Pſalmus
¶ In chamo ⁊ freno maxillas eoruꝫ cōſtringe. qui non approximant ad te.¶ In chamo ⁊cͣ.) In chamo .i. minore tribulatione (⁊ freno) .i. maiore ⁊ cogētiore tribulatiōe (maxillas eoꝝ ꝯſtringe) .i. ſicut ꝑ frenū ⁊ chamū poſitū ī maxillis eqͥ ⁊ muli coercent̉ ⁊ ducunt̉ ita per minores ⁊ maiores tribulationesita eos coerce vt relicto inuio pctōꝝ ſequāt̉ te ꝑ viā penitētie ſicut ego dicit iuſtus (eoꝝ) dico (qͥ non approximantad te) qꝛ ſunt in diluuio aquarū ſicut p̄dictū ē (in diluuioaquaꝝ multaꝝ ad eū nō approximabūt) de hͦ freno Eſai.xxxvij. Et ponā circulū in naͣribꝰ tuis ⁊ frenū in labijs tuis⁊ reducā te in viā ꝑ quam veniſti. Iob. xl. Nunqͥd ponescirculū ī naribꝰ eiꝰ: aut armilla ꝑforabis maxillas eius.¶ Multa flagella peccatoris ſperantes autem in domino miſericordia circundabit.¶ Multa flagella pctōris) iſtud ꝯtinuat̉ cuilibet p̄ditoruꝫduoꝝ verſuum. Primo ſic (nolite fieri ſicut equus et mulus ⁊cͣ.) qꝛ (multa flagella pctōrꝭ) ⁊ in p̄ſenti ſunt ⁊ ī futuro erūt. Scd̓o ſic: maxillas eoꝝ ꝯſtringe ⁊cͣ. qꝛ (multa flagella peccatoꝝ) q. d. ideo te rogo vt tu verberes eos ꝟgꝑ̄ſentis tribulationis: qꝛ cōꝑatior eis ſuꝑ flagellis q̄ patiūtur in p̄ſenti ⁊ patient̉ in futuro niſi ꝯuertant̉ ad te (multa) ergo ſunt (flagella peccatoris) in p̄ſenti. Primo em̄ flagellat̉ a miſeria cōtritionis ſue: vnde Eccl̓i. xl. Occupatiop̄ magna creata ē om̄ibus hoībus in iuguꝫ graue ſuꝑ filiostū Adam a die exitus de ventre matris eorū vſqꝫ in diem ſepulture in matrē omniū ⁊cͣ Scd̓o flagellant̉ a remorſu cōſcientie. Hiere. ij. Arguet te malicia tua ⁊ auerſio tua īcrepabit te. Tercio ab inqͥetudine a demonibus illata. Hieremie. xvj. Seruietis ibi dijs alienis die ac nocte qui non dabunt vobis requiē. Iob. xxx. Qui me comedūt nō dormiunt. Quarto a cogitationibꝰ ⁊ ſollicitudinibus. Exo. viijEcce ego immitta in te ⁊ in ſeruos tuos ⁊ in populū tuuꝫ⁊ in domos tuas om̄e genus muſcaꝝ ⁊cͣ. ibi Dicit GregoIſrael ſabbatū accepit in munere: egyptius ꝑcutitur muſcāꝝ multitudine. Quinto ab amore diuitiarū que dicunſpine a dn̄o. Mat. xiij. Et quātomagis cordi inſerunt̉ peramorē tantomagis pungūt p̄ dolorem: pungunt qͥppe cūacquirunt̉ ꝑ laborē: cū habent̉ pungunt ꝑ timorē: cū ꝑditur pungūt ꝑ dolorē: qꝛ cū labore acquirūt̉: cū timore poſſident̉: cū dolore amittunt̉ vn̄ Eſai. xiiij. Erit babylon inpoſſeſſionē hericij. Iob. xxx. Eſſe ſub ſentibꝰ delicias ꝯpitabāt. Sexto ab alijs pctōribꝰ. Abac. j. Facies hoīs quāpiſces maris qͦ .