Titulus. IIII.

eſt ergo cor r mollificandū. Et ratio huius eſt ꝑꝑmagnū nocumentū inde ſequens. Nam vt dicitEccle. iij. Cor duruꝫ male habebit in nouiſſimo.Et declarat Bern̄. proprietates cordis duri dicēſin libro de cōſiderationē. Cor duruꝫ eſt quod cōtritione non ſcinditur: precibus non flectitur: minis non cedit: flagellis obduratur: ⁊ tale cor habens in nouiſſimo male ſe habet: qꝛ ſicut lapis ⁊omnia grauia tendunt ad centrum: ita habentescor obduratum in malis: deſcendunt ad inſernūꝗ eſt in centro terre. Sicut accidit pharaoni: cuiꝰcor obduratū: qꝛ nec minis dei nec flagellis necmonitis eſt emollitum. Demum deſcenderunt inprofundum quaſi lapis vt dicitur. Exo. xv. ipſe .ſ.pharao cum exercitu ſuo deſcenderunt in profūdū mariſ rubri: qͦ ad corpus ⁊ in profundum īferni quo ad animā. ¶ Emolliendū eſt cor noſtrumquod ⁊ ipſa natura docet: que non dedit nobiscor eneum lapideum aut oſſeum: ſed carneum.Emollitur autem a ſua duritia per opera de genere bonorum: vt ieiunia: elemoſynas orationes⁊ alia huiuſmodi. Unde Greg. de permanentein peccato mortali dicit. Interim quicquid bonifacere poterit hortamur: vt faciat: vt deus cor eiꝰilluſtret ad penitentiam. de pe. di. v. falſas. Quando enim illuſtratur tunc mollificatur .i. diſponit̉⁊ habilitat̉. Quod quia deus operatur hāc mollificationeꝫ: propter quod dicit per Ezech. xxxvica. Auferam a vobis cor lapideum .i. obdurationem ⁊ dabo vobis cor carneum .i. mollificationēIdeo orandus eſt vt tollat duriciam. ¶ Quantūad ſecundum idem de ablutione. Nota ꝙ deusprincipaliter ab homine cor expoſtulat. Unde dicit prouerb. xxiij. Fili prebe mihi cor tuum: nō dicit manum: pedem: vel caput: aut cerebrum: ſedcor ideſt voluntatem. Manum offert deo: ꝗ opera de ſe bona tantum facit. Pedes qui ad eccleſias vel indulgentias vadit. Caput prebet ſeu cerebrum qui vacat cognitioni diuinorum ſpeculando tantum. Sed iſta non ſufficiunt ad ſalutem: ſꝫoportet cor. i. voluntatem deo offerre. Eſt eniꝫ deus ſimilis cuidam aui: que dicitur felix: hec cuꝫpaſcitur de preda non vult niſi tantum cor. Sicglorioſus deus de corde .i. affectibus hominumerga ipſum paſcitur ſeu delectatur. Sed quia vtdicitur prouer. xx. Quis poteſt dicere. Munduꝫeſt cor meum: purus ſum a peccato: quaſi diceretnullus. Deus autem ſumma puritas eſt. Et interlilia paſcitur: vt dicitur in Canti .i. mentes purasideo abluendum eſt cor ipſum. Et hoc ipſe precepit dicens per Hiere. iiij. Laua a malicia cor tuūCor corporis vtiqꝫ lauari non poteſt viuente homine: loquitur ergo de corde ſpirituali anime .i.voluntate: que lauari non poteſt aqua materialiSꝫ lauari poteſt ⁊ debet aqua ſpirituali .ſ. lachrymis mentis .i. deteſtatione ⁊ perfecta diſplicentiaipſorum peccatoꝝ: vt ſic purificetur. Ad qd̓ hortatur Iaco. dicens. iiij. capi. Purificate corda ve

