Druckschrift 
1 (1490)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

& Martionē deſtruamus: ꝗͣ & ſanctā & ſpiritalē iuxta apoſtolū nouimus. Sed quia poſtꝗͣ uenit fides & porplenitudo: miſit deus filiū ſuū natū ex muliere factū ſub lege: ut eos qui ſub lege erant redimeret: ut adoptionēfiliorū reciꝑemus: & nequaꝗͣ ſub pædagogo: ſed ſub adulto & domino hærede uiuamus. Sequit̉ in epiſtola tua ideo Petrū emendauit: paternas traditiones obſeruaret: qd̓ ſi facere uellet: nec mēdaciter nec incōgrue faceret. Iteꝝ dico epiſcopus es: eccleſiaꝝ chriſti magiſter: ut probes ueꝝ eſſe qd̓ aſſeris: ſuſcipe aliquē iudæoꝝ:factus chriſtianus natū ſibi filiū circuncidat: qui obſeruet ſabbatū: abſtineat a cibis: quos deus creauit ad utē- gratiaꝝ actione: qui quartadecima menſis primi agnū mactet ad ueſperā: & hoc feceris: īmo fece-ris (Scio enī te chriſtianū: & ſacrilegā factuꝝ) uelis: nolis: tuā ſententiā reprobabis: & tūc ſcieys oꝑe diffi-cilius eſſe cōfirmare ſua: ꝗͣ aliena reprehēdere. Ac ne forſitā tibi crederemus: īmo intelligeremus quod dceres (Freq̄nter enī in longū ſermo ꝓtractus caret intelligētia: & non ſentit̉: minus reprehendit̉) īculcas &replicas: hoc ergo iudæoꝝ Paulus dimiſerat: qd̓ malū non habebāt. Q uod eſt malū iudæoꝝ: quod Paulus dimiſerat? Vtiqꝫ illud qd̓ ſequit̉: ignorātes dei iuſticiā: & ſuā uolentes cōſtituere: iuſticiæ dei ſunt ſubiecti-Deinde poſt paſſionē & reſurrectionē chriſti: dato ac manifeſtato ſacramēto gratiæ ſecundū ordinē Melchſedech: adhuc putabāt uetera ſacramēta: non ex cōſuetudine ſolēnitatis: ſed ex neceſſitate ſalutis eſſe celebrādaquæ tamē ſi nunꝗͣ fuiſſent neceſſaria: infructuoſe atqꝫ inaniter pro eis machabæi martyres fierent. Poſtremo iIud qd̓ prædicatores gratiæ chriſtianos iudæi tanꝗͣ hoſtes ꝑſequerent̉. Hos atqꝫ huiuſmodi errores & uitia dcit ſe dānare: & ut ſtercora arbitrat̉ ut chriſtū lucrifaceret. Didicimus te: quæ apoſtolus Paulus mala reliquerit iudeoꝝ. Rurſū te docēte diſcamus bona eoꝝ tenuerit. Obſeruationes inquies legis: quas more patrio celebrabant: ſicut ab ipſo Paulo celebratæ ſunt ſine ulla ſalutis neceſſitate. Id quod uelis dicere ſine ulla ſalutis ne.ceſſitate: ſatis intelligo. Si enī ſalutē afferunt: cur obſeruant̉? Si aūt obſeruāda ſunt: utiqꝫ ſalutē afferummaxime ſeruata martyres faciunt. enī obſeruarent̉: niſi afferrent ſalutē. Neqꝫ enī indifferentia ſunt intebonū & malū: ſicut philoſophi diſputant. Bonū eſt continētia: malū eſt luxuria: inter utrūqꝫ indifferens: ambulare: digerere alui ſtercora: capitis naribus purgamēta proiicere: ſputis rehumata iacere: hoc nec bonū: nec ma eſt: ſiue enī feceris: ſiue feceris: nec iuſticiā habebis nec iniuſticiā. Obſeruare aūt legis cerimonias non poteſt eſſe indifferens: ſed aut bonū eſt aut malū eſt: tu dicis bonū: ego aſſero malū: & malū ſolū iis qui ex gen-tibus: ſed & iis qui ex iudaico populo crediderunt. In hoc ni fallor loco: aliud uitas: ad aliud deuolueris.enī metuis porphyriū blaſfemantē: in Hebionis incurris laqueos: iis qui credūt ex iudæis: obſeruandā legē eſſedecernens. Et ꝗa periculoſū intelligis eſſe: quod dicis: rurſū illud ſuꝑfluis uerbis tēperare conaris: ſine ulla ſalutis neceſſitate: ſicut iudæi celebrāda putabant: aut fallaci ſimulatione: qd̓ paulus in petro reprehēderat. petrusigit̉ ſimulauit legis cuſtodiā. Ille aūt reprehenſor petri audacter obſeruauit legitima. Sequit̉ enī ī epiſtola tua ſi propterea illa ſacramēta celebrauit: qui ſe ſimulauit iudæū: ut iudæos lucrifaceret: cur etiā non ſacrificaui- gentibus: quia & iis qui ſine lege erant: tanꝗͣ ſine lege factus eſt: ut eos quoqꝫ lucrifaceret? niſi quia & illud fecit: ut natura iudæus: & hoc totū dixit: non ut paulus ſe fingeret eſſe qd̓ non erat: ſed ut miſericorditer ita ſubueniendū eſſe ſentiret: ac ſi ipſe in eo errore laboraret: non .