De regulis iurisTi. XVIII
gEneficiū eccle Iſiaſticuꝫ non pobc6 teſt licite ſine inſtitutione canonicaIIobtineri. Idem.
Eneficium. ¶ Pone caſuꝫ per. c. xvj. q. vij.ſi quis deinceps. sͣ. de inſtitu. ex frequentibꝰ.ff. de decurio. l. Herēnius Modeſtinus. Super rationem autem huius regule fundaturhecretalis. sͣ. eo. lib. de eo qui mit. in poſſeſ. c. eum qui.quia procediturcuꝫ agitur de beneficio eccleſiaſtico in abſentiaꝑtis lite nō cōteſtata. nec fit miſſio in poſſeſſionē cauſa rei ſeruandē: quia ſicſine inſtitutionecanonica beneficium obtineret: conſideratur igitur inbeneficijs canonica inſtitutio nō antiqua poſſeſſio: etſic nota caſum in quo non currit preſcriptio. id em̄ eſtin matrimonio carnali. xxxiij. q. v. ꝙ deo. sͣ. de cōſang⁊ affini. non debet. ⁊ idem in alijs caſibus: qui no. xvj.q. lij. clerici. ⁊ sͣ. de p̄ſcrip. cum nō liceat. Sumitur autem hic beneficium largo modo vt cōprehendat dignitates perſonatus eccleſias omnes cum cura ⁊ ſine cura: que cum titulo habent̉. ſic. j. q. iij. ſi quis dator. sͣ.de conceſ. preben. nulla. ff. de ſer. exportā. l. ſeruus. Sumitur autē interdum ſtricte: vt diſtinguatur a prebenda. xij. q. ij. alienationes. de conceſ. preben. ex parte. alias includit prebendam. j. q. iij. c. vlti. de verbo. ſigni.tua. Alibi ſtricte ſumitur pro ſolis ſimplicibus beneficijs ſine cura. sͣ. de preben. c. vlti. ⁊ sͣ. eo. titu. ⁊ lib. cumin illis. ⁊ ibi ratio patet in littera. Cum igitur in beneficio quolibet requiratur canonica inſtitutio: vt hic: vtdendum eſt quid ſit inſtitutio. Inſtituere aūt eſt iuscanonicum in eccleſia vel eccleſiaſtico beneficio tribuere. (Sclendum eſt ꝙ Dy. qui non fuit canoniſta dicebat hanc glo. Ber. ſtatim alle. eſſe in decre. ex frequentibus. de inſti. ⁊ de caſu decre. queſtionem formabat. jͣ.eo. indultum. volēs hanc regulam quia prima erat coploſe gloſare: ſicut de prima filia patre familias facereconſueuerunt: ſe contulit ad ſum. Hoſtien̄. de inſti. etaliquid vltra et contra ibi deſcripta ſubtlliter poſuit.Iohan. andree.) quod dic vt no. sͣ. de inſtitu. auctoritate a lure communi ad epiſcopum ſpectat. xvj. q. vijnullus omnino. de here. cum ex iniuncto in fine. Nonob. de offi. archid̓. ad hec. quia inſtitutio ibi ſumit̉ proinueſtitura: ⁊ ſic intelligat̉ decreta. de inſtitu. cum veniſſent: ⁊ quod ibi nota. videtur ꝙ etiam capituluꝫ vacante ſede inſtituere poſſit. argu. vij. q. j. pontifices. dehere. ad abolendam. sͣ. eo. li. de tempo. ordi. cum nullus. Argu. contra. xxiiij. diſt. preſbyteri. lxxj. diſt. fraternitatem. ne ſede vacan. c. ij. dic vt nota. sͣ. de maio.et obedien̄. cum olim. ⁊ terminatur hoc. sͣ. eo. lib. de inſtitu. c. vno. Inter collationem aut preſentationem etinſtitutionem magna eſt differentia: vt. sͣ. eo. lib. de p̄eꝫ ben. cum in illis. §. cum autē. b ENon poteſt. heclo dictio poteſt negatiue poſita vt hic: neceſſitateꝫ impormtat cum autem affirmatiue ponitur: neceſſitatem noninducit. Ad primum. ij. q. j. c. j. sͣ. de accuſatio. de his.Ad ſecūdum. iiij. q. iij. §. item in criminali. ver. poteſt.de preben. de multa in fine. de appella. oblate ad fineꝫ.ff. de arbi. quintiam. ⁊ ideo dicit lex quod verbum poteſt neceſſitatem non importat. ff. de offi. prela. l. ſepe.et. l. ſequē. c ¶ Licite. ſuꝑabundat: id enim dicimurpoſſe qd̓ licite poſſumus. xxij. q. ij. faciat: vbi de multia plici potentia. et. sͣ. de reſcrip. ſciſcitatus. per Bern̄. etInnocen. de conceſ. preben. accedens.b ¶ Obtineri. contradicit huic regule. sͣ. de lurepa-
