neſcio me legiſſe Lactantium ex traduce factam animā dicere. Cæterum qui legiſſe te ſcribis: dic in quo libro legeris: ne ut me dormientem: ſic illum mortuū calūniatus eſſe uidearis. Sed in hoc contabundus incedis & cautus. Dicis enim puto inter latinos Tertullianum ſenſiſſe uel Lactantiū fortaſſe & alios nōnullos. Non ſolū de-nimaꝝ ſtatu dubitas: ſed de auctoꝝ ſententiis putas. Et tamen aliquid intereſt: de animabus aūt aꝑte neſcis: & īſciētiam cōfiteris. De auctoribus ſic noſſe te dicis: ut putes potius ꝗͣ præſumas. In ſolo Origene nō ambigis. Di-cis quippe hoc ſentit Origenes. Interrogabā te: bene ſentit: an male? Neſcio inquis. Quid me igitur miſſis ta-bellariis & creberrimis nūciis docere conaris: ut ſciam quid neſciā? Et ne forte nō credā īperitiæ tuæ & arbitterte callide reticere quod noſti: iuras deo teſte: ꝙ uſqꝫ ad præſens certi & definiti aliquid: de hac queſtione non teneas: & deo relinquis ſcire quid ſit in uero: & ſicui ipſe reuelare dignabitur. Per tanta ſæcula tibi uidetur nullusfuiſſe: cui de hac queſtione dominus reuelarit? Non patriarcha: non propheta: non apoſtolus: non martyr? Netibi quidē quando in carceribus & exiliis morabaris: huiuſcemodi ſacramenta patuerunt. Dominus in euangelio. Pater inquit reuelaui nomen tuū hominibus. Qui patrē reuelauit: de animaꝝ ſtatu docuit. Et miraris ſi cōtra te fratrū ſcandala concitent̉: cū id neſcire te iures: quod Chriſti eccleſia ſe noſſe fateat̉? Expoſita fide ſua: immo inſcientiæ confeſſione tranſit ad aliud: & excuſare ſe nititur: cur libros periarchon in latinū uerterit. Et hocſcribit ad uerbū ſane: quia audio etiā inde eſſe diſputatū: ꝙ quædā Origenis rogatus a fratribus de græco ī latinum tranſtuli: puto ꝙ omnes intelligant: hoc pro ſolo liuore culpari. Si enī aliquid eſt ꝙ diſpliceat in auctore: qͣre id ad interpretē detorquetur? Sicut in græcis habetur: rogatus ſū: ut latinis oſtenderē. Græcis ſenſibus uerbadedi latina tantūmodo. Siue ergo in illis ſenſibus laus ineſt aliqua: non eſt mea: ſiue culpa ſimiliter nō eſt mea.Audio inquit etiā inde eſſe diſputatū: qͣ prudenter accuſationē ſuā diſputationē uocat: ꝙ quædā Origenis rogatus a fratribus: de græco in latinū tranſtuli. Quæ ſunt illa ꝗͣdā? Nomen nō habēt? Taces? Libelli accuſatoꝝ loquuntur: puto ait: ꝙ omnes intelligant hoc pro ſolo liuore culpari: pro quo liuore? Nū inuidēt eloquētiæ tuæ:Aut feciſti: quod nullus hoīum unꝗͣ facere potuit? Ecce & ego Origenis multa tranſtuli. Et preter te nemo necuidet: nec calūniatur. Si enī inquit aliquid eſt quod diſpliceat in auctore: quare id ad interpretē detorquet̉? Si-cut in græcis habetur: rogatus ſum: ut latinis oſtenderē: græcis ſenſibus uerba dedi latina tantūmodo. Siue ergein illis ſenſibus laus ineſt aliqua: non eſt mea: ſiue culpa ſimiliter non eſt mea. Et miraris ſi de hois male ſentianicū de te apertis blaſfemiis dicas? Si eſt aliquid quod diſpliceat in auctore: oībus quæ in illis libris dicta ſunt: di-ſplicent. Et tu ſolus dubitas: & qͣreris cur ad interpretē detorqueat̉: quod in tranſlationis tuæ præfatione laudaſti. Rogatus ut quomodo habebatur in græco: in latinū uerteres. Vtinā feciſſe quod rogatū te eſſe ſimulas: nul-li nunc inuidiæ ſubiaceres: ſi tu traſiſlatione ſeruaſſe̓ fidē: mihi neceſſitas non fuiſſet: interpretationē falſam ue-ra īterpretatione ſubuertere. Nouit cōſcientia tua