Titulus .I.
homines ſaluabunt̉ quot angeli ceciderunt. Alijꝙ tot ſaluabūtur quot angeli creati ſūt ⁊ bōi ⁊ mali. Sed melius ⁊ veriꝰ dicitur ꝙ ſoli deo eſt cognitꝰnūerus electorū in ſuꝑna felicitate locandus. ẜmGreg. in collecta. hec. b. Lbo. in pͥma ꝑte. q. xxiij.Quarta rō creatōis aīe eſt p̄miatio ipſiꝰ. Un̄ magiſter in. ij. ſen. dicit ꝙ deus fec̄ rōnalē creaturā vtſūmū bonū intelligeret: intelligendo amaret: amādo poſſideret: ⁊ poſſidendo frueretur. Et Aug. dicit: ꝙ aīa rōnalis creata eſt: vt deū videret: amaretlaudaret: ⁊ ei ſeruiret ita ꝙ videre ꝑtinet ad actuꝫrōnis: amare ad actū volūtatis: laudare ad actumſermonis: ſeruire ad actuꝫ oꝑis exterioris vt iſtisoībus fiat proteſtatio pͥme veritatis: ſūme bonitatis: īmenſe maieſtatis: eterne felicitatis. hec Alexāder ſecūda ꝑte. ⁊ poſt eū Rainerius.¶ Capitulū ꝗntū de īmortalitate anime.E immortalitate anime rōnal̓ quā ꝗ negāt aſſerentes cūcorꝑe mori heretici declarant̉ eſſe. xx.iiij. q. iij. c. pe. Borū errorē pōit ſapiens. Sapi. ij. recitans dicta eorum vt illud. Ex nihilo nati ſumꝰ ⁊poſt hec erimꝰ quaſi non fuerimus ⁊c̄. poſtea in inferno afflicti fatent̉ ſe erraſſe. Sꝫ aīam noſtrā eſſeīmortalem multiplici rōne: īnūerabiliū atteſtatōeexēplorū ⁊ reuelatōe: oſtenſione: efficaciſſime comprobatur.Quantum ad primum.ſ. per rationes. Robertus holchot ſuper lib. Sapientie inducit tres rōnes. Quarū prima eſt ex ratione diuine liberalitatis. Amicꝰ .n. prouidet amico ſuo oē bonū qd̓ pōt: vt on̄dit phūs in li. ethicoꝝDeus ergo cū omnipotens ſit ⁊ ẜuos ſuos amicosvocet. Uos amici mei eſtis ſi feceritis ⁊c̄. Ioh. xvergo prouidet eis de vita felici ⁊ ꝑpetua qd̓ ſacerepoteſt. ⁊ hoc eſt maximū bonū. Scd̓o probat̉ ex d̓ieꝗtate. Cum .n. deꝰ ſit iuſtiſſimꝰ nec patiat̉ aliquodbonū irremuneratū: ſic̄ nec aliqd̓ malū īpunitumqd̓ dictat iuſticia hic vt videt̉ ad ſenſū mali freq̄nter proſpant̉ vel non puniūt̉ ad ſufficiētiā: bōi vero depͥmūtur vt in pluribꝰ: vel n̄ remunerāt̉ ad ſufficientiā: ergo oportet aīam eē īmortalē vt in aliavita remuneret̉ vel puniat̉ ad plenū: ſꝫ ea q̄ geſſitin corꝑe ⁊ hoc tangit d̓ peni. diſ. iij. Quid ergoturbamur. Tertio hoc declaratur ex d̓i infallibili veritate. Cū .n. verax ſit mentiri n̄ p̄t. promittit āt ẜuisſuis vitā eternam dicēs. Ego vitam eiernā do eis.ſ. ouibus meis. Ioh. x. Cū ergo corpꝰ corrūpatur:vt pꝫ neceſſe ē aīam eſſe immortalē q̄ recipiat vitāeternā. ¶ Btūs Tho. in pͥma ꝑte. q. lxxv. ponit duas rationes. Et pͥma eſt qꝛ corruptio n̄ inueniturniſi vbi īuenit̉ ꝯrietas. Generatūes .n. ex ꝯrijs ī ꝯria ſunt. vn̄ corꝑa celeſtia q̄ nō hn̄t materiam ꝯtrarietati ſubiectā: incorruptibilia ſunt. In anima āt
