Fo.CXIII
humanitatꝭ vere fuit in dn̄o ieſu xp̄o. Graruitꝰ multiplicat̉ in ſeruilē. initialē. ⁊ finalē.de quibꝰ alibi dicet̉ .ſ. in libro de donis. Libidinoſus diuidit̉ in humanū qͦ quis eligitpeccare ne ledat̉ in corꝑe. ⁊ mūdanū qͦ quiseligit peccare ne ledat̉ ī poſſeſſiōe. Timorelibidinoſo hō male humiliat̉. timore gratuito bn̄. timore naturali nec laudabilit̓ nec vituꝑabilit̓. Itē amore libidinoſo homo male accēdit̉. amore gratuito bn̄. amore naturali indifferēter. Peccatū ex ignorātia eſtauerſio volūtatis ignorātis ⁊ ꝑpetrātis qd̓malū eſt ab om̄iſciēti deo. Nota tn̄ ꝙ aliudeſt pctm̄ ex ignorātia. aliud pctm̄ ignorātie.Peccatū ignorātie eſt omiſſio debite ſciētiepctm̄ ex ignorātia eſt pctm̄ qd̓ cōmittiturignorāter. Eſt ignorātia iurꝭ. ⁊ ignorātia facti. Ignorātia facti duplex. aut adhibita debita diligētia. ⁊ hͦ excuſat a toto aut nō adhibita debita diligētia. ⁊ hec excuſat a tanto ⁊nō a toto. Ignorātia iuris q̄dā eſt vincibil̓q̄ eſt culpa. hec aūt aūt ē ꝟo ꝯſenſu vt ignorantia affectata. ⁊ iſta ſic ex vna ꝑte excuſat. ⁊alia magis aggrauat. Aut eſt ex negligētia⁊ ignauia. ſicut ignorātia craſſa ⁊ ſupina. etiſta ⁊ ſi aliquo mō excuſat. nō tn̄ ſic excuſat.qͥn eterno igne ardeat. ſic̄ dicit Auguſtinꝰ.Sic ⁊ ignorātia iuris īuincibilis poteſt eēduplex. Aut em̄ eſt introducta ꝑ p̄ambulaꝫculpā. aut p̄ter omnē culpā. Si p̄ter omneculpā. aūt ſimpl̓r pͥuat cognitionē iuris. ſic̄in infantibꝰ ⁊ furioſis. qͥ omnino carent vſuratiōis. ⁊ hec excuſat a toto. Un̄ dic̄ Bern̄.ꝙ paruulis infantibꝰ ⁊ dormiētibꝰ nihil imputat̉ qd̓ faciūt. Aut nō tollit om̄ino vſumrōnis. ſꝫ ſemiplenū. ⁊ tūc non excuſat a totoſꝫ atāto. ſicut in his qͥ nō plene ſunt furioſi.ſed hn̄t aliqͦ modo aliqua interualla lucida⁊ in pueris qͥ ſūt aliqͦ modo capaces p̄ceptilicet nō plene. Si aūt ignorātia eſt ītroducta ꝑ p̄ambulā culpā. ſicut in ebrio ⁊ furioſo quoꝝ vterqꝫ p̄cipitauit ſe in hͦ ꝑ culpā ſuam. ſic nō excuſat a toto. Sꝫ vt dicit ph̓us.Ebriꝰ habet duplices maledictiōes. vnā ꝓculpa p̄cedenti. aliā ꝓ culpa ſequēti. Nō tn̄ꝓprie loquēdo eſt dicēdū ꝙ ebriꝰ aliqͥd ꝑpetrans nouā culpā cōmittat. ſꝫ ex ꝯſequenticulpa aggrauat̉ pͥma. vt videt̉ magis peritꝭqͣꝫuis aliqui dixerūt ꝙ p̄ter culpā primā inebrietate cōmiſſam. ſecūdo cōmittat nouā.Peccatū ex induſtria ſiue in ſpm̄ſanctuꝫeſt auerſio volūtatis malignātis a ſūme cle
mente deo. Cuiꝰ ſunt ſex differentie .ſ. deſperatio. p̄ſumptio. impugnatio veritatꝭ agnite. inuidētia fraterne gr̄e. obſtinatio mētis.finalis impenitētia. Quaꝝ ſufficiētia accipitur ſic. Iſtud peccatū impugnat gr̄am penitentialē. ꝑ quā fit remiſſio peccati a d̓o intra eccl̓iaſticā vnitatē. Poteſt gͦ impugnare pnīam in ſe. ⁊ ſic ſunt due ſpecies. qꝛ penitentia facit reſilire a cōmiſſis. ꝯtra qd̓ eſt obſtinatio mētis. facit etiā p̄cauere a cōmittendis. ꝯtra qd̓ eſt finalis impenitētia .i. ꝓpoſitūnunqͣꝫ finaliter penitēdi. Si aūt impugnatgr̄am penitētialē in cōparatiōe ad deuꝫ a qͦdatur. ſic eſt duplex ſpes. Naꝫ vniuerſe viedn̄i miſericordia ⁊ veritas ſiue iuſticia. Miſericordiā impugnat deſperatio. iuſticiā impugnat p̄ſumptio. Si aūt impugnat gratiam penitētialē in cōparatiōe ad vnitatē eccleſie in qua recipit̉. ſic eſt duplex peccatumNā vnitas eccl̓ie maxime cōſiſtit in duobꝰ.ſcꝫ in fide ſiue veritate. ꝯtra quā ē impugnatio veritatis agnite. Et in gr̄a ſiue charitate. ꝯtra quā eſt inuidētia fraterne gratie.dolatria ⁊ hereſi.Sectio XXVIEquit̉ videre de diuiſione peccati.que eſt. Peccatū aliud in deū. aliudin ꝓximū. aliud in ſeip̄m. Peccatuꝫin deū dicit̉ impietas. Peccatū in ꝓximuminiqͥtas. Peccatū in ſeip̄m impuritas. Primo videndū eſt de peccatis qͥbꝰ inhonorat̉diuine maieſtatꝭ oīpotētia ſuꝑſtitiōe colēdique ſunt idolatria. ritꝰ iudaicꝰ. ritꝰ ſaracenicus. apoſtaſia. ſciſma. hereſis. Idolatria eſtfalſa ⁊ ſuꝑſtitioſa ꝓteſtatio maieſtatis diuine in idolo. Idolatrie due ſunt ſpēs. Unaeſt in rebꝰ naturalibꝰ. alia eſt in rebꝰ artificialibꝰ. ſicut on̄dit̉ Sapīe. xiij. Cōmittit̉ aūttripliciter .ſ. ꝓteſtatiōe cordis. vt credere decreatura ꝙ ſit omnipotēs. qd̓ eſt ꝓpriū creatoris. Cōfeſſione oris. vt eſt nō ſolū credere. ſꝫ etiā v̓bis expͥmere. Exhibitiōe operisvt fit in reuerētia ⁊ in ſacrificijs. Triplex eſtapoſtaſia .ſ. ꝑfidie. cū qͥs recedit a fide. vt iulianꝰ apoſtata. Inobedientie. cū qͥs recedita p̄ceptis eccleſie. ⁊ ſic initiū ſuꝑbie homīseſt apoſtatare a deo. Irregularitatis cū qͥsrecedit a religiōe clauſtrali vl̓ clericali. Apoſtaſia ſic poteſt deſcribi. Apoſtaſia eſt temerariꝰ a ſtatu fidei vel obediētie vel religiōisreceſſus. Sciſma eſt illicita diſſenſio eoruꝫinter qͦs vnitas eſſe debet. vel illicitꝰ ab vni