Druckschrift 
1 (1490)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

mihi quaſi a fortiſſimo pugili percuſſus eſſem: ante oculos caligo obuerſari cœpit. Statimqꝫ recordatus Chry-ſippi ſophiſmatis: ſi mentiris: & quæ ueꝝ dicis mentiris: & in me reuerſus conuerti in aduerſariū proponis ſtrophā. Quæſo inꝗͣ te: ut reſpondeas. Baptiſmus hoīem facit nouū: an non? Vix dedit nouū faceret: gradatim ītuli: ex toto nouū: facit: an ex parte. Reſpōdit ex toto. Deinceps īterrogaui: nihil ergo ueteris hoīs in baptiſma-te reſeruat̉. Mouit caput. cœpi ꝓtinus texere. Si baptiſmus nouum hoīem facit: & ex toto nouū creat: nihilqꝫ:eo ueteris hominis reſeruatur: non poteſt nouo īputari: quod ī ueteri quondā fuit. Primū ſpinoſulus noſter obmutuit: poſtea uero Piſoniano uitio loqui neſciret: tacere non potuit. Sudare tamen frons: pallere genæ: tremere labia: hærere lingua: ſaliua ſiccari: & plus timore ꝗͣ ætate contrahi: erupit aliꝗͣdo. Nōne legiſti ab apoſtolounius uxoris uiꝝ aſſumi in ſacerdotiū? & rem tēpora definiri? quia me ſyllogiſmis prouocauerat: & uidebātendere hoīem ad īterogatiunculas tortuoſas: ſua cōtra illū tela iaciebā. Baptizatos inqͣ apoſtolus elegit in epſcopatū: an cathecuminos? Reſpondere nolebat. Ego id ipſū ingerere: & ſecūdo ac tertio ſuſcitari cœpi. Nio putares: quæ nimio fletu in lapidē uerſa eſt: uerto me ad auditores: nihil intereſt o boni iudices aduerſariumuigilantē: an dormientē legem: niſi facilius eſt quieſcenti ꝗͣ reluctāti uīcula īnectere. Si apoſtolus non carhe-cuminos in cleꝝ elegit: ſed fideles: fidelis aūt eſt qui epiſcopis ordinat̉: uitia cathecumini imputabunt̉ fideli. Torquebā iſtiuſmodi ſpicula: & uibrātes haſtas ī lethargicū dirigebā. Oſcitabat tantū: & qͣſi per mētis crapu ructans & nauſeans euomebat. Apoſtolus dixit Paulus hæc docuit: Proferunt̉ ergo apoſtoli epiſtolæ una adTimotheū: altera ad Titū. In prima ſcriptū erat: ſi quis epiſcopatū deſiderat: bonū opus deſiderat. Oportet er-go epiſcopū irreprehenſibilē eſſe: unius uxoris uiꝝ ſobriū prudētem ornatū hoſpitalē doctorē: non uinolentūnon percuſſorē: ſed modeſtū: litigioſum: auaꝝ domum ſuā bene regentē: filios habētem ſubditos om-ni caſtitate. Siquis aūt domui ſuæ præeſſe neſcit: quomodo eccleſiæ dei diligētiam adhibebit? neophitumne in ſuperbiā elatus ī iudiciū incidat diaboli. Oportet aūt eum & teſtimoniū habere bonū: ab his qui foris ſūt:ut in obprobriū īcidat & laqueum diaboli. Ad Titū ſtatim ī principio hæc mādata ponūtur. Huius rei gra-tia reliqui te certe: ut ea quæ deerant corrigas: & cōſtituas per ciuitates præſbyteros ſicut ego tibi diſpoſui. Siꝗseſt ſine crimine unius uxoris uir: filios habens fideles: in accuſatione luxuriæ: aut ſubditos. Oportet ergoepiſcopū eſſe ſine crimine tanꝗͣ dei diſpēſatorem: proteruū: iracundū: uinolentū: non percuſſorem:turpis lucri cupidū: ſed hoſpitalē beniuolū prudētem iuſtū ſanctū continētem obtinētem: qui ſecūdum do-ctrinā eſt: fidelē ſermonē: ut poſſit exhortari ī doctrina ſana: & confradicētes reuincere. In utraqꝫ epiſtola: ſiueepiſcopi: ſiue preſbyteri (ꝗͣꝗͣ apud ueteres iidem epiſcopi & preſbyteri fuerint: quia illud nomē dignitatis eſthoc ætatis) iubētur monogami ī cleꝝ eligi. Certe de baptizatis apoſtoli ſermonē eſſe nemo dubitat. Si ergo oīaquæ ī ordinatione qͣruntur epiſcopi: præiudicāt ordinādo: licet ea ante baptiſma habuerit. Quærit̉ enīquid ſit: & quid fuerit: quare ſolū nomē uxoris impediat. Q uod ſolū peccatum fuit: dicis quia peccatum fuit: iccirco eſt dimiſſum ī baptiſmate: rem nouā audio: quia peccatū non fuit: in peccatū reputabitur: oīaſcorta & publicæ colluuionis ſordes: impietas in deū: parricidiū & īceſtus ī parentes: atqꝫ ī extraordinarias uo-Iuptates utriuſqꝫ ſexus mutata natura chriſti fōte purgant̉. Vxoris inhærebūt maculæ: & lupanaria thalamispræferētur. Ego tibi imputo meretricū exercitus: exoletoꝝ greges: effuſionē ſanguinis: & inſtar ſuis: ī omnicœno libidinū uolutabra: & tu mihi olim emortuā de ſepulchro uxorculā protrahis: quā ideo accepi ne facerēquod feciſti. Audiant ethnici meſſes eccleſiæ: de quibus quotidie horrea noſtra cōplentur. Audiant cathecum:ni: qui ſunt fidei cādidati: ne uxores ducāt ante baptiſma: ne honeſta iūgant matrimonia: ſed ſcottoꝝ & attico. ritu: ac de republica Platonis promiſcuas uxores: cōmunes liberos habeāt: īmo caueant qualecūqꝫ uocabulūcōiugis: ne poſtꝗͣ in chriſto crediderint: noceat eis: aliꝗͣdo non cōcubinas nec meretrices: ſed uxores habuerīRecolat unuſquiſqꝫ cōſcientiā ſuā: & totius uulnera plāgat ætatis. Cūqꝫ ueꝝ iudicē prioꝝ ſe exhibuerit delictorum: audiat īcrepantē leſū. Hypocrita eiice primū trabē de oculo tuo: & tūc uidebis eiicere feſtucā de oculo fratris tui: uere Scribaꝝ & Phariſeoꝝ ſimiles: culicē liquātes & camelū glutientes. decimamus mentā & anethum& dei iudiciū prætermittimus. Quid ſimile uxor & ſcortū? Imputat̉ infœlicitas cōiugis mortuæ: libido meretritia coronatur. Ille ſi prior uxor uiueret: aliā coniugē haberet tu ut paſſim caninas nuptias iungeres: ꝗd potes excuſare? Forſitā timuiſſe te dicas: niſi matrimoniū copulaſſes: poſſes aliꝗͣdo clericus ordinari. Ille in uxore optauit liberos: tu ī meretrice ſobolē perdidiſti illū naturæ & benedictioni domini ſeruiētem. Creſcite & mutiplicamini: & replete terrā: cubiculoꝝ ſecreta texerūt: te ſudantē ad coitū publica facies execrata eſt. Ille quodlicebat uerecūdo pudore cælauit: tu quod licebat īpudenter omniū oculis ingeſſiſti. Illi ſcriptū eſt honora-biles nuptiæ: & cubile īmaculatū: tibi legit̉. Fornicatores autē & adulteros perdet deus: & qui corrūpit templūdei: corrūpet illū deus. Omnia inquit nobis ī baptiſmate cōdonata ſunt crimina: nec poſt īdulgentiā: iudicis eſtmetuēda ſeueritas: dicente apoſtolo: & hoc quidem fuiſtis: ſed abluti eſtis: ſed ſanctificati eſtis in nomine domini ieſu chriſti: & in ſpiritu dei noſtri: omnia peccata donata ſunt: bene & fideliter cōdonata. Sed ꝗͣto quomodotuæ ſordes lotæ ſint & meæ munditiæ ſordidatæ. dico ais tuas ſordidatas: ſed ī eodem ſtatu māſiſſe quo fu-rant: ſi enī ſordes fuiſſēt lotæ utiqꝫ fuiſſet ut meæ. Rogo quæ eſt iſta tergiuerſatio? Et acumē omni piſtillo retiſius? Quia eſt peccatū: peccatū eſt: quia non eſt ſordidū: ſordidū eſt: dimiſit dominus quia habuit: ꝗddimitteret: & ꝗa dimiſit: iccirco manet: quod dimiſſū fuit. Quātam uim habeat baptiſma: & aquæ ī chriſto ſanctificatæ gratia paululū poſt docebo. Interī iuxta uulgare prouerbiū: malæ arboris nodo malus cuneusredrendus eſt. Hoc qd̓ dicit unius uxoris uiꝝ poteſt aliter diſſeri. Ex iudæis erat apoſtolus. Prīa chriſti eccleſiade Iſrael reliquis congregabat̉. Sciebat lege conceſſū: & exemplo patriarchaꝝ ac moyſi familiari pop