Citulus. V.

anathema ſit. In ſecundo ſtatu pōt mori: ⁊ n̄ pōtmori: qꝛ neceſſitatē hꝫ moriēdi. Un̄ ꝓprius diceretur hō mortuus qͣꝫ mortalis: qꝛ neceſſitateꝫ hꝫad hoc: ſicut pctm̄ neceſſarium eſt eſſe peccatumPropter quod dicit apoſtolus. Corpus mortuūeſt. In tertio ſtatu poterit non mori. ⁊ non poterit.§. IIII.mori.Et pro pleniori lucidatone huius materie ſciendum ſecundum bea. tho.in prima parte. q. xcvij. ꝙ incorruptibile dicituraliquid tripliciter. Uno modo ex parte materie.eo .ſ. qꝛ nō hꝫ materiam vt angelus. Uel hꝫ materiam que non eſt in potentia niſi ad vnam formēſicut corpus celeſte: ⁊ hoc dicitur īcorruptibile ſecundum materiam. Alio mō dicit̉ aliꝗd incorruptibile ex ꝑte forme: qꝛ .ſ. rei corruptibile ſecūdūnatura inheret aliqua diſpoſitio: ꝑ quā totalitera corruptione ꝓhibetur: ⁊ hoc dicitur īcorruptibile ẜm gloriam. Tertio dicit̉ īcorruptibile ex parte cauſe efficientis. Et hoc mō fuiſſet hō incorruptibilis ⁊ īmortalis in ſtatu īnocentie. Non enimcorpus eius erat īdiſſolubile ꝑ aliquē īmortalitatis vigorē in corpore exiſtente: ſed inerat natureaīe vis quedā ſuꝑnaturaliter data: ꝑ quā pot̓atcorpus ab oī corruptōe ſeruare quādiu ipſa ſubiecta deo māſiſſet. Qd̓ rōnabiliter factum eſt: qꝛenī aīa rōnalis excedit ꝓportionē corporalis materie: cōueniens fuit vt in principio eī virtus daretur: per quā poſſet corpus ꝯſeruare ſupra naturam corporalis materie. Et qꝛ aīa rationalis ⁊anima ⁊ ſpūs eſt. Anima dicit in quantū dat vitāquod eſt ſibi cōmune ⁊ alijs aīalibus: ſpūs dicit̉ īquantū hꝫ virtutē ītellectiuā ⁊ īmaterialē: quodeſt ſibi propriuꝫ nō alijs aīalibus. In pͥmo igiturſtatu aīa cōicabat corpori: qd̓ ei cōuenit in quātūanima. Unde dicebatur corpus aīale: in quantū.ſ. habebat vitam ab aīa. Primum aūt principiūvite in iſtis inferioribus eſt aīa vegetatiua: cuiusopera ſunt: alimento vti: generare: ⁊ augeri: q̄ opera ꝯueniebāt homini in pͥmo ſtatu. In vltimo vero ſtatu poſt reſurrectionem cōicabit quodāmodo anima corpori quod ei cōuenit in quantū ſpiritus. Immortalitatē quidem quantū ad omnesImpaſſibilitatem vero gloriam ⁊ virtutem quātum ad bonos: quoꝝ corpora dicunt̉ ſpiritualiaUnde tunc cibis non indigebunt ſicut in primoſtatu. In illo igit̉ primo ſtatu duo remedia habebat ꝯtra duos defectus. Primus defectus eſt deperditio humidi per actionem caloris naturalis⁊ contra hunc defectum ſubueniebat̉ homini ꝑeſum aliorum lignorum paradiſi: ſicut ⁊ nūc ſuꝑuenitur nobis per cibos quos ſumimus. Secūdus defectus eſt debilitas vigoris naturalis exadmixtione extranei proueniens. Quod eniꝫ gneratur ex aliquo extraneo adiunctum ei quodprius erat humido preexiſtenti: minuit virtutemactiuam ſpeciei: ſicut aqua mixta vino qͣꝫuis con

