Titulus. VII.

altem voluntatis: ſed demeritum pōt eſſe abſqꝫactu. Et rō huius diuerſitatis eſt: qꝛ plura reꝗrūtur ad bonum qͣꝫ ad malū eo ꝙ bonū ꝯtingit extota ⁊ integra cā: malum autem ex ſingularibusdefectibus vt dicit Diony. c. iiij. d̓ diui. no. hec. b.Tho. pͥª. 2ᵉ. q. lxxvij. ⁊ ī qōnibus de malo. Quiaergo ⁊ omiſſio boni debiti pctm̄ eſt ſicut ⁊ tranſgreſſio: iō p̄s. vtrūqꝫ dn̄o confitet̉ dicens. Delictūmeum cognitum tibi feci: ⁊ iniuſticiaꝫ meā nonabſcondi. vbi pͣsͣ. tria facit. Primo exprimit peccatum omiſſionis: ibi delictū meū. Dicit̉ .n. delictum quaſi derelictū .i. omiſſum: vt qꝛ peccata dicenda tacui. Et hoc eſt ꝯtra illos ꝗ ſolum de commiſſis ⁊ non omiſſis faciunt ſibi ꝯſcīam vel cōfitent̉. Sed dauid vtrūqꝫ fatet̉ qꝛ pctm̄. Eſt ēt ꝯtraillos ꝗ de magnis ꝯfitent̉ de puis nō curāt. Seddauid ēt parua que dicuntur delicta reſpectu alioꝝ. Eſt ⁊ ꝯtra ſe excuſantes vl̓ in alios ſua peccata retorquentes ſicut adā ⁊ eua. Un̄ dicit meumqd̓ .ſ. ego feci ex meo arbitrio. Ad hoc facit. xv. q.l. non eſt. Secundo ꝓpheta innuit vicium cōmiſſionis ſeu tranſgreſſionis ibi. Et iniuſticiam meam ⁊cͣ. .i. que feci ꝯtra iuſticiā traſgrediendo p̄cepta negatiua: vbi magis apparet iniuſticia ⁊ plusnocumenti ꝓximo fit. Tertio addit actum ꝯfeſſionis: ibi non abſcondi. Cum .n. deus cognoſcatcertius ⁊ clarius omnia qͣꝫ ille qui facit: tn̄ hoc eſtvt dicit caſſiodorus: pctm̄ deo cognito fateri ī cōfeſſione .ſ. delicta ⁊ peccata producere. Confeſſorenim repreſentat perſonam dei. Hoc eſt non abſcondere: non minuere grauitatem: magnitudinem: ⁊ turpitudinem: peccatorum circunſtātiascelando.¶. §. IIII.Quinta diuiſio peccatorum eſt ex parte radicis eorum. Sunt aūt quīqꝫ radices pctōrum. Prima eſt amor inordinatꝰſui. Secunda eſt timor indiſcretus. Tertia cupiditas. Quarta concupīa. Quinta ſuperbia. Prime due inſinuant̉ ꝑ p̄s. dicentem. Incenſa igni ⁊ſuffoſſa ab increpatione vultus tui peribūt .i. ꝑopera mala que procedunt ab inordinato amoſui: ⁊ hec dicuntur ſuccēſa igni. Et ea opera queſunt ex inordinato timore mali: ⁊ hec dicunt̉ ſuifoſſa: qꝛ timor deijcit homineꝫ infra ſe. Peribūthomines ab increpatione dei .i. iudicāte deo. vn̄Aug. ſuper p̄s. dicit ibi. Omne peccatuꝫ proceditvel ab amore male inflammāte: vel a timore male humiliante. Alie tres radices peccati notant̉ .i.Io. ij. Omne quod eſt in mundo: aut eſt ꝯcupiſcētia carnis: aut concupiſcentia oculorum: aut ſuꝑbia vite .i. quod eſt in amatoribus mūdi ſeu peccatoribus .i. omne peccatum quod eſt in eis procedit: aut ex concupiſcentia carnis: aut concupiſcentia oculorum: aut ſuperbia vite. ¶ Dicunturautem hec radices peccatorum: quia ſimilitudīarie ſe hn̄t ad peccata ſicut radices ad arbores materiales. Sicut enim radix arboris eſt per quam

arbor nutrimentum ſumit: ⁊ ꝑ quam arbor conualeſcit ⁊ creſcit: ⁊ ꝑ quem arbor ꝓficit ⁊ fructuꝫꝓducit. Sic ẜm hec tria a ſimili ex qualibet haxradicum pctm̄ incipit conualeſcit ⁊ fructū ꝓduc̄Ex eo enim peccatū incipit ex quo homo ad peccatum inclinatur. Hoc aūt eſt bonum intentum:ad qd̓ peccator inordinate ꝯuertitur. Nā bonuꝫhꝫ rōnem finis mouet efficientem ⁊ appetentemEt iō radix peccati in nobis dicitur paſſio vel ꝓnitas ad peccandum: que ex corruptione origīaconſequitur. ¶ Unde paſſio que eſt radix peccati ſic diſtinguitur. Quia vel eſt paſſio ẜm inclinatōem appetitus: in id quod eſt vltimus finis bonorum ꝯmutabilium ſicut eſt homo. Et ẜm hocponitur prima radix peccati ab Aug. q̄ eſt amorſui inordinatus que cā eſt oīs peccati. ¶ Secūdaradix oīs peccati eſt timor. Huius rō eſt: qꝛ ex eoꝙ aliꝗd inordinate diligitur ⁊ male: oīa impediētia illud male timentur. Et ſic oē peccatuꝫ procedit vel ex inordinato appetitu alicui boni: vel exinordinata fuga alicuius mali. Sed vtrūqꝫ hoꝝreducitur ad inordinatum amorē ſui. Cuius rōeſt: qꝛ ꝓpter hoc homo vel appetit inordinate bona vel fugit inordinate mala: qꝛ inordinate amatſeip̄m. Qd̓ enim aliquis appetat inordīate bonūtꝑale: vel fugiat inordinate malum tꝑale: non eſtniſi ex hoc ꝙ ſeip̄ꝫ inordinate amat qd̓ pꝫ ex hocqꝛ amare alique non ē aliud niſi velle ei bonumqꝛ ergo amat ſeip̄m inordīate: inordinate vult ſibi bonū aliqd̓. ¶ Uel ēt paſſio inordīate īclināsappetitum hoīs: in ea bona que ꝓpter finem vltimū cōmutabilium .i. ꝓpter hoīem querunt̉. Ethoc tripliciter. Primo qꝛ vel talis paſſio eſt inclinans appetitum inordinate in bonū vtile: vt diuitias ⁊ hiꝰ De qua apl̓s. i. ad Timo. vi. Radix oīuꝫmalorum eſt cupiditas. Et ſic eſt tertia radix .ſ. cūpiditas. Uel eſt talis paſſio que inclinat inordīate appetitum in bonum delectabile: ⁊ ſic erit q̄rta radix peccati .ſ. concupiſcentia oculorum circa bona exteriora in vſum ordinata. Et hec concupiſcentia eſt duplex. Una que ordinat ad conſeruationem ſp̄ei per generatōem: ⁊ hec diſtrictedicitur ꝯcupiſcētia carnis: vt ī venereis dicituretiam luxuria. Alia concupiſcentia eſt que ordīatur ad conſeruationem indiuidui. Et talis dicit̉concupiſcentia oculorum .ſ. eorum que ſunt delectabilia: non tm̄ ẜm ſenſum ſolum: ſed ẜm apprehenſionem cuiuſcūqꝫ apprehenſiue virtutis vt īcibis ⁊ alijs delectabilibus ſenſibꝰ. ¶ Tertioſio inclinat appetitum inordinate in bonum qnabile vel honeſtum. Et ſic erit quinta radix ſcilicet ſuperbia: circa bonia ẜm opinionem vt honordignitas ⁊ huiuſmodi: hec bea. Tho. ſuper. ij. ſententia. di. xlij. Et prima 2ᵉ. q. lxxvij. Poſſet etiamdici ſic vt in auctoritate ipſa Io. ſuperius poſitaexprimantur tres vltime radices peccati. Incupiſcentia carnis notatur inordinatus appein bonuꝫ delectabile vt in cibis ⁊ venereis ⁊ hiꝰ.