Druckschrift 
1 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Capitulum. VII.

potentia: id qd̓ ē prīcipale ſicut res: id qd̓ eſt ſecūdariū .ſ. id qd̓ fuerit fantaſma: primū .n. ſ res. aīa iudicat rōne. 2ᵐ vero aīa iudicat ſēſu ꝓpͥo: qꝛ circa ꝑpͥa ſenſibilia nūqͣꝫ decipit̉: īmo ſēꝑ e verus: eo de ꝓpͥo ſenſibili ſēꝑ iudicat enūciat id qd̓ eſt.Sꝫ ſenſu cōi: vel eſtīatōe imagīatōe ſeu fantaſia:qd̓ probo tale exēplū. Qꝛ ẜm id quo fantaſmatafiūt .i. ẜm motū vel iudiciū factū a ſenſu propͥo: puta a ſenſu viſu: ſol videtur monopedalis .i. vnius pedis: hoc ꝑꝑ diſtantiā īter ſolē oculū. Sedalia pars aīe eſt in ſcientibꝰ .ſ. ꝯͣdicit ad fantaſiā dicit ſolē maiorem tota terra. De ſuperſtitōe aūt ſeu diuinatōe per ſomnia habes ī parte ſecūda. Et de pollutione in ſomnijs: habes in tertia.§. IIII.Et quia ſomnia contingunt ī ſomno: aliqua breuiter de ſomno dicēdaquo p̄s. Dormierūt ſomnum ſuū nihil īuenerūtoēs vi. diui. in ma. ſuis. Et loꝗtur de peccatoribusquorū vitā ſomnio aſſimilat: qꝛ bona preſētiatanqͣꝫ vera ꝑmanentia diligūt in eis delectāturmorte qͣꝫcitius ſuꝑuenit: talibꝰ ſe vidēt priuari: etnil meriti in manibꝰ ſuis .i. oꝑibus reꝑiūt. Et hocſiue ſint diuites in tp̄alibus: ſiue ſint viri diuitiaꝝ.i. pleni copijs peccatorū: ſiue viri diuitiarū ſapiētaliū: niſi eis ſit gratia xp̄i. Eſt aūt triplex ſomnus: ſeu ſomnꝰ ſignificat moraliter loquēdo tria īſacra ſcriptura.Primo pigritationem criminalem.Secūdo contemplationem ſupernalem.Tertio imaginationem mortalem.Et primū docet nos apl̓s propulſare: dicens. Hora eſt nos de ſomno ſurgere. ad Ro. xiij. Scd̓mdocet xp̄s procurare: dicens. Dormite reꝗeſcite Math. xxvi. Tertiū docet apl̓s tolerare: dicens.Nolo vos ignorare de dormientibꝰ: vt contriſtemini ⁊c̄. i. ad Theſ. iiij. Quantū ad primū ſciē ſomnus ſignificat pigritiā negligentiā propter ſimilitudinē cauſalitatis: ocioſitatis: vanaimaginabilitatis. Cauſatur etiā ſomnus ex hūiditate capitis: aſcendentibus vaporibus a ſtomacoad cerebrū. Un̄ pueri flegmatici: qꝛ multū abundant ī humiditate ml̓tū dormiūt. Sic ſpūaliter exhumiditate .i. affectu inordinato terrenorū: cauſat̉pigritia negligentia multū periculoſa eſt. Prept̓ qd̓ ꝑabolicē dr̄ Math. xiij. dormirēt homines venit inimicꝰ ſuꝑ ſe ſeminauit zizania inmedio tritici ſeminati. enī dormiūt pigritia etnegligentia: ſiue prelati erga ſubditos: ſiue ſubditierga ſeip̄os: ſuꝑſeminat diabolus ſuꝑueniens zizania ſcandalorū: errorū vtiorū in eccleſiaʳ vel ī cordibus fideliū: vbi prius erat ſatum a deo ſemē virtutū: Un̄ Salomon ab hoc ſomno pigritie excitāsdicit. Uſqꝫ quo piger dormis? quādo ſurges a ſomno tuo: paululū dormies paululū dormitabis: etveniet tibi egeſtas quaſi viator prouer. vi. Aſſimilatur etiaꝫ pigritia ſomno qꝛ ſicut dormiēs nil

