Titulus. IIII.
Eccle. quod dicit. Beneplacitū eſſe ſpiritui ſuc⁊ probatum coram deo et hominibus ſcilicet̉ vir⁊ mulier ſibi conſentientes. Eccle. xxv. Et d̓ hisetiam illud exponit̉. Math̓i. xviij. Si duo ex vob̓conſenſerint ſuper terram. de omni re quā petierint: fiet eis. Et iſte eſt bonus ꝯſenſus: in quo ambulant qui ſunt in domo dei .i. eccleſia: excludēsmalorum conſenſum qui ſit a ſuggeſtione diaboli. De quo Thobie. iiij. dicitur. Caue ne aliquādopeccato conſentias. Unde ⁊ Aug. dicit de pen. diſ.ij. ſicut. ꝙ prima differentia peccati mortalis ē cūin corde conſentitur libidini ideſt delectatiōi cuiuſcunqꝫ peccati mortalis. Quod figuratum ē ſecūdū ipſuꝫ in puella mortua: ſed adhuc in domoretenta. Math̓. ix. Secundus conſenſus bonꝰeſt cōſētire ſnīe veritatis determinate per eccleſiānec diſcrepari a communi ſententia doctorum: ⁊ſi aliquando proprio intellectui aliud videatur.Unde Apoſtolus ad Roma. xij. Non alta ſapientes: ſed humilibus conſentientes. Non ſolum humilibus perſonis: ſed etiam humilibus verbis ⁊ſententijs: ⁊ ſi intellectus clare non videat. Cumiſto cōſenſu ambulauerunt omnes qui in domodei ſcilicet eccleſie habitauerunt. Nam et doctores vt Hiero. Aug. ⁊ alij: ⁊ ſi in aliquibus diuerſaſenſerint ⁊ cōtraria: non tamen illa erant ad fideꝫpertinētia vel mores neceſſarios ad ſalutem. Inhuiuſmodi enim ambulauerunt cum conſenſu:ſi bene intelligantur v̓ba eorum: quāuis aliquādo videantur diſſentire. Et hic conſenſus bonusexcludit conſenſum hereticorum: qui conueniūin errore contra veritatem fidei eccleſiaſtice. Si⁊ Paulus ante conuerſionē conſentiebat iudeisperſequentibus fideles dicens. Actꝭ. xxij. Ego qſentiebam ⁊ cuſtodiebam veſtimenta ſcilicet ladantiuꝫ Stephanum. Et hi infideles figuranturper vulpes ſamꝑſonis que ſunt animalia multūmalicioſa: habentia caudas colligatas inſimul: ſꝫfacies contrarias ſibi. Sic heretici in materia erroris ſui diſſentiunt ⁊ aliquādo manifeſte cōtrarie ſunt. Sed in cauda ideſt ī concluſiōe ſue doctrine conſentiunt ⁊ vniti ſunt ſcilicet in recedēdoa veritate fidei. ¶ Tertius conſenſus bonus eſtconformitatis in moralibus. Unde p̄s. ad dominum loquens: ait. Habitare facis vnanimes ī domo. Conſentiunt enim qui ambulant ī domo deiin viuendo vniformiter: quantum ad ea que ſūtneceſſaria ad ſalutem: euitando peccata. Et h̓ bonus conſenſus excludit conſenſum iniquorumde quibus apoſtolus ad Roma. i. Digni ſunt moͣte non ſolum qui faciunt: ſed etiam qui conſentiunt facientibus. Et. ij. q. i. notum dicitur. Facientem ⁊ conſentientem par pena conſtringit. ¶ Cōſēſus autem ad malum alterius poteſt intelligi tripliciter. ¶ Primo auctoritatiue: cū ſcilicet aliꝗspreſtat auctoritatem ⁊ defenſionem malefaciēti:⁊ hic quanto grauius peccat tanto maiori debetpena ꝯſtringi. Unde. xi. q. iij. dicit Iſidorus. Qui
conſentit peccantibus ⁊ defendit alium delīquitem: maledictus erit apud deū ⁊ homines ⁊ acricoherceatur qͣꝫ qui peccauit. ¶ Secundo cōſentit quis comparatiue. De quo conſenſu dicit Iſidorus ea. q. Si quis alterius errori cōſentit ſciatſe cum illo ſimili modo culpabilem iudicanduꝫTertio modo conſentit quis neglectiue .i. negligit corrigere delinquentem cum debet. Und̓ aitdominus. Recedite ⁊ exite inde ⁊ immunduꝫ netetigeritis. Iſa. lij. Super ꝗbus verbis dic̄ AugHoc eſt inde exite ⁊ immunduꝫ non tangere: voluntati non conſentire: ⁊ ore non peccare. xxiij. oiiij. recedite. Nam ſecundum re. iurꝭ. in. vi. Quitacet conſentire videtur: cuꝫ ſcilicet poteſt ⁊ debꝫreprehendere. Hic tamē minori pena conſtringitur qͣꝫ peccans.¶ De imperio volūtatis. ¶ Capitulū decimum.Emum videnduꝫd eſt de actibus imperatis a voluntateUbi primo ſciendum: ꝙ imperare eſtactus rationis preſuppoſito tamen actu volūtatis ſecundum beatum Tho pͥª 2ᵉ. q. xvij. Unde etphiloſophus dicit: ꝙ appetitiuum obedit ratiōi.ex quo ſequit̉ ꝙ rationis eſt imperare. Eſt autēactus rationis imperare eſſentialiter. Imperenim ordinat eum cui imperat: ad aliquid agedum intimando vel denunciando. Sic auteꝫdinare per modum cuiuſdam intimationis ē rationis. Sed ratio poteſt aliquid intimare vel denunciare dupliciter. Uno modo abſolute: qudem intimatio exprimitur per verbum indiui modi. Sicut ſi aliquis alicui dicat hoc tibi facienduꝫ eſt. ¶ Secundo modo ratio intimat aliꝗdalicui mouendo ipſuꝫ ad hoc. Et talis ītimatō exprimitur per verbum imperatiui modi: puta cuꝫalicui dicitur. Fac hoc. ¶ Primum autē moin viribus anime ad exercitium actus eſt votas: vt ſupra dictum eſt. Cum igitur ſecundū mouens non moueat niſi in virtute primi mouētis:ſequitur ꝙ ipſum ꝙ ratio mouet imperando fitei ex virtute voluntatꝭ. Unde relinquitur ꝙ imperare ſit actus rationis preſuppoſito actu votatis: in cuius virtute ratio mouet per imperitad exercitium actus. ¶ Et nota ſecundum beaTho. vbi ſupra ꝙ radix libertatis eſt voluntas:cut ſubiectum: ſed ratio ſicut cauſa eſt libertatis.Ex hoc enim volūtas poteſt libere ad diuerſa ferri. quia ratio poteſt habere diuerſas conceptiones boni. Et ideo philoſophi diffinieruntliberum arbitrium: ꝙ eſt liberum de ratione iudicium: quaſi ratio ſit cauſa libertatis. Ex hisſequitur ꝙ imperare proprie non conuenit brutis. Nam nihil aliud eſt imperare vt dictuꝫ eſt qͣꝫ