QuartusVII
VII
ſcꝫ baptiſmo: qn̄ de filijs ire facti ſumꝰ filij regni. Terciofracto pacto baptiſmi ſuſcipit ꝑ pnīam ad ꝑfectū. Quato ſuſcipiet ad ꝑfectum in gloriam. Iohā. Accipiam vosad meip̄m: ⁊ vere es ſuſceptor meus: (qꝛ ⁊ gloriā mea.vnde ad Gala. vj. Mihi abſit gloriari niſi in cruce dn̄i nōſtri ieſu xp̄i (⁊ exal. ca. m.) .i. xp̄m qui ē caput eccleſie (velcaput) .i. mentem ⁊ rōnem more natātis in aqua. eccleſiaem̄ eſt arcturus qui ſepe vergit̉: ſed nō immergit̉: het eſtnauicl̓a petri fluctuās inter ꝓcellas: ſꝫ nō ſubmergit. ⁊ qꝛexaltauit (voce mea) qͣꝫtum ad meip̄m (clamaui) qͣꝫtumad ꝓximū (⁊ ita exau. me de mon .ſ. .ſ.) .i. de xp̄o vel de ſuaiuſticia: ⁊ quare ſit ei clamādum ſubiugit dicēs: (ego dormiui) pectando (⁊ ſopo. ſum) ꝯtemnendo (⁊ exurrexi) ꝑgratiā (qꝛ dn̄s ſuſce. me) ꝑ pnīam. Et nota. ꝙ eſt ſomnusnature: ſomnus culpe: ſomnus gr̄e: ſomnus glorie. Somnus nature cōmunis eſt nobis cum brutis. de quo diciturPlus vigila ſꝑ ne ſom. dedi. eſto. ⁊ iſte p̄t eē ſomnꝰ culpeꝫſi modum excedat: de ſomno culpe dicit̉: dormierūt ſomnum ſu. ⁊ nihil inue. oēs iu. di. in ma .ſ. Apoſto. qui dormiunt nocte dormiunt de ſomno gr̄e. Can̄. ij. Ego dormio ⁊cor me. vi. ⁊ in Psͣ. Si dormiatis inter medi. cle. De ſomno glorie dicit̉ Act̉. vij. ꝙ Stephanus obdormiuit ī dn̄o:⁊ Noli plora. mortuū. t. qꝛ dormit in dn̄o. Sequit̉. (Nonti. mil. po. cir. me: qꝛ dn̄s ſuſcepit me: ergo (non ti. mi. pocir. me) .i. ꝑſecutorum hereticorū. Falſorum fratrum (exurge dn̄e) .i. fac me exurgere a vicijs. (ſaluum me fac̄ deus meus) ne cōſentiam illis ⁊ hoc facies (qm̄ tu ꝑcuſ. oēsaduer. mi. ſi. cā.) Tyrānos hereticos. (dentes pecca. contri.) .i. principes eorū: quoſdam ꝑ pnīam: quoſdā ꝑ puntionem: vt herodem caypham ⁊ alios iſti cōterunt̉: ſꝫ (dn̄ieſt ſalus) ⁊ hoc cantet eccleſia: ⁊ vt ſit ſupple (ſuꝑ po. tu.be. t.) gr̄e in pn̄ti ⁊ glorie in futuro.¶ Pſalmus IIIIUm inuocarem exaud̓.) Titulus in finem psͣ.cantici Dauid iſtud ad lr̄am exponit̉ de Dauid: ſed melius eſt vt myſtice exponat̉. Finisquadrupliciter dicit̉.¶ Conſumptio vt cum dicit̉: finita eſt candela. Item¶ Xp̄s. psͣ. Omnis cōſummationis vide finem. Item¶ Conſummatio. vt cum dicit̉: finita eſt domus.¶ Plenitudo tꝑis Gal̓. iiij. Cum venit plenitudo tꝑis miſit deus filium ſuū ⁊cͣ. Tituli ſenſus eſt hic. Psͣ. iſte dirigens nos in finem .i. xp̄m qui eſt finis in pn̄ti ad iuſticiāin futuro ad coronā. Psͣ. cantici. q. di. poſt mentis leticiāinuitat nos ad bonam oꝑationē: ⁊ eſt ꝓprie pſalmus mufici inſtrumenti ſonus. caticum ꝟo ſonus humane vocisqn̄qꝫ ſicut dicit glo. cātabat̉ illo muſico inſtrumēto an̄ archam dn̄i qn̄qꝫ p̄cinebat psͣ. tm̄: ⁊ qn̄qꝫ precinebat psͣ. ⁊ ſequebat̉ canticum: ⁊ tunc dicebat̉ canticum pō. vt ꝑ genitiuum intelligat̉ precedens: quandoqꝫ fiebat ecōuerſo:tunc dicebat̉ psͣ. cantici. ſcꝫ cōſecutiuus: ⁊ hoc totum mſticum eſt: qn̄qꝫ enim in iuſtis precedit bona operatio: eſequitur mentis leticia: quandoqꝫ ecōuerſo: quod facerin pſalmis ſepe inſtruimur: vt in hoc quia primo agit d̓mētis leticia. ſcd̓o de oꝑatōe bona: ibi .