Druckschrift 
1 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Capitulū. III.

ſuſtinent̉: varia tromētoꝝ genera ac malefactorespatiunt̉: et multa illicita ꝑpetrant̉: ne vita ꝑdat̉: ſꝫdicit̉: exͣ de pe. re. cum infirmitas. Infirmitaspporis nōnunqͣꝫ ex īfirmitate animi ꝓcedit: dicente dn̄o languido .ſ. iacebat in porticu piſcine.Ecce ſanus factus es: vade noli amplius peccarene deterius tibi aliꝗd cōtingat Io. v. Et exēplapatent. Et de Ezechia rege iuda: egrotauit vſqꝫad mortem. Iſa. xxxviij. ꝓpter pctm̄ īgratitudinis vel ſuꝑbie: de victoria habita ſeu liberationeab exercitu ſennacherib. Exemplū etiaꝫ in mariaſorore aaron: que effecta ē leproſa ꝓpter murmūrationeꝫ factā ꝯtra moyſen: vt pꝫ Numeri. xij. Sꝫ infectio aeris peſtes euenire ꝓpter pctā hoīuꝫdit̉. i. Regꝭ. vlt. qn̄ propter elationem Dauid:ſus eſt in numerare faciendo ppl̓m: etiā ꝓpi̓ꝯſpirationem ppl̓i ꝯͣ ip̄m Dauid factam: ī ꝯiuratione abſalonis: infra triduū mortui ſunt ex peſte.xx. milia de iſrl̓. Notandū tn̄ decretal̓ dic̄: nonnūqͣꝫ .i. non ſemꝑ: ſed aliqn̄ infirmitates etiāttūtur a deo propter alias cās: qn̄qꝫ qͣꝫ proptercata: vt pꝫ in Iob. vlcere peſſimo ꝑcuſſo: eelidonio ceco poſtea illuminato. Io. ix. Et qꝛ difficile eſt ex certitudine ſcire hiꝰ cām: niſi a deo reuelet̉ quilibet in hac ꝑte viam tenere dꝫ humilioreꝫvt .ſ. propter pctā ſua īfirmat̉: exiſtimet ſe a deoflagellatum: de alijs non iudicet cām neſciat.Inſuꝑ guerre bella: vbi vulnerantur et occidunt īnumera milia hoīuꝫ: propter pctā ꝯtingūt.Iaco. iiij. Unde bella lites ī vobis niſi ex ꝯcupiſcentijs: militant in membris veſtris. PoſtquāSalomon peccatis ſe implicauit: ſuſcitauit ei dn̄splures inimicos ad bellandū ꝯͣ pͥus ī maxīaregnauerat pace. vt pꝫ. iij. Reg. xi. c. Et in libris iudicum plene on̄ditur: ille ppl̓s iſrl̓a mādatis dei declinabat: ſuſcitabant̉ ꝯtra eos bella a finitimis nationibus multꝭ oppreſſionibꝰ. Male ergo vexat̉ creatura a pctō: in miſerijs hiꝯſtituta clamat. Miſerere ⁊c̄. Potentie aīalesnaturales ſunt: ſūt ẜm Aug. bona media: ꝗbus etbene male vti poſſumus: ſed in ſe valde bone ſt̓ęneceſſarie ad operandū: ſunt tres pͥncipalesPrimo potētia intellectiua Secūdo potētia volitiua. Tertō potentia ſenſitiua. Quelibet vexaturſuo pctm̄. Un̄ p̄s. penitens ait. Cōturbata ſt̄oīa oſſa mea .i. potētie: ꝗbus aīa vigorat̉ ad oꝑandum. Et hoc figuratum extitit in vulnerato a latronibus: deſcendit a irl̓m in iericho: vt habet̉Lucꝭ. x. Uulnera .n. ſunt ipſa mala infixa potētijsvt declarat magiſter in.. ſen. in pͥn. Et qͣꝫtum adpotentiā intellectiuam dicit̉ ſopho. i. de pctōribusAmbulabat .i. operabūtur vt ceci: qꝛ dn̄o peccauerunt. Et in huius figuraꝫ legitur Iudi. xvi. c.Vanſon captꝰ a philiſteis: excecatus eſt ab eis: adſſinuandū viro qͣꝫtūcunqꝫ ſancto capto pertationē a demonijs: eruūtur ſibi oculi ītellectusnon ꝗdem vt pͥuetur potentia ītellectiue vl̓ actu itellectus ſimpl̓r: ſed in ꝑticulari oꝑe eligibili: ita

