Septuageſimuſſeptimus CLXXXIIII
na eſt: vn̄ in illa nō eſt immorādū p̄cipue cū nō pͥncipalisintentio ꝓphete ſit in hoc psͣ. loqui ad iudeos: ſed magisad xp̄ianos. Dicit ergo caput eccl̓ie .i. xp̄s ad membra ſuavel deus pr̄ (attendite) .i. diligenter ⁊ ſcrutabiliter legite ⁊audite o (popule meus) xp̄iane (legem meā) .ſ. vetus teſtamentū (legē) q̄ antiquū ppl̓m quaſi inſanū ligauit (meam) dicit .ſ. dei actiue: qꝛ ipſe fecit eā. q. d. nō veni legē ſoluere ſed adimplere. Math̓. v. ⁊ iō attendite in ea ꝑſpicitqd̓ in ea occultū eſt: ⁊ inuenietis ꝙ eā impleui: ꝓpter hͦ dixit iudeis de quibꝰ etiā iſtud eodē mō poſſit exponi: dīxitinquā Ioh̓. v. Scrutamini ſcripturas qꝛ vos putatis in illis vitā eternā habere ⁊ ille ſunt que teſtimoniū ꝑhibēt deme (inclinate) ꝑ humilitatē. Iac. j. In māſuetudine ſuſcipite inſitū ꝟbum (aurē vr̄am) cordis ⁊ corꝑis (in ꝟba or.mei) vel hoc dicit pater .i. filij ꝑ quē locutus ſum in no. te.q̄ ante ꝑ nuncios loquebar in vet. teſt. Heb. j. Multipha.rie multiſqꝫ modis olim deꝰ lo. pr̄i. in pro. nouiſſime diebiſtis locutꝰ eſt nobis in filio ⁊ ſic monet vt vtrunqꝫ teſtamētum diligenter ⁊ humiliter audiamus.¶ Aperiam in parabolis os meū: loquar ꝓpoſitiones ab initio.¶ Aperiā in parabolis os meū) deꝰ pater aperuit os ī pꝫrabolis exponendis qn̄ locutꝰ eſt nobis in filio. Parabolaem̄ vt dicit Hiero. eſt rerū natura diſcrepantiū ſub aliqͣ ſimilitudine facta collatō. Heb. ix. q̄ parabola eſt tꝑis inſtātis. ergo tabernaculū ⁊ archa ⁊ cetera de quibꝰ ibi loquit̉ſunt parabole q̄ nobis expoſita ſunt ꝑ ꝟbum pr̄is (loquatꝓpoſitiones .i. enigmata ⁊ obſcuritates q̄ in figura cōtigerunt iudeis (ab initio) tꝑis vel (ab initio ꝑegrinatōis evel ab exitu de egypto: vel in ꝑſona xp̄i legit̉ iſte ꝟſus (apriā in parabolis os meū) ẜm qd̓ exponit̉ Math̓. xiij. Hecin parabolis locutus eſt ieſus ad turbas ⁊ ſine paraboli:nō loquebat̉ ad eos vt adimpleret̉ qd̓ dictū eſt ꝑ ꝓphetādicentē. aperiā in para. os me. eructabo abſcōdita a cōſtitutione mundi. ¶ Moraliter dicit xp̄s (attēdite po. meꝰ)id ē pauꝑes ⁊ ſubditi. q. d. p̄lati ⁊ diuites nō intendūt necinclinant aurē. j. Thim̄. iiij. Attende tibi ⁊ doctrine: atterde tibi a dyabolo ab hydocrita. a pctō: ab inertia. qͥdā aūtp̄cipue diuites ⁊ p̄lati ita ſunt attenti mundanis ꝙ nō pn̄tattendere deo. zach̓. j. Nō ſitis ſicut pr̄es veſtri ad qͦs prephete clamabant ⁊ nō audierūt nec attenderūt ad me. zacha. vij. Noluerunt attendere ⁊ auertūt ſcapulas recedētes (legē meā) non leges iuſtinianas. lex dn̄i vna eſt et ſingulariter nūcupat̉ .