Cauſa

.XXIII.

ſanctus dauid cui dominus tam magnum teſtimoniū ꝑhibuit. in hijs etiam plurimi illius temporis iuſti Inhijs erat ſanctus centurio ille qͥ dn̄odixit. non ſum dignus vt intres ſubtectum meum. Hoc igitur pͥmum cogita quādo armaris ad pugnanduꝫquia virtus tua etiam corꝑalis donūdei eſt. Si enim cogitabis hoc de dono dei non facias contra dominumfides em̄ quando ꝓmittitur etiāª hoſti ſeruanda eſt contra quē belluꝫ geritur. quanto magis amico pro quopugnatur pacem habere volūtas eſtBellum autem debet eſſe neceſſitatꝭvt liberet deus a neceſſitate ⁊ conſeruet in pace. nō enim pax queritur vtbellum exerceatur. ſed bellum gerit̉vt pax acquiratur. Eſto ergo bellando pacificus vt eos quos expugnasad pacis vnitatem vincendo perducas. Beati enim pacifici ait dominꝰquoniam filij dei vocabuntur. Si ātpax humana tam dulcis eſt pro temporali ſalute mortalium quanto dulcior eſt pax diuina ꝓ eterna ſalute angelorum. Itaqꝫ hoſtem pugnantemneceſſitas deprimat non voluntas.Sicut bellanti ⁊ reſiſtenti violentiaredditur. ita victori capto miſericordiaᵇ iaꝫ debetur. maxime in quo pacis perturbatio non timetur. ¶ It̄eiuſdem ꝯtra manicheosIn bellicis armis milites deo placere poſſuntUid culpatur in bello an qͥamoriūturᶜ qn̄qꝫ morituri vtdominentur in pace victuri hoc rep̄hendiſſe tumidoꝝ eſt n̄ religioſoꝝ nocendi cupiditas vlciſcendi cruderitas impacatus atqꝫ implacabilis animus feritas rebellandi. libido dn̄andi ⁊ ſi qͣ ſimilia. hec ſuntque in bellis iure culpant̉. que plerūqꝫ vt etiam iure puniantur aduerſuſviolentias reſiſtentiū ſiue deo fiuealiquo legittimo imperio iubente gerenda ip̄a bella ſuſcipiuntur ab omībus honis cum in eo humanarum rerumᵐ ordine inueniuntur vbi eos iurare vel iubere aliquid tale vel in talibus obedire ip̄e ordo iurꝭ ꝯſtrīgit.Unde neqꝫ iohannes ab armis iubet diſcēdere milites ⁊ criſtus tributa ceſari monet reddi. quia ꝓpterbella neceſſario militi ſtipendia prebeantur. Ordo autem ille naturalismortalis mortalium paci accomodatus hoc poſcit. vt ſuſcipiendi belli

auctoritas atqꝫ cōſilium penesʰ pͥncipes ſit. ſed ſi humana cupiditatebellum geritur non nocet ſanctis inquos non habet quiſꝙͣ poteſtateꝫ niſi deſuper datam. Non enim poteſtas eſt niſi a deo ſiue iubente ſiue ſinente. Ergo vir iuſtus ſi forte etiamſub rege ⁊ homīeᵏ ſacrilego militetrecte poteſt illo iubentē bellare ſi vice pacis ordineꝫ ẜuans quod ſibi iubetur vel non eſſe ꝯtra dei p̄ceptumcertum eſt vel vtrum ſit certum noneſt. ita vt fortaſſe reum faciat regeminiquitas imperandi. Innocētemautem militem oſtendat ordo ſeruiendi. ¶ Item eiuſdem in libro deverbis dn̄i tractatu. xix.ilitare non eſt peccatumIlitare non eſt delictuꝫ ſꝫꝓpter predam militare peccatum eſt. nec rempublicaꝫgerere criminoſum eſt. ſed id̓o agererem publicam vt diuitias augeasvid̓t̉ eſſe damnabile ꝓpterea em̄ quadam ꝓuidentia militantibus ſtipendia ſunt cōſtituta ne dum ſumptusqueritur predo craſſetur. Item dn̄sip̄e dixit. Reddite que ſunt dei deo.⁊ que ſunt ceſaris ceſari. Igitur qd̓ceſarⁿ p̄cipit ferendum eſt. qd̓ imperat tolerandū ē. ſed fit intolerabile dum p̄daꝫ exactores accumulātItem interrogauerunt iohannē milites dicentes. Quid faciemꝰ ⁊ nos.Ait illis. Neminem concutiatiſ neqꝫcalumniam faciatis ſed eſtotē contēti ſtipendijs veſtris. Sic auteꝫ ſe debet omnis homo qui militat cognoſcere. Non enim de hijs tantum militantibus ſcriptura loquitur qui armata militia detinentur. ſed quiſqͥsmilicie ſue cingulo vtitur dignitatis ſue miles aſcribit̉. atqꝫ iō hec ſententia poteſt dici militibus ꝓtectoribus cunctiſqꝫ rectoribꝰ. Quicunqꝫſtipendia ſibi publice decreta conſequitur ſi amplius querit tanqͣꝫ calūniator ⁊ concuſſor iohannis ſententiaᵐ ꝯdemnat̉. ¶ Item eiuſdeꝫ dediuerſis eccl̓e obẜuatōnibus.Peccata ſunt bella que geruntur vtmali cohibeantur ⁊ boni ſubleuenturPud veros dei cultores etiaꝫt. bella ip̄a peccata ſunt que nonI cupiditate aut crudelitate ſedpacis ſtudio gerunt̉ vt mali coherceantur ⁊ boni ſubleuentur. ¶ Itemgrego. vniuerſis militibus neapoliꝫ