trona. cura. Solū. ibi non preſcriblt eccleſia tanqͣꝫ beneficiuꝫ: ſed vt proprietas. Item neceſſitatis cauis yelpietatis: vel cauſa impenſi obſequij ſine canonica inſtitutione poſſidet quis eccleſiaſticos prouentus: nec exeo canonicus vel beneficiatus proprie dicitur. xij. q. ij.quicūqꝫ ſuffragio. xvj. q. j. poſſeſſiones. et. q. iij. clerici.et. c. ſi epiſcopus. sͣ. de magiſtris quoniā. eodem modoreſpondetur ad. c. xxxij. diſt. ſi qui vero. xij. q. j. quia. l.diſt. ſtudeat. de cle. pug. in duel. Heuricus. Item arg.cōtra. sͣ. de elec. in geneſi. sͣ. de lurepa. ꝯſultationibus.vbi poſſeſſio dat ius eligendi et preſcriptio. .sͣ. de cauſapoſ. cum eccleſia. (dicebat Iohan. mo. ꝙ contraria loquunt̉ in poteſtate actiua. hic loquit̉ de paſſiua ⁊ iſtadifferunt. facit de cle. excom. ſi celebrat. sͣ. e. lib. de elec.nullus in principio. ⁊. c. ex eo ꝙ in fine. Iohan. and.)Solū. per poſſeſſionem acquiritur ius eligendi ⁊ p̄ſentandi. quia procedit ex noſtris actibus. ff. de acquiren.poſ. l. j. Inſtitutio autem procedit ex actibus aliorumque ad hoc vt valeat debet eſſe canonica vt hic in quaprecipue quattuor requiruntur. Primo ꝙ perſona ſitque inſtituere poſſit. xvj. q. vij. nullus. Secundo ꝙ inſtitutus ſit talis qui poſſit inſtitul. de inſti. c. fi. quianon laicus vt ibi. vel ipſe idem inſtituens. eo. titu. c. vlti. Tertlo ꝙ illius beneficij inſtitutio ex lure propriovel deuoluto vel delegato ad inſtituente pertineat. eo.titu. c. iij. Unde ẜm Dy. vicarius epiſcopi vel capitulum vacante ſede id non poſtet: qd̓ dic vt. sͣ. eo. lib. deoffi. vica. c. finali. de inſtitu. c. j. ne ſede vacan. c. vno.Iohā. an.) Quarto ꝙ ſeruetur forma cōſtitutionis illius. sͣ. eo. lib. de elec. c. vlti. (dic vt ibi nota. in vlti. glo.in cōfirmationibus enim locum habet ſed in collationibus vt ibi. Item dat exemplum per decreta. ij. eo. ti.de electio. ⁊ per regulam actus. hoc eo. titu. Iohā. andree.) Et no. ꝙ hec regula eſt in argumentum contraclericum qui ex in quieta poſſeſſione beneficij ſui. ⁊ petitur ab eo titulus poſſeſſionis. ſcilicet inſtitutio ꝙ teneatur illam oſtendere: nam ⁊ libertus eccleſie licet ſitin quaſi poſſeſſione libertatis: probat manumiſſioneꝫſuam. xij. q. j. c. longinquitate. ⁊. c. ſequen. ⁊ hoc probatdecreta. de appella. perſonas in parte deciſa. vbi de hͦper Lauren. nam et poſſidens pro herede vel poſſeſſore cogitur probare titulum. C. de acquiren. poſſeſſio. l.cogi. ad hoc facit quod no. de dolo et contuma. contingit in glo. vltima circa medium. In contrarium videtur. argumē. xx. q. j. quem progenitores. sͣ. de regū. vidua. et in predicta. l. cogl. ij. q. v. §. j. et pro hoc facitquod not. Innocen. de procurato. ex inſinuatione. etBern̄. Compoſt. de reſcrip. capitulum in glo. v. §. itemqueritur an executor. ver. ſed ẜm hec primam opinionem tenebant Melendus et Petrus hyſpanus periura predicta. Iohan. et Lauren. no. c. diſtinc. contramorem. ꝙ clericus habens duo beneficia cogitur dicere titulum: habenti autem vnum ſolum ſufficit poſſeſſionem oſtendere. argumen. ad hoc. sͣ. eo. lib. de preſcriptio. c. j. et de offi. ordina. eo. lib. c. ordinarij. (et ibide hoc per Archidiaco. et licet plura ibi recitet. omniahabentur per remiſſiones huius glo. tenet autem ꝙ ſequitur in glo. cum moderamine quod ſtatim ſubdam.Iohan. an. Dici poteſt primam partem veram: cumepiſcopus ex ſuo officio vult videre inſtitutioneꝫ clerici: hoc probatur de preben. dilecto. vt eccleſia. benefic. vno. Secundam cum alius agit forte dicens ſe iushabere in prebēda. tūc actor quod aſſeruerat ⁊cͣ. vj. q.vl. accuſator. ⁊ in p̄allega. c. vno. vt eccleſia. bn̄fi. et. C.de proba. l. actor. ⁊ hoc probat̉ ex his que nō. Innoc̄.Bernhar. ⁊ Compoſt. in predictis glo. ⁊ per Hoſtien̄.et de hoc de ſimo. licet heli. ſuper ver. officij ſui debitū.
Caſus
Ad.
Qu attuorre qͥſita adinſtitutiōeꝫ
Ad.
Ad.
ſtituereIſit ⁊ qͥspoſſit
Ad.
multiipotenia
y
iiijy
ui debiiiij