ſ. comedūt ſe inuicē. Ite multa ſunt flagela pctōris in futuro. Prouerbio. xix. Parata ſunt deriſobus iudicia ⁊ mallei ꝑcutientes ſtultoꝝ corꝑibꝰ. Iob. xviApp̄hendet eū quaſi aqua inopia nocte opprimet eū tempeſtas: tollet eū ventus vrens ⁊ auferet ⁊ velut turbo rapet eū de loco ſuo ⁊cͣ. Hic pn̄t notari ⁊ diſtingui diuerſa flgella pctōris: ⁊ Iob. xx. Breuiter dicit de multitudine iſtadicēs oīs dolor irruet ſuꝑ eū: ſic ergo. (multa flagella pctris) ſꝫ ecōtrario multa ꝯſolatio penitentis: vn̄ addit (ſperantē autē in dn̄o miſcd̓ia circūdabit) .i. penitentē: qͥ p̄cedente merito penitētie ſue: futurā beatitudinē expectat: ilū circūdabit miſcd̓ia: nec tm̄ dicit (ſperantē) in meritꝭ ſuis ſꝫ (ſperantē in dn̄o) qꝛ ſicut dicit beatꝰ Grego. Uita ſanctoꝝ ſuccūbit ſi pietas dei deſit: hūc ergo (miſcd̓ia circundabit) vndiqꝫ in p̄ſenti ꝓtegendo eū: ⁊ ab hoſte qui circucuit querēs deuorēt. .j. Pet̓. vl. ⁊ a flagellis p̄dictis que patiūt̉ mali in pn̄ti. Itē (circūdabit) in futuro qn̄ miſericordia dn̄i introducet eū in illud gaudiū de quo Math̓. xxvIntra in gaudiū dn̄i tui in qͦ miſcd̓ia dei circūdabit iuſtosqꝛ licet illud gaudiū meruerit in hac vita: tn̄ plus dabit ꝙͣꝫmeruerint: vn̄ dicit Hiero. In bonis meritum excedet clemētia: vl̓ qꝛ meriti fundamētū .i. fides ⁊ charitas: ⁊ alie vitutes ex miſcd̓ia pura habuerūt. vn̄ Roma. ix. Nō ē volētis neqꝫ currentis ſꝫ dei miſerētis ⁊ qꝛ ex dei miſcd̓ia fuit ꝙtam paruis meritis tantū p̄miū ꝓmiſit. vn̄ Ro. viij. Nonſunt condigne paſſiones huius temporis ad futuram gloriam que reuelabitur in nobis. Ex his concludit ergo.
¶ Letamini in domino ⁊ exultate iuſti ⁊ gloriamini omnes recti corde¶ Letamini in dn̄o ⁊ exultate iuſti) Propter iſta .ſ. q̄ ſicutvobis (letamini) interius (exultate) exterius (in dn̄o) nō īvobis: ab eo em̄ hec expectaſtis iuſti: nō pctōres. qͥbꝰ econtrario dicit Iaco. v. Agite nūc diuites plorate vlulantesīmiſerijs veſtris q̄ adueniēt vobis (⁊ gloriamini om̄s recticorde) qꝛ ip̄a rectitudo cordis ē gloriā ſanctoꝝ. ij. Coꝝ. j.Gloria noſtra hec eſt teſtimonium conſcientie noſtre. Carticoꝝ. j. Recti diligunt te ⁊cͣ.XXXII¶PſalmusXuītate iuſti in domino: rectos deAcet collaudatio.¶ Exultate iuſti in dn̄o) Titulꝰ. In finē pͣsͣ. dauid. Titulꝰiſte ptꝫ In p̄cedēti psͣ. egit ꝓph̓a de intellectu penitētis. Iniſto aūt agit de generali intellectu qͦ debemꝰ intelligere deiom̄ipotentiā ⁊ iuſticiā vt eū timeamꝰ ⁊ miſcd̓iam vt in eoſperemꝰ: qꝛ bn̄placitū ē dn̄o ſuꝑ timētes eū: ⁊ in eis qͥ ſperāt ſuꝑ miſcd̓ia eiꝰ. Intētio aūt eſt ꝓph̓e in hoc psͣ. nos adlaudē dei inuitare. Modus tripartitꝰ ē. Primo iuſtos monet laudare deū. Scd̓o dicit beatos eē cultores dei ibi (beata gens) Tercio on̄dit qͥd de p̄dictis ſentiat ibi (aīa nr̄a)Uolēs gͦ ꝓph̓a nos ad laudē inuitare pͥus monet ad mentis exultationē q̄ p̄cedit laudē ⁊ eructat. vnde dicit (exultate) ⁊ on̄dit qͥ debeāt exultare dicēs (iuſti.) ⁊ in quo dicit (idn̄o exultate iuſti) nō iniuſti. qꝛ ſicut dr̄ in psͣ. Iniuſti punient̉ ⁊ ſemen impioꝝ peribit: iuſti