ſ. charitas qͣ ligant̉ ſimul diſcipuli dn̄leges iuſtiniani ſunt plures ⁊ diuidunt diſcipulos ſuos etfaciunt ſciſma. de lege dn̄i d̓r in psͣ. Lex dn̄i imma. conueraīas. lex etiā dn̄i dicit̉ tota ſacra ſcriptura in quā debemattende̓ tribꝰ rōnibꝰ. Prima eſt ꝓpt̓ magnitudinē ꝑiculiqd̓ imminet nō attendentibꝰ. Deut̓ xxvij. Maledictꝰ qunō ꝑmanet in ſermonibꝰ legis. psͣ. Maledicti qͥ dec. a meda. t. Prouer. xxviij. Qui declinat aures ſuaſ ne audiat lgem or̄o eiꝰ erit execrabilis. Scd̓a rō ē ꝓpter magnitudincōmodi attendentiū. Luc. xj. Beati qͥ au. ver. dei ⁊ cu. illd̓Tercia eſt ꝓpter obſcuritatē. psͣ. Tenebroſa aqua in nubibus aeris. ⁊ ſi queras quō debeo attendere: ſubdit (inclinate aurē vr̄am) humiliter audiēdo. Aug. Oſtiū ſacre ſcrpture humile eſt qͥ nō ſe inclinauerit offendet. Eccl̓i. v. eſtomanſuetꝰ ad audiendū ꝟbū dei vt intelligas. Ioh̓. iiij. Piteus altꝰ eſt ⁊ in quo haurias nō habes id ē humilitatē q̄hauritoriū ſapīe. Prouer. xij. Ubi humilitas ibi ſapīa (itverba oris mei) in ꝟ̓ba euangelij q̄ ꝓprio ore dixi: vel (orismei) .i. p̄dicatoris qͥ eſt os dn̄i. Hiere. xv. Si ſeparauerꝭcioſum a vili. q. os. m. eris (aperiā in para. os m.) .i. ſermonē explanabo ꝑ parabolas ꝯtra illos qͥ ẜmones ſuos claudūt ꝑ parabolas. ſꝫ Eccl̓i. xxiiij. dr̄: qͥ elucidāt me vitā eternā habebunt. Nuſqͣꝫ d̓r qͥ obſcurant me: vl̓ ꝑ (parabolāaperit̉ os dn̄i: cū pͥmo p̄dicator on̄dit in ſe ſil̓itudinē facti⁊ poſtea id qd̓ facit alijs p̄dicat. hec eſt bona parabola inqͣ bn̄ aperit̉ ⁊ alijs manifeſtat̉ qͥs ſit os dn̄i. Mat. v. Quifecerit ⁊ docuerit hic magnus vocahit̉ in re. ce. Dicit ergo(aperiā in para. os me.) quo ad mores informandos (o-
quar ꝓpoſitiones ab initio) quo ad fidē inſerendā. fides eīꝓponit̉ ab initio ſicut maxima in qualibet facultate ꝓponitur quaſi fundamentū qd̓ ſuſtinet parietes ⁊ ꝓbat alia q̄ſequunt̉. vn̄ dicit apl̓s Heb. xj. Fides eſt ſubſtantia reruꝫſperandarū augmentū nō apparētiū. De his duobꝰ .ſ. demoribꝰ ⁊ fide. Prouer. j. Animaduertite parabolā ⁊ interpretationē quo ad mores ꝟba ſapientū ⁊ enigmata eoꝝ qad fidem qua videmꝰ ꝑ ſpeculum ⁊ in enigmate. has ergoꝓpoſitiones ⁊ parabolas loquit̉ xp̄s ꝑ ſuos p̄dicatores ēetiā per inſpirationes ⁊ ꝑ ſcripturas. Item modo loquaiꝓpoſitiones a principio incipiens vſqꝫ ad finē .ſ. in diē iudicij ſui vel mortis cuiuſlibet noſtrū in quo fine nō loquet̉ꝓpoſitōes. ſꝫ cōcluſiones. ẜm ꝙ nos ſumpſerimꝰ aſſumptiones. Deut̓. xj. En ꝓpono in cōuentu veſtro hodie benedctionem ⁊ maledictionē. benedictionē ſi obedieritis mandatis dei veſtri. maledictionē ſi non audieritis mandatadn̄i dei veſtri. veſtrum eſt ergo eligere aſſumendo bonū vtexpoſitione ⁊ bona aſſumptione ſequat̉ bona concluſio.Deūt̓. xxx. Teſtes inuoco hodie celum ⁊ terram ꝙ ꝓpoſuerim vobis vitā ⁊ bonū ⁊ benedictionē ⁊ maledictionē elige vitā vt ⁊ tu viuas. tandē em̄ cōcludet deꝰ. vn̄ Ezec. vij.Fac cōcluſionē quoniā terra plena eſt iudicio ſanguinū ⁊ciuitas plena iniquitate.