raret populū: & cur in toto Iſraele tanta hominū cæſa ſint milia. Et ad extremū (quod ſolet nobis obiicere con-tubernalis ueſter Porphyrius) quia ratione clæmens & miſericors deus ab Adam uſqꝫ ad Moyſem: & a Moy-ſe uſqꝫ ad aduentū Chriſti: paſſus ſit uniuerſas gentes perire ignorantia legis & mandatoꝝ dei. Neqꝫ enim Bri-tānia fertilis prouincia tyrannoꝝ &ſcythicæ gentes omneſqꝫ uſqꝫ ad oceanū ꝑ circuitū barbaræ nationes Moyſem prophetaſqꝫ cognouerant. Quid neceſſe fuit eū in ultimo uenire tēpore: & non prius ꝗͣ īnumerabilis periret hominū multitudo? Quā queſtionē beatus apoſtolus ad Romanos ſcribens prudentiſſime uentilat: ignorans hæc: & dei concedens ſcientiæ. Dignare & iſta neſcire: quæ quæris. Concede deo potentiā ſui: nequaꝗͣ te īdiget defenſore. Ego miſerabilis qui tuas expecto contumelias: qui illud ſemper lego: Gratia ſalui facti eſtis: &Beati quoꝝ remiſſæ ſunt iniꝗͥtates: & quorū tecta ſunt peccata. Vt de mea fragilitate loquar: noui me multa uelle: quæ faciēda ſunt: & tamē implere nō poſſe. Spūs .n. fortitudo ducit ad uitā: ſed carnis fragilitas ducit ad mortē. Et audio dominū cōmonentē. Vigilate & orate: ne intretis in tentationē. Spūs ꝓmptus eſt: caro aūt infirma.Fruſtra blaſfemias & ignorantiā auribus īgeris: & nos ais liberū arbitrium condēnare. Dānetur ille qui dānatCæterū nos ex eo differimus a brutis animalibus: ꝙ liberi arbitrii conditi ſumus: ſed ipſū libeꝝ ut diximus arbitriū: dei nitit̉ auxilio: illiuſqꝫ ꝑ ſingula ope indiget. Q uod uos nō uultis. Sed id uultis: ut qui ſemel habet libeꝝarbitriū: deo adiutore non egeat. Libeꝝ arbitriū dat liberā uolūtatē: & nō ſtatī ex libero arbitrio homo facit: ſeddomini auxilio: qui nullius ope indiget. Tu ipſe qui perfectā & deo laudabilē in oībus iuſticiā iactitas: & peccatorem te eſſe confiteris: reſponde mihi uelis an nolis carere peccato? Si uis quare iuxta ſententiā tuā non īples:quod deſideras? Sin autē non uis: contēptorē te preceptoꝝ dei eſſe demonſtras. Si contēptor es: utiqꝫ & peccator. Si peccator audi tibi ſcripturā loquentē: peccatori dixit deus. Quare tu enarras iuſticias meas: & aſſumisreſtamentū meū ꝑ os tuū? Tu uero odiſti diſciplinā: & proieciſti uerba mea retrorſū. Verba dei dū nō uis facere poſt tergū tuū proiicis. Et nouus apoſtolus orbi terraꝝ facienda & nō faciēda decernis. Sed non eſt ita ut lo-queris: aliud in tua mente uerſat̉: quando enī te dicis peccatorē: & poſſe hoīem ſine peccato eſſe: ſi uelit: & illucuis intelligi: te quidē ſanctū eſſe: & omni carere peccato: ſed ꝑ humilitatē peccati nomen aſſumere: ut alios pōt-us laudes: & tibi detrahas. Illud quoqꝫ argumentū ueſtrū ferre quis poſſit? Dicitis his uerbis. Aliud eſt eſſe: ali-ud eſſe poſſe. Eſſe nō eſt in noſtra poſitū poteſtate: eſſe aūt generaliter poſſe dici. Quod licet alius non fuerit.tamen poſſit eſſe: ꝗͣ eſſe uoluerit. Rogo quæ eſt iſta argumentatio: poſſe eſſe quod non fuerit? Poſſe fieri: quodnullū feciſſe teſteris? Id cuilibet tribuere: qui an futurus ſit ignores? Et dare neſcio cui quod in patriarchis: pro-phetis & apoſtolis fuiſſe nequeas approbare? audi eccleſiaſticā ſimplicitatē: ſiue ruſticitatē: aut īperitiā ut uo-bis uidet̉: loquere quod credis: publice predica: quod