aūt hereditabūt terrā ⁊habitabūt in ſeculū ſeculi ſuꝑ eā: ⁊ ideo magis flendum ēpctōribꝰ qͣꝫ gaudendū. vn̄ Ioel̓. j. Exꝑgiſcimini ebrij ⁊ flete ⁊ vlulate. Oēs qͥ bibitis vinū in dulcedine. qm̄ perijt abore veſtro. ebrij ſunt pctōres qͥ de calice babylonis inebriant ſe ⁊ bibūt vinū ſecularis iocunditatis in dulcedine etperit ab ore eoꝝ qꝛ an̄qͣꝫ biberint vſqꝫ ad ſacietatē amittūtlocunditatē ⁊ inueniūt eternā calamitatē ⁊ miſeriā. vn̄ devino iſto tꝑalis iocūditatis dr̄ Prouerbi. xxiij. Ne reſpicias vinū cū flaueſcit cū ſplēduerit in vitro color eiꝰ. vitrū ēfragilis vita pn̄s q̄ cito frangit̉. ⁊ perit vinū. ⁊ vtinaꝫ periret penitus. Nā potius ꝯuertit̉ in venenū: vn̄ ſequitur ibiProuerb. xxiij. Ingredit̉ blande ſꝫ in fine mordebit vt coluber. ⁊ ſicut regulus venena diffundēt (exultate) ergo nōiniuſti ſꝫ (iuſti) ⁊ h̓ (in dn̄o ſemꝑ) hͨ eī exultatio ſemꝑ durabit ⁊ h̓ incipit. ſꝫ gaudiū mūdi h̓ incipit et h̓ terminat̉. ⁊ iōnō ē amplectendū plus qͣꝫ vmbra vl̓ punctus. vn̄ Iob. xx.Laus impioꝝ breuis ⁊ gaudiū hypocrite ad inſtar puncti⁊ Prouer. xiiij. Dicit̉ extrema gaudij luctus occupat. cuꝫergo punctus nō habeat extrema alia a medio. qꝛ indiuiſibilis ē ſequit̉ ꝙ gaudiū iſtud in veritate nō ē gaudiū domini. ſꝫ luctus. vn̄ ibi Prouer. xiiij. Bene p̄mittit̉ riſus dolore miſcebit̉. ideo bn̄ dicit h̓ (exultate inſti in dn̄o) nō ī mūdo. Et notandū ꝙ ſpūalis leticia ad quā nos inuitat: multiplicē hꝫ vtilitatē. Prima eſt qꝛ vitā ꝓlongat ⁊ opera bonaͣ multiplicat. Prouer. xvij. Animꝰ gaudēs etate floridaꝫfacit ſpūs triſtis exiccat oſſa. Secūda ē qꝛ erigit cor hoīs ⁊preſtat audaciā ſpūalē. Prouer. xv. Cor gaudēs exhilaratfaciē ī merore animi deijciet̉ ſpūs. Tercia qꝛ p̄ſtat fortitudinē. Neemie. viij. Nolite ꝯtriſtari gaudiū etem̄ dn̄i ē fortitudo vr̄a .i. gaudiū habitu in dn̄o. Quarto qꝛ oēs tentatones eliminat. Eſaie. xxx. In cytharis ⁊ ī tympanis ⁊ ī bellis p̄cipuis expugͣbit eos. Quinta qꝛ cōfundit dyabolū qd̓ſignatū ē. j. Reg. iiij. vbi dixerūt philiſtijm q̄ nā eſt hec voxclamoris magni ī caſtris hebreoꝝ ⁊ poſt dixit ingemuerūtdicētes. Ue nobis. nō em̄ fuit tanta exultatio heri et nudiuſtercius. Sexta qꝛ facit obliuiſci illatoꝝ dimiſſoꝝ ꝑditoꝝvn̄ ꝓuer. vl. Date ficerā merentibꝰ ⁊ vinū his qͥ amaro ſt̓animo bibāt ⁊ obliuīſcātur egeſtatis ſue ⁊ doloris ſui nonrecordent̉ amplius. Septima qꝛ facit abominari pctm̄ vn̄dicit Greg. Guſtato ſpiritu deſipit omnis caro. Leui. xxvjUetera ſuperuenientibus nouis proijcietis. Poſtea quiade gaudio ⁊ exultatiōe ſpirituali exit laus dei de laude deiſubdit (rectos decꝫ collaudatio). q. d. vos iuſti et recti lau
Multa flogella peccatoris ī p̄ſenti ⁊ ī futuro.
12
Psͣ. xxxij.
Ebrij qͣredicūt̉ peccatores.
Spūal̓ leticia habmultiplicēvtilitate