ſtra: ſubdens modum miſeri eſtote ⁊ lugete .i. dolentes. Sicut enim circa corpora humana videmus: ꝙ contraria contrarijs curantur ẜm medicinam: vt infirmitas ex humoribus frīgidis contracta per remedia calida ⁊ infirmitas ex nimiocalore per frigida ſeu recentia remouetur. Ita ẜꝫb. tho. in. iiij. di. xvij. Cum peccatum quod maculat animam cōmittatur per nimiam ꝯplacentiaꝫ⁊ inordinatam voluntatem: ad hoc vt tollatur abea: oportet contrarium fieri .ſ. ꝙ per penitentiaꝫhabeat aīa deteſtationem volūtatis de ipſo pctō⁊ diſplicentiā ẜm rationem: ita ꝙ nullo mō voluiſſet cōmiſiſſe: ſꝫ potiꝰ mortē īcurriſſe qͣꝫ peccatūmortale. Eſt enim penitentia ſecundum Ambro.dolor cordis ⁊ amaritudo anime pro peccatis cōmiſſis. de pe. di. iij. Et propterea dicebat prophetia Iohel̓. ij. c. Scindite corda veſtra .i. conteriminiᶠ voluntate: ⁊ non veſtimenta veſtra ſupple tantum .i. corpora que ſcindūtur quaſi per abſtinentiam. Sed non ſufficit hoc ſine contritione. Cuiad perfectiorem purificationem addenda eſt cōfeſſio tempore congruo ⁊ completa. Unde dicit̉Tren̄. ij. effunda ſicut aquam cor tuum: vt .ſ. quicquid malitie eſt in corde: totum conſiteatur cumcircunſtantijs precipue neceſſarijs: ſicut cum devaſe materiali effunditur aquanon remanet necſapor nec odor nec color vel aliud. ¶ Tertio coreſt cuſtodiendum ⁊ multum diligenter. Unde ꝓuer. iiij. dicitur. Amni cuſtodia cuſtodi cor tuumquoniam ex ipſo vita procedit. Et hoc ipſum natura docet: que circa cor materiale poſuit plurcuſtodias: anteqͣꝫ poſſet perueniri ad ipſum: ⁊ ldi vt carnem ⁊ oſſa ſeu coſtas ⁊ pulmonem. Et ꝓpter multiplicem cuſtodiam eius appoſitam dicitur quaſi cuſtoditum. Uel aliter ⁊ melius dicit̉quaſi cuſtodia omnium rerum ſcilicet corporisvt dicitur in catholicon. Eſt autem ipſum cor aī.i. voluntas: ſicut quoddam caſtrum ſeu palaobſenſum ab inimicis: quod cuꝫ habeat mulportas vel aditus: niſi circunquaqꝫ continueturbene cuſtodiatur. Una ſola porta vel rimula aꝑta vel non cuſtodita: de facili intrat hoſtis ⁊ capuEt ideo dicit Salomon. Omni cuſtodia .i. plenanon in parte. Senſus exteriores ſunt porte: vt viſus: auditus: guſtus: odoratus: ⁊ tactus. Et iſtasoportet cuſtodire. Etiam concupiſcibilis ⁊ iraſcibilis ſunt porte: inde ſurgentes paſſiones intrātad voluntatem: vt illicite aſſentiat malis ⁊ diabolus per eas. Unde per amorem pecunie inordinatū ītrauit diabolus in cor iude: vt traderetdn̄m ieſū: vt dicit Ioh. euāgeliſta. xiij. Intrauit ātin cor nō eſſentialit̓: ſꝫ ꝑ effectū malitie .ſ. inſtigando ⁊ īducendo ad illud malū: vt dicit Beda. Sꝫ⁊ ipſū cor etiā ex ſe inclinatur ad mala appetēda:ꝓpter quod dicitur Hiere. xvij. Prauum eſt corhoīs .i. aptum ad volendū praua: ⁊ de facili etiarecedit a bonis propoſitis ⁊ affectibus ſeu cogittionibus. Iuxta illud p̄s. Cor meū dereliꝗt me. l.