Hiſtoria karoli magni
karolū redire vellēt. a paganis q̇ fugerāt ſūtocciſi. ⁊ hoc fec̄ eis auaricia ¶ Princeps nauarroꝝ mādat karolo bellum. Qui orauitdn̄m vt on̄dat ſibi ī illo bello moritos. Craſtino armato exercitu karolꝰ vidit rubeamcrucē ī hūeris morituroꝝ retro ſuꝑ loricas.Quos oēs ī oratorio ſuo retruſit ne occiderēt̉. Peracto bello ⁊ occiſis fere cētu milibꝰpaganoꝝ Karolꝰ qͣs ī oratorio trū ſerat reꝑperit mortuos. vicꝫ. cl. Tūc karolꝰ expugnauit totā patriā nauarroꝝ. ¶ Poſtea d̓r karolo ꝙ rex babylonis miſerat ꝯͣ eū d̓ ſiria. xxM. curruū. ⁊ ip̄e de genere goliath q̇ vulnerari nō poterat niſi ī vmbilico. vires. xl. fortium habuit. Stat̄a eiꝰ. xij cubitoꝝ. faciēs eiꝰloga vniꝰ cubiti. digiti t̓bꝰ palmis. Qui oēſꝯͣ ſe miſſos portauit ī ciuitatē ottogoꝝ. Primo raynaldū. ſcd̓o ꝯſtātinū regē romanoꝝ⁊ aliū comitē. tres illos oēs ſil̓ leuas qͣſi pueros dextra ⁊ leua tulit ī carcerē. ⁊. xx. pugnatores qͣs ſil̓r deportauit. Rotholandꝰ v̓o fixit eū in vmbilico. Un̄ clamauit machometiuua. qꝛ morior. Accurrunt ergo pagani ⁊portāt eū in ciuitatē. Et ſic xp̄iani cū eis moxintrauerūt ⁊ p̄fatū gigante occidūt ⁊ ciuitate capiūt. Rotholandus gigati p̄dicauit detrinitate q̄renti. Abraam vidit tres ⁊cͣ. Itē incithara cū ſonat tria ſūt. ars manꝰ ⁊ corde.In amigdalo tria ſunt coriū teſta nūcleus.Sil̓r in ſole curſus ſplēdor ⁊ calor. In rotaplauſtri. mediū brachia circulꝰ In hominecorpꝰ ara vmbra. Sic vnū ē tria. Ita in deotres ꝑſone vnū ſt̓. Itē q̄rit gigas. quo potuit v̓go ꝑere. Rn̄dit rotholandꝰ. Deꝰ q̇ fabegurgulioni et arbori facit gignere vermes.ml̓toſqꝫ piſces ex aqͣ ꝓducit. vultures. apesſerpetes ſine maſculino ſemine facit ꝓleꝫ gignere. potuit idē deꝰ ⁊ v̓ginē facere ꝑere. Deaſcēſiōe q̄rēti en̄dit. Rota molēdini qͣꝫtū adima deſcēderit deſuꝑiꝰ. tantū aſcēdit ecōuerſo. Auis de mōte deſcēdēs redit ī altuꝫ. Solin oriēte ſurgit ⁊ tēdit ī occidētē. ⁊ iterū redit īorientē. Ita ⁊ chriſtꝰ vnde deſcēdit iteꝝ aſcēdit. Cui Gigas. Modo pugnemꝰ pro fide.Tūc accidit qḋ in ꝓximo capitulo dictū eſt.quomo exercitꝰ karoli faciēs equorum lin-
theis operuit ne viderēt laruas hoſtiū. ⁊ obſtruxerūt aures equoꝝ. ne audirent tympana ꝑ q̇ prius fugati fuerant qn̄ pagani fecerant ſingl̓os viros ante ſingl̓os equos incedere laruatos ⁊ tympana ꝑcutiētes. Undemodo victorrā habuerūt. Tūc karolus irrūpens vexillū in currū abſcidit. al̓s ei nunqꝫ fugiſſent. Et tūc occidit octo milia paganorū. vrbem cepit. ⁊ poſtea in hyſpania nemo karoluꝫ auſus eſt impugnare. Poſteavenit ad ſanctū iacōbū ⁊ omīa deſtructa ibireedificauit. Statuitqꝫ ad honorē ſancti iacobi omnes reges ⁊ principes pn̄tes ⁊ futuros ep̄o ſancti iacobi obedire. Tūc ego turpinus remēſis archiep̄s. ſancti iacobi eccleſiam ⁊ altare cuꝫ. lx. ep̄is karoli rogatu kal̓.iunij. honorifice dedicaui. Et karolus tuncdedit eccl̓ie ſancti iacobi in dotē totā galiciā⁊ hiſpaniā. vt quilibet poſſeſſor domꝰ annuatim qͣttuor denarios ꝑſolueret. ⁊ ab oī ẜuitute regis ⁊ principum liber eſſet. ⁊ vt ibi ſintconcilia. ⁊ virge epiſcopales. ⁊ corone regales ꝑ manus ep̄i loci p̄beant̉. Et vt beatus iacobꝰ ⁊ iohannes cū matre petierant vt vnꝰſedeat ad dexterā. alter ad ſiniſtrā chriſti. iohannes in oriente patronꝰ eſt apud epheſūIacobꝰ in occidente. roma apl̓icam ſedē petrus habet. merito. qꝛ ip̄i erat xp̄o p̄ ceteris familiares. principalis tn̄ eſt petrꝰ. qꝛ xp̄s euꝫvoluit eſſe p̓ncipem apl̓oꝝ. Tante fortitudinis fuit karolꝰ ꝙ qͣttuor ferraturas equi ſimul manibus facile extendebat. ⁊ militē armatū ſtantē ſuꝑ palmā ſuaꝫ a terra vſqꝫ adcaput ſuū facile leuabat Tante largitatis ꝙin quattuor feſtis curiā p̄cipue habuit ī hyſpania videlicet in natiuitate xp̄i. in paſca. pēthecoſtes ⁊ iacobi. Per ſingulas noctes eūcuſtodiebāt. cxx. fortes. Prima noctis vigilia. xl. ei aſtiterūt. x. ad caput. x. ad pedes. x. addexterā. x. ad ſiniſtra. dextra ſpatā nudā. ſiniſtra candelā ardentē hn̄tes. hoc mō ſcd̓amvigiliā. xl. ſil̓r. ⁊ xl terciā vigiliā fecerūt. Quiplura de v̓tutibꝰ eiꝰ ſcire voluerit cernat q̄modo rome imꝑator fuit. eccl̓ias multas ⁊abbatias inſtituit. ſepulcꝝ dn̄i viſitauit multoꝝ ſanctoꝝ. corꝑa in argēto ⁊ auro locauit