Druckschrift 
1 (1490)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

aliam præter uxorem nouerit. Noſcere etiam debet tēpora conuentionis: & abſtinere a coniunctione: uel tepus eſt orationis: uel muliebria patitur: uel poſt partū intra tꝑa purgationis ſe eſſe coonouerit. Non enimad īpudicitiam matrimoniū copulauit deus: ſed ut generationi preberet obſequiū. Diſcat filios educare pie: uerecunda eſſe litigioſa: non uinolenta: ſuperba uiro: tāetſi patrimonio maior uideatur. Sit & in inceſſu pudica: non fucata forma: procedere ſtudeat capilloꝝ criſpationibus: aut circundata auro aut ueſte precioſa: ſed ut decet fœminas chriſtianas: promittentes caſtitatē non tantū uerbis: ſed & per bonā conuerſationē. Sciat ſe tacere debere in eccleſia: loqui enim ibi illi eſt congruū. debere obſequi tantū maioribus natu & ſa-cerdotibus: uerū etiā oībus fratribus. neqꝫ ſe ulli præponere uiro contēplatione ſexus: quoniā & oīa ligitimapræcepta perfecerit: in uirū conſumabitur perfectū. īmo appetat uirtutē conſecuturā gloriā: ſexus infirmitate tardante: ſanctitatē & uirtutē animi: & continentia & paſſione deuota uiris iuſtiſſimis coæquetur. æta ſermo habeatur in manibus. Et primo quidē arbitror infantiā differēdā doctrina. quæ qualitate uel tꝑis uelætatis: uerbū doctoris non pōt ſuſtinere. Sed quibus oībus beneficio ætatis in malitiā & īnocentiā naturalē da-ri præcepta non poſſunt. in hoꝝ tamē admonitionē parentes ſunt conſtringendi. quanꝗͣ accedēte ætate eccle-ſia non deerit: nec ceſſabit admonendo. Pueris tamen illud inſinuandū: primo ut nullo audiēdi deſint tꝑe: quianec ſemel poſſint oīa ꝑdoceri. Deinde innocentiā ſimplicitate cōiungant: ne pueritiam in malitiæ ꝑſeuerationecontinuent. cuſtodiendū quoqꝫ & obſeruandū: ne in cæteris ætatibus corrūpatur. Hi ſciant ſibi fore glorioſū: ſnaturali bonitati fidei quoqꝫ bonū: & deificū munus adiungant. ut ſemꝑ boni: ſemꝑ ſancti: ſemꝑ īnocentes: ſemper in dei opera & naturæ traditione credulitatis ꝑſeuerent. Conſiderandū illis eſt: ut caſti & pudici ꝑmaneant& frequentius ad eccleſia ſciāt cōuenire debere. quia frequētius ſunt armādi: ꝗbus adhuc propter ætatē minusſtabilē: pugna diaboli futura ſit grauior. Obſeruāda illis oīa timore. & ante omnes cauendum a fornicatiōe:quæ initium ad idolatriam habet. & neceſſe eſt: ut utrūqꝫ nouerit qui ſecutus eſt alterum. Ergo quō credere in-telligitur: & deſiiſſe a gentibus: ſi ea quæ gentiles deſignant: recolit? Sane obſequentes ſint non ſolū parentibusſed & oībus ætate maioribus. ſi tamē eoꝝ monita & oratio: nihil legitimis affert īpedimēti. deum ſe habere computēt patrem. Illius ſperare debēt hæreditatem: quæ in tēporalibus conſtat: ſed in æternis. quoniam ſi deusillis utile eſſe preuiderit: etiam temporalia præſtabit: maxime cum uiderit unumquēqꝫ æterna ſectari: filio eiusdomino noſtro dicente: primum quærite regnum dei: & omnia hæc apponētur uobis. Vnde nulli dubium fo-re credo: his copiam neceſſariarū rerum in terris non defuturam: quibus cæleſtia preparātur. Ergo quia hæc adeo ſperanda ſunt: nulli alij eſt obſequendum. īmo omnibus obſequendum: quia deus uult: non quia ab ipſistemporalis ſperari debet aliquid premii: ſed quia nos dei eccleſia etiam in his legitima implere intendimus. Poſtremo gratulandum eſt his in primo exordio liberi arbitrii: ſi ad deum acceſſerint. utpote