Druckschrift 
1 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Titulus. VI.

amicitie ſit proprium delectabiliter cōuerſari adinuicem: tamen ẜm tho. 2ᵉ non debet verꝰ amicus vereri contriſtari amicum ſuum cum expedit .ſ. in reprehendendo eum de defectibus ſuis:ſi committit aliquos. Alias ſi ſemper vellet placere: eſſet adulator non amicus. Super oēs autemamicitias mundi: perfectiſſima fructuoſiſſima ēilla: qua aliqui vel alique ſub vna regula religion in debita obſeruatione viuunt. De qua venerabilis caſſianus facit vnam ſolationem: que intitulatur abbati Ioſeph: vbi ponuntur proprietates eius. Tales ergo non perit ⁊c̄. Septimus etvltimus eſt amor creature irrationalis. De domi deo dicitur Sapi. xi. Diligis omnia nihil odiſti eorum que feciſti. Unde cum debeamus dominum imitari debemus oīa amare. Aliter tamencreaturas rationales aliter irrationales. Namcreaturas rationales que ſūt in ſtatu glorie amamus ex charitate: qꝛ iam poſſident beatitudinemglorie. Que autem nondum adepti ſunt: ſed adipiſci poſſunt: vt qui ſunt in purgatorio omnes viātores ex charitate in charitate diligimus: vt .ſ.ueniant ad ſupernam patriam. Alias autem creaturas amamus: non in charitate: vt .ſ. habeant vitam eternam: cum non ſint capaces: ſed amamusin quantum ſunt creature dei: vt ſint ad quod ordinauit eas deus. Sicut ſeruus bonus: non ſolūamat familiam domini ſui: ſed etiā aīalia brutavt veſtes: equos: domos. oīa eius. Nos etiaꝫ poſſumus ea amare: in quantum deſeruiunt nobis:ſed ita moderate d̓bemus amare. propterea nilfiat iniquū. Si igitur amas pecuniā: honores: domos: vineas: cibū: potū: gloriā: veſtes: huiuſmōiita ama: propter hec facias aliquod inordinatum: ita ama totum referas in deū. Nam vtdicit Aug. Minus te dn̄e amat: qui tecum aliꝗdamat: qd̓ propter te amat. Sed ſuper oīa amari debet ſapientia: hanc amaui exquiſiui a iuuētute mea ait ſapͥiens doctus a ſpirituſancto Sapientie. vij. Hiero. Ama ſtudia ſcripturarum ſcilicꝫſacrarum: vbi eſt vera ſapientia: carnis vitiaamabis. Sapiētia enim ducit ad claritatem eternam: ad quā nos ꝑducat ⁊c̄..§. III.Sunt autem effectusamoris plures .ſ. extaſis: vnio: zelus: ſeu feruor:guor: liqueᶠ actio: inheſio: inebriatio: que videturreduci ad extaſim. Et de ſingulis dicendum.Extaſis ſit effectus amoris: patet per id qd̓dicit Dionyſius: diuinus amor extaſiꝫ facitſinens homines ſui eſſe amatores. Pro cuius declaratione: nota ẜm. b. tho. pͥª 2ᵉ. q. xxviij. extaſiꝫpati aliquid dicitur: cum aliquis extra ſe poniturQuod quidem contingit ẜm vim apprehenſiuā ẜm vim appetitiuam. Scd̓m quideꝫ vim apprehenſiuam aliquis dicitur extra ſe poni: quādo ponitur extra cognitionem ſibi propriam: vel qꝛ adſuperiora ſublimatur. Sicut homo duꝫ eleuatur

ad apprehendenda aliqua que ſunt ſupra ſēſun rationem: dicitur extaſim pati: in quantum patitur extra naturalem apprehenſionem rōnis ſenſus. Uel quia ad inferiora deprimitur: puta cumaliquis in furiaꝫ vel amētiā cadit: dicitur extaſipaſſus. Secundum appetitiuam vero partem dicitur aliquis extaſim pati: quando appetitus alicuius in alterum fertur: exiens quodāmodo extra ſeipſum. Primaꝫ quidem extaſim facit amodiſpoſitiue: in qͣꝫtum .ſ. facit meditari de amato: vtdictum eſt. Intenſa autem meditatio vnius abſtrahit ab alijs. Sed ſecundam extaſiꝫ facit amordirecte. Simpliciter quidē amor amicitie. Amorautem cōcupiſcentie. ſimpliciter: ſed ẜm quid.Naꝫ in amore cōcupiſcentie quodāmodo ferturamans extra ſeipſum: in qͣꝫtum ſcilicet non contetus gaudere bono quod habet: querit frui aliquo extra ſe. Sed qui illud extrinſecum bonumquerit ſibi habere: non exit ſimpliciter extra ſe: ſꝫtalis affectio in fine infra ipſum cōcluditur. Sedī amore amicitie affectus alicuius ſimpliciter exitextra ſe: qꝛ vult amico bonum: operatur quaſi gerens cauſam curam atqꝫ prouidentiam ipſius propter amicū ipſum. Nota zelus ex intenſione amoris prouenit. Manifeſtum eſt enim quāto aliqua virtus intenſius tendit ad aliꝗdfortius etiam repellit omne contrarium vel repugnās. Cum enim amor ſit quidam motus ī amatum: vt Aug. dicit ī li. .lxxxiij. q. intēſus amorerit excludere qd̓ ſibi repugnat. Aliter tn̄ hocōtīgit in amore cōcupiſcētie: aliter ī amore amicitie. Nam in amore concupiſcentie: ītēſe aliqꝫꝯcupiſcit: mouetur circa illud qd̓ repugnatſecutōi: vel fruitioni vel quieti eius qd̓ amatur.Et hoc modo dicūtur viri zelare vxores. Si eſt amor amicitie querit bonū amici: vnde ſi intenſifacit hominē moueri cōtra illud qd̓ repugrbōis amici. Et ẜm hoc dicit̉ aliꝗs zelare pro amico vel pro deo: qn̄ ea que ſūt circa honorē vel voatē d̓i repellere ẜm poſſe conatū.dionyDe unionē Di Ctl. iiij. d diuuiusnominibꝰ. amor eſt virtus vnitiua. Pro cuiꝰdeclaratione dicit Tho. pͥª 2ᵉ. q. xxvij. arti. i. duplex eſt vnio amantis ad amatum. Una ſecunduꝫrem puram: cum amatum eſſentialiter adeſt amāti. Alia vnio eſt ſecundum affectum: que quidemvnio conſideranda eſt ex apprehenſione precedēti. Nam motus appetitus ſequitur apprehenſionem. Cum autem duplex ſit amor ſcilicet concupiſcentie beniuolentie: vterqꝫ procedit ex quadam apprehenſione vnitatis amati ad amantemCum enim aliquis amat aliquid quaſi concupiſcens illud: apprehendit illud quaſi pertinensad ſuum bene eſſe. Similiter cum aliquis amat aliquem amore amicitie: vult ei bonum ſicut et ſibi vult bonum. Unde apprehendit eumvt alterum ſe: in quātū ſcilicet vult bonū ſicut