.XV.Titulus

⁊ poſtmodum eſt vir. Et hanc rationem aſſignatapl̓s ad Gala. iij. d̓cens. Lex pedagogꝰ nr̄ fuit inchriſto vt ex fide iuſtificemur. At vbi venit fidesiam non ſumus ſub pedagogo: ⁊. i. Cor. xv. Nonprius quod ſpirituale eſt ſed qd̓ animale. ¶ Lexautem euangelica maxime eſt ſpiritualis: ⁊ ideonon prius debuit dari ſed poſteriꝰ. ¶ Tertia rō ſumutur ex hoc ꝙ lex noua ē lex gratie qua homoindiget ad bn̄ oꝑandum: ⁊ ideo pͥmo oportuit ꝙhomo relinqueret̉ ſibiipſi ī ſtatu legis veteris: vtcadendo ī pctm̄ cum per illam iuuari non poſſetſuā infirmitatem recognoſcēs: ſciret ſe gratiā deiindigere ad bn̄ operādum: ⁊ ad hac procurādaꝫſe humiliaret. Nil .n. magis gratie recipiēde obſiſtit qͣꝫ ſuꝑbia: cum .ſ. ꝗs confidit de viribus ſuisad bn̄ oꝑandum: ꝓpter qd̓ dicit Iaco. Deus ſuꝑbis reſiſtit: hūilibꝰ at dat gr̄am. Hanc rōnem aſſignat apl̓s ad Ro. v. dicens. Lex ſubintrauit vtabundaret delictum: vbi aūt abundauit delictūſuꝑabundauit ⁊ gr̄a. Nec ex hoc pōt dici deꝰ acceptor ꝑſonarum: qꝛ .ſ. ꝓuidit eis de lege gr̄e hoībꝰnoui teſtī ⁊ non hoībꝰ veterꝭ. Nā humanū genusꝓpter pctm̄ pͥmi pentis meruit pͥuari auxilio gr̄eiō ꝗbuſcūqꝫ non dat̉ gr̄a hoc eſt ex iuſticia: qꝛ fꝫilli meruerunt: ꝗbꝰ aūt dat̉ hoc ē ex gr̄a ſeu liberalitate. Non āt eſt acceptor ꝗs ꝑſonaꝝ: ſi de ſuoī quo non ē alicui debitor: non dat vni qd̓ dat alteri. Non ergo ex hoc ꝙ hoībꝰ a pͥncipio mundinon dedit deus legem gratie iniuriam fecit: vl̓ acceptor ꝑſonaꝝ fuit: cum ⁊ ipſa lex d̓bito ordīe dā.§. II.da eēt.De duratiōe legis euāgelice .ſ. ꝙ durat vſqꝫ ad finē ſecl̓i: nec eſt expectāda alia lex que ei ſuccedat: vt ꝗdam male ſentrunt. Pro cuius declaratione dicit. b. Tho. pͥª.q. cvi. ar. iiij. Ꝙ ſtatus mundi variari poteſt dupliciter. Uno mō ẜm diuerſitatem legis: ⁊ ſic huic ſtatui noue legis nll̓s ſtatus aliꝰ ſuccedit. Succeſſit .n. ſtatus noue legis tanqͣꝫ ꝑfectior: ſtatui veteris legis tanqͣꝫ imꝑfectiori ẜm illud. i. ad Corī.xiij. Cum venerit qd̓ ꝑfectum ē euacuabit̉ qd̓ exꝑte eſt. Sed ī ſtatu vite pn̄tis nll̓s ſtatꝰ ꝑfectior eēpōt ſtatu noue legis. Nihil .n. pōt eē ꝓpinꝗus fini vltimo qͣꝫ id qd̓ īmediate inducit ī finē vltimūhoc āt facit noua lex: vn̄ dicit apl̓s ad hebr. x. Hn̄tes itaqꝫ fr̄es fiduciā in ītroitū ſanctoꝝ ī ſanguīexp̄i quā initiauit nobis viam nouā accedamꝰ adeū: vn̄ nō pōt eē alius ſtatus vite pn̄tis qͣꝫ ſtatꝰ nolegis: qꝛ tanto vnūqd̓qꝫ ē ꝑfectius qͣꝫto magis fni vltimo ꝓpinqus ē. Alio mō poteſt ſtatꝰ hoīuꝫvariari ẜm ꝙ hoīes diuerſimode ſe hn̄t ad eand̓legem vel ꝑfectiꝰ vel minus perfecte. Et ſic ſtatusveteris legis fuit multipl̓r mutatus: qꝛ qn̄qꝫ homines optime illam legē ſeruabant: qn̄qꝫ oīno p̄teribant. Sic ēt ſtatus noue legis diuerſificat̉ ẜꝫdiuerſa loca ⁊ dinerſa tꝑa ⁊ perſonas: in qua gr̄aſp̄s ſancti ꝑfectiꝰ vel minus ꝑfecte hētur. Nō eſt

