Druckschrift 
1 (1481)
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Capitulum. V.

quieſcit in eo. Hoc pꝫ inductiue. Ignis factus ē vtſit in loco ſuꝑiori. ideo īferiꝰ exiſtēs mouetur ſurſum vt illic aſcendat. cum ē āt vbi eſſe dꝫ: ꝗeſcit.Lapidis locus eſt finis petere centrum: tandiulaborat: poſſit accedere: cum ibi eſt quieſcit: etnullū motu hꝫ alibi non ꝗeſcit niſi violenter teneatur. Hoc idē conſidera ī brutis aīalibꝰ. Canisbene paſtus ꝗeſcit nil vltra q̄rit: qꝛ eius finis eſtviuere: Et ſic de oībꝰ alijs. Oīa igitur aīalia alia rōnabilia ſuū finem q̄rūt: tūc ꝗeſcunt qn̄ inſua ꝑfectione conſiſtūt. Hoīs auteꝫ aīus in hac vita nunqͣꝫ ꝗeſcit: lꝫ corpus ꝗeſcat in ſōnis bene paſtum: aīa tn̄ intus exiſtens eſt ſemꝑ in motu: quoddeclarant ꝯtinua ſōnia. Igitur nūqͣꝫ aīa ſit quieta ꝯtenta: ſꝫ oportet vlteriꝰ q̄rat neceſſario ſeꝗtur vel ad aliū finem facta eſt: ſic eſt īmortalisvel miſerrima eſt: qꝛ nunqͣꝫ ſuum aſſeꝗtur finem:qd̓ fuit ſcd̓a p̄s an̄cedentis. Hec ratio fūdatur exdictis deuoti Bern̄. li. de ꝯtemptu mundi: vbi aitAīa rōnalis ad imaginem dei facta ceteris oībusoccupari pōt: repleri oīo pōt. Capacem .n. d̓i ꝗcꝗd minus deo eſt īplebit. Hinc eſt naturaliſiderio: omnes ꝗdē ſūmū bonū appetere probantur: nullā niſi eo adepto reꝗem habituri. Quarto vltīo deus natura nihil fruſtra oꝑantur.gitur videamꝰ nos aliqua ſūme amare ad corꝑ pn̄t aliquo ſpectare nec prodeſſe ſeꝗturalia eſt vita qͣꝫ corꝑis ad aliud facti ſumus qͣꝫ procorꝑe tm̄. Hoc pꝫ. nos deſideramus ſcire ſapere potius afflictionem dāt corporī qͣꝫ delectationeꝫ. Nos deſideramꝰ famā corꝑi nihil prodeſt: īmo naͣliter nos ꝯmendamꝰ hoīes virtuoſos qui rerenant corꝑales motꝰ: delectationes atqꝫ naturaliter approbamꝰ meliorem vitā eſſe: qͣꝫ ſit corꝑalis. hec vnuſꝗſqꝫ poteſt in ſe intueri: animeideria cogitabit. Hec ratō fūdatur ex dictꝭ torquati Boetij. iij. de conſola. proſa. ij. vbi ait. Inſerta eſtmentibꝰ hoīum naturaliter veri ſūmiqꝫ boni cupiditas. Et de hoc Lactātius diffuſe vbi ſupra. vbiad hāc materiā plures ꝑſuaſorias rōnes facit.Poteſt induci ꝗnta ratio talis. Omne qd̓ eſt corruptibile quanto magꝭ inueteraſcit: tanto magꝭ deficit in virtute robore ſuo: vt pꝫ in corꝑe hūanoqd̓ antiquat̉ eſt magꝭ debile qͣꝫ priꝰ qꝛ tendit admortem. Sic potentie ſenſitiue ſunt affixe organis corꝑis: vt viſus: auditꝰ memoria hiꝰ. deficiunt paulatim tāto magis quāto ꝗs plus ſeneſcitSi ergo aīa eſſet mortalis ſil̓iter etiā diminuereỉvirtus eius in potentijs: non ſūt affixe organiscorꝑis: vt intellectꝰ voluntas: ſꝫ hoc eſt: immoꝯtrariū: qꝛ tāto ꝗs ꝑfectius intelligit quāto plusviuit. Propter qd̓ dicit̉ Iob. xij. In ſenibꝰ eſt ſapientia: in his ml̓to ſt̓ tp̄e prudentia.Sed quoniā plus hodievalet apud malū vulgus auctoritas antiquoꝝ qͣꝫꝑſuaſionum veritas: ꝗd antiꝗ de hac immortalitate aīe ſenſerūt aliqualiter videamꝰ. Primo

