Tertia pars centiloquij
anime. celeſtis natura. ⁊ materia qͣttuor elementoꝝ. Hec menſura aliquādo dicit̉ euū.aliquādo eternitas creata. Sꝫ qꝛ eternitaſꝓprie dicit̉ de diuinis. euū vero aliquandoꝓ tꝑe inuenit̉. ideo ex his duobus euiternitas nominat̉. Tempꝰ aūt ꝓprie dictū eſt mēſurā eoꝝ que habēt pͥncipiū atqꝫ finē. ſic̄ ſūtgenerabilia atqꝫ corruptibilia. que ẜm motum pͥmi mobilis variant̉ vſqꝫ ad completione numeri quattuor elementoꝝ. Quarta ꝟo differentia non poteſt eſſe que careatpͥncipio habēs finem.De veritate exprimenda cū excluſione erroris circa ꝓductiōem mundi.Sectio VIIIEcundo habemꝰ errorē extinguere⁊ exprimere veritatē. Propter qd̓ tenenduꝫ eſt ꝙ vniuerſitas machinemūdialis eſt ꝓducta in eſſe ex tꝑe. in quo excludit̉ error ponentiū mundū eternuꝫ. Exnihilo. in quo excludit̉ error ponentiū eternitatē circa materiale pͥncipiū. Ab vno pͥncipio. in quo excludit̉ error manicheoꝝ ponentiū pluralitatē principioꝝ. Solo ⁊ ſummo. in quo excludit̉ error ponentiū deum ꝓduxiſſe inferiores creaturas ꝑ miniſteriuꝫintelligentiaꝝ. In certo pōdere nūero ⁊ mēſura. in quo on̄dit̉ ꝙ creatura eſt effectꝰ trinitatis creātis ſub triplici genere cauſalitatis. ſcꝫ efficiētiſ. rōne cuiꝰ eſt in creatura vnitas. modus. ⁊ mēſura. exemplarꝭ. rōne cuiꝰeſt in creatura veritas. ſpeciēs ⁊ numerus.finalis. ratione cuiꝰ in creatura eſt bonitasordo. ⁊ pondꝰ. Om̄is quippe creatura ꝯſtituitur in eſſe ab efficiēte. format̉ ad exēplarordinat̉ ad finē. ac ꝑ hoc eſt vna. vera. et bona. modificata ſpecioſa ⁊ ordinata. menſurata. diſcreta ⁊ ponderata. Alijs etiā vocabulis p̄dictus ternariꝰ nominat̉ ab Auguſtino in libro de anima ⁊ ſpū. Dicit̉ eſſentiaſpēs ⁊ vſus. A Dionyſio. armonia ſpeciēs ⁊cōmenſuratio. Itē ab eodem. ſubſtātia. virtus ⁊ oꝑatio. Ex vna gͦ parte cadūt vnitas.modus. eſſentia. ſubſtātia. menſura. ⁊ commenſuratio. Ex vna veritas. numerꝰ. ſpecies. virtus. ⁊ armonia. Ex vna bonitas. ordo. vſus. pōdus. ⁊ oꝑatio. De pͥmo autē ternario nota ꝙ vnū nominat ens cōmutabile cōnumerabile. ⁊ hoc ꝓpter indiuiſionē ſuiin ſe. veꝝ nominat ens cognoſcibile. ⁊ hͦ habet ꝑ indiuiſionē ſui aꝓpria ſpecie. bonū nominat ens cōmunicabile. ⁊ hoc habet ꝑ in-
diuiſionē ſui aꝓpria oꝑatiōe.De triplici differentia creature.Sectio IXErtio circa ꝓductiōem mūdi habmus attēdere creature triformitatem. Produxit em̄ deꝰ trinꝰ ⁊ vnusdifferentiā triplicē creature. Nā ꝓduxit cīaturā pure corꝑalē. vt eſt mūdial̓ machinecreaturā pure ſpūalē. vt eſt natura angl̓icacreaturā ex vtraqꝫ cōpoſitā. vt eſt nat̉a hūana. Sic em̄ decuit deū ꝓducere varia ⁊ diuerſa. vt multiplicitas creature faceret ad ꝑfectionē vniuerſi. q̄ ꝯſiſtit in āplitudine ambitꝰ. in ſufficiētia ordinis. ⁊ influētia bonitatis. ex qͥbꝰ etiā diuīa potētia. ſapīa ⁊ bonitaſinnoteſcit. Decuit nāqꝫ deū ſic res ꝓducervt eſſent ad manifeſtatiōem ſue potētie. q̄dem apparuit ī ꝓductiōe creaturaꝝ ſummediſtantiū ⁊ earudē ꝯiūctione. vt pꝫ ī naturahumana. in qͣ corporeū ⁊ incorporeū vniūItē decuit deum ſic res ꝓducere vt eſſent īmanifeſtatiōem ſue ſapīe. q̄ maxīe ex ꝑfectōne ordīs declarat̉. qͥ quidē ordo neceſſariotria reqͥrit .ſ. infimū. mediū ⁊ ſupremū. Infimū fuit natura corꝑalis. ſup̄mū natura ſpiritualis. mediuꝫ natura cōpoſita ex vtraqꝫ.Itē decuit deuꝫ ſic res ꝓducere vt eſſent inmanifeſtatiōem ſue bonitatꝭ ⁊ beniuolētie.que maxīe ꝯſiſtit in diffuſiōe ⁊ cōmunicatōein alteꝝ. Si gͦ diuina bonitas ꝯmunicauitactū nobiliſſimū. qͥ eſt viuere ⁊ intelligere vtnō tm̄ daret alij potentiā viuēdi ⁊ intelligidi. ſꝫ etiā potētia ſe cōmunicādi alij. qd̓ ſcm̄eſt in homīe. in quo ſpūalis vita ⁊ intellectiua ꝑficit corꝑalem.De ꝓductione machine mūdialis.Sectio XE his tribꝰ differentijs videndumeſt ꝑ ordinē. Et primo d̓ natura pure corꝑali. cuiꝰ modi ē machina mūdialis. que ſex diebꝰ fuit in eſſe ꝓducta. ita ꝙin pͥncipio ante omnē diē creauit deꝰ celum⁊ terrā Prima vero die formata eſt lux. ſecuda factu eſt firmamentū in medio aquaruꝫtertia die ſeꝑate ſunt aque a terra. ⁊ ꝯgrete in vnū locū. qͣrta die ornatū eſt celū lunaribꝰ. qͥnta die aer ⁊ aqͣ ornati ſunt piſcibꝰ⁊ auibꝰ. ſexta die ornata ē terra aīalibꝰ ⁊ holbus. ſeptiā die reqͥeuit deꝰ a nouaꝝ ſpeꝝ ꝓductōe. qm̄ oīa fecerat. vl̓ in ſil̓i. ſicut illa qͥpagant̉. vel in rōne ſemīali. ſicut illa q̄ alijsmodis introducūtur in eſſe. Et ſic collige