Capituluꝫ. VII.
electio eorum que ſunt ad finem. Finis auteꝫ vl̓eſt actio vel res aliqua: ⁊ cum res aliqua fuerit finis: neceſſe eſt ꝙ aliqua humana actio interueniat. Uel in quantum homo facit rem illam que efinis: ſicut medicus facit ſanitatem que eſt finis illius. Unde facere ſanitatem dicitur finis medici:vel in quantum homo aliqua vtitur vel fruiturre que eſt finis: ſicut auaro finis ē pecunia vl̓ poſſeſſio pecunie. Et eodem modo dicendum eſt ineo qd̓ eſt ad fineꝫ: quia neceſſe eſt ꝙ illud quod ēad finem vel ſit actio: vel res aliqua: interueniente aliqua actione per quem facit illud quod ē adfinem vel vtitur eo: ⁊ ſic electio eſt ſemper humanorum actuum. FEſt enim electio poſſibiliumtantum. Unde philoſophus dicit. iij. ethicorum.Electio non eſt impoſſibilium. Huius ratio eſt ſecundum beatuꝫ Tho. vbi ſupra arti. v. quia vt dictuꝫ eſt. Electiones noſtre referunt̉ ſemper ad actiones noſtras. Ea autem que ꝑ nos aguntur ſūtnobis poſſibilia. Unde neceſſe eſt dicere: ꝙ electōnon ſit niſi poſſibilū. Similiter ratio eligendi aliquid eſt: vt ex hoc qd̓ dicit ad finem: poſſimus cōſequi finem. Per id autem quod eſt impoſſibile:non poteſt quis conſequi finem. Cuius ſignū eſtꝙ cum in conſiliando peruenerint homines acid quod eſt impoſſibile: diſcedunt quaſi non valentes vlterius procedere. Uoluntas igitur completa non eſt: niſi de poſſibili. Sed voluntas incōpleta que dicitur a quibuſdaꝫ velleitas: poteſt eēde impoſſibili: quia ſcilicet vellet illud ſi eſſet poſſibile. Et quia electio nominat actum voluntatisdeterminatuꝫ ad id quod eſt huic agendū. Ideonon poteſt eſſe d̓ impoſſibili. Et quod Benedictꝰdicit in regula: ꝙ ſi prelatus aliquid precepit impoſſibile a ſubdito eſt temptandum. Hoc ideo dicit: quia an aliquid ſit poſſibile vel non: ſubditusnon debet ſuo iudicio diffinire: ſed in vnoquoqꝫiudicio ſuperioris ſtare. ¶ Electio autem non eſtex neceſſitate in homine: quia quod poſſibileeſt non eſſe non neceſſe eſt eſſe. Huius ratio exduplici hominis poteſtate accipi poteſt: ſecunduꝫbeatum Tho. vbi ſupra arti. vi. Poteſt enī homovelle ⁊ non velle: poteſt agere ⁊ non agere: poteſtagere hoc vel illud. Cuius ratio ex ip̄a virtute ītionis accipitur. Quicquid enim ratio poteſt aphendere vt bonum: in hoc voluntas tendere poteſt. Poteſt autem ratio apprehendere vt bonuꝫnon ſolum hoc quod eſt velle aut agere: ſed etiāhoc quod eſt non velle aut non agere. Et rurſusin omnibus particularibus bonis: poteſt conſiderare rationem boni alicuius: et defectum alicuiboni: quod habet rationem mali. Et ſecunduꝫ hͦpoteſt vnūquodqꝫ horum bonoruꝫ apprehendere: vt eligibile aūt fugibile. Solum autem perfectum bonum quod eſt beatitudo: non poteſt ratio apprehendere ſub ratione mali: aut alicuiusdefectus: ⁊ ideo ex neceſſitate homo beatitudinēvult ⁊ non poteſt velle non eſſe beatus aut eē mi
ſer. Electio autem cum non ſit de fine: ſed de hisque ſunt ad finem vt dictum eſt: non eſt perfectiboni quod eſt beatitudo: ſed aliquorum particularium bonorum. Et ideo homo non ex neceſſitate: ſed libere eligit..§. II.Circa materiam electonis poteſt induci illud p̄s. Beatus quem elegiſtiet aſſumpſiſti inhabitabit in atrijs tuis. pͣsͣ. lxiiij.Signanter auteꝫ dicit in ſingulari. Beatus quēelegiſti ⁊c̄. Naꝫ vt dicit ſaluator. Math̓. xx. et itarum. xxij. Pauci ſunt electi. Nec eſt contra hancſententiam illud quod Io. dicit de electis. Apoc.vij. Uidi turbam magnam quā dinumerare nēopoterat: ex omnibus gentibus ſtantes ante thronum. Nam electi ⁊ ſi in ſe pre multitudine a nob̓quaſi innumerabiles ſunt: reſpectu tamen reproboruꝫ pauci ſunt. Exempli gratia. Sextarius vl̓ſaccus arene in ſe quaſi innumerabilis eſt reſpectu tamen totius arene maris quid paucum eſt.Sic et electi reſpectu paucorum pauci ſunt et iſtidemum beati: iuxta illud quod dictum eſt ꝑ psͣ.Beatus quem elegiſti ⁊c̄. Ubi poſſūt notari treselectiones ſecūdum deum.Prima eſt eternalis ad ſupernam felicitatem: ibiBeatus quem ⁊c̄.Secunda eſt rationalis ad humanam dignitateꝫibi ⁊ aſſumpſiſti.Tertia eſt vertualis per noſtram voluntatem: ibiinhabitabit in atrijs tuis..§. III.Prima igitur electio eſtdei ab eierno. quā videlicet eligit ex toto humāogenere beatificandos in gloria: de qua apoſtolusad Ephe. i. inquit Benedixit nos deus in bn̄dictione ſpirituali .i. plena benedictione: in celeſtibus.i. in gloria in chriſto. i. per merita chriſti: ſicut elegit nos in ipſo ante mundi conſtitutionem. Quiauteꝫ ⁊ quot ſint iſti electi: ſolus ille nouit qui eligit. Unde ⁊ in eccleſie oratione dicitur. Soli deoeſt cognitus numerus electorum in ſuperna felicitate locandus: nos autem ⁊ ſi per certitudinemſcire non poſſumus: per aliqua tamē ſigna dataab ipſo in ſcriptura coniecturare valemus. Et vthec ſigna ī nobis experiantur: hortatur Petrusapoſtolus ī 2ª canonica. c. i. dicens. Satagite vt ꝑbona opera certam veſtram vocationem et electionem faciatis. Hec autem ſigna ſunt tria que notat ſapiens. Eccle. xlv. dicens. Elegit eum dominꝰex omni carne: ⁊ d̓dit illi cor ad precepta ⁊ legemvite et diſcipline. Ubi tria nota ſigna huius electionis.Primum eſt abdicatio malarum delectationumibi elegit eum dominus.Secundum eſt obſeruatio diuinorum preceptorum: ibi dedit illi cor ad precepta.Tertium eſt frequentatio ſacrorum eloquiorumibi legem vite ⁊ diſcipline.k 3