Titulus. IIII.
miliatꝰ ſuꝫ vſquequaqꝫ dn̄e viuifica me. Quartoex ꝯſideratōe pn̄tis calamitatis dū pn̄tia aſpernatur. Hiere. iiij. Aſpexi terrā ⁊ ecce vacua .ſ. verisbonis ⁊ quaſi nihili. Quinto ex ꝯſideratōe diuīeliberalitatis: dum per eam ad amorem dei inflāmatur. Ro. viij. proprio filio non pepercit: ſꝫ pronobis tradidit illum: quomō cum illo nō oīa nobis donauit. p̄s. Benedic anima mea domino ⁊omnia que intra me ſunt ⁊ cetera. Qui propitiat̉omnibus iniquitatibus tuis. Qui replet ī bonisdeſiderium tuum ⁊ cetera. Sexto ex conſideration aliene aduerſitatis dum per eam compaſſionis iaculo vulneratur. ij. Corin. xi. Quis infirmatur ⁊ ego non infirmor: quis ſcandalicatur ⁊ egonon vror. Septimo ex conſideratione aliene proſperitatis: dum profectui proximi congratulaturij. Ioh. i. Maius gaudium habere non poſſum:qͣꝫ cum audio filios meos ambulare in veritateRoma. xij. Gaudete cum gaudentibus. ¶ Si āteſt actio exterior: que conſiſtit in carnis maceratione .ſ. ieiunijs: vigilijs: diſciplinis cilitijs peregrinationibus ⁊ huiuſmodi. In elemoſynarumlargitione ſpiritualium ⁊ corporalium: que ſuntſeptemplices ⁊ oratione vocali: ſiue priuata ſiueſolenni vt in horis canonicis. Sic aliquod horūagendo in ſtatu gratie ⁊ debito modo meretur. i.Thimo. iiij. Pietas ad omnia valet promiſſioneꝫque nunc eſt vite habens ⁊ future Iohānes. xij.Quo ad macerationem corporis. Si mortuumfuerit grauum frumenti multum fructum affert.ſ. meriti. p̄s. Oratio mea in ſinu meo cōuerteturin mente ſcilicet quo ad merituꝫ. ¶ Si vero meritum conſiſtit in dimittendo ſeu euitando .ſ. peccatum: tunc aut cauſa vel occaſio ſubeſt: puta cuꝫquis impugnatur de temptatione alicuius peccati: ⁊ tunc reſiſtendo meretur premium Iacob. i.Beatus vir qui ſuffert temptationem: quoniamcum probatus fuerit accipiet coronam vite. i. Corīt. x. Non permittet vos temptari vltra id quodpoteſt: ſed faciet cum tempratione profectum⁊ cetera. Aut quis non impugnatur temptatione⁊ ſic non meretur premium: ſed vitat ſuppliciuꝫ.Si autem conſiſtit in patiendo. Aut eſt paſſionaturalis: ſic homo non meretur per taleꝫ paſſionem niſi occaſionaliter: vt grauitas mentis quaꝫhabent melancolici. Aut paſſio non eſt naturalisEt hec: aut eſt omnino voluntaria: vt quia aſſumpta a ſe. Aut impoſita ab alio: ⁊ vtroqꝫ modo meritoria: ſed magis primo modo. Aut omnino inuoluntaria: ⁊ ſic nihil meretur per talia. Aut partim voluntaria ⁊ ſic eſt meritoria non ſolum cumeligit ipſam paſſionem: ſed etiā cū tolerat: plus tāmen de primo modo meretur. Apoſtolus. Si cōpatimur ⁊ conregnabimus.Capitulum. xiij. De exercitio voluntatis ⁊ quomodo cor ſit exercendum.
Eexercitio voluntatis. Ubi notandum ꝙ voluntas humana frequenter in ſcriptura diciturcor: vt illd̓ Deutro. vi. ⁊ Math. xxij. Diliges dominum deum tuum ex toto corde tuo .i. ex tota voluntate: ſecundum cōmunem expoſitionem. Rtio huius eſſe poteſt: quia ſicut cor eſt principaomnibus membris corporis: ⁊ primum membriquod formatur in corpore animalis ita voluntas eſt principalior inter potentias anime ſecundum. b. tho. vt patet ſupra. Et ſicut ex diſpōe cordis bona vel mala corporaliter procedit vita velmors principaliter: ſic ex diſpoſitione voluntatisbona vel mala procedit vita per gratiam animevel mors per peccatum. Sub nomine igitur cordis: hic tractatur de exercitio voluntatis. Et circa hoc tria videamus.Primo a deitate oportet cor perfectionari vt ingloria viuat.Secūdo ab humanitate debet cor exercitari: vt īgratia proficiat.Tertio ab iniquitate habet cor mortificari: vt ingehenna nō permaneat.uantum ad primumdicit ſaluator. Hoc ſac ⁊ viueſ .ſ. ī vita et̓na. Lux .ſ. vt diligas ex toto corde. i. perfecto. Sed vtcitur in cantico dei perfecta ſunt opera nō hominis Deutro. xxxij. Ipſe enim deus eſt qui operat̉in nobis velle ⁊ ꝑficere ait Apoſtolus ad philip.ij. ¶ Septem autem modis deus operatur ī corde noſtro .i. in voluntate: vt ducat eam ad perfectionem. ¶ Primo intuendo ipſum cor vt ducat admali deteſtationē. i. Regū. xvi. Homo videt quepatent .ſ. exteritus: deus autem intuetur cor. Intuet̉ autem cor cognoſcendo omnes cogitatiōes.i. affectiones hoīum ꝓpter quod deberent hoīesmultū erubeſcere de malis deſiderijs: ⁊ ſi occultis: cū ante homines probos erubeſcat ꝗs ⁊ caueat peccare. Intuetur etiā cor deus: cum videlicetfacit hominem intueri: ⁊ cognoſcere ac deteſtaripeccatum ſuum. In cuius figuram dominus ieſus reſpiciens petrum qui ſtabat ad ignem cumiudeis ⁊ eum negauerat: cognoſcere fecit ⁊ flerepeccatum ſuum. ¶ Secundo aperiendo ipſū corad gratie ſuſceptionem ⁊ obeditionem. Unde. ij.Macha. i. dicitur. Adaperiat dn̄s cor veſtrum inlege ſua ⁊ in preceptis ſuis. Et paulo ante quaſtd̓clarans ante premiſit: det cor oībus vt colatis eū⁊ faciatis eius voluntatem. Oportet tamen pulſare orationibus ⁊ alijs operibus que ſunt de genere bonorum. Pulſate ⁊ aperietur vobis īquit dominus ieſus .ſ. cor veſtrū ad gratiā recipiendam.Sicut enim artifex non introducit: formam niſidiſpoſita materia ad eam recipiendā. Sic nec deus gratiam. Unde in figuram clauſum celū orationibus. Helye apertū eſt: ſic celum cordis clau