Druckschrift 
1 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Titulus.XIIII.

que diſponit oꝑat ad ſanitatē ſed ꝑficit. Sielex vetus qꝛ ꝓhibebat pctā penas diſponebatad gratiam ſalutē: lꝫ ꝯferret ſicut lex euāgelica que ꝑfecta dicitur. Tho. ī pͥª 2ᵉ. q. xcviij.ar. i. Utrū āt ipſa lex iuſtificaret quō: hiꝰ declaratione ſciendū ẜm Tho. pͥª 2ᵉ. q. c. ar. xij. iuſtificatio pōt ſumi quadrupl̓r. Unoº hoc ꝓpͥecreatione iuſticie: ꝓut iuſticia eſt v̓tus generalis īportans rectitudinē qͣꝫdaꝫ mentis: tunc hecſit duplex .ſ. infuſa dei gratiā acꝗſita huma exercitium. Loquēdo de infuſa que eſt v̓a iuſticia ẜm quā ꝗs eſt iuſtꝰ apud deū ẜꝫ illud ad roma. iiij. Si abraā iuſtificatus eſt ex oꝑbꝰ legꝭ: hētgloriam ſed non apud deū: ſic iſto p̄cepta legꝭnec et mortalia iuſtificabant qꝛ cauſare poterant iuſticiā infuſam que eſt ſolum gratiaꝫ dei.Sed loquendo de iuſticia acꝗſita ſic obẜuatio illoꝝ p̄ceptoꝝ iuſtificabat: qꝛ cum moralia ſint deactibꝰ iuſticie ex actibꝰ frequentatis generēturhītus v̓tutꝭ acꝗſite: ſic ex actibus temꝑantie generant̉ hītus tēꝑantie. Ideo illa p̄cepta obẜuataiuſtificabant cando iuſticie hītum acꝗſitū tn̄eſt ſufficiens ad ſalutem. Scd̓o iuſtificatioſumit diſpoſitōe ad iuſticiam: ſic illa p̄cepta legis iuſtificabant: qꝛ diſpōebant obſeruantes adgratiam xp̄i iuſtificantē. Per obẜuantiam .n. illoum retrahebant ab idolatria alijs vicijs: vnd̓erāt magꝭ diſpoſiti ad gratiā: aūt dn̄s dicebatleui. xviij. Cuſtodite leges meas atꝫ iudicia: quefaciens viuet ī eis: non intell̓r de vita gratieiuſtificat: ſed de vitā corporis ī qua ꝯẜuabat̉: qꝛ īplendo legē incurrebat penas legis: quaꝝ aliq̄erant pene mortis. Tertio ſumit iuſtificatioſignificatione iuſticie. Sicut vrina dicitur ſana:qꝛ deſignat ſāitatem Et iſtoº oīa legalia illapue cerimōialia iuſtificabant: qꝛ figurabant gr̄ ſacramenta noſtra noui te. que v̓e iuſtifit: vn̄ aug. dicit vita illiꝰ ppl̓i ꝓphetiā eratchriſti ppl̓i chriſtiani. Et apl̓s .i. ad corin. x. Oīain figurā ꝯtingebant illis: ſcripta ſunt aūt ꝓpternos. Un̄ apo. ad gala. ij. Si data eēt lex que poſſꝫiuſtificare: xp̄s gratis moruiꝰ ē. .i. ſine. Quarto ſumit iuſtificatio executōne iuſticie: ſicoīa legalia iuſtificabant̉: aliter tn̄ al̓r. Nam cerimonialia ꝯtinebant ꝗdem ī ſe iuſticiam ſed in generali ꝓut .ſ. illa exhibebant in cultū dei: in ſp̄aliv̓o non ꝯtinebāt ẜm ſe iuſticiam: niſi ex ſola d̓terminatione legis dīne. Et de hiꝰ p̄ceptis diciturcōiter non iuſtificabant: niſi ex deuotiōe obedientia facientiū. Moralia v̓o iudicialia p̄cepta ꝯtinebant ꝗdem ẜm ſe iuſtū: vel ī generali velī ſp̄ali: ſed moralia ꝯtinebant id qd̓ eſt iuſtum iuſticia generali que eſt oīs v̓tus. Sed iudicialia ioquod eſt iuſtū iuſticia ſpali que ꝯſiſtit circa ꝯtractus humane vite: que ſt̓ inter hoīes ad inuicem.Et ſic executione iuſticie ſumit̉ iuſtificatio:ait apl̓s ad Ro. ij. non auditores legis ad factores iuſtiſicabunt̉. Pro maiori declaratiōe di-