quæ addideris: quæ ſubtraxeris: quæ in utrāqꝫ partē: ut tibi u-ſum fuerit īmutaris. Et poſt hæc audes dicere: ꝙ & bona & mala: nō tibi: ſed auctori debeant īputari? Et oppreſſus inuidia: adhuc uerba moderaris? Et quaſi ſuper ariſtas pendenti incedens gradu loqueris? Siue in illis ſenſ-bus laus eſt: ſiue culpa: defendere non audes: & tamen dānare non uis. Elige e duobus quod uis optio tibi dat̉:ſi bona eſt interpretatio tua: lauda. Si mala condēna: ueꝝ excuſat ſe: & ſubnectit aliam ſtropham. Dicit enī qunimo etiā aliud adieci ſicut in præfatiuncula mea deſignaui: ut inquantū poſſē aliquanta deciderem: illa tamenquæ mihi ad ſuſpitionem ueniebant: quod nō ab ipſo Origene ita dicta: ſed ab alijs uiderentur eſſe inſerta pro-pter hoc: ꝙ de eiſdem rebus in aliis auctoris eiuſdē locis catholice dictum legerā. Mira eloquētia: & attico floreuariata: quinīmo etiā & quæ mihi ad ſuſpitionē ueniebāt: auſum illum eſſe hæc romā uerboꝝ portēta trāſmit.tere. Cōpeditam putas linguam eius & inextricabilibus nodis ligatam uix in humanū ſonum erumpere. Sed adcauſam redeam. Q uis tibi dedit hanc licentiam: ut multa de interpretatione decideres? Rogatus eras: ut græcain latinum uerteres: non ut emendares: ut alterius dicta proferes: non ut tua cōderes: nō feciſſe te: quod rogatuses: recidendo plurima confiteris. Atqꝫ utinam precidiſſes mala: & non in rationē maloꝝ tua multa poſuiſſes. Eobus unum proferam: ut ex hoc cognoſcantur & cætera. In primo libro periarchon: ubi Origenes lingua ſacrilega blaſfemauit: ꝙ filius patrem non uideat: tu etiam cauſas reddis: peruaſi ex perſona eius qui ſcripſit: & Didy-mum interpretaris.In quo ille caſſo laborę conatur alienum errorem defendere. ꝙ Origenesbene dixerit quidem. Sed nos ſimplices homines & cicuręsnec illius ſapiētiam: nec tuā:qui interpretatus es: intelligere poſſumus. Præfatio tua quam nominas: & in qua me miris ornas laudibus: te reum peſſimæ ttanſlationis facit. Dicis enim ꝙ de græco multa decideris: licet taceas quod addideris. Quæ decidiſti mala erant an bona? Neqꝫ enim bona, ſed mala. Quæ reſeruaſti bona an mala? Vtiqꝫ bona. Neqꝫ enī mala tranſferre poteras. Ergo mala amputaſti: & reliquiſti bona: nulli dubium eſt. Probatur autē: ꝙ tranſlata ſuntpene omnia mala. Quicquid igitur malum ī trāſlatione mōſtrauero: tibi īputabit̉: qui illud pro bono trāſtuli-ſti. Aliud eſt: ſi iniquus cenſor eiuſdē criminis reus: alios de ſenatu pellis: alios in curia retines. Sed dicis: oīa mutare non poteram: ſed ea tantū: quæ addita ab hæreticis æſtimabā. Ergo quæ reliqui eius ſūt: quē īterpretabarisSi eius ſūt: quē īterpretatus es: reſpōde utrū bona an mala ſint. Mala trāſferre nō poteras. Semel enī quæ ab hæreticis addita fuerant: amputaſti: niſi forte hæreticoꝝ amputare debueris: & Origenis errores in latinum integros uertere. Dic ergo: quare Origenis mala in latinum uerteris: ut auctorem mali proderes: an tu laudares? Siprodis: in præfatione cur laudas? Reſtat: ut quaſi bona protuleris: ſed hæc oīa probantur mala. Igitur unius &auctor & interpres rei criminis erunt: & implebit̉ illa ſnīa: Videbas furem: & currebas cum eo: & cū adulteri:portionem tuam ponebas. Non eſt neceſſe rem planam argumentatione dubiā facere: qd̓ ſequitur reſponde-at: unde illi ſit orta ſuſpitio hæc ab hæreticis addita. Quia inquit de iiſdem rebus in aliis locis eiuſdem aucto-