Titulus .I.
paſſionis xp̄i: qꝛ ſi dn̄s curaret naturam ⁊ fomitēfiliꝰ naſceret̉ īmunis a culpa: nec indigeret regenerari a xp̄o deo. Ut igit̉ oēs paſſiōe xp̄i ſe cognoſcātegere: data eſt virtus ſacramento baptiſmia paſſione xp̄i: qd̓. ad hoc eſt ordinatū: vt penas remittat ꝑſonales: nō naturales: qꝛ remediū reſpicit ꝑſonaꝫnō naturam. Tertia rō eſt ad amplificanduꝫ meritū liberi arbitrij: qꝛ hiꝰ penalitates ad bonū multipliciter promouent. lꝫ .n. ꝑ baptiſmū n̄ tollant̉ hipenalitates: tn̄ ꝑ ip̄m baptiſmum efficit̉: vt pene ſupradicte remanētes: n̄ dominēt̉ ī ꝑſonā: ſꝫ magꝭ eſubijciant̉ ⁊ cedant in vtilitatē eiꝰ: in qͣꝫtū ſūt materia virtutis: ⁊ occaſio hūilitatꝭ ⁊ exercitij. Hec Tho.in. iiij. di. iiij. Et Alexander in ſūma. ꝑte. iiij. ¶ Etnota ꝙ qͣꝫuis ſimpl̓r loq̄ndo meliꝰ eſt ēt fomitē nōhabere qͣꝫ habere: tn̄ ẜm ꝗd .i. qͣꝫtū ad aliquē ſtatuꝫhōis: expedit hōi fomitē habere: ne in ſuperbiamelatiōis cadat. Et propter alias vtilitates ſupra aſ.§. IIII.ſignatas Tho.iendum autē ſecundū Dugonē cardinalē ſuꝑ p̄s. xxxiij. ꝙ aīa in ſcrijtura ſacra ſumit̉ ml̓tipl̓r. Et pͥmo ꝗdē pro totohoīe: vt ibi Leui. v. Si peccauerit anima .i. hō. EtExo. i. Erant oēs anime eoꝝ ꝗ egreſſi ſūt de femore Iacob. lxx. Nec .n. anime ſole egreſſe ſūt d̓ femore Iacob ſꝫ cū corꝑibꝰ. ¶ Scd̓o accipit̉ ꝓpͥe ꝓ ip̄aforma ſubſtantiali hominis: q̄ corpꝰ informat ⁊ viuificat. Sapientie. iij. Iuſtorū anime in manu deiſūt .i. in prouidentia ⁊ protectione: ⁊ nō tanget illostormentū mortis .ſ. eterne. ¶ Tertio pro potentijsaīe oībꝰ. vt p̄s. ciij. Bn̄dic aīa mea dn̄o. Aīa aūt nōoꝑat̉ niſi mediātibꝰ ſuis potētijs. Un̄ quaſi ſe d̓claras ſubdit. ⁊ pro .i. oīa q̄ ītra me ſūt .i. oēs potentie: ītellectꝰ: volūtas: ſenſus: nōi ſācto eius. ¶ Quartoaccipit̉ pro aliqua potentia eiꝰ. Et aliqn̄ pro potentia vegetatiua. ẜm illud. Hūiliabā ī ieiūio aīaꝫ meam. Hūiliat̉ .n. i. affligitur vegetatiua potētia dumminuit̉ ſibi nutrimētū cibi per ieiuniū. Et Iob. ij.Cūcta qͣ hꝫ hō dabit pro aīa ſua .i. vita ꝯſeruandaq̄ ꝑtinet ad vegetatiuā. ¶ Quīto pro potentia ſenſitiua: vt illud Ioh. xij. Nūc aīa mea turbata ē. Turbatio propͥe ē ſenſitiue ꝑtis: ⁊ p̄cipue ī xp̄o qui illaverba dixit: nō poterat eē aliqua turbatio rōnis:cū cōp̄henſor eēt. Et Luc. xiiij. Qui non odit aīamſuā .i. affectꝰ ſenſuales: nō ē me dignus. Sexto prorōne: vt illud p̄s. Intrauerūt aq̄ .ſ. tribulationū ettēptationū vſqꝫ ad aīam meā .i. rōnē ad ſuffocādūeā ꝑ ꝯſenſū. ¶ Septīo pro ītellectu: vt illud Deūt.vi. Diliges dn̄m deū tuū ex toto corde tuo: ⁊ ex totaaīa tua: ⁊ ex oī mente tua .i. ex tota volūtate intelligentia ⁊ memoria. Et Iob. vij. Elegit ſuſpendiumaīa mea .i. intellectꝰ meus ſuſpēdiū ꝯtēplatōis. peqd̓ intelletus eleuatur a terrenis. ⁊ mortē .ſ. vitioroſſa mea. ¶ Octatio pro ꝯſcīa: vt illud Eccle. xiiij.Iuſtifica aīam triam .i. cōſcīam. Nono pro liberoarbitrio: vt illud p̄s. Anima mea. i. liberū arbitriūin manibus meis ſēper .i. in oībus meis operibus