ſ. (ſacrificate ſacrificium) ꝙ ſequatur aliquūdo leticia mentis bonam operationem. habetur Ex Psͣ. in cuſtodiēdis illis retri. mulquod bona operatio ſequatur dicit Gregorius. Amor demagna operat̉ ſi eſt. ſi autem renuit operari amor nō eſtinuitās ergo nos ꝓpheta ad predicta duo dicit. Cum inuocarem ⁊cͣ.) Supra inſtruxit nos ꝓpheta in fide: ſed qͥsvt dicit̉ Iacobi. ij. Fides ſine operibus mortua eſt. ideoin hoc psͣ. inuitat nos ad operādum. Et eſt psͣ. iſte tripartitus. In prima parte inuitat nos ꝓpheta ad leticiam metis: ibi. Cum inuocarem.) In ſecunda ad bene agere ſi.ue intellegere: ibi (⁊ ſcitote.) In tercio ad bonam operationem: ibi (Sacrificate) Agens ergo de leticia ſpiritualiq̄ conſiſtit in cultū dei: redarguit ydolatras: ⁊ inuitat nosad colendum deum: ⁊ hoc multis de cauſis eſt faciendumPrima eſt qꝛ facilis eſt ad indulgendum. vnde dicit.¶ Cum inuocarem exaudiſti me deus iuſticie mee: in tribulatione dilataſti mihi.
¶ Secunda eſt quia eſt facilis ad dandum: ibi (deus iuſtcie mee̓) ſupple dator. Tercia quia eſt facilis ad protegendum: ibi (in tribulatione dilataſti mihi) id eſt liberaſti meDicit ergo Cum inuocarem) id eſt intus habitum ꝑ gratiam. ⁊ ad amplius habēdū vocarem. quidam eum vocātnec intus habitum nec habendum vt fures ⁊ peccatoresqui eum orant vt habeant facultatem explendi nequiciasſuas. Alij eum vocant nō intus habitum: ſed habendumvt quidaꝫ qui ſub deo peccant: ⁊ tamen a pijs lachrymisnō recedunt: Nec dico quod per merita talium gratia infundat̉ eis: ſed per aliorum qui iam intus deum habēt dequibus Ioelis. ij. Omnis quicunqꝫ inuocauerit nomendn̄i ſaluus erit. Hic nota vt diximus ꝙ dn̄s eſt facilis adindulgendum. Eſaie. lxv. Anteqͣꝫ clamet ego exaudiam.Psͣ. Aures eius in p̄. e. Sed nota ꝙ illos exaudit qui inuocant. id eſt intus vocant vt diximus. Quidam enim extra vocant dn̄m qui vocant eum ꝓ temporalibus. ⁊ talesnō exaudit dn̄s quia non petunt ad ſalutem. O ſec. v. Ingregibus ſuis ⁊ in ar. ſuis vadent ad querendum dn̄m ⁊non inue. Et ideo debemus inuocare .i. interius vocare ꝓſpiritualibus. Ioh. xvj. Petite ⁊ accipietis vt gaudiū veſtrum ſit plenum (Exaudiuit) .i. merttis audiuit: vel extra me. vel ad exitū audiuit: vel extra petitū audiuit vt zachariam Luce .j. Cui datus eſt filius: ⁊ de Salomone cuidate ſunt diuitie ⁊ gloria. Et nota ꝙ exaudiuit deus quoſdam qͣꝫtum ad votum tm̄: vt demōēs Mathei. viij. Mitte nos in porcos. Quoſdam qͣꝫtum ad votum ⁊ meritum⁊ nō