Capitulum.VIII.
quos amo arguo ⁊ caſtigo. Et Iudith. viij. Oēs ꝗdeo placuerūt ab initio ꝑ multas tribulatōes tranſierunt fideles. Quod maxime fuit īpletū in xp̄o:diſcurrendo per eius vitam ⁊ mortem. Et iō vt aitapl̓s ad heb. xij. Aſpicientes in actorem fidei ⁊ cōſumatorē ieſū qui ſuſtinuit crucem cōfuſiōe ꝯtēpta. Et iō vt dicit Iob: ꝙ hoc aſpiciendo dicūt hoīeſvt erā dignꝰ nō recepi. Nā ſi īnocētes ⁊ iuſti tāta ꝑpeſſi ſūt: nihil ē quod recepi aduerſū: reſpectu eoꝝque merui..§. VIII.Reſpice octauo a ſiniſtris prauarū geſta: vt tua oꝑa ꝯfūdantur. In ſiniſtra enī parte mali collocandi ſunt in iudicio: qꝛ ſiniſtrā intentionē habuerūt ⁊ ſiniſtra oꝑa fecerunthoꝝ cōſideratio cōfuſionē inducit nō modicā ſeruis dei. Propt̓ qd̓ dr̄ Iſa. xxiij. erubeſce ſydon aitmare. Mare ſignat vitā ⁊ ꝯuerſationē peccatoris⁊ mundani Iſa. lvij. Cor impij quaſi mare feruēsSydon autē ciuitas in inſula maris: ſignat conuerſationē religioſoꝝ ⁊ ſpūaliū: q̄ ſunt ſeꝑatī a mūdo. Ꝙ ergo mare dic̄ ſydōi vt erubeſcat. ſignat ẜmGreg. ꝙ vita ſecularis inducit ꝯfuſionē vite ſpūali: ex ꝯſideratōe ſue actōis. Et hoc tripliciter. ¶ Primo ꝯſiderando quātū laborāt ī tp̄alia ꝯgregando⁊ mala operando. Un̄ hiere. ix. dr̄ vt inique agerētlaborauerūt. Et ſapiētie. v. dicūt ip̄i reprobati. Laſſati ſumus in via iniꝗtatis: ābulauimus vias difficiles. Unde in vitis patrū legit̉ ꝙ cū pelagia publica meretrix pergeret ad eccleſiaꝫ ī alexādriamvbi erāt multi ep̄i cōgregati: vnus ex eis ſāctiſſimus fixe intuitus ē ea admirās de ornatu eius etſtudio adhibito ad capiendas aīas. Et demū ꝯuerſus ad alios ep̄os: dixit cū multis lachrymis. Iſtameretrix ꝯfūdit ⁊ ꝯdēnat nos. Nō .n. tp̄e vite meeego habui tantam diligētiā ad placendū deo: quāta iſta habuit diligētiā ⁊ ſolicitudineꝫ ad placēduꝫmūdo. Demū or̄one eiꝰ ꝯuerſa ē ad fideꝫ ⁊ pēitentiam. Magnā erubeſcentiā dꝫ habere hō: ꝙ plus faciat pro mūdo ⁊ dānatōe eiꝰ qͣꝫ pro deo ⁊ ſaluatiōeſua. Un̄ apl̓ ad Ro. vi. Humanū dico ⁊c̄. Sicut exhibuiſtis mēbra vr̄a ſeruire iniꝗtati ad iniꝗtatemita nūc exibete ea ſeruire iuſticie in ſcīficationē .i.ō̄ minꝰ laboretis pro deo qͣꝫ feceritis pro mūdo.Scd̓a vita mūdanorū ꝯfūdit vitā ſpūaliū: ī quātū ſunt ſolicitiores ad inꝗrendū diuerſos modosaugendi diuitias ⁊ cautiores ad vitāda dāna tp̄alia: qͣꝫ ſpūales circa ſpūalia. Un̄ xp̄s Luc. xvi. Filijhuiꝰ ſeculi prudētiores filijs lucis in ſua generatōne ſūt. ¶ Tertio qꝛ magis dolent de dānis mundiqͣꝫ multi bōi d̓ dānis aīe. Qui enī amittit ſubſtantiaꝫ vel aliquē ꝯſāguineū: dolet aliqn̄ vſqꝫ ad mortem: ſic̄ exꝑientia docet. Sed pro dāni aīe ⁊ amiſſionis gl̓ie vix pōt ꝗs dolere ⁊ vnaꝫ lachrymam aboculis extorq̄re. Sed vt dicit Aug. Sciat ſe culpabiliter reū ꝗ deſlet dāna amici vel tp̄oris .i. tp̄alia⁊ peccata ꝯmiſſa nō deflet. Et hoc precipue qn̄ procedit ex paruitate doloris ⁊ amoris dei. Deduc er-