¶ Quanta audiuimus ⁊ cognouimus ea: ⁊patres noſtri narrauerunt nobis.¶ Quan. au.) Scd̓a ꝑs vbi on̄dens īgratitudinē iudeorūnos reuocat ab ingratitudine ⁊ ſupra locutꝰ eſt caput eccleſie xp̄s. hic aūt loquunt̉ membra .ſ. fideles in quo innuitur ꝙ eadē eſt vox capitis ⁊ membroꝝ. Dicūt ergo admirantes (quanta audiuimꝰ) q. d. multa ⁊ magna (⁊ cogno.ea) vera eſſe (2) ꝓ qꝛ (patres noſtri) antiqui ſicut moyſesſucceſſores (narrauerūt nobis) ꝑ ſua ſcripta.¶ Narrantes laudes dn̄i ⁊ virtutes eiꝰ ⁊ mirabilia eius que fecit.¶ Narra. lau. do.) .i. opera eius ex qͥbus laudari debet .ſ.quomodo eduxit iſrael de egypto: ⁊ tranſduxit ꝑ mare rubrū ⁊cͣ. Et ẜm hͦ iſtiꝰ lr̄e expoſitio plana eſt: nec indiget ꝓſecutione. vnde de ſpūalibus magis myſtice exponamus.Dicunt fideles (quanta) .i. multa ⁊ magna (audiuimus)de xp̄i miraculis ⁊ mirabilibus fidei ⁊ cognouimus ea perfidem (⁊ patres noſtri) apoſtoli ⁊ eorum ſucceſſores de qͦbus in psͣ. Pro patribus tuis nati ſunt tibi filij (narrauerunt nobis) qꝛ in om̄em terram exiuit ſonꝰ eorū ⁊ in finesorbis terre verba eorum.¶ Non ſunt occultata a filiis eorum in generatione altera.¶ Non ſunt occulta.) illa xp̄i miracula (a filijs eoꝝ) .i. alimitatoribꝰ eoꝝ qd̓ dupliciter verū eſt. qꝛ nec apl̓i occultauerunt ea illis nec illi audita occultauerunt alijs vn̄ addit(in generatione altera) qd̓ etiam in iudeis verū fuiſſe cōprobatum eſt in intentione ſancte crucis. iudas em̄ audierat a patre ſuo ꝙ querendum eſſet lignum crucis. ⁊ locuꝫetiam deſignauerat ei pater: ⁊ illi patri eiꝰ idem reuelauerat pater eius ſicut in legenda illa manifeſte dicit̉. ſic etiāapud xp̄ianos doctrina apl̓oꝝ ⁊ fides de generatiōe in generationem docet̉: vel (in generatione altera) .i. cōtrariaſicut gentibus q̄ ritum cōtrariū habebant qͥbus apl̓i p̄dicauerunt ⁊ annunciauerunt qd̓ illi non audierant de xp̄ovn̄ paulꝰ ⁊ barnabas dixerūt iudeis: qm̄ repuliſtis ꝟbumdei: ecce cōuertimꝰ nos ad gentes. Act̉. xiij. ita dixi ꝙ (narraueruūt patres) patres dico (narrantes lau. dn̄i) .i. ope.ra laudabilia: vn̄ addit (⁊ virtutes eius) .i. oꝑa virtuoſavel (virtutes) .i. humilitatē: charitatē: pauꝑtatē (⁊ mirabilia eiꝰ que fecit) .ſ. miracula: ⁊ cōmendat̉ hic trinitas ꝙ dicit (laudes) ad ſpm̄ſ. refert̉ qꝛ ſola bonitas laudabilis eſtid eſt ſpūſſanctꝰ ꝑ appropriatōnē ꝙ dicit (virtutes) ad patrem refert̉. qꝛ ſola potentia eſt virtuoſa q̄ patri attribuit̉ꝙ (mirabilia) ad filiū refert̉. qꝛ ſolus filius vocat̉ admirabilis. Eſa. ix. Paruulus natus eſt nobis ⁊cͣ. ⁊ vocabit̉ nomen eius admirabilis ⁊cͣ.
Q leci dn̄idebemꝰ attēdere ꝑꝑ tria
Parabolequid ſit.
Allegorice2
Moral̓r.
j
Myſtice.
I