uertatur in vinum: minuit tamen virtutem eirEt quantoplus additur tātomagis minuitur:tandem vinum fiat aquoſum ⁊ tollatur ſpeciesvirtus eius. Sic etiaꝫ ē in ſūptione cibi. Quāuienim per cibum reparetur humidum: non tamēin vigore priori. Unde fit vt finaliter ſoluatur virtus illa. Et contra hunc defectum erat lignū vitehabebat enim virtutem fortificandi virtuteꝫ ſpeciei: contra talem debilitatem. Et qꝛ virtus cuiucūqꝫ corporis ē finita: nō pot̓at illd̓ lignuꝫ ſemerſumptum dare vitam tempore infinito: ſed vſoad certum tempus: poſt quod vel tranſlatū fuiſſaad gloriā: vel iterum comediſſet d̓ eo. Immortalitas ergo illa principaliter erat ex virtute data aīeſupernaturaliter ⁊ ſcd̓ario ex vſu lignorum: hecbea. tho. ¶ Neceſſitatem moriendi habet homoin ſecundo ſtatu: ⁊ eſt ei mors naturalis ⁊ penalisquod d̓clarat Tho. 2ª 2ᵉ. q. clxiiij. ſic. Naturale dicitur qd̓ ex principijs nature cauſatur: principianature per ſe in corporalibus ſunt materia ⁊ forma. Et quia forma hominis eſt anima: que ē immortalis: ideo ex parte forme non eſt mors homni naturalis. Materia autem eſt corpuscompoſitum eſt ex contrarijs. ideo eſt corle: ⁊ ex hoc mors eſt homini naturalis. Hec autēconditio in materia humani corporis eſt cōſeq̄nsex neceſſitate materie: qꝛ oportebat corpunianum eſſe organum tactus: ⁊ per ꝯn̄s minter tangibilia. Et hoc non poterat eſſe niſi etcompoſitum ex contrarijs. Sed deus qui cortor eſt hominis omnipotens ē: ⁊ ex ſuo beneademit homini principaliter inſtituto neceſtmoriendi: ita vt quādiu ratio eius ſubdita eſſetdeo: tādiu corpus ſubijceretur ſpiritui: ⁊ eſſetmortale: quod beneficium tranſfundebat pernerationem in poſteros. Et quia primus honreceſſit a dei obedientia: ideo ex culpa ſua fuitauferreret̉ ei ⁊ toti humano generi illudcium ⁊ remaneret cum neceſſitate moriermors eſt penalis per peccatum inducta ¶ Moẜm Pe. de palu. in. iiij. quia eſt homini naturalis⁊ debita pro peccato originali: ideo pro actuali n̄ſatiſfacit: quia eadem ſolutio nō parit duas liberationes. Sed quantum eſt de dolore mortis eſlanguore. illud bene ſatiſfacit pro actuali: qꝛ ilnon debetur originali ſcd̓m actū: ſed ẜm aptitunem. Unde qui deficiunt ſenio: nō dolētes modebitum perſoluunt: ſicut fames ⁊ ſitis: ⁊ huimodi penalitates ſunt pena debita ẜꝫ aptitudi⁊ non ẜm actum. Unde ſiue acceptentur ſiue aſimantur: ſatiſfaciunt qͦ ad actum. Mors vo violenta in qͣꝫtum non eſt debita pro originali: cui n̄debet̉ pena ſenſus: ⁊ iō ſi eſt iniuſte illata: ſi attingat vſqꝫ ad titulum ⁊ riumphū martyrij: certuneſt ꝙ ſatiſfacit pro omni pena. Unde Aucquēs de Cypriano martyre. Et ſi ad temꝑnaris ab homine: ab inferiore accipis ſentea ſuperiore .ſ. deo coronam. xi. q. iij. ⁊ ſi. Sed ⁊ ſi