qͣꝫtum ad exitum: vt ſanctos patres petentes vitameternam: quos exaudiebat qͣꝫtum ad votum ⁊ meritum:quia cōcedebat eis ⁊ in lymbo ponebat eos: ſed nunqͣꝫ tamen ad exitum quia non ſtatim euolare poterant. Quoſdiam qͣꝫtum ad votum meritum ⁊ exitū vt modernos iuſtos qui ſtatim euolant. ¶Deus iuſticie mee) Intranſitiue poceſt legi .i. qui eſt iuſticia mea: vel tranſitiue (iuſticiemee) dator: multiplicator: ꝓtector: remunerator. Uel ẜmaliam lr̄am legitur in ſcd̓a perſona (exaudiſti) ſed (exaudiuit (eſt vera littera ⁊ melior. Unde familiarius ſub metapſalma a quo fit exauditus ſubdit: (in tribulatione dilataſti mihi) Hic penes charitatem attenditur que nbonis flatu tribulationis dilatatur: ſicut carbo ex flatu magis accenditur: ⁊ ſicut aurum ſub malleo dilatatur. Gregorius. Ignis flatu premitur vt creſcat. Psͣ. Dum ſupebit impius incēditur pauper. Et ſunt quidā qui tam paruam habent charitatem ꝙ in modum candele ad flatumtribulationis extinguūt̉. Dilatat aūt tribulatio multis rationibus. Prima eſt quia bonam conſcientiā augmentatRom̄. v. Tribulatio patientiam operat̉ pa. ꝓbationem.ꝓbatio ꝟo ſpem: ſpes autem nō ꝯfun. Greg. Tanto ſpesin deum ſolidior ſurgit: quanto quis ꝓ eo grauiora ſuſtulerit. Secūda ratio eſt qꝛ augmentat charitatem que habet naturam ignis: que augmentat̉ ex flatu Luce. xij. Ignem veni mittere in terram: et quid volo niſi vt ardeat.Eſaie. lxiiij. Ecce ego creaui fabrum. id eſt perſecutoremſufflan. in igne. p. Tercia eſt quia cauſam auguſtiandi: ideſt peccatum remonet. Sapiētie. iij. Tanqͣꝫ aurum in fornace probaui illum. Prouer .xxv. Aufer rubiginem de argento. Quarta propter coronam quam ex tribulatiōe expectat patiens. Iob. xxix. Sicut palma multiplicabo dies. Item Gregorius. Conſideratio premij minuit vim flagelli. ij. Thimotheū. iiij. Bonum certamen. Et nota ꝙ triplex eſt dilatatio in bono: ⁊ triplex ſimiliter in malo. ſcilicet cordis: oris: operis. De dilatatiōe cordis ⁊ oris. ij. Corinthioꝝ. vj. Os noſtrum patꝫ ad vos o corinthij: cor em̄dilatatū eſt. De dilatatōne operis Psͣ. Dilataſti greſſusmeos ⁊cͣ. Iſta dilatatio ſignificata eſt per deambulatoriaEzechielis in templo. Similiter triplex ē dilatatio in malo cordis: cum quis cogitat varia ⁊ multa. Eccleſiaſtici. x.Proiecit in terra intima ſua. O ſe e. x. Diuiſum eſt cor eorum nunc interibunt. Oris Pfal. Dilatauerūt ſuper meos ſuum. Et alibi. Sepulchrum patens eſt guttur eorumHieremie nono. Extenderunt linguam ſuam quaſi arcum mendacij ⁊ non veritatis. Operis: quando per cam
Pſalmi multiplicit̓ cātabant̉.
Finis quadrupliciterdicitur6
Psͣ .4.
Smnusmultiplex.
Dilatatiotriplex ī bonō ⁊ triplexin malo.
Fructꝰ tribulatōnis
OQualiterdeus exaudit orātesdiuerſimode.
Qualiterdeus diuerſimode inuocatur ⁊oratur.