Capitulum .I.

Quantum ad primumſciendum ꝙ mors criminalis non eſt aliud qͣꝫ priuatio vel ſubtractio gratie: que eſt anime vita.Peccatum autem eſt quod priuat animam gratia vel impedit eius infuſionem. Unde dicitur.Sap̄. xvi. Per malitiam occidit homo animamſuam. Et quia vt dicitur ad Ro. iij. Omnes in adam peccauerunt ⁊ egent gloria dei: qꝛ .ſ. vnumerant cum illo: quando per illud peccatuꝫ inobedientie commiſſum eſt: ideo ⁊ omnes mortui ſūtcum illo ſpiritualiter ſeu criminaliter per peccatum originale: quod ab ipſo trahitur per carnalēpropagationem. Propter hanc igitur morteꝫ originalis peccati quam incurrit quilibet īmediatepoſtqͣꝫ anima corpori fuerit īfuſa: anima ſine gratia reperitur. Solus chriſtus qui non fuit homotantum: ſed deus ⁊ homo: ipſa euaſit. Bene ergodicit p̄s. Quis eſt homo qui viuet quaſi. diceretnullus purus homo. Quāuis autem tollatur tale peccatum per baptiſmum: ⁊ ibi per gratiam viuificetur anima: pauciſſimi tamen ſunt qui peruenientes ad vſum rationis conſeruent hanc vitam gratie: ⁊ non moriant per varia peccata mortalia. Anima enim que peccauerit: dicit dominꝰipſa morietur. Ezech. xviij. Sicut autem liber eſthomo ad proijciendum ſe in puteum profunduꝫſed exire non valet: niſi ei auxilium porrigatur.Et ſicut impoſſibile eſt per virtutem cuiuſcunqꝫcreature mortuum reſuſcitari: ſic non poteſt aliquis a morte peccati reſurgere ad vitam gratieper ſe: vel virtute cuiuſcūqꝫ creature. Et hoc eſtquod dicit p̄s. Nunquid medici ſuſcitabunt ⁊ cōfitebunt̉ tibi? Medici ſunt prelati: doctores confeſſores ⁊ huiuſmodi: qui ſuis verbis vel orationibus vel ſacramentis tanqͣꝫ quibuſdam medelis vtuntur ad viuificationem peccatorum. Sedcerte hoc non valent efficere niſi manus vel virtus domini operetur. Unde dicitur Lu. iiij. Uirtus de illo exibat ⁊ ſanabat oēs. Et Io. vi. Spūseſt qui viuificat .i. gratia ſpūſſancti: bene ergo dic̄psͣ. Quis eſt homo qui viuet .i. qui conſeruet vitāratie rectam: quaſi diceret rarus. Sed certe inmortem peccati prolapſus nullus viuet ex ſe: niſi a chriſto reſuſcitatꝰ. Unde Corinthe. xv. In chriſto omnes viuificabuntur Augꝰ. Quia .ſ. nullusex his ꝗ viuificāt̉: hͦ hꝫ niſi ab ipſo.Quantum ad tertiumreuertendo poſtea ad ſecundum qꝛ prolixiꝰ. Notandum ꝙ mors infernalis eſt gehēna .i. ignis inſernalis: cum priuatione perpetua dīuine viſiōisque cuꝫ ſit vita perfectiſſima: permaxime animadicitur mori perpetuo ipſa pͥuata. Et de hac morte dicitur Apoca. ii. Qui vicerit .ſ. vitia non ledet̉a morte ſecunda .ſ. īferni. Et Gregorius in mora.Frit ibi mors ſine morte. Per primā autem mortem ſupradictam peruenitur ad iſtam. Unde Au

guſtinus diſ. xxv. §. alias ea. dicit. Qui cōſenſeritin ſe aliquod criminalium dominari: ſi non penituerit: eterna illum flāma trucidabit. Et hoc ē qd̓dicit p̄s. Quis eruet animam ſuam de manu īferni?. Certe nullus: qui ad locū damnatoꝝ finaliterfuerit deputatus: qꝛ qui deſcendit ad inferos nōaſcendit. Iob. vij. Et quia omnes naſcimur filijire: ⁊ conſequenter debitores huius mortis eterne. Adeo eſt tenax ⁊ fortis manus inſerni .i. poteſtas diaboli dei iuſticia: ꝙ nullus ſe erueret niſichriſtus extraheret ſua paſſione. Et quanuis plurimi quotidie deſcendunt ad ipſum: tamen vt dicitur prouerb. penult. Infernus ⁊ perditio nūqͣꝫdicunt ſufficit..§. III.Reuertendo ad ſecundum .ſ. de morte corporali clarum eſt ⁊ euidēs ꝙeſt irremediabilis. Unde prouerbialiter dicit̉ adomnia eſt remedium: niſi ad mortem. Statutumeſt enim hominibus ſemel mori ait apoſtolus adHebre. ix. Et Eccle. ix. dicitur. Nemo eſt qui ſemper viuat aūt qui huius rei habeat fiduciā. Bene ergo dicit p̄s. Quis eſt homo qui non videbit.i. experietur mortem? Certe nullus. Quia vt dic̄apoſtolus ad Ro. viij. Qui proprio filio ſuo nonpepercit. Uerum mortem ipſe ſpontanea voluntate ſuſcepit: nos autem ei ſubijcimur ex neceſſitate. Dicitur autem mors a mordeo mordes: exeo videlicet: qꝛ mordet hominem ſeparando vnāpartem ab alia .ſ. aīam a corpore: partem principalem dimittendo: minorem aſſumendo ⁊ cōſumēdo per maſticationem ⁊ digeſtionem: ſicut acciditin morſu rei edibilis. In morte enim dimittituranima que eſt pars principalis intacta .i. immortalis. Corpus qd̓ eſt minus principale vermibuscōſumitur. Uel dicitur mors a morſu: eo ꝙ morſu ligni vetiti per vitium gule mors introducta ēUnde ad Ro. v. dicitur. Per vnum hominem .ſ.adam peccatum intrauit in mundum .ſ. originale⁊ hoc qn̄ momordit fructū vetitū ⁊ ꝑ pctm̄ mors.ſ. ītrauit in mundū. Uel dr̄ mors a morſu: qꝛ ꝯſideratio eius mordet ꝯſcīam retrahendo a mulmalis. Propt̓ qd̓ dr̄. Mors tibi futura ē ⁊ apprpiat ⁊ ſi tardet. xiij. q. ij. c. in eccleſiaſtico. Quantoautem morti magis appropinquas: ait Greg. tātoſolicitior eē debes. lxxxvi. di. peruenit. ad hoc .ſ.mordēte ⁊ ſtimulāte ꝯſcīa. ¶ Pro maiori aūt declaratōe hoꝝ notandū: ꝙ hō pōt ꝯſiderari ẜm triplicē ſui ſtatū .ſ. ẜm ſtatū nature pͥmo a deo formate: ⁊ ẜm ſtatū nature per pctm̄ deformate: ⁊ ẜm ſtatū in vltima reſurrectōe reformate nature. Quādiſtinctionē ponit mgr̄ in ſecūdo ſen. In pͥmo igit̉ſtatu hō fuit ita mortalis ꝙ potuit mori ⁊ nō mori. Mori ſi peccabat. Non mori ſi non peccabat.Unde de ꝯſe. di. iiij. c. placuit. dicit̉. Si quis dixitadā pͥmū hoīeꝫ mortalē factū: vt ſiue peccaret ſiue nō peccaret: moreret̉ in corpore .i. de corporeexiret: non peccati merito: ſed neceſſitate nature