put raſeris: cur nudipedalia exueris de cerimoniis iudæoꝝ: cur obtuleris ſacrificia: & ſecundū legem pro te hōdie hoſtiæ fuerint īm olate? Vtiqꝫ re ſpondebis: ne ſcandalizarent̉ qui ex iudæis crediderant. Simulaſti ergo iudæū: ut iud æos lucri faceres: & hanc ipſā ſimulationē lacobus & cæteri te docuere preſbyteri: ſed tamen euadore nō potuiſti. Orta enī ſeditione: cū occidens eſſes: raptus es a tribuno: & ab eo miſſus Cæſareā: ſub cuſtodia militū diligenti: ne te iudæi quaſi ſimulatorē ac deſtructorē legis occiderent: atqꝫ in de Romā ꝑueniens: ī hoſpitioquod tibi conduxeras: Chriſtū & iudæis & gentibus prædicaſti: & ſententia tua Neronis gladio cōfirmata eſtDidicimus ꝙ propter metū iudæoꝝ & Petrus & Paulus equaliter finxerūt ſe legis præcepta ſeruare. Qua igtur fronte: qua audacia Paulus in altero reprehendat: quod ipſe cōmiſit? Ego īmo alii ante me expoſuerunt cauſam: quā putauerunt: non officioſū mendaciū defendentes ſicut tu ſcribis: ſed dicentes honeſtā diſpenſationēut & apoſtoloꝝ prudentiā demonſtrarent: & blaſfemantis porphyrii īpudentiā coercerent: qui Paulū & Petripuerili dicit inter ſe certaſſe certamine: īmo exarſiſſe Paulū in inuidiā uirtutū petri: & ea ſcripſiſſe iactanter: uequæ non fecerit: uel ſi fecerit: procaciter fecerit: id in alio reprehendens: quod ipſe cōmiſerit. Interpretati ſunt i-li ut potuerunt. Tu quomodo iſtū locū ediſſeras: utiqꝫ meliora dicturus: qui ueterē ſcientiā reprobaſti. Scribitad me in epiſtola tua (neqꝫ enī a me docendus es) quomodo intelligat̉ quod idē dicit: factus ſum iudæis tanoiudæus & cætera: quæ ibi dicuntur cōpaſſione miſericordiæ: non ſimulatione fallaciæ. Fit enī tanqͣ æger qui mniſtrat ægroto: non cū ſe febres habere mentit̉: ſed cū animo cōdolentis cogitat: quēadmodū ſibi ſeruiri uelletſi ipſe ægrotaret nā utiqꝫ iudæus erat: chriſtianus aūt factus non iudæoꝝ ſacramēta reliq̄rat: quæ conueniēterille populus & legitime: tēpore quo oportebat: acceperat. Ideoqꝫ ſuſcepit ea celebranda: cū iam chriſti eſſet apoſtolus: ut doceret non eſſe ꝑnitioſa iis qui ea uellent: ſicut a parentibus ꝑ legē acceperant cuſtodire: etiā cū ī chriſto credidiſſent: non tamen in eis iā conſtituerent ſpē ſalutis quoniā per dominū ieſū ſalus ipſa: quæ ipſis ſacramentis ſignificabat̉: aduenerat. Totius ſermonis tui: quē diſputatione longiſſima ꝓtraxiſti: hic ſenſus eſt: ut p-trus non errauerit in eo: ꝙ iis qui ex iudæis crediderant: putauerit legē eſſe ſeruandā ſed in eo a recta linea deuiarit: ꝙ gentes cogeret iudaizare. Cogeret aūt non docentis īperio: ſed cōuerſationis exēplo. Et paulus nō cōtrariaſit locutus iis: quæ ipſe geſſerat: ſed quare petrus eos qui ex gentibus erant: iudaizare cōpelleret. Hæc ergo ſumma eſt q̄ſtionis: īmo ſententiæ tuæ: poſt euangeliū chriſti: benefaciant credentes iudæi: ſi legis mandata cuſtodiant: hoc eſt: ſi ſacrificia offerāt: quæ obtulit paulus: ſi filios circuncidant ſi ſabbatū ſeruent: ut paulus in Timetheo: & obſeruauere iudæi omnes. Si hoc ueꝝ eſt in Cherinti: & Hebionis hereſim dilabimur: qui credentes inchriſtū: propter hoc ſolū a patribus anathematizati ſunt: ꝙ legis cerimonias chriſti euangelio miſcuerunt: & ſicnoua confeſſi ſunt: ut uetera non amitterent. Q uid dicā de Hebionitis: qui chriſtianos ſe eſſe ſimulāt? Vſqꝫ hodie ꝑ totas orientis ſynagogas: inter iudæos hæreſis eſt: qͣ dicit̉ Minæoꝝ: & a phariſæis nunc uſqꝫ dānat̉: quo-uulgo Nazareos nūcupant: qui credunt in chriſtū filiū dei: natū ex Maria uirgine: & eū dicunt eſſe ꝗ ſub pōtiopilato paſſus eſt: & reſurrexit. In quē & nos credimus. Sed dū uolunt & iudæi eſſe: & chriſtiani: nec iudæi ſuntnec chriſtiani. Oro igitur te: ut qui noſtro uulnuſculo medendū putas: quod acu foratū: īmo punctū dicit̉: hu-ius ſententiæ medearis uulneri: quod lancea: & ut ita dicā phalarice mole ꝑcuſſū eſt. Neqꝫ enī eiuſdē eſſe criminis: & in explanatione ſcripturaꝝ: diuerſas maioꝝ ſententias ponere: & hæreſim ſceleratiſſimā rurſus ī eccleſiāducere. Sin autē hæc nobis incūbit neceſſitas: ut iudæos cū legitimis ſuis ſuſcipiamus: & licebit eos obſeruare īeccleſiis chriſti: quod exereuerunt in ſynagogis ſathanæ: dicā quod ſentio: non illi chriſtiani fient: ſed nos iudaos facient. Quis enī hoc chriſtianoꝝ patiēter audiat: quod in tua epiſtola continet̉. Iudæus erat paulus: chriſtianus aūt factus nō iudæoꝝ ſacramēta reliquerat: quæ cōuenienter ille populus: & legitimo tēpore quo opo-tebat acceperat. Ideoqꝫ ſuſcepit ea celebranda: cū iam chriſti eſſet apoſtolus: ut doceret nō eſſe pernitioſa hisqea uellent: ſicut a parentibus ꝑ legē acceperant cuſtodire? Rurſus obſecro te: ut pace tua mecū dolorē audias iudæoꝝ. paulus cerimonias obſeruabat: cum iam chriſti eſſet apoſtolus: & dicis eas non eſſe ꝑnitioſas his: qui easueſint ſicut a parentibus acceperint cuſtodire. Ego econtrario loquar: & reclamante mecū mundo libera uoc-pronunciē: cerimonias iudæoꝝ & ꝑnitioſas eſſe & mortiferas chriſtianis: & quicūqꝫ eas obſeruauerit: ſiue ex iudæis ſiue ex gentibus: eū in barathrū diaboli deuolutū. Finis enī legis chriſtus eſt ad iuſticiā omni credenti: iudæo. ſ. atqꝫ gentili. Neqꝫ enī omni credenti erit finis ad iuſticiā: ſi iudæus excipit̉. In euangelio legimus. lex & ꝓphetæ uſqꝫ ad Ioānē Babtiſtā. Et in alio loco: ꝓpterea q̄rebant iudæi eū magis interficere: ꝗa non ſolū ſoluebatlabbatū: ſed & patrē ſuū dicebat eſſe deū: æqualē ſe faciens deo. Et iteꝝ: de plenitudine eius nos oēs accepimuꝫgratiā pro gratia: ꝗa lex ꝑMoyſē data eſt: gratia aūt & ueritas ꝑ ieſū chriſtū facta eſt: pro legis gratia q̄ præterit gratiā euāgelii accepimus ꝑmanentē: & ꝓ umbris & imaginibus: ueteris īſtrumenti ueritas ꝑ leſū chriſtū facta eſt. Hieremias quoqꝫ ex ꝑſona dei uaticinat̉: ecce dies ueniunt dicit dominus: & cōfirmabo domui iſrael &domui iuda teſtamētū nouū: non ſecundū teſtamētū qd̓ diſpoſui pr̄ibus eoꝝ ī die qͣ apprehēdi manū eoꝝ: uteducerē eos de terra ægypti. Obſerua ꝗd dicat: ꝙ nō populo gētiliū ꝗ ante nō receꝑat teſtamētū: ſed populo iudæoꝝ cui lex data eſt ꝑ moyſē: teſtamētū nouū euāgelii repromittat: ut nequaꝗͣ uiuāt ī uetuſtate lr̄æ: ſed ī nouitate ſpiritus. Paulus aūt ſuꝑ cuius nunc nomine q̄ſtio uentilat̉: crebras huiuſmodi ponit ſentētias: e ꝗbus bre-uititis ſtudio pauca ſubnectā. Ecce ego Paulus dico uobis: quoniā ſi circuncidamini Chriſtus uobis nihil pro-deſt. Et iterum. Eucauati eſtis a Chriſto: qui ex lege iuſtificamini: a gratia excidiſtis. Et infra: ſi ſpiritu ducimi-ni: jam non eſtis ſub lege. Ex quo apparet: qui ſub lege eſt non diſpenſatione ut noſtri uoluere maiores: ſed uereurtū intelligis eum ſpiritū ſanctū non habere: qualia aūt ſint præcepta legalia deo docente diſcamus. Ego inꝗdēdi eis præcepta nō bona: & iuſtificationes ī ꝗbus non uiuāt ī eis. Hæc dicimus nō quo legē iuxta Manichæū.clxiiij.