qꝫ volumꝰ a poetis īciꝑe in ꝗbus eſt magis dubiaveritas. Nihil .n. videntur aliud laboraſſe qͣꝫ locde inferno purgatorio: cāpis eliſes: celis: inbus anime defūctorū pro qualitate meritorum etdemeritorū collocantur: vt pꝫ omni intuenti pͥncipaliter Uirgilius in eneidos. Et ſeneca fere īctis tragedijs: que minꝰ dixit: in fine magni operis concluſit. Morte carēt anime ⁊c̄. Ouidiꝰ. xij.metha. introducit deū de anima herculis loquen: ait. Externū eſt a me qd̓ trāſit inexpers atqꝫīmune necis. Inde per hiſtoricos ēt trāſeundumſub breuitate eſt qui alioꝝ facta deſcribunt. Saluſtius .n. in li. de republi. inꝗt natura diuitiarumfamē gloria fluxa atqꝫ fragilis ē: virtus clara eternaqꝫ hētur. Igitur p̄clara facies magne diuitie adhuc vis corporis oīa alia huc breui dilabunturIngenua egregia facinora ſicut anima immortalia ſunt. Item ideꝫ in catellinario in vna orationūIulij Ratōnis de penis animarū ſeꝑataꝝ diſſerit iulius ceſar. Ualeriꝰ maximꝰ qui eque vt Saluſtius fuit romanus ſcriptor in. ij. li. c. i. idos meminit: quoꝝ femine certant mori maritis: vt inalia vita eis fruātur. Item ibi immortales eſſe animas mos galloꝝ approbat: qui pecūias mutuatas apud inferos recepturos ſe ſperāt. demudicere ſtultos: niſi idē bracatī ſenſiſſent: qd̓ pilepitagoras credidit. Item li. iij. c. xx.. c. xxxiiij. vbiclare hoc ponit. Idem vt patet in. i. c. de miraculis ſomnijs. Itē Lucanus cordubenſis hiſtoricꝰpoeta hoc in pluribꝰ librꝭ teſtat̉. Magni viri idētenuerūt pagani: tn̄ ꝗa alios noīabo pro iſta materiā. Didimꝰ nāqꝫ rex bragmanoꝝ ad Alexandrūmagnum ſic ſcribit. Qua propter nimiū vecordesv̓os miſerabiles iudicamus originē vr̄aꝫ eſſeceleſtē non ſuſcipitis: magnāqꝫ deo habere cognationē. Et iteꝝ in alia epl̓a. Nos ſumꝰ incolehꝰ mundi: ſꝫ aduene: nec ita in orbe teraꝝ venimꝰvt in ea libeat conſiſtere ſed tranſire. proꝑamus .n.ad larē patriam: nullis delictoꝝ ponderibus grauati: nulla quidē conſcīe fronte progredimur: vtexpediti ac faciles ſpatium propoſiti decurramuſitinerꝭ. Item Cirus maior rex: veniret ad mortem: cōuocans filios ſuos: vt recitat Tullius ī li.ſenectute. Zephon phūs ſcribit: ſic ait. Nolite arbitrari. o. filij chariſſimi mihi me a vobis receſſero nuſqͣꝫ aut nullū fore. Nec .n. eēm vobiſcūanimuꝫ meū videbatis: ſꝫ eſſe ī hoc corpore exeis rebus quas gerebā intelligebatis: eūdem igit̉eſſe credite et ſi nullū videritis. Ultīo ad phosmorales tranſeamus. Trimegiſtus mercuriꝰ maximus grecꝰ ad Eſculapiū ſic ſcribit. Oīs hūanaaīa eſt immortalis. Itē ibidem loquens de homīe itaqꝫ aīaduerteret deꝰ poſſe oīum reruꝫeſſe diligentē: niſi humano cōtegeret tegmentotexit corporea domo. Taleſqꝫ omnes p̄cepit:ex vtraqꝫ natura in vnū ꝯfundens miſcenſqꝫ qͣꝫtūſatis eſſe debuiſſet. Itaqꝫ hoīem conformat̉ ex corporꝭ .i. externa mortali natura: vt aīal ita