go quaſi torrentem lachrymas ⁊ nō ꝗeſcat pupillaoculi tui Lren̄. ij.Capituluꝫ octauū. De rōe ſuperiori ⁊ inferiori.Cienduꝫ quod ratio ⁊ intellectus in hoīe n̄ poſſunt eſſediuerſe potentie: ẜm. b. Tho. in prīa p̄texix. ar. viij. Et hoc manifeſte cognoſcit ſi vtriuſqꝫ ꝯſideret̉ actus. Intelligere enim ē ſimpliciterveritatem ītelligibilem app̄hendere. ¶ Rōcinariaūt eſt procedere de vno ītellectu in aliud ad veritatem ītelligibilem cognoſcendā. Et qꝛ āgeli ꝑfecte poſſident ẜm modū ſue nature cognitionem intelligibilis veritatis: n̄ habent neceſſe procedere d̓vno ī aliud: ſed ſimpliciter ⁊ abſqꝫ diſcurſu veritatem rei app̄hendūt. Et iō dicunt̉ intelligētie ſeuītellectuales: hoīes vero ad ītelligibilem veritateꝫcognoſcendā ꝑueuiunt procedendo d̓ vno in alid̓Et iō hoīes rōnabiles dicūt̉. Un̄ patet ꝙ rōcinariꝯparat̉ ad ītelligere: ſicut moueri ad ꝗeſcere: ſicutacꝗrere ad habere: quoꝝ vnū eſt ꝑfecti aliud īꝑſecti. Manifeſtum eſt āt ꝙ ꝗeſcere ⁊ moueri nō reducūtur ad diuerſas potentias ſed ad vnā ⁊ eādē etiam in rebus materialibus: qꝛ per eandem materiam aliquid mouetur ad locum ⁊ quieſcit in loco:multo igitur magis per eandem potentiam intelligimus ⁊ raciocinamur Aug. etiam dicit ſuꝑ Gn̄.ad litteram: ꝙ illud quo homo irrationabilibusauimalibus antecedit: eſt ratio vel mens vel intelligentia: vel ſi quo aliquo alio vocabulo cōmodiꝰappellatur. Et ſic patet ꝙ ratio ⁊ mens ſūt vna potentia realiter ſed differunt ratione. Item nota ꝙintelligentiaⁱ non eſt alia potentia ab intellectu IPro cuius declaratione dicit. b. Tho. q. vbi ſupraꝙ hoc nomen intelligentia proprie ſignificat ipſuꝫactum intellectus qui eſt intelligere. Unde in quibuſdam libris de arabico tranſlatis ſubſtantie ſeparate quas nos angelos dicimus ītelligentie vocantur. Forte propter hoc quia huius ſubſtantieſemper actuꝫ intelligunt. In libris tamen d̓ grecotranſlatis dicuntur angeli intellectus ſeu mentesSic ergo intelligentia ab intellectu non diſtinguitur: ſicut potentia a potentia: ſed ſicut actus a potētia. Inuenitur talis diuiſio etiam a philoſophis.Quandoqꝫ enim ponuntur quatuor intellectusſ. intellectum agentem: intellectum poſſibileꝫ: ītellectum in habitu: ⁊ intelleetuꝫ in actu vel adeptūquorum quatuor intellectus agens ⁊ intellectuspoſſibilis ſunt diuerſe potentie: ſicut ⁊ in omnibꝰalia eſt potentia actiua ⁊ alia paſſiua. Alia v̓o triadiſtinguuntur ẜm tres ſtatus intellectus poſſibilis: qui quandoqꝫ eſt in potētia tm̄: ⁊ ſic dicit̉ poſſibilis. Quandoqꝫ eſt in actu primo .i. ſcientia: ⁊ ſicdicitur intellectus in habitu. Quandoqꝫ auteꝫ inactu ſcd̓o qui eſt conſiderare: ⁊ ſic dicitur intellectus in actu ſiue intellectꝰ adeptus. Nec obſtat qd̓