ctoꝝ. b. tho. pͥª 2ᵉ. q. ciij. illa cerimonialia erantquedā remedia adhibita ex ordinatione legis actollendas quaſdaꝫ īmundicias ex ſtatuto legis īductas: corporales que tollebant idoneitate adcultū diuinū: quaſi quedam irregularitates: ſudicebat īmundus leproſus vel tangebant morticiniū hiꝰ. Et hoc ē qd̓ ait apl̓s ad heb. ix. cinis vitule aſꝑſus inꝗnatos ſanctificauit ad emidationē carnis. Sꝫ īmundiciam mētis .i. culpamnon tollebat: qꝛ expiatio a pctīs potuit fieri niſi xp̄m tollit peccata mūdi: qꝛ mīſteriū paſſionis xp̄i nondū erat actū realiter: ille veteris legis cerimonie non poterant real̓r in ſe ꝯtineretute ꝓfluētē a xp̄o incarnato paſſo. Sicut ꝯtīentſacramenta noue legis: non poterant iuſtificare a pctīs mundare. Poterat tn̄ mēs illorumpatrū ī veteri lege ꝯiūgi xp̄o īcarnato r paſſo. Etita ex illa fide iuſtificabant̉: cꝰ fidei ꝓteſtatio quedam erat ipſa cerimoniaꝝ obẜuatio inqͣꝫtū erat ſigura xp̄i. Et ēt expiarent illa cerimonialia abīmundicijs corporalibꝰ erant ī figuram expiationis pctōꝝ fiende xp̄m. Et ſciendū ẜm tho pͥª2ᵉ. q. xcix. oīa p̄cepta legis illa tria generaphendunt. Un̄ dicit deute. vi. hec ſūt p̄cepta cerimonie atqꝫ iudicia que mandauit dn̄s deꝰbis. Si alia in ſcriptura vocabula ponūſub illis ꝯtinent̉. Nam iuſtificationes de ꝗbꝰ ſitmentio frequēs in pſalmis pn̄t dici oīa p̄cepta legis inqͣꝫtū ſunt quedaꝫ executōes legalis iuſtivel ēt ipſe pene vel p̄mia que ponūt̉ in lege tragreſſoribꝰ obẜuatoribꝰ pn̄t dici iuſtificatōes ẜm deꝰ aliqͦs iuſte punit vel p̄miat: teſtimonia autēde ꝗbus dicit̉ in pͣs. deute. vi. Cuſtodi p̄ceptateſtimonia: pn̄t dici vno ea que ꝑtinent ad penam vel p̄miū in lege: inqͣꝫtum ſunt ꝓteſtationesdiuine iuſticie. Uel alio dicunt̉ teſtimoniaon̄dunt aucͣtem dei p̄cipiētis: vt illud exo. xx. Audi iſrahel dn̄s deꝰ tuus vnꝰ ē. Et illud Gen̄. i. Inpͥncipio creauit deus celū ⁊cͣ. Inter p̄ceptum aūt mandatū eſt hec drīa. Quta preceptū eſt de his ſunt de nccͣitate ſalutis ẜuanda vt decalogus.Mandatū v̓o qd̓ non eſt nccͣium ad ſalutē: ſꝫ ꝗdꝑfectiꝰ. vel preceptū pōt dici deꝰ iuſſit ſe ipſūMandatum qd̓ alios mandauit: vt per Moy.§. IIII.ſen Aaron.Quantum ad quartuꝫ.ſ. quō ꝯgruo tꝑe data ſit illa lex: cōſiderare mirabile eſt. Fuit .n. data lex moſayca Inter legemnature legē gratie. Et conueniens fuit rōe iſta.Quelꝫ lex īponit̉ duobꝰ generibꝰ hoīum .ſ. bonis malis. Alijs tn̄ alijs rōnibꝰ. Qd̓ ſic pꝫ. Intur .n. lex malis .ſ. duris ſuperbis ī remeditra ignorantiam ī flagellū contra ſuꝑbiaꝫ. Perlegem .n. mali .ſ. ſuꝑbi duri conuīcunt̉ domantur: qꝛ hoīes illo tꝑe erant tales: conueniensfuit vt tꝑe Moyſi lex vetus daret̉ ad conuīcēdūeoꝝ ſuꝑbiam. Suꝑbiebat .nj. homo de duobꝰ .ſ.