a ¶ Hoſti. hoſti ergo eſt fides ſeruanda vt hic. ⁊ xxij. q. iiij. innocensar. contra. xxij. q. ij. vtilem. qd̓ verum ē ſi ipſe ẜuat nobis fidem. aliasnon tenemur ei ſeruare vt. cxv. di. ſubiectus eſto. extra de iureiur̄. peuenit xxviij. q. i. ſi infidelis. ff. locati quero. §. inter. C. de tranſac. l.cum ꝓponas. in fine. ar. contra. xi. q. iij. inter verba. in fine ⁊ .xxxiij. q.b ¶ Iam debetur. ar. miſericordiā eſſe debitam. ⁊ ita. .v. ꝙ deoſtar. ꝙ diſpenſatō poteſt peti tanqͣꝫ debita.vt. l. di. dn̄o ſancto. ī fi.⁊ lxxxvi. di. nō ſatis. infi. Item hēs hic ꝙ aliquis tenet̉ ꝑcere hoſtiſuo. vt. ij. q. v. qͣꝫto. ī fi.dum tn̄ non timeat̉ ꝑiculum incurrere ex hoc.⁊. jͣ. e. q. nij. eſt iniuſta.Iobannes.

ſimilit̓ pͥnceps eccleſiaſticꝰ pōt indicere bellū. vt. jͣ. e. q. viij. igit̉. ⁊. c. oi ¶ Sinente. vt. viij. q. i. audacter⁊. c. ſeq̄nti.k ¶ Sacrilego. xi. q. iij. Iulius imꝑator:l ¶ Iniquītas. hic habes ꝙ lꝫ dn̄s peccet p̄cipiendo tn̄ ſubditꝰ nonpeccat obediendo. ⁊. c. di. cōtra morem. in pͥn. ſic. xxxiij. q. v. manſtum. extra de iur̄iur̓. debitores. Item habes hic ꝙ in dubijs ſemꝑēobediendū. xix. diſtī. inmemoriā. ar. ꝯtra. l. di.ſi quis p̄poſtera. xi. q. iijquid ergo. Item eſt hͦar. ꝙ in dubijs humanior ⁊ tutior viā eſt eligēda. extra de ſpō. iuueīs⁊. xxiiij. di. c. vl.(crit.ijLas .ſ. iniuſte. iuſte em̄ licitum eſtaugere diuitias. xxx. diſtin. hec ſcripſi

Vid culpat̉ qn̄dcerte hec ratio nō ēſufficiens. Nam ſiquis hominē interficiat etiam mortifere vulneratum nihilominꝰ tenetur vt. ff. ad. l. acqui.ita vulneratus. in prin.⁊ eſt ſil̓is ratō. jͣ. xxiiij.q. iij. ſi habes. ⁊. ff. ad. lro. de iac. qui leuande..§. ſi ea. ⁊. l. nauis. §. ſinauiſ. ⁊. ff. ꝙ vi. aut clāſi alius. §. eſt ⁊ aliad ¶ Dominentur.victores.e ¶ Siue deo. id ē diuīareuelatōne. jͣ. e. q. ij. dot ¶ Srdine. id eſt poteſtates ¶ Tributa. vt. jͣ. e. q.iij. tributumh ¶ Principes. vt. jͣ.q. ij. iuſtum. nullus ergobellare pōt ſine auctoritate pͥncipiſ vt hͦ ⁊ .1.vt armoꝝ vſus. l. i. li. xi

¶ Precipit. licetſit īiuſtum. vt. c. di. ꝯͣ morēn pͥno ¶ Militie. cū gͦ clerici milites dicant̉. vt. lxidi. quid ꝓderit. ⁊ i. q.iij. ſaluator. ⁊. q. vij. quiin qualibꝫ. ſimiliter. etpatroni cauſaꝝ dicunt̉militare vt. C. de aduoca. diuer. iu. aduocatiergo ſi oēs iſti hn̄t ſtipēdia nō debēt reciꝑe ſalaria .i. q. ij. ſicutp ¶ Condemnatur ſꝫqualiter punit̉ cōcuſſordic ꝙ ẜm cauonem peaquadrupli. vt. xviij. di.qm̄. ẜm legem videt̉ ꝙextra ordinem punitutcum nō ſit publicuꝫ crimen. vt. ff. de ꝯcuſ. l. ijſed certe. ⁊ ẜm ſegeꝫ pena quadrupli punitur.vt .i. q. vij. ſanctimus

h