ſ. mentientis aſtu: ſed cōpatientis affectu? Bene defēdi:paulū: non ſimulauerit errorē iudæoꝝ: ſed uere fuerit in errore Neqꝫ imitari petrū uoluerit mētientē: ut ꝗderat metu iudæoꝝ diſſimularet: ſed tota libertate iudæū eſſe ſe diceret. Noua clæmētia apoſtoli: iudæos chriſtianos uult facere: ipſe iudæus factus eſt. Non enī poterat luxurioſos ad frugalitatē reducere: niſi ſe luxurioſūprobaſſet: & miſericorditer ut ipſe dicis: ſubuenire miſeris: niſi ſe miſeꝝ ipſe ſentiret. Vere enī miſeri illi: & miſericorditer deplorādi: qui cōtentione ſua & amore legis abolitæ apoſtolū chriſti fecere iudæū. Nec multū ītereſtinter meā & tuā ſententiā: quia ego dico: & petrū & paulū timore fideliū iudæoꝝ legis exercuiſſe īmo ſimulaſe mandata. Tu aūt aſſeris: hoc eos feciſſe clæmenter: mentientis aſtu: ſed cōpatientis affectu: dūmodo illudcōſtet uel metu uel miſericordia: eos ſimulaſſe ſe eſſe: quod erant. Illud autē argumentū quo aduerſū nos utiris: & gentilibus debuerit gentilis fieri: ſi iudæis iudæus factus eſt: magis pro nobis facit: ſicut enī non fuit uere iudæus: ſic nec uere gentilis erat. Et ſicut non fuit uere gentilis: ſic nec uere iudæus erat. In eo autem imi-tator gentium eſt: quia præputium recipit in fide chriſti: & indifferenter permittit ueſcicibis: quod dam-nant iudæi: non cultum: ut tu putas idolorum. In chriſto enim ieſu nec circunciſio eſt aliquid: nec præputium.Sed obſeruatio mandatorum dei. Quæſo igitur te: & iterum atqꝫ iterum obſecro: ut ignoſcas diſputatiun.culæ meæ: & modum meum egreſſus ſum: tibi imputes: qui coegiſti: ut ſcriberē: & mihi Stheſicoro oculosabſtuliſti. Nec me putes magiſtrū eſſe mēdacii: qui ſequor chriſtū dicentē: ego ſū uia ueritas: & uita: nec pōt fitri ut ueritatis cultor mēdacio colla ſubmittā. Neqꝫ mihi īperitoꝝ plæbeculā concites: qui te uenerat̉ ut epiſco: & in eccleſia declamantē: ſacerdotii honore ſuſcipiunt: me aūt ætatis ultimæ: & pene decrepitū: ac monaſterii & ruris ſecreta ſectantē: paruipēdunt. Et q̄ras tibi quos doceas: ſiue reprehēdas. Ad nos enī tantis maris atdterraꝝ ſpatiis a te diuiſos: uix uocis tuæ ſonus ꝑuenit. Et ſi forſitā litteras ſcripſeris: āte eas italia ac roma ſuſcip-ent: ꝗͣ ad me cui mittēde ſūt deferant̉. Quod autē ī aliis q̄ris epiſtolis: cur prior mea ī libris canonicis īterpretatio aſteriſcos habeat: & uirgulas prænotatas: & poſtea aliā trāſlationē abſqꝫ his ſignis edideri. pace tua dixeri: uideris mihi ītelligere: qd̓ q̄ſiſti: illa enī interprætatio. lxx. īterpretatū eſt. Et ubicūqꝫ uirgulæ. i. obeli ſūt: ſignficatur. lxx. plus dixerint: ꝗͣ habetur in hebræo. Vbi autem aſteriſci. i. ſtellæ prælucentes: ex Theodotionis editione ab Orīgene additum eſt. Et ibi græca tranſtulimus. Hic de ipſo Hæbraico quod intelligebamus: ex-preſſimus: ſenſuum potius neritatem: ꝗͣ uerborum ordinem interdum conſeruantes. Et miror quomodo.lxx. interpretum libros legas: non puros: ut ab eis editi ſunt: ſed ab Origene emendatos: ſiue corruptos p