expectandū ꝙ aliꝗs ſtatus ſit futurꝰ: ī quo ꝑfectius gr̄a ſp̄s ſctī hēatur qͣꝫ hactenus hīta ſit: ⁊ maxmīe ab apl̓is: ꝗ ſicut tꝑe prius ita ⁊ ceteris abūdantius ſp̄m ſanctum acceꝑunt: vt dicit glo. ſuꝑillud p̄mitia ſp̄s accipiens. Ultra iſtos duos ſlatus .ſ. legis moſayce ⁊ legis euangelice: ponit qꝛdem. Dīo. in eccl̓aſtica hierarchia tertium ſtatuꝫ:ſed n̄ ī vita iſta ſed in vita bt̄a: vbi ſine figurꝭ ⁊ velamine videbimꝰ deum facie ad faciem. ¶ Promiſſio āt aduentꝰ ſp̄s ſctī quem xp̄s ꝓmiſit apl̓ispl̓ies: quam aliꝗ dicebant nondū impletā ſꝫ īplēdam ia facta eſt apl̓is. Un̄ ⁊ xp̄s dixit Act. i. Uosāt baptizabimī ſp̄ū ſancto non pꝰ multos hos dies. Qd̓ impletum legit̉ Act. ij. .ſ. in feſto pente. ettunc docui apl̓os oēm v̓itatem .ſ. de ncc̄ijs ad ſalutem credendis ⁊ agendis. Nō āt docuit eos d̓oībus futuris euentibus: hoc .n. nō ſpectabat adeos: vn̄ dixit Act. i. Non eſt vr̄m noſce tꝑa vl̓ momenta que pater poſuit ī ſua ptāte. Ꝙ at aliꝗ aſſignabant tres ſtatꝰ mundi ꝯuenientes tribꝰ peſonis dīnis: dicētes ſtatū veteris legꝭ ꝯuenire patri: qꝛ illi generationi intendebāt ſtatu noue leꝯuenire filio: qꝛ cl̓ici ī eo intēdūt ſapīe: vn̄ ⁊ ſeqn̄dus erat tertiꝰ ſtatus ꝗ ꝯueniret ſpui ſctō: in qͦvri ſpuales pͥnciparēt̉. Rn̄dit. b. Tho. vbi. sͣ. ꝙ ſtatꝰ veterꝭ legis fuit n̄ ſolum pr̄is ⁊ filij: qꝛ xp̄s ī veteri lege figurabatur: ⁊ ſtatꝰ noue leꝗis n̄ ſoluneſt filij ſed et ſp̄s ſancti ẜm illud ad Ro. viij. Liſp̄s vite in xp̄o ieſu. Un̄ non oꝫ expectare aliaꝫgem ſp̄s ſctī. Poſſet etiam ẜm dn̄m Io. do. ille trplex ſtatus ſic adaptari vt dicat̉ primus ī lege nature: qui incepit a creatione ⁊ puritate ⁊ renouatus fuit per diluuium noe: puritas ⁊ ptās ratiōecreatiōis attribuit̉ patri. Scd̓s incepit ī lege moſayca que fuit lex plena ſapīa. Et in ꝓph̓is etiamꝗ tunc maxime floruerunt ſuit maxima ſapīa. ꝓphetantes de xp̄o ſapīa pr̄is: ⁊ in xp̄m fuit terniinatus in ſui paſſione ⁊ aſcenſiōe. Succeſſit tertiꝰꝗ appropriat ſp̄ui ſctō: incipiēs in aduētu eiꝰ ſuꝑ apl̓os: in quo data eſt in cordibus lex amoris⁊ dilectionis ⁊ ſp̄s ſctī quo filij dei aguntur. Und̓non oportet expectare aliam legem. Ꝙ āt chriſtꝰdixit Math. xxiiij. ꝙ p̄dicabitur euangeliū regniin toto orbe ⁊ tunc veniet conſumatio: dicit thoꝙ iſta p̄dicatio euangelij pōt intelligi dupliciterUno modo qͣꝫtum ad diuulgationem noticie xp̄i⁊ fuit diuulgatum euangelium in ioto orbe per p̄dicationem apl̓orum. Et qd̓ ſubditur in illa auctoritate. Tunc erit ꝯſumatio: intelligitur de deſtructione irl̓m: de qua tunc loquebatur ad litteram. Alio mō poteſt intelligi p̄dicatio euangelijcum pleno effectu: ita .ſ. vt in qualibet gente recpiatur eccl̓a. Et ita ẜm Aug. nondū p̄dicatum etin toto orbe. Et hoc facto veniet conſumatio mudi ⁊ ſic non oportet expectare aliud euangeliumquod illi vocabant eternum. Repertus eſt quidiam liber qui intitulabatur euangelium eternūque dicebatur fuiſſe doctrina Ioachim abbatꝭ