dum. Iſte eſt dexter oculus: qui a ſcādalis obſeruādus eſt: hæc lucerna corꝑis: hoc talentē qd̓ nō eſt ī ſudario colligādū .i. delicate ocioſeqꝫ tractādū: nec in terra defodiēdū terrenis ſcilicet cogitatiōibus obſcurādū. Qui diuiſit eis ſubſtātiā: ſignificātius in græco legit̉ καί διέιλέναυ τοίς τόνβῖον .i. dedit eis libeꝝ arbitriū: dedit men-tis ꝓpriæ libertatē: & ut uiueret unuſꝗſqꝫ nō ex īperio dei: ſed obſequio ſuo. i. nō ex neceſſitate: ſed ex uolūtate: cuirtus hr̄et locū: ut a cæteris aīantibus diſtaremus: dū ad exēplū dei ꝓmiſſū eſt nobis facere qd̓ uelimus: unde& in pctōres æquū iudiciū & in ſctōs aut iuſtos iuſtū præmiū retribuit̉: & nō poſt multos dies collectis oībus adoleſcētior filius peregre ꝓfectus eſt in regionē lōginquā. Si deus cælū tenet palmo: & terrā pugilſo. Et Hieremias dicit deus appropinquās: & nō deus de lōginquo: ꝑ Dauid quoqꝫ: quia nullus abſqꝫ eo locus ſit: prædicat̉:quō filius ꝑegre proficiſcit̉: & a pr̄e diſcedit? Sciēdū igit̉: nō locoꝝ ſpatiis: ſed affectu: aut eē nos cū deo: aut aleo diſcedere. Quō .n. ad diſcipulos loꝗtur: ecce ego uobiſcū ſū oībus diebus uſqꝫ ad cōſumationē ſæculi: ita aceos qui ſui iactātiā præferūt: & eē cū domino nō merētur: dicit diſcēdite a me: nō noui uos qui oꝑamini iniqͥta-tē. Receſſit ergo iunior filius cū uniuerſa ſubſtātia a pr̄e: & ꝑegre ꝓfectus ē. Et Cain egreſſus a facie domini hī-tauit in terrā Naith qd̓ īterpretat̉ fluctuatio. Quicūqꝫ a deo recedit: ſtatī ſæculi fluctibus ꝗͣtit̉: & mouētur pedes eius. Nā poſtꝗͣ moti ſūt hoīes ab oriēte & a uero lumine receſſerūt: tūc aduerſus deū īpietatis ſuæ ædificau-re turrī: tūc dogmatū ſuꝑbias cōfixerūt: uolētes curioſitate nō licita in ipſius cæli alta penetrare: & uocatus ē locus ille Babel. i. cōfuſio: & ibi diſſipauit ſubſtātiā ſuā uiuēs luxurioſe: luxuria inimica deo: inimica uirtutibusdit oēm ſubſtātiā pr̄is: & ad præſēs uoluptate deliniens futurā nō ſinit cogitare pauꝑtatē. Cūqꝫ cōſūpſiſſet oīafacta eſt fames ualida ꝑ regionē illā. Accepit a pr̄e facultates: ut inuiſibilia ēius ꝑ ea q̄ erāt uiſibilia cognoſceret:& ex pulchritudine creaturaꝝ cōſeqͣnter intelligeret creatorē. Qui ueritatē in iuſticia detinens: & pro deo idola colens: naturæ bona uniuerſa cōſūpſit: & cōſūptis oībus cœpit egere uirtutibus: derelicto fonte uirtutum: facta eſt fames ualida ꝑ regionē illā. Oīs locus quē pr̄e incolimus abſēte: famis penuriæ & egeſtas eſt. Famis autēμεταφορικόςλιμοῦσχύροῦ. i. ualide. Hæc eſt regio de qua dr̄ ꝑ ꝓphetā. Qui hītatis in regiōe umbræ motis. Lux fulgebit ſuꝑ uos. At cōtra eſt alia regio quā poſſeſſuri ſumus mūdo corde atqꝫ uiuētes: quā ſāctus deſi-derat dicens: credo uidere bona domini in terra uiuētiū. Et ipſe cœpit egere: & abiit: & cōiunxit ſe uni de principibus regionis illius: deſerto nutritio quid ad primā uocē bona ei fuerat cūcta largitus: iunxit ſe principi huiu-mundi .i. diabolo rectori tenebraꝝ. Quē nūc inimicū hoīem: nunc iudicē iniꝗtaris: nunc draconē: nunc ſathānunc malleū: nunc perdicē: nunc belial: nunc rugiētē leonē: nunc leuiathan: nunc theninim: beemoch: & multis alijs uocabulis ſtriptura cōmemorat. Quod aut ait uni de principibus plures eſſe intelligendū eſt: qui ꝑ iſtūuolitent aerē: & diuerſoꝝ fraude uitioꝝ genus hoīum ſuæ ſubiiciant ſeruituti. Qui miſit illū in agro ſuo ut paſceret porcos. Porcus aīal īmundum eſt: qd̓ cœno& ſordibus delectatur. Talis eſt dæmonum multitudo: quæ ꝑidola manufacta cruore pecudum: & uictimis paſcitur. Etnouiſſimæ ſaginatiore quadam hoſtia ipſius hoīsmorte ſaturatur. Miſit ergo eum in poſſeſſionē ſuā. i. ſuū efficit eſſe famulū ut paſceret porcos: īmolans ei aīamſuā: & cupiebat implere uentrē ſuum de ſiliquis porcoꝝ: & nemo illi dabat. Id qd̓ in Ezechiele cum interpreta-tione dr̄ ad iſraelē: & factum eſt in te ꝑuerſum ultra mulieres ante fornicationē tuā: & poſt te non ſunt fornica-tæ in eo ꝙ dediſti mercedes: & mercedes tibi nō ſunt datæ: uidemus in filio minore cōpletum. Subſtantiā ſuā inregione principis ꝑdidit: & poſt perditas facultates miſſus ad porcos egeſtate contabuit. Dæmonum cibus eſt ebrietas: luxuria: fornicatio: & uniuerſa uitia: hæc blanda ſunt & laſciua: & ſenſus uoluptate demulcent: ſtatīqꝫ utapparuerint ad uſum ſui prouocant. Quibus ideo luxurioſus adoleſcens non poterat ſaturari: quia ſemꝑ uoluptas famē ſui habet: & tranſacta non ſatiat: & ſathanas cum aliquem ſua arte deceperit: & proprium ei impoſuerit iugum: ultra ad uitioꝝ abundautiā non procurat: ſciens eſſe iam mortuum: ſicuti multos idolatras uidemuꝫpanis miſeria & egeſtate confectos. Ii ſunt in quibus propheticus ſermo cōpletur: omnibus meretricibus dantmercedes. Tu autem dediſti mercedem omnibus amatoribus tuis: & non accepiſti mercedes. Poſſumus autem& aliter ſiliquas interpretari: dæmonum cibus eſt carmina poetaꝝ: ſæcularis ſapīa: rhetoricoꝝ pompa uerboꝝhæc ſua oēs ſuauitate delectant: & dum aures uerſibus dulci modulatione currentibus capiunt: aīam quoqꝫ penetrant & pectoris interna deuincunt. Veꝝ ubi cum ſummo ſtudio fuerint ac labore perlecta: nihil aliud niſ-inanem ſonum & ſermonum ſtrepitum ſuis lectoribus tribuunt: nulla ibi ſaturitas ueritatis: nulla iuſticiæ refictio reperitur. Studioſi eaꝝ in fame ueri & uirtutum penuria perſeuerant: Huius ſapīæ typus & in Deuterono-mio ſub mulieris captiuæ figura deſcribitur: de qua diuina uox præcipit: ut ſi iſraelites eam habere uoluerint:uxorem: Caluitium ei faciat: ungues præſecet: & pilos auferat: & cum munda fuerit effecta: tunc tranſeat in pictoris amplexus. Hæc ſi ſecundum litteram intelligimus: nonne ridicula ſunt? Itaqꝫ & nos hoc facere ſolemusquando philoſophos legimus: quando in manus noſtras libri ueniunt ſapīæ ſæcularis: ſiquid in eis utile reperimus: ad noſtrū dogma conuertimus: ſiquid uero ſuperfluum de idolis: de amore: de cura ſæcularium reꝝ hæcradimus. His Caluitium inducimus. hæc in unguium more ferro acutiſſimo deſecamus. Vnde & apoſtolu-prohibet: ne in idolio quis recumbat dicens: uidete autem ne hæc licentia ueſtra offendiculum fiat infirmis: Sienim quis uiderit eum qui habet ſcientiam in idolio recumbentem: nonne conſcīa eius cū ſit infirma: ædificabitur ad manducandum idolotheta: & peribit qui infirmus eſt in tua ſcīa frater: propter quem Chriſtus mortuuseſt? Nōne tibi uidet̉ ſub alijs uerbis dicere: ne legas philoſophos: oratores: poetas: nec in eoꝝ lectiōe requieſcasNec nobis blādiamur: ſi in eis quæ ſūt ſcripta nō credimus: cum alioꝝ conſcīa uulneretur: & putemur probarequæ dum nō legimus reprobamus. Alioquin qͣle erit: ut exſtimemus apoſtolum eius qui ueſcebatur in idolioconſcīam reprobaſſe: & eum dixiſſe perfectum: quē ſciret de idolothens manducare? Abſit ut de ore chriſtiano
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten