Capitulum. VI.
¶ Prio ergo eſt gaudium ſpirituale de beneficiis del. Sicut egeni merito gaudent de donis diuītum p̄s. In conuertendo dn̄s captiuitatē ſyon ⁊cͣ.Tunc repletū eſt gaudio ⁊c̄. Ergo gaudendū de incarnatione: vt infirmo de preparatōe medicīe Hiere. xv. Factū eſt mihi verbum tuū in gaudiuꝫ. Qꝛverbū caro factuꝫ eſt. Io. i. Luc. l. Ecce vt facta eſtvox ſalutationis in auribus meis: exultauit īfansin gaudio ⁊c̄. De natiuitate vt īfirmo de pn̄tia meci Luc. ij. Euangelizo vobis gaudiū ⁊c̄. De appatōe vt ceco viſo lumīe Math. ij. Uidētes ſtellamqu: gauiſi ſūt ⁊c̄. De predicatione ⁊ cōuerſationediſcipulo de doctrina magiſtri Ioh. iij. Amicusſponſi gaudet de victorioſa paſſione ſicut viro derictoria pugilis ſui Abachuc. iij. Ego aūt in domino gaudebo ⁊c̄. De ſacramentorū inſtitutōe ⁊ virtute. ſicut ſautio de curatione Iſa. xij. Haurietisaquas ī gaudio de fōte ſaluatorꝭ .i. ſacramētis. Deglorioſa reſurrectione ſicut ſeruo de dn̄i exaltatione Ioh. xx. Gauiſi ſūt diſcipuli. De mirabili aſcenſione: ſicut catholico de interdicti amotione Ioh.j. Si diligeretis me gauderetis vtiqꝫ qꝛ vadopatrē. ¶ Scd̓o gaudet iuſtus de aduerſitatibꝰmundi ſicut mercator de mercemonijs lucroſisMath. v. Beati eſtis cum maledixerint vobis homines ⁊c̄. gaudete in illa die ⁊c̄. Item ſicut d̓bitorin debitis acquirendis: ſicut chriſtus poſuit aīamſuā pro nobis: dignuꝫ eſt vt nos pro eo patiamurAct. v. Ibāt apl̓i gaudentes a cōſpectu concilij ⁊cͣ.Item ſicut miles probus in torneamentis: qꝛ ibiꝓbatur ⁊ acquiritur gloria: ſic hō patiēs ī aduerſis Iacob i. Oē gaudium exiſtimate ⁊c̄. ¶ Tertiodꝫ iuſtus gaudere de proſperitatibus proximi: ſic̄vnum membrum de ſalute alterius Ro. xij. Gaudere cum gaudentibus. Ideo Iob. xxxi. Si gauiſus ſum ad ruinaꝫ eius qui me oderat. Ergo gaudet iuſtus ⁊ bene de peccantium penitentia. ij. adCorin. vij. Nunc gaudeo: non qꝛ contriſtati eſtis:ſed qꝛ contriſtati eſtis ad penitentiam. De ignorantiuꝫ ſapientia: ꝓuer. xxiij. Fili ſi ſapiens fuerit anīmus tuus: tecū gaudebit cor meum. De proficientium perſeuerantiā. i. Ioh. ij. Gauiſus ſum valdequi inueni de filijs tuis ⁊c̄. ¶ Quarto gaudet iuſtus de ſtatu proprio ſicut obſeſſus infirmitate caſtri in exuſione ⁊ deuotōe aduerſarij: prouer. xiiij.Cor quod nouit amaritudinem anime ſue ī gaudio eius non miſcebitur extraneus. Et ſic oē iſtd̓genus gaudij eſt ſanctum. ¶ Quarto ⁊ vltimo ſeꝗtur gaudium paradiſi. De quo Math. xxv. Eugeſerue bone ⁊ fidelis: intra in gandium domini tuiHoc gaudium oſtendunt glorioſum quatuor.Primo aſpectus gratiſſime pulchritudinis. Si d̓lectabile eſt oculus videre ſolem ſiue creaturarūpulchritudinem: quanto delectabilius erit vider̄pulchritudinem increataꝫ. Iō. p̄s. Letificabis eosin gaudio cum vultu tuo. Secundo amplexus ſūme dulcedinis. Si amplexus ſponſi delectat ſponſam: quanto plus amplexus dei qui eſt ſplendor
lucis eterne delectat animam. Ideo Apoca. xix. dīcitur. Gaudeamus ⁊ exultemus ⁊ demus gloriaꝫdeo: qꝛ venerunt nuptie agni ⁊c̄. Felix anima quepoteſt dicere: Leua eius ſub captte meo ⁊c̄. Tertioexpulſio omnis īquietudinis. Si gaudet qui devno ſtulto ſe liberat: quanto gaudebit qui de omnibus ſtultis ⁊ ſtulticijs liberabitur Iſa. xxxv.Gaudium ⁊ leticiam obtinebunt. Quarto obtentus eternus dicte beatitudinis. Si quis gaudet d̓conuiuio: quod tn̄ non durat niſi per dimidiā diēquanto gaudebit de conuiuio eterno Io. xvi. Iterum videbo vos ⁊ gaudebit eor veſtrum: ⁊ gaudium veſtrum nemo tollet a vobis. Hoc eſt plenumgaudium. De quo Ioh. xvi. Petite ⁊ accipietis ⁊c̄.Felix triſticia in labore preſentis penitentie: que ī̉illud gaudium conuertetur. Appetendum ergoeſt gaudium: vbi rationalis videbit pulchritudinem: concupiſcibilis amplexabitur ſūmaꝫ dulcedinē: iraſcibilis tenebit totā quietē: totꝰ hō eternam beatitudinem.¶ De ſexta paſſione que dicitur Holor ſiue Lriſticia. Capitulum ſextum.Equitur de paſſione que dicitur dolor ſiue triſticia. Dequa cum ceteris Aug. de ciui. dei in.iij. inducit illud virgilij. Hinc metuunt cupiuntgaudentqꝫ dolentqꝫ. Pro cuius declaratione ſciēdum: ꝙ ſicut ad delectationem duo requiruntur.ſ. coniunctio boni ⁊ perceptio huius coniunctionis: ita etiam ad dolorem duo requiruntur .ſ. coniūctio alicꝰ mali: qd̓ ea rōe ē malū: qꝛ priuat aliqd̓bonū ⁊ ꝑceptio hꝰ ꝯiūctōis. Pertīet āt dolor ad appetitū: nā oīs motꝰ appetitiuꝰ: ſeu īclīatio ꝯn̄s app̄hēſionē ꝑtīet ad appetitū ītellectiuū vl̓ ſēſitiuū. Inclīatio .n. appetitꝰ natural̓ nō ꝯſeꝗt̉ app̄hēſionemip̄iꝰ appetētis ſꝫ alteriꝰ. Cū igit̉ dolor ſic̄ d̓lectatio p̄ſupponat in eodem ſubiecto ſenſum vel apprehēſionem aliquā: manifeſtū eſt ꝙ dolor eſt ī appetituſenſitiuo vel intellectiuo. Et ſcd̓m ꝙ eſt in appetitu ſenſitiuo ꝓprijſſime dicitur paſſio. Ꝙ āt Aug.dicit dolorem eē corꝑis: ꝓ tāto dicit̉: qꝛ cā doloriseſt in corꝑe: puta cū patimur aliꝗd nociuū corꝑiſꝫ motꝰ doloris ſēper ē in aīa. Sicut āt gaudiuꝫ eſtſpēs delectatōis: ita ⁊ triſticia ē ſpēs doloris. Et ſicut ſola illa delectatio ꝗ ex īteriori apprehēſiōe cātur: gaudiū noīat̉: q̄ āt ē ex exteriori apprehēſionecātur: delectatio noīatur: nō autem gaudiū: ita ſolus ille dolor: ꝗ ex īteriori apprehenſiōe cātur nominatur triſticia: qui aūt ex exteriori dolor nō triſticia nominat̉. Et quia vis cognitiua īterior imaginatio vel intellectus poteſt percipere preſens p̄teritum ⁊ futurum. Senſus vero exterior non ꝑcipit niſi preſens: ideo triſticia eſſe poteſt d̓ preſētipreterito ⁊ futuro: ſed dolor corporalis ꝗ ſeꝗturapprehenſionem ſenſus exterioris: non poteſt eē