Capitulū. III.
ea maximū ⁊ pͥmū mādatum. Scd̓m āt ſil̓e huiceſt. Siliges ꝓximuꝫ tuum ſicut te ip̄m: ſubdit. Inhis duobꝰ mandatis vniuerſa lex pendet ⁊ ꝓph̓eEt. i. Io. iiij. dr̄. Hoc mandatū hēmus a deo: vt ꝙdiligit deū diligat ⁊ fratrem ſuū. Et qͣꝫuis vnū īdatur ī alio: nec poſſet eē dilectio dei v̓a ſinectione ꝓximi: nec dilectio ꝓximi ſine dilectione dei: cū dilectio ꝓximi ordinet̉ ad dilectionemdei vt ad finem: ꝓpter qd̓ dicit apl̓s. Qui ꝓximūdiligit legem īpleuit. Tn̄ oportuit dari diſtincte p̄ceptu: n̄ ſolum de dilectione dei .ſ. diliges dn̄m deum tuū: qd̓ hētur. vi. deutro. Sꝫ ēt d̓ dilectōne ꝓrimi cū dr̄ leuiti. xix. Diliges amicuꝫ tuū ſicut teip̄m i. ꝓximum: ⁊ hͦ ꝓpter minꝰ capaces: qn̄ d̓ faꝯſiderarent vnū ſub altero ꝯtineri. Et qͣꝫuisligere noſipſos teneamur. Tn̄ de hoc n̄ dat̉epreceptum: qꝛ qͣꝫtuncūqꝫ ꝗs excidat a ꝟitateremanet tn̄ in ipſo dilectio ſui. Nec ita ꝯtingit obſcurari rationem circa dilectioneꝫ ſui: ſicut circadilectioneꝫ dei ⁊ ꝓximi. Uel ēt qꝛ ex hoc ꝙ ꝗs dieū ⁊ ꝓximum v̓e diligit ⁊ ſeip̄m. Immo ēpto d̓ dilectione ꝓximi notat̉ dilectio ſui: cicponat̉ ꝓ regula ⁊ modo dilectionis ꝓximi: ciit ſicut teip̄m..§. V.De ipſo decalogo quicōtinet xp̄i p̄cepta dr̄ deutr. iiij. on̄dit nobis dn̄spactū ſuū qd̓ precepit vt faceretis ⁊. x. verba queſcripſit in duabꝰ tabulis lapideis. Hec at expreſponuntur exod̓. xx. vt patebit infra. Et ad obẜonē eoꝝ inuitans p̄s. vij. In p̄falterio decemdaꝝ pſallite ei. Pſalteriū ē lex: decē corde ſūtcepta eius: vn̄ Aug. fecit quēdam librū de. x.ceptis: quē intitulauit de. x. cordis. Manibꝰactum tale inſtr̄um reddit ſuauem ſonum etnon al̓r. Tangere igitur manu pſalteriū illud .i.legem ē oꝑe ſeruare. Et ꝑ hoc vitat̉ oē pctm̄ ſuauis armonia bonoꝝ opeꝝ in̄ ſeꝗtur. vn̄ p̄s. Iniꝗtatem odio hūi ⁊ abominatꝰ ſum: lege at tuā dilexi. q. d. Iō odiui oēm iniꝗtate .i. vitaui: qꝛ legēmandatoꝝ tuoꝝ ſeruaui: vn̄ Aug. in dicto li. Langis pͥmaꝫ corda qͣ colitur deꝰ. Et occiditur beſtiaſuꝑſtitionis: ⁊ ſic de alijs. Et cū pctm̄ ſit trāſgreſſio legis dīne ⁊ celeſtium inobedīa mandatoruꝫ:oē pctm̄ ſit vel ī deū vel in ꝓximū vel ꝯtra ſeip̄mpōt dici ẜm qͣꝫdam adaptatōeꝫ ꝙ per pͥma tria obſeruata vitantur pctā directe ꝯtra deū ꝑ ꝗn̄qꝫ ſequentia pctā q̄ ſunt ꝯtra ꝓximū: ꝑ duo vltima q̄ſunt ꝯtra ſeip̄m. Nā per deſideria ⁊ ꝯcupīas malas interiores n̄ ſit leſio ꝓximo ſed ſibiipſi .i. aīeſue quā maculauit ꝑ praua deſideria. ¶ Rōemāt ſufficientē qͣre .ſ. non ſunt plura nec pauciora:aſſignat. b. tho. pͥª 2ᵉ. q. c. ar. v. Sicut .n. ait p̄ceptalegis humane ordinant hoīem ad cōitateꝫ humana: ita precepta dīne legis ordinant hoīem ad qͣꝫda cōitateꝫ hoīum ſub deo. Ad hoc āt vt hō ī aliq̄ cōitate cōmoret̉ duo reꝗruntur. Primuꝫ ē vthō bn̄ ſe hēat ad euꝫ ꝗ preeſt cōitati. Scd̓o vt bn̄
