Titulus. IIII.

eum vt fructum plus afferat. Et parabolice ſcribitur. Luc. xiij. dixiſſe cultorē vinee patrono volenti ficulneam quandam infructuoſam ſuccidere. Fodiam circa eam ⁊ mittam ſtercora vt .ſ. faciat fructum. Mittere ſtercora ad radices: eſt benerecogitare miſerias ⁊ defectus ſuos. ¶ Quartoarbor bona non in vno ramo tantum: ſed in omnibus facit fructum. Sic non ſolum vno membro debet quis deo ſeruire: puta pedibus tantuꝫeundo ad eccleſias: ore tantum bene loquendoaure verba dei audiēdo: ſed omnibus membrisque ſunt vt ramī arboris ratiōalis: ⁊ corde ⁊ orein ſanctificatione manu operuꝫ ⁊ alijs membris.Ro. vi. Exhibete membra veſtra ſeruire iuſticiein ſanctificationem. ¶ Quinto arbor nō facit fructus niſi ad quos producenduꝫ ordinata ē a deo⁊ a natura. Naꝫ ſicus non producit vuas: nec vitis ficus. Ita vnuſquiſqꝫ: vt ait petrus prima canonica: prout accepit gratiam in alterutrum illāadminiſtrantes. Non autem ſe ītromittere debꝫde eo in quo non habet gratiam ſeu aptitudineꝫvel cōmiſſonē. ¶ Sexto arbor licet ſilueſtris faciat plures fructus qͣꝫ ortenſis: tamē ortenſis facitmeliorem. Sic laicus licet plura faciat opera exteriora vel etiam religioni actiue deditus qͣꝫ contemplatiuus vel clauſtralis: tamen puriora ⁊ perfectiora ſunt opera contemplatiuorum qͣꝫ actiuorum ⁊ religioſorum bonoruꝫ cōmuniter qͣꝫ laicorum p̄s. Secundum puritatem manuum meaꝝretribuet mihi ⁊ cetera. Non dicit ſecunduꝫ ml̓titudinem. ¶ Septimo arbor ſi tranſplantet: melius fructificat ſi in locum meliorem mutet̉. Sicmutando ſtatum puta de laicali in religioſum: ꝑfectiora opera aptus eſt facere. Sed ſcienduꝫ ꝙpauce arbores in autumno vel hyeme: pauciſſime in eſtate tranſplantantur. Sic in ſenectute vl̓etiam in feruore iuuentutis pauci conuertunturSed in vere adoleſcentie cōmuniter: ⁊ alique ꝙdem arbores nil fructum faciunt vt ocioſi. Aliafolia tm̄: vt verboſi. Alij folia fetentia vt ſābuci .i.lux trioſi. Alij ſpinoſa folia vt iuniperi. §. III.Quantum ad tertiumprincipale .ſ. quomodo diſcernatur fructus bonꝰquem arbor boria producit: a fructu malo: queꝫproducere non poteſt. Sed arbor mala ipſuꝫ producit. Arbor bona vt dictū ē. Eſt volunts verebona: vel homo bonus. Et fructus bonus: actusbonus procedēs ex ea. Et ex fructu arbor cognoſcitur: ait ipſe ſaluator. A fructibus eoruꝫ cognoſcetis eos .ſ. homines ſi vere boni ſūt vel hypocrite mali .ſ. ſub pelle ouina. Sed difficile hoc videt̉ad diſcernendum: ⁊ vix poſſibile ad cognoſcendūNam oratio: ieienium: elemoſyna: ⁊ huiuſmodifructus videntur boni ⁊ tamen non ſolum bonihomines ex bona voluntate iſta faciunt: ſed etiāmali homines: qui ſignantur per malam arborē.Ad cognoſcendum igitur ⁊ diſcernenduꝫ eos.

Notandum eſt ꝙ triplex genus fructuū ſeu operum poſſūt produci ſeu fieri ab homine. Aliquienim actus ſunt de ſe mali: adeo ꝙ nullo modopoſſunt eſſe boni vel bene fieri. Sicut periuria:blaſphemie: odia ⁊ illa que nominat apoſtolꝰ opera carnis: dicens ad Gal̓. v. Manifeſta ſunt opera carnis: que ſunt fornicatio īmunditia: auaritia ⁊ cetera. Hos fructus arbor bona dum bonaeſt producere nō poteſt: ſed mala producit. Et exhuiuſmodi poteſt manifeſte cognoſci: ꝙ hec faciens arbor mala eſt. Sed tamē talia opera dici nōpoſſunt veſtimenta ouium: ſub quibus ſe abſcōdunt falſi prophete .i. hypocrite: qꝛ ipſa nō habēſpeciem vel apparentiaꝫ boni vnde poſſint aliosdecipere. ¶ Sunt aliqui alij fructus ſeu actus: qde ſe ſunt boni: ita ꝙ nullo modo poſſūt eſſe mali: vt actus illi de quibus ait apoſtolus ad Gal̓. v.Fructus autem ſpiritus ſunt: charitas: pax: gaudium: patientia ⁊ cetera. Hi actus ⁊ ſimiles procedentes a gratia dei producuntur ⁊ fiunt a bonaarbore ⁊ non poſſunt produci a mala arbore dūmala eſt. Sed cum ſciri non poſſit per certitudinem: qui gratiam habeat ⁊ actus virtutuꝫ acquiſitarum ſint ſimiles actibus virtutum infuſarūqui procedunt ex gratia: ⁊ ſunt vere boni. Hinceſt ꝙ per certitudinem ſciri non poteſt: ſi faciensillos actus .ſ. charitatis exteriores .ſ. patientie modeſtie: continentie ⁊ alia: ſic arbor bona: cum poſſit ſimile facere ſine gratia: ⁊ arbor mala id ēlus homo habens malam voluntatem plurrū opera exterius apparētia poſſit facere. ¶ Aactus humani ſunt: qui dicuntur de generenorum: que fieri poſſunt bona ⁊ mala voluntvt elemoſyna: oratio: ieiunium: ⁊ huiuſmodiſta dicuntur veſtimenta ouium: qꝛ ſunt preelectorum cum fiunt debito modo .ſ. in gratia: ⁊hos fructus ꝓducere poteſt arbor bona ⁊ mala.Sed cognoſci plene non poteſt: cum procedunta mala voluntate ſeu intentione: qꝛ tunc ſunt mali: vel ſine gratia: ⁊ tunc etiam non ſunt vere boniid eſt meritorij. Uel cum procedunta bona volūtate ⁊ gratia: ⁊ tunc ſunt boni. Per coniecturantamē poteſt diſcerni arbor bona a mala: per quedam opera tanqͣꝫ per ſigna. Et primum eſt. Si ſidei veritas non peruertatur in ſe vel in alio operādo: ſed firmiter credat ⁊ viuaciter. Io. vi. Qucredit in me habet vitam eternam. Secunduꝫ e.Si mandata eccleſie non contemnat ſed impleatMath. xviij. Qui eccleſiam non audierit ſit tibi ſicut ethnicus ⁊ publicanꝰ. Eccle. viij. Qui ſeruat p̄ceptum non experietur quicqͣꝫ mali. Tertium eſt.Si per eum nouus ritus viuendi non introducatur: quod pertinet ad ſuperſtitionem ⁊ ſuperbiam: ſed cōmunia documenta ſequatur. Iuxta illud Deutro. xix. Non tranſferes terminos quospoſuerunt patres tui. Quartum eſt. Si charitasproximi per eum non ſpernatur. i. Io. iij. Traſſati ſumus de morte ad vitam: quoniaꝫ diligamus