uires ꝗͣtos conatus. Perierat innocentia: ſi ſemper nequitiæ iuncta eſſet ſapīa: & totum quicquid cupit calūniapreualeret. Stilum meum qualecunqꝫ eſt: ipſas preſtigias & alterius ꝑſonam: quā ſe fraudulēter induerat: quiseſſet oſtēdit. Ergo ille qui epiſtolā ſub noīe meo finxerat: ꝙ male hebræa uolumīa trāſtuliſſem: obiicere dicit̉me in. lxx. cōdēnationē ſcripturas ſanctas interpretatū. ut ſiue falſa ſunt ſiue uera quæ trāſtuli: in crimine ma-neā: dum aut in nouo oꝑe me fateor erraſſe: aut recens editio ueteris cōdēnatio ſit. Miror qūo in eadem epiſtolahomicidā & adulteꝝ & ſacrilegū & parricidā me eſſe nō dixerit: & quicꝗd pōt tacita mētis cogitatio intra ſe tuipitudīs uoluere. Gr̄as ei debeo agere: ꝙ cū tāta ſilua ſit criminū: unū mihi erroris uel falſitatis crimen obieceritEgo ne cōtra. lxx. interpretes aliquid ſū locutus: quos ante annos plurimos diligētiſſime emēdatos: meæ līguaſtudioſis dedi? quos quotidie in conuētu fratrū ediſſero? quoꝝ pſalmos iugiter canto? Tam ſtultus eram: ut ꝗdin pueritia didici: ſenex obliuiſci uellē? Vniuerſi tractatus mei hoꝝ teſtimoniis teſtati ſunt. Cōmentarii in. xiiꝓphetis & meā &. lxx. editionē ediſſerunt. O labores hoīum ſemꝑ īcerti: o mortaliū ſtudia contrarios īterdū fines habētia. Vnde me putabā bene mereri de latinis meis: & nr̄oꝝ ad diſcendū aīos cōcitare: qd̓ etiā græci uerſū de latino poſt tātos īterpretes nō faſtidiūt: inde in culpā uocor: & nauſeāti ſtomacho cibos īfero. Et ꝗd ī hoīetutū ſit: ſi īnocentia criminoſa ſit? Dormiente pr̄e familias inimicus homo zzania ſuꝑſeminauit. Exterminauituineā aper de ſilua: & ſingularis ferus depaſtus eſt eā. Ego taceo: & lr̄æ nō meæ loquunt̉ contra me. Ignoro cri-men: & in toto orbe confiteor. Heu me mater mea: ut ꝗd me genuiſti uiꝝ: qui iudicer: & diſcernar oī terræ? Oēspræfatiunculæ ueteris inſtrumēti quaꝝ ex parte exēpla ſubieci huic rei teſtes ſunt: & ſuꝑfluū eſt qd̓ in illis dictum eſt: aliter ꝗͣ tibi dictū eſt ſcribere. Incipiā igit̉ a Geneſi: cuius ꝓlogus talis eſt. Deſiderii mei deſideratas accepi epiſtolas: qui quodā præſagio futuroꝝ cū Daniele ſortitus eſt nomen: obſecrātis: ut tranſlatū in linguā latinā de hebræo ſermone Pentateucū nr̄oꝝ auribus traderē. periculoſū opus certe & obtrectatoꝝ latratibus patens: qui me aſſerunt in. lxx. interpretu ſugillationē noua pro ueteribus cudere. ita ingeniū quaſi uinū ꝓbantescū ego ſæpiſſime teſtatus ſim me pro uirili portione in tabernaculo dei offerre quæ poſſim: nec opes alioꝝ alterius pauꝑtate fœdari. Quod ut auderē: Origenis me ſtudiū ꝓuocauit: qui editioni antiquæ trāſlationē Thecdotionis miſcuit aſteriſco & obeliſco: ideſt ſtella & uerū opus oē diſtinguens: dū aūt illuceſcere facit quæ minus lante fuerant aut ſuꝑflua quæqꝫ iugulat & confodit: maximeqꝫ quæ euangeliſtaꝝ & apoſtoloꝝ auctoritas promulgauit. In quibus multa de ueteri teſtamēto legimus: quæ in nr̄is codicibus nō habent̉: ut eſt illud. Ex ægypto uocaui filium meū: & quoniā Nazareus uocabit̉: & uidebunt in quē cōpunxerunt: & flumina de uētre eiusfluent aquæ uiuæ: & quæ nec oculus uidit: nec auris audiuit: nec in cor hoīs aſcendit: quæ præparauit deus dil-gentibus ſe: & multa alia: quæ propriū συυταγμα: ideſt tractatum deſiderāt. Interrogemus ergo eos ubi hæcſcripta ſunt: & cū dicere non potuerit: de libris hebræis proferamus. primū