ſe habeat ad alios cōitatis ꝯſocios ⁊ participes.Oportet ergo ꝙ ī lege dīna ferant̉ aliqͣ preceptaordinātia hoīeꝫ ī deū: ⁊ d̓in̄ alia p̄cepta ordinātiahoīem ad alios ꝓximos ſibi ꝯuenientes ſub eod̓pͥncipe. Principi aūt cōitatis tria dꝫ hō. Primofidelitate. Scd̓o reuerentiā. Tertio famulatum.Fidelitas at ad dn̄m ī hoc ꝯſiſtit vt honorē pͥncipatus ad aliū non d̓ferat: ⁊ qͣꝫtū ad hoc accipiturpͥmū p̄ceptū cum dicit̉. Non hēbis deos aliēoscorā me. Reuerentia ad dn̄m ẜuat̉ vt nil īiurioſum in eū cōmittat̉: ⁊ qͣꝫtum ad hoc aſſumit̉ ſcd̓ꝫp̄ceptum .ſ. Non aſſumes nomen dei tui ī vanuꝫamulatꝰ deo debet̉ in recōpēſatōe bn̄ficiorumq̄ ab eo recipiunt̉ a ſubditis. Et qͣꝫtū ad hoc ꝑtīettertiū p̄ceptum .ſ. de ſctīficatōe ſabbati ī memoriam ꝯditōis reꝝ. Memento ait vt diē ſabbati ſctīfices ⁊cͣ. Ad ꝓximosʸ āt bn̄ ſe ꝗs hꝫ ⁊ ſpal̓r ⁊ general̓r. Spal̓r ꝗdē qͣꝫtum ad eos quibꝰ ē d̓bitor: vteis debitū reddat ⁊ qͣꝫtuꝫ ad hoc dicit̉: honora patrē tuū ⁊ matrē. ¶ Quantuꝫ ad oēs general̓r bn̄ſe hꝫ hō vt nll̓i nocumētū īferat: nec oꝑe: nec corde nec ore. Et nocumētuꝫ ꝓximo īfert oꝑe qn̄qꝫī ꝑſonam ꝓpͥam qͣꝫtū ad ꝯſiſtentiā: ⁊ ſic ꝓhibeturhomicidiū cū dicit̉. Non occides. Qn̄qꝫ ī ꝑſonāꝯiunctā qͣꝫtum ad ꝓpagatōem ꝓlis: ⁊ ſic p̄cipiturNon mechaberis. An̄qꝫ fit iniuria ī rē poſſeſſaꝫq̄ ordinat̉ ad vtrūqꝫ. Et ſic dicit̉. Non furtuꝫ facies. Nocumentū oris ꝓhibetur cū dicitur. Nonloq̄ris falſū teſtimoniū ꝯtra ꝓximū tuuꝫ. Nocumentū cordis cū dicitur. Non ꝯcupiſces rē proximi tui nec deſiderabis vxorē eius ⁊c̄. ¶ Scd̓ꝫhanc aſſignatōeꝫ non dat̉ aliqd̓ p̄ceptū ordināshoīem in ſeip̄m. Et rō ẜm Tho. qꝛ cū p̄cepta decalogi referatur vt ad fineꝫ ad p̄cepta dilectionisdei ⁊ ꝓximi. Sicut ī illis p̄ceptis d̓ dilectione dei⁊ ꝓximi includit̉ dilectio ſui: qꝛ tunc v̓e ꝗs diligit ſeip̄m: cum ordinat ſe bn̄ in deum ⁊ ꝓximumIta ēt tunc ꝗs bn̄ ordinat ſeip̄m: cum bn̄ ſe hꝫ addeū ⁊ ꝓximum ẜuando iſta p̄cepta. Uel ēt nō datur p̄ceptum ī decalogo ſp̄ale de ipſo ordinatumqꝛ cū p̄cepta decalogi oꝫ ꝙ ſint talia qͣ ſtatiꝫ ī mēte ppl̓i cadere poſſint. Preceptū āt hꝫ rōem debiti: ꝙ āt hō ex neceſſitate debeat aliꝗd deo ⁊ ꝓximo: hoc de facili cadit ī cōceptōe hoīs precipue fidelis. Sed ꝙ ex neceſſitate ſit ei debitū de his q̄ꝑtinent ad ſeip̄m: non apparet hoc in ꝓmptu cuꝫvideatur pͥmo aſpectu: ꝙ quilꝫ ſit liber ſui in hisque ꝑtinent ad ip̄m. Sed magis inordīatōes hominum ad ſeipſos ꝑueniunt ad ppl̓m medianteīſtructione ſapiētū. Preceptū aūt de obſeruatōeſabbati in qͣꝫtum ē morale ꝑtinens ad decalogūinqͣꝫtum intell̓r ibi p̄cipi ꝗes mentis ī deo. Et vacare deo ꝓ aliquo tꝑe. Sed qͣꝫtum ad determinationem diei talis .ſ. ſabbati: eſt cerimoniale ⁊ nōmorale: vn̄ nunc ceſſat. Et qͣꝫuis eſichiꝰ ⁊ origenes iſta decē p̄cepta al̓r diſtīguāt ⁊ aſſignēt iſta tn̄melior ẜm tho. quā ponit Auguſtinus vt dictuꝫ.§. V.