oēm ætatē ſuam bono fidei comparantes: non conſumpta ætate in errore: quod etiam poſtmodū dolerent. ſed adhuc pueri &innocentes ad dei tantū ueniam: quantū ad gratiam acceſſiſſent conſequendā. Iuuenes uero hoc ſunt admonendi modo: ut ſi uxores habeant: doceantur caſte uiuere cum uxoribus ſuis alienam ſciant ſceleratū eſſe cōtingere. In hoc enim dabit experimentū & documentum renunciaſſe ſe ueræ uitæ preteritæ: ſi poſtꝗͣ crediderit: inmelius uitæ ſit facta reformatio. Tunc enim deſinit eſſe gentilis: & eſſe iniciat chriſtianus: ſi uniuerſa legis cautecuſtodiens: caſtū ſe exhibeat & pudicū. Si uero uxores habent conſtringendi ſunt ut aut habeant: aut omnno ſe cōtineant. ne putent ſibi eadē licere: quæ gerebant antea. Renunciaſſe ſe debent ſcire diabolo: non uerbisſed factis. Admoneantur & ſciant interdictam eſſe fornicationē & adulteriū. nullā fœminā licere continger̄ excepta uxore. & ipſa deifice cōparatā. Itaqꝫ aut illis ducenda eſt uxor: aut conſeruanda continētia. Sane ne territifidem differant: ſciant malū eſſe propter īmundiciam non credere. deterius eſſe impudicos poſtꝗͣ crediderint.ueniri. & hos homines monendos eſſe exiſtimo: ut omnibus propter deū obſequantur. Domū ſuā bene regerediſcant. ſi filios habeant: piæ eos tractent: & inſtruant rebus deificis. Hæc enim ſunt ſigna fidei noſtræ. ſi non ſolum crediderimus: uerum etiam alijs quæ credimus tradiderimus. Conſiderandū iuuenibus: ut in omnibus bonis factis ætatē ſuā ſuperent. aīoqꝫ & uirtute fortes: & apud interiorē hoīem inuenes deo iudice collocētur. Gratulandū etiā iis qui ætate cōſumpta: ſed in ipſo ætatū calore: et in ipſa adoleſcentia flagitioꝝ diabolo et immundis factis renunciauerint. ut renouati exhibeant ſe deo pueros in malitia. in tentationibus iuuenes: in con-ſiliis et cogitationibus ſuis ſenes et graues milites Chriſti. Sciant ſe in pace debere eſſe ſollicitos: et in perſecutione fortiſſimos. Ita nomen militiæ dediſſe. et donatiua ſic ſe ſtipendia ſperare uitæ æternæ: ut preter quotidianapacis certamina: quæ contra diabolū cui renunciauimus gerimus: perſecutionis pugnam & prœlia cogitemusnon corporis ſupplicia metuenda: ſed conſideranda promiſſa. Captiuitas potius et ſub hoſte æterno ſeruitus:et exilium cæleſtis patriæ: et dei iudicium: et inſultatio inimici et mors æterna: et æterna tormenta ꝑtimeſcēdaſunt. Conſideremus nos omnes eſſe mortales. et neceſſe eſſe nos mori. et ꝗͣ glorioſū et predicādū ſit: id quodneceſſe eſt pati: expugnetur in gloria. Aptandus eſt omnis ſermo ad deſtructionem idolatriæ: & martyrii corona laudanda: & omnifarie ad expugnandū hoſtē: & ad eius iacula repellenda miles Chriſti munitus incedat.Is cui euangelizatur: interrogetur quid agat ſimiles eſt uel officialis. an iudex: ruſticus an urbanus. negociato.aut agricola. uel opifex: uel in quo actu uitam & conſeruationem ſuam inſtituerit ut ex hoc allocutio non de-ſit. In eo enim maxime quis peccat: in quo quotidie uiuit. Moneatur igitur miles: ne concutiat: officialis ne caſumnietur: iudex ut moderetur: ruſticus ut non murmuret: urbanus ut non ſubdolus & circunſcriptor ſit: &nein rebus malis ſuum exerceat ingenium. negociator ut empta non peioret. agricola ut annonā non captet̉. opi-fex ut non illudat uel fallat. Eſt autem fidos ut definit apoſtolus Paulus: ſubſtantia rerum quas ſperamus: & iu