teſtimoniū eſt in Oſee: ſecūdum inEſaia: tertiū in 4acharia: quartum in prouerbiis: quintum æqꝫ in Fſaia. Quod multi ignorantes apocryphosdeliramenta ſectant̉: & Hiberas nenias libris auctēticis præferunt: cauſas erroris non eſt meū exponere. Iudæiprudenti factū dicunt eſſe conſilio: ne ptolomæus unius dei cultor apud hebræos etiā duplicē diuinitatē deprehenderet. Quod maxime iccirco faciebat: quia in platonis dogma cadere uidebat̉. Deniqꝫ ubicūqꝫ ſacratū aliquid ſcriptura teſtat̉ de patre & filio & ſpiritu ſancto: aut aliter interpretati ſunt: aut oīno tacuerunt: ut & regiſatiſfacerent: & archanū fidei non uulgarent. Et neſcio quis primus auctor cellulas Alexandriæ mendacio ſuoextruxerit: quibus diuiſi eadem ſcriptitarint: cum Ariſteas eiuſdem ptolomæi ῦπερασπισ ης ideſt ſatelles &armiger: & non multo poſt tempore loſephus nihil tale retulerint: ſed in una baſilica congregatos cōtuliſſe ſcrbant non prophetaſſe. Aliud eſt enim uatē: aliud interpretem eſſe. Ibi ſpiritus uentura prædicit: hic eruditio && uerboꝝ copia ea quæ intelligit tranſfert. niſi forte putandus eſt Tullius œconomicum Xenophontis & platonis pythagoram: & Demoſthenis pro Cteſiphonte orationem afflatus rhetorico ſpiritu tranſtuliſſe: ut aliter deiiſdem libris perrlxx. interpretes: aliter per apoſtolos ſpiritus ſanctus teſtimonia texuerit: ut quod illi tacuerūt.hi ſcriptum eſſe mentiti ſint: quid igitur: damnamus ueteres? Minime ſed poſt prioꝝ ſtudia ī domo domini qd̓poſſumus laboramus. Illi interpretati ſunt ante aduentum Chriſti: & quod neſciebant dubiis protulere ſnīis.Nos poſt paſſionem & reſurrectionem eius: non tam prophetiam ꝗͣ hiſtoriam ſcribimus. Aliter enim auditaaliter uiſa narrant̉: qd̓ melius intelligimus: melius & proferimus. Audi igitur æmule: obtrectator auſculta. nōdāno: non reprehendo. lxx. ſed confidenter cū illis apoſtolos præfero. poſt iſtoꝝ os mihi Chriſtus ſonat: quosante prophetas inter ſpiritalia chariſmata poſitos lego: in quibus ultimum pene gradum interpretes tenent.Quid liuore torqueris? Quid imperitoꝝ aīos contra me concitas? Sicubi tibi in tranſlatione uideor errare:terroga hebræos: diuerſaꝝ urbium magr̄os conſule: qd̓ illi habent de chriſto tui codices non habent. Aliud eſtſi contra ſe poſtea ab apoſtolis uſurpata teſtimonia probauerunt: & emendatiora ſūt exemplaria latina: ꝗͣ græ-ca: ꝗͣ hebræa: In libris quoqꝫ Samuel & Malachī: quos nos regnoꝝ quatuor nominamus: poſt catalogum diuinæ ſcriptura hæc intuli: quæ cum ita ſe habeant: obſecro te lector: ne laborem meum reprehēſionem æſtimesantiquoꝝ. In tabernaculum dei offert unuſquiſqꝫ quod poteſt. Alii auꝝ & argentum & lapides præcioſos: ali-byſſum & purpuram & cocum offerunt & hiacynthum: nobiſcum bene aget̉ ſi obtulerimus pelles & caprarūpilos: & tamen apoſtolus cōtemptibiliora noſtra magis neceſſaria iudicat: unde & tota illa tabernaculi pulchrtudo: & per ſingulas ſpēs eccleſiæ præſentis: futuræqꝫ diſtinctio: pellibus tegitur & ciliciis: ardoremqꝫ ſolis &iniuriam imbrium: ea quæ uiſiora ſunt prohibent. Vide quanto contra. lxx. interpretes tumeam ſupercilio: uſillos auꝝ & præcioſos lapides: & purpuram me pelles & pilos capraꝝ in tabernaculo chriſti obtuliſſe profite.ar. ponam & aliud teſtimonium: ne nunc me reꝝ neceſſitate compulſum dicat mutaſſe ſnīas. In libro tempoꝝ