paſſione obtenebrat̉: vt tunc aduertat illudmalū: ſed bonū ſibi vr̄ illud faciendum: qͣꝫuis ī habitu in generali cognoſcat illud eſſe malū. Eteſt qd̓ dicit ph̓s in li. ethi. oīs malus eſt ignorāsIgnorat .n. peccans tunc illud eſſe malū vt fornicationem: ſi habitualiter ſciat illud eſſe malum prohibitū: ſicut ebrius poſitus in ehrietate: dicitveras ſnīas quas habitu tenet: ſꝫ profert ī ebrietate: non eas actu intelligit īpeditus ab ebrietateIgnorat etiam peccator quot et qͣꝫta bona pctm̄dat: qͣꝫta mala incurrat pctm̄: non ꝯſiderās ea.Et qͣꝫuis non auferat ex toto pctm̄ iudiciū rōispter qd̓ peccator pͥuatur actu iudicandi et ſententiandi rep̄hendendi alios peccatores puniendo:dūmō humilitate fiat: tn̄ multuꝫ hebetatur intellectus: obſcurus remanet non adiutuslumine gr̄e: quā talis pͥuatur in iudicando: corrigendo: puniendo: indignus reddit̉. Qua .n. frōte pōt alios corrigere tacitus ſibi ipſi rn̄det eadem ſe admiſiſſe que corrigit: inꝗt Hiero. di. xxv.pͥmuꝫ. Et ſi paꝝ gaudij eſſe valeat ei lumen celicorporali videre pōt: vt ait Thobias: īmo multi doloris. Non minus vexat̉ aīa amiſſo lumineintellectus pctm̄: et clamet. Miſerere ⁊c̄. Uolūtas qͦꝫ multum eſt remiſſa ad bonū per peccatū:adeo bonū qd̓ intelligit: in generali proponitagere valeat: propter quod ait apl̓us ad Ro.vij. Non .n. qd̓ volo bonū hoc ago: ſꝫ qd̓ odi malūillud facio. Et loꝗtur ẜm vnā expoſitiōem in ꝑſona cōſtituti in mortali. Un̄ figuratur clauduꝫ:qui videt ꝗdem ꝑgere debeat: ſed recto greſſu īcedere valet: quibus claudis dr̄ Heliam.Reg. xviij. Uſquequo claudicatis in duas ꝑtes.Claudicat ex ꝑte dextra: p̄cepta ad deū nos ordinantia non ſeruat. Claudicat ad ſiniſtrā: mandata erga proximū nos dirigentia cuſtodit. Et ſecundum. b. Tho. in pͥª. 2ᵉ. nec talis diu in peccatisꝑmanere pōt: ꝗn labatur in alia. In repentinis .n.caſibus quotidie occurrūt: in ꝗbus non pōt haberi ml̓tum tꝑis ad deliberandū: oꝑatur ſcd̓mfinem ſibi p̄ſtitum habitū p̄ceptū. Et pctōrſibi p̄ſtituat vt vltimū finē ad quē oīa dirigat glorioſum deū: ſed creaturā: cuius amorē deodatis eius p̄ponit: non ẜm deū mādata eiꝰ ait:ſed ẜm paſſionem ſuā: malū habitū alicuius vicij cui eſt deditus. Et hoc eſt quod dicit Grego.pctm̄ qd̓ per pnīam non diluitur mox ſuo pondead aliud trahit: ſic pꝫ in Pauid: o lapſus in adulterium: qꝛ cito non penituit: addidit homicidiumordinando de morte vrie. ij. Regꝭ. xi. Uolūtas ētpeccatoris ſpūalia guſtat: ꝗa ſuꝑfluo humoreterrenoꝝ .ſ. amore infectus eſt vt infirmꝰ: ſed ei vileſcūt faſtidiunt ſpūalia. Potētia ſenſitiua ſeuſenſualitas multipl̓r vexatur paſſiōibus propterpctm̄. Glorioſus .n. deus ſic inſtituit hoīem: vtſubijceretur ſibi: inde fenſualitas oīo erat ſubdita rationi. Sed per pctm̄ inobedientie rebellansſe ratio deo īmediate: caro recalcitrauit ſpiritui-