intellectiua n̄ pōt eſt aliqua ꝯtrarietas. Recipit. n.ſcd̓m modū ſui eſſe. Ea vero q̄ in ip̄a recipiūt ſuntabſqꝫ ꝯtrarietate: qꝛ rōnes ꝯtrariorū in intellectunō ſūt ꝯtrarie: ſꝫ vna eſt ſciētia ꝯtrariorū. Impoſſibile ē ergo ꝙ anima hūana ſit corruptibilis. Aliarō eſt: qꝛ vnūqd̓qꝫ ſuo mō eſſe deſiderat. deſiderium aūt in rebꝰ cognoſcentibꝰ ſeꝗtur cognitionem.Senſus aūt n̄ cognoſcit eſte niſi ſub hic ⁊ nūc. Sꝫintellectꝰ apprehendit eſſe abſolute ⁊ ſcd̓m oē tp̄s.Un̄ omne hn̄s intellectū deſiderat eſſe ſemꝑ. Naturale aūt d̓ſideriū n̄ poteſt eſſe inane. Oīs igit̉ intellectual̓ ſubſtātia ē īcorruptibil̓. Et ſi dicat̉ ꝙ oēqd̓ ē ex nihilo ē v̓tibile ī nihil: qꝛ finis dꝫ rn̄de̓ pͥncipio. Sꝫ anima creata eſt ex nihilo. ergo dicit̉ corruptibilis. Rn̄det. b. Tho. Ꝙ cū dicit̉ aliꝗd vertibile in nihil: n̄ importat̉ in creatura ad non eſſe potentia ſꝫ in creatore potentia ad hoc ꝙ eſſe non influat. Dicit̉ āt aliꝗd corruptibile ꝑ hoc ꝙ īeſt ei potentia ad non eſſe: ⁊ ſic n̄ ē in anima hec potentia.Un̄ n̄ corruptibilis ſꝫ incorruptibilis ē. Bn̄s Io.dn̄ici ſuper Eccleſiaſten inducit plures alias rationes ad hoc probandum: ⁊ exinde auctoritates. Etprima eſt qꝛ nihil eſt qd̓ nos diſcernat a brutis etmutꝭ niſi religio ⁊ cognitio ſūmi dei. Igit̉ ad fruēdum ſūmo aīa noſtra creata eſt. Hec ratio demonſtrat̉ inductiue qm̄ omne aīal id cognoſcit ⁊ ſolūqd̓ ad eiꝰ vſū ſpectat. Aſinꝰ at n̄ cognoſcit aurū necmargaritas: ꝗa ad eius vſū facta nō ſunt: ⁊ ſic diſcurrendo ꝑ ſingula. Igit̉ ſi deū cognoſcere in hacvita cōtinue laboramus: natura nos docꝫ ad hūcfinem factos eē. Ex hoc argumento Lactantiꝰ li.vij. inſti. de vita beata plures elijcit rōnes. ¶ Secundo nihil eſt quod vtat̉ elemento celeſti niſi hōigit̉ hō ad celeſtia tendit: ⁊ nō corpus: quod in terram reuertit̉ ꝑ mortē. immortalis ē ergo aīa queilluc aſpirat. Iſta conſequentia videt̉ ſatis bona īmateria inductiue: cū cūcta animalia ſibi ſil̓ibusnutriāt̉ ⁊ vtant̉ vt ētī li. de nutrimēto ⁊ nutrito dr̄Antecedēs ſatis pꝫ: ꝗa nullū aīal igne vtit̉ niſi hōEt ſi dices ꝯͣ: qꝛ cāis ⁊ catta comedūt cocta. Rn̄detur ꝙ hoc agūt pret̓ ſuā naturā: ꝗa ita bene comederent cruda ⁊ comedūt: ⁊ libentiꝰ qͣꝫ cocta: ſꝫſunt inſaciabilia aīalia ⁊ capiunt que ſibi dant̉ cūaliunde hr̄e n̄ poſſint. Pō v̓o ex oppoſito libētiusque igne cocta ſūt comedit: īmo nobis videtur impoſſibile fine igne viuere: Licꝫ Plinius ī morꝭ. li.vi. c. xiij. dicat: ꝙ ī parte oriētali quibuſdā gentibꝰvſus ignis fuerit ignotꝰ: vſqꝫ ad tempꝰ Ptolomeiregis egypti. tūc .n. primo ignem habuerūt. Uerūeſt ꝙ ex dictis in illo. c. credo illos n̄ eſſe hoīeſ. Cūigitur locus ignis ſit in celo: vt patꝫ omnium cenſenſu ⁊ exꝑimento: ꝙ ſolus homo vtitur igne conſtat ſic nos natura docente: vt ꝓ celo facti ſimus.Uide de hoc etiam Lactantiū vbi ſupra. ¶ Tertōꝓbatur ſic. aut aīa eſt immortalis: aut hō inſelitioreſt cunctis creaturis. Secunda ꝑs non eſt v̓a: vtconſtat manifeſte. ergo aīa eſt īmortalis. ꝓbo ꝯn̄aꝫnā oīs res facta ē ad aliquem finem. ⁊ cū adipiſcit̉