ſecreto diſcipulis loqueris. Qui dicis te habere arbitrii libertatē: quare non libere quod ſentis: loqueris? Aliud audiūt cubiculorū tuoꝝ ſecreta: aliud noſtroꝝ populi. Etenī uulgus indoctū nō poteſt arcanoꝝ tuoꝝ onera ſuſtentare: nec capere ſolidū cibū: quod infantiæ lacte con-tentū eſt. Nec dū ſcripſi: & cōminaris mihi reſcriptoꝝ tuoꝝ fulmina: ut ſcilicet hoc timore ꝑterritus non audeāora reſerare: & non aīaduertis iccirco nos ſcribere: ut uos reſpondere cogamini: & aꝑte aliqͣdo dicere: quod prorēpore ꝑſonis & locis: uel loquimini uel tacetis. Nolo uobis libeꝝ eſſe negare: quod ſemel ſcripſeritis. Eccleſiæuictoria eſt: uos aperte dicere quod ſentitis: aut enī idē reſponſuri eſtis: quod & nos loquimūt: & nequaqͣ eritisaduerſarii: ſed amici. Aut ſi contraria noſtro dogmati dixeritis: in eo uincemus: quod oēs cognoſcēt eccleſiæ ꝗdſentiatis. Sentētias ueſtras prodidiſſe: ſuꝑaſſe eſt: patet prima fronte blaſfemia. Non neceſſe habet cōuinci: ꝗdſua ſtatī ꝓfeſſione blaſfemiū eſt. Minamini nobis reſponſionē: quā uitare nullus poteſt: niſi qui oīno nō ſcribitVnde noſtis ꝗd dicturi ſumus: ut reſponſionē paretis? Forſitan ueſtra dicemus: & iccirco ingenii ueſtri acuetisſtilū. Eunomiani. Arriani: Macedoniani: noībus ſeparati: īpietate cōcordes: nullū nobis laborē faciūt. Loquuntur enī qd̓ ſentiūt ſola hæc hæreſis eſt: quæ publice erubeſcit loꝗ: quod ſecreto docere nō metuit. Magiſtroꝝ ſilentiū ꝓfert rabies diſcipuloꝝ. Q uod audierūt ī cubiculis: ī tectis predicāt: ut ſi placuerit auditoribus quod dixerit: deferat̉ ad gloriā magiſtroꝝ. Si diſplicuerit: culpa ſit diſcipuli: nō magiſtri. Ideo creſcit ueſtra hæreſis: &decepiſtis plurimos: maximeqꝫ eos ꝗͥ adhærēt mulieribus: & ſciūt ſe peccare nō poſſe. Quia ſemꝑ docetis: ſemper negatis: & audire meremini illud ꝓpheticū. Gloriā illis ī partubus: & parturitiōibus da illis domīe. Quiddabis illis? Vuluā ſterilē: & ubera arida. Feruet aīus: nec poſſū uerbū cohibere. Epiſtolaris anguſtia nō patit̉ lōgi oꝑis magnitudinē. Nullius ī hoc opuſculo nomē ꝓprie tangit̉. Aduerſus magiſtrū ꝑuerſi dogmatis locutiſumus. Qui iratus fuerit: atqꝫ ſcripſerit ſuo qͣſi mus ꝓdet̉ īdicio: āpliora ī uero certamīe uulnera ſuſcepturus.Multi anni ſūt: ꝙ ab adoleſcētia uſqꝫ ad hāc ætatē diuerſa ſcripſi opuſcula: ſemꝑqꝫ habui ſtudiū audiētibus lo-qui: quod publice in eccleſia didicerā: nec philoſophoꝝ argumēta ſectari: & apoſtolore: ſciens illud ſcriptū ꝑdā ſapientiā ſapientiū: & prudentiā prudentiū reprobabominibus. Cū hæc ſe ita habeant: prouoco aduerſarios: ut omnes retro chartulin meo ingeniolo uitii repererīt: ꝓferant in mediū. Aut enī bona erunt: & cōſibilia: & confitebor errorem: malens emendare ꝗͣ perſeuerare in prauitategie: aut defende quod locutus es: & ſententiarum tuarum acumina aſtrue elbi placuerit neges quod locutus es: aut ſi certe erraſti quaſi homo libere qredde concordiam. In mentem tibi ueniat tunicam ſaluatoris: nec a militibus fiter ſe cernis iurgia: & rides atqꝫ lætaris: quod alij in tuo nomine: alij in Chriſti app& dicito. Si propter me eſt illa tempeſtas: tollite me: & mittite in mare. Ille humilitate deieqfundum: ut in typum domini glorioſus reſurgeret. Tu per ſuperbiam ad aſtra ſubſtolleris: ut de tꝫ