operatur: ita piger ocioſus manet nil boni facere vult. Un̄ p̄s. Dormitauit aīa mea pre tedio: nilboni .ſ. operando. Dormiens inſuꝑ vana ml̓ta imaginatur: ſic piger negligens plenꝰ eſt cogitatōnibus deſiderijs malis. Un̄ prouer. xxi. dr̄. Deſideria .ſ. mala occidūt pigꝝ ſpūaliter: ab eo auferēdodeuotionē gr̄am. A quo ſomnio excitat apl̓us. dicens. Surge dormis exurge a mortuis: illūinabit te xp̄s. Quantū ad 2ᵐ dico: ſomnus aliqn̄ ſignificat: cōtēplatōnē. Un̄ Can. v. dicit aīa contēplatiua. Ego dormio cor meū vigilat. Et hoc ſignat ꝓpter ſil̓itudine ſenſualis clauſionis. Corꝑalis refrigeratōis. Xp̄alis determinatōis. Clarum ēenī homo dormit tenet ſēſus exteriores clauſos: qꝛ nec videt nec audit nec guſtat nec odorat.Sic cōtēplans ſenſus claudit ad iſta terrena: qꝛ diſtrahere habent aīum a ſubtili fixa cōſideratiōeUn̄ p̄s. Si d̓dero ſōnū oculis meis .i. ſenſibus exterioribꝰ: palpebris meis dormitationeꝫ .i. curioſis inꝗſitōibus: tanqͣꝫ palpebre oculos ītellectuscooperiūt: reꝗeꝫ tp̄oribus meis .i. affectibus carnalibus: ſic īueniā locū dn̄o per gratie inhabitatō. Reficit etiā ſomnus mirabiliter: cōfortat nutrit non minus qͣꝫ cibus vt docet exꝑientia. Fugatetiā triſticiā ẜm Aug. Delectamento ſomni cōuenientis nutritus ſū Sapi. vij. Sic contēplatio ſuꝑoīa recreat nutrit fortificat aīam. Propter qd̓ dicit ſpūs .ſ. alloquens electos ſe īferiores de aīa contemplatiua. Adiuro vos filie hierl̓m capreasnuloſqꝫ ceruos cāpoꝝ vt non euigiletis nec ſuſcitare faciatis dilectā donec ipſa velit Can. ij. Loꝗt̉aūt ſpūs per occultū inſtinctū: adiurat per internāexhortatōem monitōem: filias hierl̓m .i. aias fid̓les capreas hīnuloſqꝫ ceruoꝝ .i. per merita exēpla ſanctorū: capree dicūtur ꝓpter velocem curſū .ſ. feruoris ad diuina: acutū viſū .ſ. cognitōis adſpūalia: leuem paſtū vt herbarū ꝓpter abſtinentiācirca cibaria. Hinnuli dicunt̉ .i. parui cerui ꝓpterIongeuitatē ꝑſeuerantie. Cerui eniꝫ diutiſſime viuunt ꝓpter ſubportabilitatē beniuolentie. Ceruiſenim gregatī ābulantibus vnꝰ pōit caput ſuꝑ dorſū alterius. Ex hoc docetes illud: alter alteriꝰ onera portate. Delectant̉ hinnuli inſpicere humanāfaciē: qd̓ deſignat ī electis humanitatis bēignitatēvt ſuſcitetis .ſ. a ſomno ꝯtēplatiōis nec euigilare faciatis .ſ. ad iſta mūdana tractanda. Somnusquoqꝫ in īfirmis debite ſumit̉ ſignū magnumeſt future ſanationis. Unde dixerunt diſcipuli deLazaro. Dn̄e ſi dormit ſaluuſ erit Ioh. xi. Infirnioēs ſumus in vita pn̄ti ſpiritualiter: perpetua aūtſanatio ſaluatio in ſuꝑna gloriaⁱ. Huius aūt ſperāde ꝑfecte ſalutis eſt actus debite ꝯtēplatiōis:enī inchoare īcipit ſtatū futurū. Lempus aūt ꝯueniens cōis dormitōis ẜm medicos eſt tp̄s ſeptemhorarū. Sic in ſeptem horis varijs quibus chriſtus ſuſtinuit paſſionē: dꝫ quis dormire .i. attentemeditari xp̄i ml̓tiplicē afflictionem. Decet etiamcōtemplari maxīa bōa nobis ī patria reſeruata: