑ ea ſacr̄a etiā chriſtianā ſalutē dari: ſed ne illa quæ prioribusut cōgruebat tꝑibus: in unibris reꝝ futuraꝝ deus fieri iuſſerat: tanꝗͣ idolatriā gentiliū dānare crederetur. Hoc ēenim qd̓ illi lacobus ait auditū de illo eſſe: ꝙ diſciſſionē doceat a Moyſe: qd̓ utiqꝫ nefas eſſet: ut credētes in Chriſtum diſcindantur a ꝓpheta Chriſti: tanꝗͣ eius doctrinā deteſtantes atqꝫ dānātes. De quo ipſe chriſtus dicit: Sicrederitis Moyſi: crederetis & mihi. De me. n. ille ſcripſit. Attende enim obſecro ipſa uerba Iacobi. Vides inquitfrater quot milia ſunt in iudæa: qui crediderunt in Chriſtū: & hi oēs æmulatores ſunt legis. Audierunt aūt de tequia diſciſſionem doces a Moyſe eoꝝ: qui per gentes ſunt iudæoꝝ: dicens non debere eos circūcidere filios ſuosneqꝫ ſecundū conſuetudinem ingredi. Quid ergo eſt? Vtiqꝫ oportet cōuenire multitudinem. Audierunt enimte ſuꝑueniſſe. Hoc ergo fac: quod tibi dicimus. Sunt nobis uiri quatuor uotum habentes ſuꝑ ſe: iis aſſumptis ſāctifica te cum ipſis: & impende in eos: ut radant capita ſua: & ſcient oēs: quia quæ de te audierint falſa ſint: ſed ſequeris & ipſe cuſtodiens legem. De gentibus aūt qui crediderunt: nos mandauimus: iudicantes nihil huiuſmo.di ſeruare illos: niſi ut ſe obſeruent ab idolis īmolando: & a ſanguine & a fornicatione. Nō ut opinor obſcurumeſt: & lacobum hoc non monuiſſe: ut ſcirent falſa eſſe: quæ de illo audierant hi: qui cum in chriſtū ex iudæis credidiſſent: tamen æmulatores erant legis: me per doctrinam Chriſti: uelut ſacrilega nec deo mandante conſcrip-ta damnari putarentur: quæ per Moyſē patribus fuerat miniſtrata. Hoc enim de paulo iactauerant: nō illi quiintelligebant quo aīo a iudæis fidelibus obſeruari tunc iſta deberent: propter commendandam ſcilicet auctortatem diuinā & ſacr̄oꝝ illoꝝ propheticam ſanctitatem: non propter adipiſcendā ſalutem quæ iam in chriſtoruelabatur: & per baptiſmi ſacramentum miniſtrabatur: ſed illi hoc de paulo ſparſerant: qui ſic ea uolebant ob-ſeruari: tanꝗͣ ſine iis in euangelio ſalus credentibus eſſe non poſſet. Ipſum enim ſenſerant uehementiſſimū gr̄aprædicatorem: & intentioni eoꝝ maxime aduerſum docentem: non per illam hoīem iuſtificari: ſed per gratiaIeſu chriſti: cuius prænunciandæ cauſa: ille umbræ in lege mandatæ ſunt: & ideo illi inuidiam & perſecutionēconcitare molientes: tanꝗͣ inimicum legis mandatorūqꝫ diuinoꝝ criminabantur. Cuius falſæ criminationis in-uidiam congruētius deuitare non poſſet: ꝗͣ ut ea ipſe celebraret: quæ damnare tanꝗͣ ſacrilega putabatur: atqꝫ itaoſtenderet: nec iudæos tunc ab eis: tanꝗͣ a nefariis prohibendos: nec gentiles ad ea tanꝗͣ ad neceſſaria compellendos: nam ſi re uera ſic ea reprobaret: quemadmodum de illo auditum erat: & ideo celebrāda ſuſciperet: ut actione ſimulata: ſuam poſſet occultare ſnīam: non ei diceret lacobus. Et ſcient oēs: ſed diceret: & putabunt oēs: quoniam quæ de te audierunt: falſa ſunt: præſertim quia in ipſis hieroſolymis apoſtoli iā decreuerant: ne quiſqͣ gentes cogeret iudaizare: non aūt decreuerant ne quiſꝗͣ tunc iudæos iudaizare ꝑhiberet: ꝗͣuis etiam ipſos iā doctri-na chriſtiana nō cogeret. Proinde ſi poſt hoc apoſtoloꝝ decretum. petrus habuit illam in Antiochia ſimulatio-nem: quæ gentes cogeret iudaizare: qd̓ iam nec ipſe cōgebatur: ꝗͣuis propter commendanda eloquia dei: quaiudæis ſunt credita: non prohibebatur. Q uid miꝝ: ſi conſtringebat eum paulus libere aſſerere: qd̓ cum cæterisapoſtolis ſe hieroſolymis decreuiſſe meminerat? Si aūt hoc qd̓ magis arbitror ante hieroſolymitanū cōciliumpetrus fecit: nec ſic miꝝ eſt: ꝙ eum uolebat paulus: non timide obtegere: ſed fidenter aſſerere: qd̓ eum pariter ſētire iam nouerat: ſiue qd̓ cum eo obtulerat euangelium: ſiue qd̓ in cornelii centurionis uocatione etiam diuinijtus eum de hac re admonitum acceperat: ſiue ꝙ ante ꝗͣ illi quos timuerat: ueniſſent antiochiam: cum gentibuseum conueſci uiderat. Neqꝫ enim negamus: hac ſnīa fuiſſe iam petrum: in qua & paulus fuit. Non itaqꝫ tunceum quid in ea re ueꝝ eſſet: docebat ſed eius ſimulationem: qua gentes iudaizare cōgebantur arguebat: non obaliud: niſi quia ſic oīa illa ſimulatoria gerebantur: tanꝗͣ uerum eſſet: qd̓ dicebant illi: qui ſine circunciſione præ-putii atqꝫ alijs obſeruationibus umbræ futuroꝝ putabant: credentes ſaluos eſſe non poſſe. Ergo & Timotheūpropterea circuncidit: ne iudæis & maxime cognationi eius maternæ ſic uiderentur qui ex gentilibus in Chriſtum crediderant: deteſtari circunciſionem: ſicut idolatria deteſtanda eſt: cum illam deus fieri præceperit. Hācſathanas perſuaſerit: & Tufum propterea non circuncidit: ne occaſionem daret eis: qui ſine circunciſione dice-ſii .clxviii.