qꝛ ſemper remanet illud ad operandū bonum velmalum. ¶ Decīo ſumitur pro volūtate vt Cāt. iij.Indica mihi quem diligit aīa mea .i. volūtas mea.Et illud. Aīa mea liquefacta eſt .i. voluntas mea remota oī pigritia ⁊ frigiditate ad deum currit vt dilectus locutus eſt mihi inſpirando ⁊ gratiam infūdendo in me. Undecīo pro intentione: vt illudIob. xiij. Aīam meā. i. intentōem in manibus meis porto. Nā finis ad quē reſpicit intentio mouetagentē ad operādū. Et Act. iiij. Multitudinis credentiū erat cor vnū .i. voluntas ⁊ aīa vna .i. intētioin dn̄o. ¶ Duodecimo pro ſtatu hoīs vario ẜm illd̓Iob. xvi. Utinā eſſet aīa mea pro aīa veſtra .i. ſtatꝭmeus eſſet vt veſter. Cōſolarer et ego vos ſermōibus ⁊ mouerem caput meū ſuper vos. Ego enimafflictus ſum ⁊ miſer ⁊ vos felices. Et ſic variaturſtatus aīarū in alia vita. ¶ Tertiodecimo pro affectu intenſo in bonū vel malū: vt Iſa. v. quo ad malū. Dilatauit infernus aīam ſuam .i. demones ⁊ dānati. qͣꝫtoplures deſcendūt ad dānationem tantoplures appetunt dānari ſecū. Et ex defectu ſcīe etcognitōis diuinorū ī hoībꝰ creſcit affectꝰ ⁊ malitiaad decipiēdū in demonijs. Scd̓m iſtas exceptiōeshic tractabit̉ de aīa .ſ. de toto homine: de ip̄a eſſētiaanime de ſingulis potentijs eius.¶ Capitulum ſeptimum de quidditate hominis ⁊eius excellentia.Auda anima meadn̄ꝫ: laudabo dominū in vita mea. p̄s.cxlv. qꝛ in vita pn̄ti non operat̉ animanr̄a niſi mediante corpore cuꝫ oīs noſtra cognitioortū hēat a ſenſu. Iō ⁊ corꝑe ⁊ aīa laudandus ē: attentōe aīe ⁊ corꝑis voce. Et vere frequenter d̓betlaudare totꝰ hō: cūⁱ in ſe receꝑit ꝯtinentiā mūdi: tāte excellentie ē ẜm naturā vt. jͣ. declarabit̉: qꝛ parspͥncipal̓ homins eſt aīa: ⁊ totū aliqn̄ denoīat̉ a ꝑtepͥncipaliori. Iō noīe aīe intelligitur aliqn̄ totus homo vt dictum eſt ſupra. Et ideo nunc de toto hoīeagendum.De quidditate hominiſſeu declaratione ipſius pulchra: hic poteſt haberiex verbis ſalomōis. Eccleſiaſtes. ij. vbi ait. Quid ēinqͣꝫ hō vt ſequi poſſit regem factorē ſuū? Ubi primo ponitur ſecundum vnam expoſitioneꝫ inquiſitio. ibi. Quid eſt homo. Secundo ad hoc reſponſio. ibi. vt ſequi poſſit ⁊c̄. Ex qua reſponſione eliciuntur tria ẜm dominum Ioh. dominici ſuper E ccleſiaſtes. Ubi hec oīa ponit: q̄ īfra ponunt̉ pauciaadiunctis. Et primo homo eſt libertate predotatꝰvolūtatis: qꝛ ſequi poſſit. q. d. talis eſt ꝙ ſequi pōt.Scd̓o hō eſt dignitate ſublimatus entitatis: quiaſequi poſſit regem vt rex. Tertio homo eſt grauitate cōformatus vanitatis: qꝛ factorem ſuū: dum .n.dicit factorē memento te factū ex limo. Et ſic ſubti